Gdańsk

Formy ochrony przyrody

1.1 Park Narodowy - brak

1.2 Rezerwat przyrody
Rezerwat przyrody
  • Rezerwat przyrody Źródliska Ewy utworzony w 1983 roku zarządzeniem ministra (Monitor Polski nr 16 poz. 91 z 1983 ).
  • Rezerwat leśny utworzony celem ochrony naturalnych zbiorowisk łęgowych i ziołoroślowo-szuwarowych. Rezerwat obejmuje fragment kompleksu leśnego Trójmiejskiego Parku Krajobrazowego (na wysokości Oliwy) o powierzchni 12,04 ha.
  • W granicach rezerwatu znajduje się kompleks leśny i zbiorowiska źródliskowe występujące na stromych, wysokich (30 – 40 m) stokach, w dnie oraz w cyrkach źródliskowych jednego z rozcięć erozyjnych strefy krawędziowej, prowadzącego swym dnem wody Potoku Prochowego. Występują tu zbiorowiska roślinne i flora charakterystyczne zarówno dla regionu, jak i obszarów podgórsko-górskich. We florze rezerwatu występuje kilka gatunków chronionych: wawrzynek wilczełyko (Daphne mezereum), bluszcz pospolity (Hedera helix), listera jajowata (Listera ovata), marzanka wonna (Asperula odorata), konwalia majowa (Convallaria majalis). O walorach rezerwatu decyduje również obecność we florze szeregu gatunków o charakterze podgórsko-górskim, takich jak: dąbrówka kosmata (Ajuga genevensis), dzwonek pokrzywolistny (Campanula trachelium), wierzbownica bladoróżowa (Epilobium roseum), manna gajowa (Glyceria nemoralis), tojeść gajowa (Lysimachia nemorum), fiołek przedziwny (Viola mirabilis), olsza szara (Alnus incana), kozłek bzowy (Valeriana sambucifolia), przetacznik górski (Veronica montana).
  • Rezerwat przyrody Ptasi Raj utworzony w 1959 roku rozporządzeniem ministra (Monitor Polski nr 100 poz. 535 z 1959 r.).
  • Rezerwat faunistyczny utworzony celem ochrony ostoi ptactwa wodnego i błotnego. Rezerwat Ptasi Raj położony jest u ujścia Wisły Śmiałej (po jej stronie prawobrzeżnej), na terenie Wyspy Sobieszewskiej. Powierzchnia rezerwatu wynosi 198,07 ha. Roślinność rezerwatu ma charakter nieleśno-leśny. Główny charakter roślinności bezpośredniego otoczenia jezior nadają szuwary trzcinowe. Miejscami występują szuwary turzycowe. W części południowej rezerwatu występują kultury sosny i olszy czarnej. Na terenie mierzei występują pozostałości nieleśnej napiaskowej roślinności wydmowej – zbiorowiska wydmy białej i szarej. Ze względu na walory awifaunistyczne rezerwat ma znaczenie o randze międzynarodowej. Stożek ujściowy Wisły Śmiałej znajduje się na trasie wędrówek ptaków wodno-błotnych szlakiem południowobałtyckim. Ptaki znajdują tu dogodne siedliska dla wypoczynku oraz żerowania. Jest to także ważne zimowisko ptaków wodnych i miejsce lęgowe niektórych rzadkich gatunków. Ptaki wykorzystują przede wszystkim lustro jeziora oraz tereny mierzei. Najliczniejszą grupą ptaków występujących na jeziorze w okresie przelotów są różne gatunki kaczek właściwych i nurkujących oraz łabędzie i gęsi białoczelne. Mierzeja jest siedliskiem przede wszystkim różnych gatunków mew, rybitw i siewkowców (m.in. nielęgowego biegusa zmiennego), także kormoranów, kaczek, gęsi i łabędzi. Na terenie rezerwatu gniazdują ostrygojady i sieweczki. 
  • Rezerwat przyrody Mewia Łacha utworzony w 1991 roku zarządzeniem ministra (Monitor Polski nr 38, poz. 273 z 1991 r.).
  • Rezerwat faunistyczny (awifaunistyczny) utworzony w celu ochrony koloni lęgowych rybitw oraz miejsc bytowania ptaków siewkowatych, blaszkodziobych i rybitw w okresach ich wędrówek. Zasięgiem swym obejmuje stożek ujściowy Przekopu Wisły po obu stronach rzeki. Na obszarze administracyjnym Gdańska znajduje się część lewobrzeżna rezerwatu, położona na terenie Wyspy Sobieszewskiej. Jego powierzchnia wynosi 18,91 ha. Część prawobrzeżna rezerwatu położona jest na terenie województwa warmińsko-mazurskiego, w otulinie Parku Krajobrazowego Mierzei Wiślanej. Rezerwat po stronie gdańskiej obejmuje najmłodszy fragment stożka ujściowego Przekopu Wisły. Część centralną zajmują płaskie obniżenia okresowo zalewane wodą. W części południowej występuje niewielkie jezioro deltowe. Stożek ujściowy Przekopu Wisły jest jednym z nielicznych odcinków polskiego wybrzeża, gdzie współcześnie zachodzi ciągły proces akumulacji rzecznej, morskiej, eolicznej i organicznej. W związku z tym na bardzo niewielkim obszarze wykształciła się mozaika siedlisk warunkująca rozwój zróżnicowanej roślinności i flory.
  • Flora gdańskiej części rezerwatu liczy blisko 300 gatunków. Kilka z nich podlega ochronie prawnej. Są to: rokitnik zwyczajny (Hippophae rhamnoides), mikołajek nadmorski (Eryngium maritimum), kruszczyk szerokolistny (Epipactis latifolia), kruszczyk krwawoczerwony (Epipactis atropurpurea), kocanki piaskowe (Helichrysum arenarium), turzyca piaskowa (Carex arenaria). Interesującą grupę tworzą rośliny solniskowe. Są to: arcydzięgiel nadbrzeżny (Archangelica litoralis), aster solny (Aster tripolium), sitowiec nadmorski (Bulboschoenus maritimus), mannica odstająca (Puccinella distans), oczeret Tabernaemontana (Schoenoplectus tabernaemontani), muchotrzew solniskowy (Spergularia salina).
  • Ujście Wisły jest bardzo ważnym miejscem w grupie terenów istotnych dla ptaków (jako miejsce odpoczynku i żerowania) w okresach ich wędrówek w tej części Europy.
  • Z tych względów jest to obszar o randze europejskiej i krajowej. Jest to jeden
    z najcenniejszych przyrodniczo obszarów w polskiej strefie przybrzeżnej.
  • Na terenie rezerwatu stwierdzono występowanie blisko 100 gatunków ptaków wodnych
    i błotnych. 20 z nich to gatunki lęgowe, pozostałe przebywają tu w okresach wędrówek szlakiem południowobałtyckim bądź zimują. Najliczniejszą grupą ptaków są blaszkodziobe i siewkowate. Wśród nich na szczególną uwagę zasługuje biegus ziemny, który tworzy kolonie sięgające 600 sztuk. Gniazdują tu bogate populacje wielu gatunków związanych z terenami otwartymi, co jest rzadkością na polskim wybrzeżu.
  • Ujście Wisły jest jednym w Polsce stanowiskiem lęgowym rybitwy czubatej i rybitwy popielatej oraz jedynym tak dużym w Polsce stanowiskiem mew małych.
  • Rezerwat przyrody „Wąwóz Huzarów”o powierzchni 2,8 ha utworzony w 2005 r. w celu ochrony roślin rzadkich i chronionych. Obejmuje położenie w strefie krawędziowej Pojezierza Kaszubskiego. W rezerwacie stwierdzono 117 gatunków roślin naczyniowych, w tym 3 gatunki podlegające ochronie ścisłej (bluszcz pospolity, podrzeń żebrowiec i widłak jałowcowaty) oraz cztery gatunki podlegające ochronie częściowej.
1.3 Park krajobrazowy
  • Trójmiejski Park Krajobrazowy o powierzchni 19 930 ha a otulina 15 208 ha utworzony w 1979 roku jako drugi w województwie gdańskim i jeden z pierwszych w Polsce parków krajobrazowych. Przedmiotem ochrony jest specyficzna rzeźba terenu oraz szata roślinna. Powierzchnia TPK w granicach Miasta Gdańska wynosi 2.450 ha, otulina wynosi 903 ha.
  • Rozporządzenie Wojewody Gdańskiego z 8 listopada 1994 r. (Dz.Urz.Woj.Gdańskiego nr 27, poz. 139 z 1994 r.) szczegółowo określa przebieg granic parku i otuliny (wprowadzając korekty) oraz wprowadza nowe zakazy, ograniczenia i obowiązki na terenie parku zgodnie z ustawą o ochronie przyrody. Plan ochrony TPK wyznacza kierunki działania na jego terenie.
Więcej informacji można znaleźć na stronie www.tpkgdansk.pl
  • Obszar Chronionego Krajobrazu Wyspy Sobieszewskiej /pow. 1.228 ha/ obejmuje fragment Mierzei Wiślanej na całej jej szerokości. Najcenniejsze fragmenty objęte są ochroną rezerwatową (rezerwaty Ptasi Raj i Mewia Łacha).
  • Obszar ten stanowi fragment ważnego przymorskiego ciągu zieleni Gdańska oraz regionalnego systemu przyrodniczego strefy nadmorskiej rejonu Zatoki Gdańskiej.
  • Od strony wschodniej - przez Przekop Wisły - graniczy z otuliną Parku Krajobrazowego Mierzeja Wiślana (województwo warmińsko-mazurskie) i położoną na jej terenie elbląską częścią rezerwatu Mewia Łacha, natomiast od strony południowej obszar graniczy bezpośrednio z Obszarem Chronionego Krajobrazu Żuław Gdańskich.
  • Otomiński Obszar Chronionego Krajobrazu obejmuje tereny położone w granicach miasta Gdańska /pow. 1.762 ha/ i gminy Kolbudy. Obszar ten został wydzielony pod ochronę ze względu na zwarty kompleks leśny, który wraz z jeziorem Otomińskim jest miejscem intensywnej turystyki i rekreacji.
  • W granicach administracyjnie należących do Gdańska znajduje się północno-zachodnia część tego obszaru. Obejmuje on kompleks tzw. lasów smęgorzyńskich położonych pomiędzy terenami rolniczymi i zabudową osad (osiedli) Kiełpino Górne i Smęgorzyno (na północy) oraz Sulmin i Niestępowo (na południu). Najcenniejszy fragment Otomińskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu - wytopiskowe Jezioro Otomińskie wraz z otaczającymi je interesującymi zbiorowiskami buczyn i torfowiskami - znajduje się już poza granicami miasta Gdańska /gmina Kolbudy/.
  • Obszar Chronionego Krajobrazu Żuław Gdańskich obejmuje całe Żuławy Gdańskie
    z wyjątkiem ich północno-zachodniego fragmentu zajętego przez tereny przemysłowo-składowe i zabudowę mieszkaniową Gdańska. W granicach miasta Gdańska znajdują się północne fragmenty tego obszaru o pow.1.051 ha.
  • Ochronie podlega charakterystyczny krajobraz kulturowy Żuław.
  • Niski płaski krajobraz deltowego odcinka doliny Wisły, kształtowany był w holocenie przez wody Wisły, a od XIII wieku również przy dużym udziale człowieka.
  • Cechą charakterystyczną obszaru jest obecność wielu cieków i bogatej sieci rowów melioracyjnych oraz związany z tym układ polderowy, jak również unikatowe w Polsce powierzchnie budowane przez namuły Wisły. Unikalne wartości gleb sprawiły, że Żuławy są użytkowane głównie rolniczo.
  • Teren jest bezleśny. Do cennych elementów przyrodniczych należą: względnie naturalne i półnaturalne zbiorowiska łąkowe i szuwarowe, które zachowały się lokalnie wzdłuż cieków, rowów melioracyjnych i w starorzeczach oraz wszelkiego rodzaju zakrzewienia i zadrzewienia śródpolne. W kulturowym krajobrazie Żuław mają one ważne znaczenie biocenotyczne i fitomelioracyjne.
1.5 Pomniki przyrody – ilość z uwzględnieniem rodzaju
  • Na terenie administracyjnym Gdańska występuje 150 pomników przyrody: 112 sztuk pojedynczych drzew, 26 grup drzew, 1 aleję i 9 głazów narzutowych, 2 pomniki powierzchniowe. Wśród drzew pomnikowych najczęściej spotykane są buki i dęby.
  • Na terenie Gdańska można wyróżnić kilka większych skupień pomników przyrody - rejon starego Wrzeszcza, rejon Alei Zwycięstwa w sąsiedztwie Politechniki Gdańskiej oraz rejon starej Oliwy.
  • Lista pomników pod adresem : http://www.gdansk.pl/nasze-miasto,99.html
1.6 Zespoły przyrodniczo-krajobrazowe
  • Zespół przyrodniczno-krajobrazowy Dolina Potoku Oruńskiegopowołany w 1999 roku Uchwałą Rady Miasta Gdańska IX/321/99 z dnia 29 kwietnia 1999 roku, zlokalizowany na pow. 82,83 ha Doliny Potoku Oruńskiego w Gdańsku. Utworzony w celu zachowania unikatowego charakteru przyrodniczo – krajobrazowego doliny erozyjnej w strefie krawędziowej Wysoczyzny Gdańskiej, a zwłaszcza zachowania
    w niezmienionej formie takich jej elementów, jak ciek, sterasowane zbocza po dawnej uprawie rolniczej i specyficzna szata roślinna.
  • Zespół przyrodniczno-krajobrazowy Dolina Strzyżypowołany w 2001 roku Uchwałą Rady Miasta Gdańska XXXIII/1024/2001 z dnia 29 marca 2001 r. Zlokalizowany na pow. 381 ha Doliny Strzyży w Gdańsku, w otulinie Trójmiejskiego Parku Krajobrazowego. Utworzony w celu zachowania wyjątkowych walorów krajobrazowych terenu oraz bogatej szaty roślinnej przy jednoczesnym wdrażaniu zasady budowania ciągłości struktur przyrodniczych.
1.7 Użytki ekologiczne
  • Użytek ekologiczny „Fort Nocek” o powierzchni 0,11 ha zlokalizowany na terenie Fortów Napoleońskich przy ul. 3 Maja, nad Dworcem PKS, utworzony w 1996 r., w celu zabezpieczenia stanowiska hibernacji nietoperzy.
  • Użytek ekologiczny „Murawy kserotermiczne” w Dolinie Potoku Oruńskiego” o powierzchni 2,88 ha, utworzony w 1999 r., znajduje się na terenie fragmentu doliny Potoku Oruńskiego, jest wyniesiony do 49 m n.p.m. Użytek powołano w celu zabezpieczenia muraw kserotermicznych wraz z bogactwem ich flory i fauny. Z dwóch stron ograniczają go erozyjne rozcięcia z drogami gruntowymi i zaroślami. Zbocza osiągają nachylenie do 40 stopni. Na terenie muraw stwierdzono występowanie dobrze wykształconych płatów muraw kserotermicznych, 232 gatunków roślin naczyniowych, w tym liczną grupę roślin ciepłolubnych nie występujących na innych terenach naszego regionu.
  • Użytek ekologiczny „Oliwskie Nocki” o powierzchni 0,07 hazlokalizowany przy ul. Podhalańskiej 13 w Oliwie, utworzony w 2001 r., w celu zabezpieczenia stanowiska hibernacji nietoperzy. Stanowi on największe zimowisko nietoperzy w Gdańsku. Co roku hibernuje tu ok. 70-80 skrzydlatych ssaków - głównie nocków rudych (Myotis daubentonii) i nocków Natterera (Myotis nattereri), jak również kilkanaście nocków dużych (Myotis myotis) i kilka gacków brunatnych.
 
  • Użytek ekologiczny „Luneta z Pasikonikiem” o powierzchni 0,81, zlokalizowany na terenie Fortów Napoleońskich. Obejmuje fragment XVIII-wiecznych umocnień ziemnych Gdańska, tzw. Lunetę Senarmonta. Na terenie użytku występują cenne gatunki flory i fauny: nawłoć (Solidago canadensis) oraz zdziczałe drzewa owocowe, głównie śliwy (Prunus spp.) i jabłonie (Mallus domestica), mysz leśna (Apodemus flavicollis). Prawdziwym skarbem Lunety Senarmonta są owady, np.: liczna populacja niewielkiego pasikonika - wątlika punktowanego (Leptophyes punctatissima).
  • Użytek ekologiczny „Prochownia pod Kasztanami” o pow. 0,53 ha, zlokalizowany na terenie Fortów Napoleońskich, utworzony w celu zabezpieczenia płatu nie użytkowanej roślinności ze stanowiskami rzadkich i chronionych gatunków roślin i zwierząt. Użytek stanowi zagłębienie terenu z kilkoma starymi kasztanowcami (Aesculus hippocastanum) i fragment starych, ceglanych fortyfikacji tzw. Prochownia Wojenna. Jest to zimowisko trzech gatunków nietoperzy - nocka Natterera (Myotis nattereri), nocka rudego (M. daubentonii) i nocka dużego (M. myotis). Na ściętym pniu starego kasztanowca odłowiono tu bardzo rzadkiego owada - błonkówkę z rodziny grzebaczowanych (Sphecidae), zakładającą dla swych larw gniazda w spróchniałym drewnie. Gatunek Crossocerus styrius został umieszczony na Polskiej Czerwonej Liście Zwierząt Ginących i Zagrożonych.
  • Użytek ekologiczny „Migowska Bielawa” o powierzchni 0,51 ha, utworzony w 2006 r. zlokalizowany pomiędzy ul. Myśliwską i osiedlem Jasień. Celem powołania użytku jest ochrona torfowiska przejściowego z masową obecnością torfowców i wełnianek. Miąższość złoża torfu wynosi ok. 4m, co pozwala określić wiek obiektu na ok. 2 – 3 tys. lat. Na obszarze użytku stwierdzono występowanie następujących gatunków chronionych: rosiczki okrągłolistnej Drosera rotundiofolia oraz brzoza karłowata Betula nana oraz kilku zagrożonych w tym w szczególności turzycę bagienną Carex limosa, której obecność we florze Gdańska jest cenną wartością.
  • Użytek ekologiczny „Dolina Czystej Wody” o powierzchni 2,73 ha, utworzony w 2006 r. zlokalizowany na terenie Doliny Czystej Wody w Trójmiejskim Parku Krajobrazowym. Celem ochrony jest zabezpieczenie istnienia stanowisk chronionych oraz wzmożona ochrona siedlisk hydrogenicznych i związanych z nimi zbiorowisk roślinnych związanych z ciekiem strefy krawędziowej wysoczyzny morenowej oraz w szczególności ochrona stanowiska situ tępokwiatowego Juncus subnodulosus – najdalej na wschód położonego stanowiska tego gatunku w Polsce.
·         Użytek ekologiczny „Łozy w Kiełpinie” o powierzchni6,29 ha, utworzony w 2006 r. zlokalizowany w okolicy Kiełpina Górnego. Celem ustanowienia użytku jest wzmożona ochrona siedlisk hydrogenicznych i związanych z nimi zbiorowisk roślinnych, a w szczególności zabezpieczenie istnienia stanowisk wierzby szarej – rozległych zarośli łozy wraz z szuwarami, położonych we wschodniej części wysoczyzny morenowej na południowy zachód od Kiełpina Górnego.

 

Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000

1.8. Obszary Natura 2000

PLB220005  ZATOKA P PUCKA
Typ Ostoi   J
Powierzchnia  62430.43 ha, m.Gdańsk, Sopot, Gdynia,powiat pucki.

Ogólna charakterystyka obszaru
Status ochrony
Obszar obejmuje wody zachodniej części Zatoki Gdańskiej, pomiędzy wybrzeżem Półwyspu Hel na północy, wybrzeżem od Władysławowa do ujścia Wisły Śmiałej na zachodzie i południu i linią pomiędzy ujściem Wisły Śmiałej a końcem Helu od strony wschodniej. Zawiera zatem samą Zatokę Pucką (10 400ha, śr. głęb. 3m) i część głębszych wód Zatoki Gdańskiej rozpościerających się na wschód od niej. Obszar obejmuje również łąki nadmorskie koło Osłonina i Rewy.
Występują następujące formy ochrony: Rezerwat Przyrody: Beka (193,0 ha) Słone Łąki (27,3 ha) Park Krajobrazowy: Nadmorski (18804,0 ha)

PLB220004  UJŚCIE WISŁY
Typ Ostoi   J
Powierzchnia  1748.12 ha,m.Gdańsk, powiat nowodworski.

Ogólna charakterystyka obszaru
Status ochrony
Obszar obejmuje znaczny fragment zewnętrznej delty Wisły, od nieczynnego obecnie ujścia Wisły Śmiałej na zachodzie, po aktualne ujście Wisły Przekopu i jego okolice - tak lądowe, jak i morskie, na wschodzie. Do obszaru włączono 12-kilometrowy pas wybrzeża Wyspy Sobieszewskiej, łączący oba ujścia oraz przyujściowy odcinek głównego koryta Wisły, tzw. Wisłę Przekop, wraz z jej międzywalem, o długości ok. 6 km, rozciągający się od morza, na północy, do miejscowości Przegalina, na południu. Zachodni kraniec obszaru stanowi rezerwat Ptasi Raj, wschodni - rezerwat Mewia Łacha. Obszar należy do mezoregionu Mierzeja Wiślana i tylko jego południowy kraniec wchodzi na teren mezoregionu Żuław Wiślanych. W obu rezerwatach występuje mozaika siedlisk, obejmująca przymorskie, płytkie, słodkowodne jeziora, rozległe płaty szuwaru trzcinowego, występującego w przybrzeżnej strefie jezior oraz na dawnych łąkach słonoroślowych (Ptasi Raj), oraz piaszczyste mierzeje, odcinające jeziora od Bałtyku. Znaczne fragmenty terenu zajmują wydmy, pokryte typową roślinnością wydmy białej lub szarej, w wielu miejscach porośniętej różnowiekowymi uprawami sosnowymi, ze znaczną domieszką drzew liściastych. Znaczną część rezerwatu Mewia Łacha zajmuje wysokopienny las mieszany, zaś rezerwatu Ptasi Raj uprawa olchy, założona na dawnych łąkach słonoroślowych, obecnie zanikająca i przechodząca w zbiorowiska krzewiasto-szuwarowe. Międzywale Wisły Przekopu zajęte jest przez otwarte pastwiska. Na przedpolu czynnego ujścia Wisły istnieje aktywny stożek ujściowy, z czym związane jest pojawianie się i zanikanie piaszczystych wysp i półwyspów, wchodzących coraz głębiej w morze. W wielu miejscach wydmy białe i szare zostały utrwalone nasadzeniami róży pomarszczonej Rosa rugosa lub wierzby warzynkowej Salix daphnoides, co spowodowało w tych miejscach niemal całkowity zanik roślinności naturalnej.
Występują następujące formy ochrony: Rezerwat Przyrody: Mewia Łacha (150,0 ha) Ptasi Raj (188,0 ha) Obszar Chronionego Krajobrazu: Żuław Gdańskich (3092,0 ha) Wyspy Sobieszewskiej (1228,0 ha) Środkowożuławski (2313,0 ha)

PLB040003  DOLINA DOLNEJ WISŁY
Typ Ostoi   J
Powierzchnia  33559.04 ha, m.Gdańsk,powiaty gdański,nowodworski,malborski,tczewski,sztumski, kwidzyński.

Ogólna charakterystyka obszaru
Status ochrony
Odcinek doliny Wisły w jej dolnym biegu, od Włocławka do Przegaliny, zachowujący naturalny charakter i dynamikę rzeki swobodnie płynącej. Rzeka płynie w dużym stopniu naturalnym korytem, z namuliskami, łachami piaszczystymi i wysepkami, w dolinie zachowane są starorzecza i niewielkie torfowiska niskie; brzegi pokryte są mozaiką zarośli wierzbowych i lasów łęgowych, a także pól uprawnych i pastwisk. Miejscami dolinę Wisły ograniczają wysokie skarpy, na których utrzymują się murawy kserotermiczne i grądy zboczowe. Wisła przepływa w granicach obszaru przez kilka dużych miast, jak: Toruń, Bydgoszcz, Grudziądz, Tczew. Planowana jest budowa nowej zapory - stopień wodny w Nieszawie.
Występują następujące formy ochrony: Rezerwat Przyrody: Las łęgowy nad Nogatem (33,0 ha) Łęgi na Ostrowiu Panieńskim (34,4 ha) Las Mątawski (231,8 ha) Wielka Kępa (Ostromecka) (27,8 ha) Wiosło Małe (21,9 ha) Kępa Bazarowa (32,4 ha) Rzeka Drwęca (18888, ha) Park Krajobrazowy: Dolina Dolnej Wisły (55643,0 ha) Obszar Chronionego Krajobrazu: Białej Góry (3841,0 ha) Doliny Kwidzyńskiej (1977,0 ha) Gniewski (2336,0 ha) Nadwiślański Ujścia Nogatu Środkowożuławski (2870,0 ha) Doliny Drwęcy Doliny Osy i Gardęgi Na Południe od Torunia Nizina Ciechocińska Rzeki Szkarpawy Żuław Gdańskich Strefy Krawędziowej Doliny Wisły Wydm Śródlądowych na Południe od Torunia Użytek Ekologiczny: Mopkowy Most (0,2 ha) Parowa (4,0 ha) Projektowane 4 rezerwaty.

 
SOO (Specjalne Obszary Ochrony)
 
PLH220030  Twierdza Wisłoujście
Typ Ostoi   B
Powierzchnia  16.17ha

Ogólna charakterystyka obszaru
Status ochrony
Kompleks ceglanych i ziemnych fortyfikacji z XVII i XVIII wieku, wraz z otaczającymi je starymi zadrzewieniami oraz fosami wypełnionymi wodą. Podziemia twierdzy stanowią zimowisko nietoperzy.
Obszar nie jest chroniony innymi formami ochrony prawnej.

PLH220055  Bunkier w Oliwie
Typ Ostoi   B
Powierzchnia  0.13ha

Ogólna charakterystyka obszaru
Status ochrony
Bunkier betonowy (przeciwlotniczy) z II poł. XX w, na terenie miejskiej zabudowy willowej, 50 metrów od granic kompleksu leśnego Trójmiejskiego Parku Krajobrazowego. Bunkier ten stanowi zimowisko nietoperzy.
PL 05 Użytek ekologiczny

PLH220044  Ostoja w Ujściu Wisły 
Typ Ostoi   K
Powierzchnia  883,51 ha

Ogólna charakterystyka obszaru
Status ochrony
Obszar obejmuje 2 spośród kilku estuariów utworzonych przez ramiona Wisły, tzw. Wisły Śmiałej koło Sobieszewa i Przekop koło Mikoszewa uchodzące do Zatoki Gdańskiej, wraz z otaczającymi je piaszczystymi terenami, zwykle otwartymi, a także fragmentami porośniętymi lasem. Do obszaru należą także wody przybrzeżne, szczególnie ważne dla ptaków.
Obszar obejmuje 2 rezerwaty przyrody, utworzone dla ochrony ptaków: Ptasi Raj (1959, 188 ha) i Mewia Łacha (1991, 159 ha). Stanowi także część OSO (tzw. "ptasiego") obszaru Natura 2000 PLB220004.

1.9 Wielkość obszaru objętego prawną ochroną przyrody.[ha]   
ok. 9649,25 ha
Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody

2. Wymienić występujące formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody

2.1 Ścieżki edukacyjne 

Nazwa
Długość
Podstawowa tematyka
Ścieżka dydaktyczna Górki Wschodnie
 
Ścieżka dydaktyczna przede wszystkim o tematyce ornitologicznej, położona na terenie Wyspy Sobieszewskiej. Duże platformy  widokowe  umożliwiają  obserwację  wielu gatunków ptaków, żyjących na terenie rezerwatu. Obiekt nie wymaga rezerwacji.
Ścieżka dydaktyczna Fortu Grodzisko
Na obszarze 22 ha
ścieżka edukacyjno - przyrodnicza, na którą składa się 18 przepięknie ilustrowanych tablic. Przedstawiają one gatunki roślin i zwierząt występujących w Parku, zwłaszcza te rzadkie i chronione, zawierają opisy użytków ekologicznych i form ochrony przyrody. Kolejne grupy tablic przedstawiają rośliny zielne (w tym gatunki chronione) bluszcze pospolite, trawy, drzewa, krzewy, owady (gatunki rzadkie oraz motyle), zwierzęta (między innymi ptaki i nietoperze), użytki ekologiczne („Fort Nocek" i „Prochownia" pod Kasztanami), skrzynki dla ptaków i nietoperzy, dokarmianie ptaków oraz ogólne zasady zachowania się w Parku. Ścieżkę uzupełniają dwa karmniki, ustawione specjalnie z myślą o miłośnikach ptaków.
http://www.grodzisko.pl/index.php?n=54
 
Ścieżka przyrodnicza „Dolina Samborowo TPK
5 kilometrów (czas przejścia około 3 godziny)
poszczególne stacje ścieżki znakowane są słupkami z numerem stacji. Przed doliną znajduje się tablica z mapą i opisem poszczególnych przystanków ścieżki. W siedzibie Zarządu TPK oraz na stronie internetowej www.tpkgdansk.pl dostępny jest opis ścieżki
Ścieżka przyrodnicza w Dolinie Radości TPK
około 6 kilometrów (czas przejścia około 3,5 godziny)
Zarządzie TPK dostępne jest opracowanie przedstawiające szeroko walory ścieżki.

Opracowana jest również wędrówka przyrodnicza prowadząca z Doliny Radości do Doliny Samborowo z dwoma wariantami ścieżki: dłuższym (czas przejścia 4 godziny) i krótszym (czas przejścia 3 godziny). Trasa nie jest wyznakowana. W siedzibie Zarządu dostępna jest literatura przedstawiająca walory ścieżki.
Ścieżki rozpoczynają się w lasach komunalnych Gdańska i przechodzą w lasy państwowe Nadleśnictwa Gdańsk.
2.2 Wycieczki z przewodnikiem
- brak
2.3 Prelekcje
- brak
 
2.4 Wydawnictwa
Brak: - - brak
Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych

brak

Gdynia

Formy ochrony przyrody

 

http://www.gdynia.pl/wszystko/o/gdyni/srodowisko/info/156_30661.html

Park Narodowy:

  • nie występuje

Rezerwaty przyrody:

  • Nazwa: Rezerwat krajobrazowy - Kępa Redłowska
    • Lokalizacja: położony pomiędzy Orłowem a Kamienną Górą
    • Wielkość 121,9 ha
    • Główne walory przyrodnicze
      Jest jednym z najstarszych rezerwatów w Polsce i zarazem jednym z najpiękniejszych zakątków wybrzeża Zatoki Gdańskiej. Rezerwat ten jest również jednym z nielicznych miejsc w Polsce, gdzie można obserwować naturalne procesy geofizyczne zachodzące na styku lądu i morza. Najbardziej charakterystycznym elementem jego krajobrazu jest aktywny klif w Orłowie o wysokości dochodzącej do 60 metrów, który w wyniku działalności morza nieustannie cofa się w głąb lądu. Fale rozbijając się o krawędzie klifu podmywają je i powodują ich obsuwanie, a następnie zabierają z brzegu lżejsze elementy budulca klifu, pozostawiając tam większe kamienie oraz głazy.
      Oprócz klifu ścisła ochrona w rezerwacie ma również na celu zachowanie bogatego w różne gatunki drzew lasu (buk, dąb, sosna, modrzew, klon, lipa, świerk i grab) oraz stanowisk rokitnika zwyczajnego i jarząba szwedzkiego. Ten ostatni występuje tutaj w naturalnym środowisku i jako relikt epoki lodowcowej jest osobliwością florystyczną rezerwatu.
      Bardzo interesujące przyrodniczo są także wody Zatoki Gdańskiej przylegające do rezerwatu. Akwen ten charakteryzuje się urozmaiconą budową geologiczną bogatą w oryginalne formy przyrody nieożywionej i pod tym względem należy do unikalnych obszarów na Południowym Bałtyku. Kamieniste dno porośnięte jest organizmami roślinnymi w tym zagrożonym wyginięciem widlikiem. Lokalnie na podłożu piaszczystym, występują podwodne łąki złożone przede wszystkim z trawy morskiej. Ryby występujące w tym rejonie to groźnie wyglądający kur diabeł, jedyna ryba żyworodna w Zatoce Gdańskiej - węgorzyca, kryjąca się w piasku płastuga, kilka rodzajów małych babek oraz liczne ławice cierników. Tutaj też można zaobserwować pływający cud natury, jakim jest chełbia modra - jej organizm w 98 procentach składa się z wody.
  • Nazwa: Rezerwat leśno-florystyczny Kacze Łęgi
    • Lokalizacja: dolina rzeki Kaczej
    • Wielkość 8,97 ha
    • Główne walory przyrodnicze
      Obejmuje odcinek potoku z niewielkim dopływem oraz dobrze zachowany fragment lasu łęgowego z okazałym drzewostanem w tym wieloma drzewami pomnikowymi oraz bogatym runem. Rezerwat chroni pozostałości dawnej szaty roślinnej dolin rzecznych (łęg wiązowy w formie typowej dla roślinności dna dolin niewielkich rzek). Oprócz występujących tutaj wielu gatunków roślin górsko-podgórskich wartość rezerwatu podkreśla obecność czterech gatunków roślin znajdujących się na liście ginących i zagrożonych roślin Pomorza Zachodniego. Są to: kozłek bzowy, przetacznik górski, szczaw gajowy i wiechlina odległokłosa. Kacza w granicach rezerwatu jest ciekiem mocno meandrującym i stanowi urokliwy akcent w krajobrazie doliny. Walory rezerwatu, które można podziwiać z położonych wyżej dróg leśnych, najpiękniej prezentują się wiosną.
  • Nazwa: Rezerwat leśny Cisowa
    • Lokalizacja: dolina potoku Cisówka
    • Wielkość: 24,76 ha
    • Główne walory przyrodnicze
      Utworzony został w 1983 r w celu ochrony naturalnej rzeźby terenu oraz zachowania zbiorowisk roślinnych takich jak: buczyna pomorska, łęg jesionowo-olszowy oraz roślinność źródliskową. Spośród prawie dwustu gatunków roślin chronionych występujących w rezerwacie, do najcenniejszych należą konwalia majowa, kruszyna pospolita, marzanka wonna i paprotka zwyczajna.

 

Park krajobrazowy:

  • Nazwa: Trójmiejski Park Krajobrazowy
    • Wielkość 20 104 ha z otuliną 40 430 ha (4 200 ha w granicach Gdyni)
    • Główne walory przyrodnicze
      Specyfiką tego największego w rejonie Trójmiasta kompleksu leśnego jest urozmaicona rzeźba terenu, zwłaszcza występujące tu licznie rozcięcia erozyjne z bardzo atrakcyjnymi geomorfologicznie i krajobrazowo dolinami o głębokości dochodzącej nawet do 100 m. Dominującymi zbiorowiskami roślinności są lasy bukowe i bukowo-dębowe, natomiast w dnach dolin i rozcięć spotyka się lasy łęgowe, olszowo-jesionowe. Położenie parku i znajdująca się w nim duża liczba różnorodnych cennych obiektów przyrodniczych (w granicach Gdyni są to: 2 rezerwaty oraz kilkanaście pomników przyrody) czynią go bardzo interesującym terenem zarówno dla rozwoju turystyki i rekreacji jak i badań przyrodniczych.

 

Obszary chronionego krajobrazu:

  • brak

 

  • Pomniki przyrody - ilość z uwzględnieniem rodzaju
    W granicach administracyjnych Gdyni znajduje się 61 pomników przyrody, w tym:
    • 48 drzewa i 3 grupy drzew
    • 6 głazów narzutowych i 2 grupy głazów narzutowych
    • 2 pnącza
    • Szczegółowa inwentaryzacja gdyńskich pomników przyrody znajduje się w Wydziale Ochrony Środowiska i Rolnictwa Urzędu Miasta Gdyni. Zawiera ona opis każdego obiektu, dokumentację fotograficzną i mapy z opisem trasy prowadzącej do danego pomnika przyrody.
  • Zespoły przyrodniczo - krajobrazowe: brak
  • Użytki ekologiczne:
    Użytki ekologiczne obejmują głównie tereny torfowiskowe, szuwarowe, naturalne, małe zbiorniki wodne oraz łąki i pastwiska. Największe i najbardziej wartościowe z nich występują na niezalesionych obszarach w zachodniej części miasta. Siedem użytków ekologicznych ustanowionych zostało w dzielnicy Dąbrowa w rejonie ulic: Miętowej, Turkusowej i Warzywnej. Ósmy użytek - „Jezioro Kackie”, obejmujący nieckę dawnego jeziora lobeliowego, znajduje się w dzielnicy Wielki Kack.
Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000

Obszary Natura 2008 r. (obejmujące teren Gdyni)

  • Zatoka Pucka, kod obszaru - PLB 220005: 
  • obszar specjalnej ochrony ptaków Natura 2000, 
  • morskie wody wewnętrzne Zatoki Gdańskiej,

Ostoja Zatoka Pucka i Półwysep Helski PLH220032

  • obejmuje Półwysep Helski i Zatokę Pucką Wewnętrzną oraz fragment Wybrzeża od Władysławowa do Mechelinek (Kępy Oksywskiej)

 

Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody
  • Ścieżki edukacyjne- nie ma
  • Wycieczki z przewodnikiem-nie ma.
  • Prelekcje- nie ma
  • Wydawnictwa – ulotki ekologiczne „Gdynia naturalnie” 2008; wydawnictwo  jednorazowe
Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych

nie ma

Powiat Bytowski

Formy ochrony przyrody

Brak danych z powiatu

Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000

Brak danych z powiatu

Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody

Brak danych z powiatu

Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych

Brak danych z powiatu

Powiat Chojnicki

Formy ochrony przyrody

Parki Narodowe

  • Park Narodowy "Bory Tucholskie"
    gm. Chojnice, gm. Brusy 4.798 [ha] http://park.borytucholskie.info/

    Główne walory przyrodnicze

    Rzeźba terenu została ukształtowana w czasie ostatniego zlodowacenia bałtyckiego. Dlatego dominują tu równiny sandrowe, urozmaicone poprzez liczne wzniesienia, rynny i wytopiska. Park jest największym skupiskiem wydm śródlądowych w Borach Tucholskich. Spotykamy je na starych pasach przeciwpożarowych. Największa i najładniejsza znajduje się w zachodniej części parku. Bardzo charakterystycznym elementem krajobrazu sandrowego są również rynny polodowcowe o przebiegu południkowym. Jedną z większych rynien, nie tylko w rejonie Borów Tucholskich, ale i na całym niżu - jest Rynna Jeziora Charzykowskiego (wzdłuż zachodniej granicy PNBT), o długości prawie 18 km i szerokości miejscami dochodzącej do 2,5 km. Dodatkową atrakcją krajobrazu są wytopiska, powstałe w skutek wytopienia się brył martwego lodu, o kształcie lejków, kotłów i innych obniżeń często o nieregularnych kształtach. Wody powierzchniowe PNBT zajmują obszar 530,06 ha (czyli 11,05 % ogólnej powierzchni parku). Znajduje się tu 21 jezior. Są one różnej wielkości od kilku do przeszło 200 ha (powierzchnia Jeziora Ostrowitego - największego w parku - wynosi 280,7 ha) i różnej głębokości ( najgłębsze jest również Jezioro Ostrowite bo aż 43 m).
    Osiem z nich łączy się ze sobą tworząc kompleks o powierzchni 435,28 ha zwany Strugą Siedmiu Jezior. Jeziora w Parku reprezentują wszystkie formy troficzne, charakterystyczne dla zbiorników wodnych niżu polskiego. Cztery jeziora - Wielkie i Małe Gacno, Nierybno i Głuche reprezentują jeziora lobeliowe.
    Nie bez znaczenia dla ekosystemów w parku jest oddziaływanie dwóch dużych jezior (w granicach otuliny parku) - Charzykowskiego i Karsińskiego, których łączna powierzchnia wynosi 2 024,8 ha.
    Klimat tego obszaru kształtują dwie główne masy powietrza, a mianowicie polarno- kontynentalne i polarno - morskie. A ze względu na duży udział zbiorników wodnych i lasów, tworzy się tu swoisty mikroklimat, stwarzający dogodne warunki dla rozwoju roślin.
    Park Narodowy "Bory Tucholskie" to przede wszystkim obszar leśny (79,5 % powierzchni parku stanowią lasy) umiejscowiony we wnętrzu ogromnego kompleksu Borów Tucholskich. Dominujący tutaj typ gleb to gleby bielicowe. Skałę macierzystą stanowi piasek sandrowy i lodowcowy, rzadko glina zwałowa, natomiast w pobliżu rzek osady akumulacyjne. Z tego też powodu dominują tu siedliska borowe. Z bardzo charakterystycznym borem suchym i siedliskami bagiennymi.
    Na obszarze parku zachowała się specyficzna flora naczyniowa złożona z wielu gatunków roślin, które w bardziej zagospodarowanych i uprzemysłowionych obszarach już wyginęły. Największą grupę gatunków rzadkich dostosowanych do skrajnych warunków siedliskowych panujących w PNBT, tworzą rośliny siedlisk ubogich - oligotroficznych, a więc te, którym najbardziej zagraża eutrofizacja nasilona przez działalność człowieka. Zatem są to zarówno gatunki borowe i wrzosowiskowe, rośliny torfowisk i czystych jezior położonych na jałowym mineralnym podłożu, z dala od zakładów przemysłowych. We florze parku stwierdzono występowanie wielu gatunków reliktowych z okresu glacjału i pierwszych okresów polodowcowych. Są to np. trzcinnik prosty, turzyca strunowa, skalnica torfowiskowa, gwiazdnica grubolistna, fiołek torfowy, żurawina drobnolistkowa, zimoziół północny, grążel drobny. Z reliktów postglacjalnych na uwagę zasługują: wyblin jednolistny, nasięźrzał pospolity i grzybienie północne. Ich obecność w parku sygnalizuje wysoki stopień naturalności szaty roślinnej. Na pewno podnosi to przyrodniczą rangę tego obszaru.
    Florę parku wzbogacają również gatunki borealno - atlantyckie. Na szczególną uwagę zasługuje grupa roślin spotykanych w czystych jeziorach lobeliowych, a należą tu: lobelia jeziorna, poryblin jeziorny, wywłócznik skrętolistny, elisma wodna. W parku znalazło zabezpieczenie wiele gatunków objętych ochroną, jak chociażby widłaki i rosiczki. Fauna w Parku Narodowym "Bory Tucholskie" jest również bardzo licznie reprezentowana. Do najcenniejszych przedstawicieli kręgowców należą: puchacz, bielik, rzęsorek mniejszy, wydra, bóbr, gągoł, tracz nurogęś, zimorodek. Licznie reprezentowane są również płazy tj. żaba trawna, moczarowa i ropuchy zielona, szara, a także rzekotka drzewna. Spotykamy także traszki: grzebieniastą i zwyczajną.
    Od kilku lat obserwować można coraz liczniejsze występowanie nietoperzy, wśród nich nocka Nattera, karlika mniejszego i większego, mroczka późnego. W czystych jeziorach występują licznie ryby. Nie można zapomnieć o niezliczonej rzeszy świata bezkręgowców, bez których nie można byłoby mówić o funkcjonowaniu całej przyrody.
     
  • Rezerwaty przyrody

10 rezerwatów przyrody , powierzchnia 317,64 ha   


Nazwa Lokalizacja Wielkość
Bagno Stawek gm. Brusy 40, 80 [ha]
Bór Chrobotkowy gm. Brusy 41, 50 [ha]
Cisy nad Czerską Strugą gm. Czersk 17, 19 [ha]
Jez. Laska gm. Brusy 70, 40 [ha]
Kręgi Kamienne gm. Czersk 16,91 [ha]
Małe Łowne gm. Chojnice 37, 83 [ha]
Mętne gm. Czersk 53, 28 [ha]
Nawionek gm. Brusy 10, 67 [ha]
Piecki gm. Brusy 19, 42 [ha]
Ustronie gm. Czersk 9, 64 [ha].
 

  • Główne walory przyrodnicze

    Na terenie Zaborskiego Parku Krajobrazowego znajduje się pięć rezerwatów przyrody - Jezioro Nawionek, Jezioro Laska, Bagno Stawek, Jezioro Małe Łowne, Piecki.

    Jezioro Nawionek - powołany Zarządzeniem Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego z dnia 16.09.1974 r. Celem ochrony jest zachowanie jeziora typu lobeliowego, na południowej granicy zasięgu lobelii jeziornej. Jest to zbiornik oligotroficzny, typu lobeliowego o głębokości do 11,0 m i powierzchni 10,76 ha. Dno w pobliżu linii brzegowej porastają łany lobelii jeziornej i poryblinu jeziornego w sąsiedztwie elismy wodnej, grzybieni północnych i kłoci wiechowatej. Przy brzegu zbiornika można spotkać rosiczkę okrąglolistną, bagno zwyczajne. Ze względu na zachowanie cennych wartości
    przyrodniczych tegoż rezerwatu wejście na jego teren jest możliwe tylko za indywidualna zgoda Wojewody.

    Jezioro Laska - powołany zarządzeniem Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego z dnia 21.07.1977 r., obszar jeziora o powierzchni 70,40 ha stanowiący zbiornik wodny, przez który przepływa rzeka Zbrzyca. Jest to jezioro typu eutroficznego o maksymalnej głębokości 3,6 m , o szeroko wykształconej linii szuwarów i roślinności wodnej zanurzonej. Został utworzony w celu trwałego zabezpieczenia i zachowania miejsc lęgowych licznych gatunków ptaków wodnych i błotnych, w szczególności łabędzia niemego. Poza nim występują tu: kaczki krzyżówki, perkozy dwuczube, gągoły, łyski, mewy śmieszki, czaple siwe. Zalatują na ten akwen : orzeł bielik, kormoran, błotniak stawowy czasami rybołów. Ze względu na zachowanie cennych wartości przyrodniczych tegoż rezerwatu wejście na jego teren jest możliwe tylko za indywidualną zgoda Wojewody.

    Bagno Stawek - powołany Zarządzeniem Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego z dnia 04.04.1977 r. Rezerwat stanowi zarastające jeziorko, połączone niewielka strugą z jeziorem Płęsno wraz z otaczającym je torfowiskiem o powierzchni 40,80 ha. Ciekawostka rezerwatu jest funkcjonujący lokalny mikrosystem hydrologiczny. Struga jest odprowadzany nadmiar wody pochodzącej z wycieku wód podskórnych ze wzniesień na obrzeżu rezerwatu. W przypadku obniżenia się poziomu wód w rezerwacie następuje napływ wody z jeziora Płęsno. Występuje tu wiele rzadkich, chronionych roślin m. in. jeżogłówka najmniejsza, rosiczka okrągłolistna i pośrednia, widłak jałowcowaty, wyblin jednolistny, lipiennik Loesela, bagno zwyczajne, żurawina drobnolistna, bazyna czarna, kruszczyk błotny, storczyk szerokolistny, skalnica torfowiskowa, listera jajowata. Ze względu na zachowanie cennych wartości przyrodniczych tegoż rezerwatu wejście na jego teren jest możliwe tylko za indywidualna zgoda Wojewody.

    Jezioro Małe Łowne - rezerwat powołany zarządzeniem Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 31.12.1993 r. - jest to fragment lasu, bagno i jezioro o łącznej powierzchni 37,83 ha. Celem ochrony jest zachowanie cennych zbiorowisk turzycowo - mszarnych. Szczególna ochrona objęto roślinność torfowisk wysokich i przejściowych w otoczeniu boru bagiennego wraz z roślinnością charakterystyczna dla zbiornika wodnego we wczesnym stadium zarastania płem mszarnym. Unikatowym walorem jest silnie skąpożywny charakter jeziora Małe Łowne. Jest to jezioro o wodzie oligohumusowej. Ze względu na zachowanie cennych wartości przyrodniczych tegoż rezerwatu wejście na jego teren jest możliwe tylko za indywidualna zgoda Wojewody.

    Piecki - powołany 21. 11. 2001 roku Rozporządzeniem Wojewody Pomorskiego (Dz. Urz. Woj. Pomorskiego, Nr 91, poz. 1318), o powierzchni 19,42 ha, otulinie 92,89 ha. Celem powołania jest ochrona rzadkiej i chronionej roślinności wodnej i torfowiskowej, ( przejściowe i wysokie torfowiska ). Rezerwat obejmuje jeziora: Piecki, Piecki Male, Kaczewo oraz torfowiska i bory bagienne. Z cennych gatunków flory występują tutaj: rosiczki - okrągłolistna, pośrednia i długolistna, bazyna czarna, widłak wroniec, widłak goździsty żurawina drobnoowockowa, wyblin jednolistny. Ze względu na zachowanie cennych wartości przyrodniczych tegoż rezerwatu, wejście na jego teren jest możliwe tylko za indywidualna zgoda Wojewody.
     
  • Parki krajobrazowe

Zaborski Park Krajobrazowy gm. Chojnice, gm. Brusy 34 026 [ha] http://www.zaborypark.eco.pl/
Tucholski Park Krajobrazowy gm. Chojnice, gm. Czersk 11 323 [ha] - w woj. pomorskim http://www.tuchpark.tuchola.pl/
Główne
walory przyrodnicze


a) Zaborski Park Krajobrazowy

  • Szata roślinna:


W krajobrazie Parku wśród zbiorowisk leśnych dominują bory sosnowe. Spotyka się suboceaniczny bór świeży, bór chrobotkowy oraz bór wrzosowy. Na obrzeżu jezior dystroficznych potkać można zachowane w stanie naturalnym bory bagienne. W obniżeniach terenowych występuje bór trzęslicowy oraz fragmenty brzeziny bagiennej. Na glebach wytworzonych glin morenowych w południowej, zachodniej i centralnej części Parku zachowały się w naturalnym stanie lasy typu grądowego z bogatym runem.
Lasy na terenie Parku obfitują w liczne gatunki grzybów jadalnych i pozostałych. Wiele gatunków grzybów jest pod ochroną gatunkową: smardzowate ( okrątek czerwony, purchawica olbrzymia). Niektóre gatunki grzybów żyją w symbiozie glonami tworząc plechowate rośliny zwane porostami. Flora porostów na terenie ZPK jest bogata i liczy 259 gatunków. W tej liczbie 65 gatunków podlega ochronie ścisłej, 1 gatunek podlega ochronie częściowej. Dalsza grupa to bardzo rzadkie należące do tzw. "Czerwonej Księgi"- zagrożonych wyginięciem. Do rzadkich i chronionych porostów należą: płucnica islandzka, płucnik granicznik, płucnica niwalna, kilka gatunków brodaczki, odnóżyca jesionowa, tarczownica lipowa, pawężnica, czasznik modrozielony, chrobotek alpejski, włostka kędzierzawa.
Ciekawym elementem flory Parku są zbiorowiska roślinności torfowiskowej. Torfowiska niskie, typu rzeczno - jeziornego są zalewane okresowo przez wodę niosącą żyzny namuł i w warunkach małego dostępu powietrza tworzą się tam osady organiczne zwane torfem oraz roślinność niskotorfowa ze znaczną przewagą turzyc, kosaćców żółtych. Najczęściej spotykanymi zespołami roślinnymi są: szuwar turzycy błotnej, zaostrzonej i prosowatej. W nieckach i zagłębieniach terenu ZPK rozwijają się torfowiska wysokie, na które decydujący wpływ mają wody opadowe. Niekiedy tworzą się tam torfowiska przejściowe, ukształtowane w wyniku oddziaływania wód opadowych jak i niewielkich, dystroficznych zbiorników wodnych. Jeziora te zarastają wokół tzw. płem i turzycami, gdzie często występują rosiczki (okrągłolistna, pośrednia i długolistna). Opodal od lustra wody tworzą się torfowiska wysokie o charakterystycznej budowie kępkowo - dolinkowej, które oprócz torfowców porastają inne rośliny jak: modrzewnica zwyczajna, bagno zwyczajne, bażyna czarna, żurawina błotna i drobnoowockowa. Najczęstszymi zespołami są: mszar kępkowo - dolinkowy, mszar przygiełkowy oraz mszar z turzycą bagienną. Torfowiska te posiadają specyficzny urok i są częstym elementem krajobrazu Parku. W tych miejscach często obserwujemy gatunki reliktowe oraz chronione. Na uwagę zasługuje grupa reliktów polodowcowych, należą do nich; turzyca strunowa, bażyna czarna, skalnica torfowiskowa, fiołek torfowy, żurawina drobnoowockowa, zimoziół północny, oraz reliktowe mszaki (mchy, watrobowce) np. sierpowiec błyszczący - ochrona ścislą. Z roślin chronionych występuje 6 gatunków widłaków: goździsty, jałowcowaty, spłaszczony, cyprysowaty, torfowy i wroniec. Dalsze gatunki chronione w ZPK m.in.: żłobik koralowy, kruszczyk rdzawoczerwony, lipiennik Loesela, listera jajowata (storczyki). Do rzadkich należa rośliny wodne występujące w bardzo czystych jeziorach lobeliowych: stroiczka wodna, poryblin jeziorny, brzeżyca jednokwiatowa, wywłócznik skrętolistny, jeżogłówka pokrewna, elisma wodna. Również spotykamy kolejne cenne gatunki: kłoć wiechowata, turzycę dwupienną, rdestnicę długolistną, grzybienie północne, grążele żółte i drobne, osokę aloesowatą, żabiściek pływający, pływacz pospolity, tojeść bukietowa oraz ponikło błotne.
 

  • Fauna:

Fauna Zaborskiego Parku Krajobrazowego jest reprezentowana przez wiele gatunków zwierząt bezkręgowych i kręgowych. Jednak dokładna liczba gatunków żyjących na terenie Zaborskiego Parku Krajobrazowego nie jest znana. Dlatego przedstawimy z poszczególnych gromad kilka gatunków najbardziej charakterystycznych dla terenu Parku. 
 
  • Jeziora:

Jeziora są bardzo charakterystycznym elementem krajobrazu Zaborskiego Parku Krajobrazowego. Ich geneza związana jest ze zlodowaceniem bałtyckim. Obecnie na Pojezierzu Pomorskim liczba jezior powyżej 1 ha powierzchni wynosi 3 385, zaś ich łączna powierzchnia określona została na 104 219,4 ha, z czego 47 jezior o powierzchni 4 319,27 ha znajduje się w granicach Zaborskiego Parku Krajobrazowego, co stanowi 4,14% powierzchni jezior Pojezierza Pomorskiego.
 
  • Rzeki:

Zaborski Park Krajobrazowy położony jest w dorzeczu Brdy. Granice ZPK nie nawiązują do naturalnych granic systemów hydrologicznych. Chroniony obszar ma charakter otwarty, przez co jest szczególnie narażony na oddziaływanie czynników zewnętrznych (np. dopływ zanieczyszczeń obszarowych). Brda stanowi główną arterię wodną Parku. Przekracza ona granice ZPK poniżej profilu Ciecholewy, odwadniając wcześniej obszar o powierzchni 657 km2. Brda jest tu już rzeką o znacznej szerokości (32,5 m) i głębokości (średnia 1,24 m). Wprowadza też na teren ZPK znaczne ilości wody. I tak, średni jej przepływ w okresie 1961-1970 wynosił 5,66 m3/s , a w latach 1976-1991 - 9,92 m3/s. W obrębie Parku spadek Brdy jest niewielki, a odpływ rzeki jest transformowany przez 7 kolejnych jezior rynnowych. Jej długość na tym odcinku ma 37,3 km. Brda opuszcza granice ZPK w profilu Męcikał, płynąc dalej niemal równolegle do granic Parku. Około 10 km poniżej Brda jest sztucznie podpiętrzona przez zaporę wodną w Mylofie. Do profilu w Męcikale powierzchnia zlewni Brdy przyrasta o 1 113 km2 . Średni przepływ Brdy wypływającej z Parku jest równocześnie znacznie większy niż na wejściu do badanego systemu. I tak, w latach 1961-1970 jego wartość sięgała 17,1 m3/s . Poza Brdą przez teren ZPK przepływa szereg jej dopływów, najczęściej biorących swój początek poza jego granicami. Do największych lewych dopływów należą: Czerwona Struga, Jarcewska Struga, oraz Struga Siedmiu Jezior. Wśród prawych dopływów należy wymienić: Chocinę, Zbrzycę, Orlą Strugę i Czernicki Rów. Sieć drenażu na badanym terenie jest zatem rozbudowana. Większość cieków płynie na południe lub na południowy wschód dawnymi szlakami odpływu wód roztopowych, zgodnie z nachyleniem terenu ukształtowanym w epoce lodowej. W związku ze znacznym nachyleniem sandru, rzeki mają zazwyczaj stosunkowo duży spadek i przypominają swym ustrojem rzeki typu podgórskiego. Sieć rzeczna ZPK w znacznej części zatraciła jednak swój naturalny charakter. Nierzadkim zjawiskiem są rowy melioracyjne, a bieg cieków naturalnych bywa zmieniony.

b) Tucholski Park Krajobrazowy

Teren, na którym jest położony Tucholski Park Krajobrazowy został ukształtowany przez lodowiec skandynawski. Urozmaiceniem tego młodoglacjalnego krajobrazu są tu liczne rozcięcia erozyjne w postaci dolin i rynien, którymi płyną pośród malowniczego krajobrazu rzeki i strumienie. Główny szlak wodny Parku stanowi rzeka Brda płynąca miejscami głęboką doliną otoczoną starodrzewem lasów liściastych. Na szczególną uwagę zasługuje jej odcinek w miejscowości Świt, gdzie skupienie głazów narzutowych i strome brzegi doliny nadaje rzece charakter górski, a flisacy spławiający tędy drewno nazwali je "Piekłem". Kolejnym typowym i malowniczym elementem krajobrazu Parku są jeziora wytopiskowe o nieregularnym zarysie linii brzegowej oraz nieliczne jeziora rynnowe z unikalną florą i fauną. Spotkać też tu można niewielkie jeziorka śródleśne, tzw. "oczka" i "kociołki" naturalnie zarastające specyficzną roślinnością torfowiskową. Zadziwiającą ozdobą tych jeziorek są pływające wyspy utworzone przez oderwane pło mszarne
Ponad 86% powierzchni Parku stanowią lasy, w których gatunkiem panującym jest sosna. Zwarty kompleks borów sosnowych o dużej powierzchni oraz brak ośrodków przemysłowych wpływa na wytworzenie specyficznego klimatu o właściwościach leczniczych.
 
  • Świat roślin:

Obszar Tucholskiego Parku Krajobrazowego, tak jak całych Borów Tucholskich obejmujący w większości jałowe piaski, cechuje się specyficzną florą naczyniową złożoną z wielu rzadkich gatunków. Na tle innych flor Niżu Polskiego przedstawia wyjątkowe wartości, ze względu na występowanie roślin, które w bardziej zagospodarowanych i uprzemysłowionych obszarach już wyginęły lub nigdy nie miały dobrych warunków rozwoju. Na czerwonej liście roślin naczyniowych zagrożonych w Polsce znajduje się około 100 gatunków z obszaru Parku. Z gatunków podlegających ochronie prawnej, stwierdzono na terenie Parku 43 gatunki podlegające ochronie całkowitej i 16 częściowej. Licznie reprezentowana jest tu grupa reliktów glacjalnych (polodowcowych) : trzcinnik prosty, bagno zwyczajne, bażyna czarna, brzoza niska, żurawina drobnolistkowa, fiołek torfowy, gwiazdnica grubolistna, brzoza niska . Z reliktów postglacjalnych na szczególną uwagę zasługuje występowanie na terenie Tucholskiego Parku Krajobrazowego interesujących i rzadko spotykanych storczyków: wyblina jednolistnego, wątlika błotnego oraz grzybieni północnych. Do interesujących gatunków o charakterze atlantyckim spotykanych na terenie Parku należy kłoć wiechowata oraz najrzadsza z naszych rosiczek - rosiczka pośrednia oraz przygiełka brunatna. Natomiast liczba stanowisk tzw. Gatunków stepowych jest stosunkowo mała. Spotyka się je najczęściej na zboczach zwłaszcza Brdy. Do tej grupy należy dzwonek syberyjski, ostrołódka kosmata i wężymord stepowy. Z dużym udziałem gatunków północnych kontrastuje w Tucholskim Parku Krajobrazowym niewielka liczba roślin południowych, w szerokim znaczeniu przyśródziemnomorskich. Najważniejszym przedstawicielem tej grupy jest jarząb brekinia spotykany na dwu stanowiskach nad Brdą w uroczysku "Piekło" i w rezerwacie "Ustronie". Kolejną grupą roślin mających na niżu charakter reliktowy stanowią gatunki górskie, a wśród nich cis pospolity, którego największe skupienie w Polsce znajduje się w rezerwacie cisów w Wierzchlesie, a dość liczne stanowisko w rezerwacie "Cisy nad Czerską Strugą". Obecność reliktów (tzw. gatunków przetrwałych z minionych okresów klimatycznych) na danym terenie świadczy o wysokim stopniu naturalności szaty roślinnej Tucholskiego Parku Krajobrazowego i jednocześnie w dobitny sposób podnosi przyrodniczą rangę tego obszaru. Wyjątkowo bogata jest flora porostów. Na terenie Parku występuje około 300 gatunków porostów. Obok wielu pospolitych i rozpowszechnionych, są także gatunki prawnie chronione, zagrożone - umieszczone na krajowej "Czerwonej Liście Porostów", rzadkie w skali kraju i regionu. Obszar Tucholskiego Parku Krajobrazowego jest w znacznej mierze zalesiony. Szata roślinna mimo pozornej monotonności zachowuje prawie wszystkie zbiorowiska leśne występujące na Niżu Środkowoeuropejskim. Zdecydowanie przeważają tu co prawda bory sosnowe, zróżnicowane na wiele zespołów i wariantów ekologicznych, to jednak zachowały się tu również lasy liściaste : grądy, dąbrowy, łęgi i olsy.
 
  • Świat zwierząt:

Zróżnicowanie siedlisk Tucholskiego Parku Krajobrazowego - od żyznych lasów łęgowych do ubogich, kserotermicznych stoków rynien jeziornych i rzecznych sprawia, że różnorodność występujących tutaj gatunków zwierząt jest znaczna. Jedynym przedstawicielem Agnatha występującym na terenie Parku jest minog strumieniowy. Obecność tego gatunku, znajdującego się na liście Polskiej Czerwonej Księgi Zwierząt stwierdzono w Brdzie w okolicy Rudzkiego Mostu. Zbiorniki wodne TPK zasiedlają pospolite krajowe ryby. Ich liczebność, skład gatunkowy zależy od wielkości i od typu troficznego (żyzności) zbiornika. Skład gatunkowy ryb istotnie wzbogacają gatunki związane z rzekami i strumieniami. Szczególne miejsce zajmują łososiowate - troć , pstrąg potokowy, lipień oraz pochodzący z hodowli pstrąg tęczowy. Wyniki inwentaryzacji płazów i gadów potwierdziły występowanie wszystkich gatunków charakterystycznych dla niżu Polski. Liczebność płazów w ostatnim dwudziestoleciu gwałtownie spadła, takie gatunki jak : kumak nizinny, grzebiuszka ziemna, rzekotka drzewna, ropucha paskówka i śmieszka zagrożone są wyginięciem. Najliczniejszą grupę kręgowców w Parku stanowią ptaki. Stwierdzono lęgi 134 gatunków i regularne pojawianie się na przelotach ponad 20. Do najcenniejszych, spośród których kilka umieszczonych zostało w Polskiej Czerwonej Księdze Zwierząt należą: bocian czarny, bąk, bielik, puchacz, żuraw, kropiatka i derkacz. Gatunkami ptaków wodnych lęgnących się na wszystkich jeziorach Parku są: łyska, perkoz dwuczuby, krzyżówka. Drugą grupę tworzą łabędź niemy, czernica i błotniak stawowy, których obecność stwierdza się na większości jezior. Z kolei trzecią grupę gatunków, których występowanie ogranicza się do kilku zbiorników składają się: perkozek, krakwa, cyranka, płaskonos. Pas trzcin i szuwarów jezior Parku zasiedla typowy dla tego środowiska błotniak stawowy i pospolite gatunki drobnych wróblowatych. Poza tymi gatunkami spotkać tu można: czaple siwe, świstuny, głowienki, łabędzie krzykliwe i czarnodziobe, gęsi gęgawy białoczelne oraz mewy.
Dolina Brdy wraz z położonymi w najbliższym sąsiedztwie jeziorem Szpitalnym i mniejszymi zbiornikami bez nazwy w okolicy Rudzkiego Mostu, Kiełpińskiego Mostu i Nowego Młyna to biotop występowania gągoła i tracza nurogęsia. Dolina Brdy jest również ważnym w skali kraju obszarem lęgowym zimorodka. Nie mniej ważną rolę pełni dolina Brdy w okresie zimowym. Niezamarzające odcinki rzeki są bazą żerową dla stad kaczek, łysek, traczy i łabędzi oraz towarzyszącym im ptakom drapieżnym, zwłaszcza bielikom. Natomiast najbardziej różnorodną i najliczniejszą grupą ptaków są gatunki leśne: zięba, trznadel, świergotek drzewny, pierwiosnek, rudzik, sójka, pokrzewki, świstunka, drozd, kos, muchołówka, dzięcioły, puszczyk, szpak, sikory, pleszka, krętogłów, kraska, skowronek borowy, lelek, myszołów, trzmielojad, kruk, wrona siwa, jastrząb, kobuz, krogulec, pustułka, sowy.Inne gatunki ptaków drapieżnych - kanię czarną, orlika krzykliwego, bielika, rybołowa, drzemlika, można spotkać podczas przelotu wiosennego i jesiennego. Typowym gościem zimowym na terenie Parku jest myszołów włochaty. Na obszarze Parku stwierdzono występowanie 49 gatunków ssaków. Z rzędu owadożernych stwierdzono 5 gatunków: jeża wschodniego, kreta, ryjówki oraz rzęsorki. Bogatą w gatunki grupę stanowią nietoperze - stwierdzono występowanie 10 gatunków. Najliczniejszym w gatunki rzędem ssaków są gryzonie - 16 gatunków. Poza tym spotkać tu można m.in.: lisa, borsuka, jenota, kunę leśną i domową, tchórza, gronostaja, łasice łaskę, wydrę, bobra, dziki, sarny, jelenie i rzadziej łosie.
 
  • Obszary chronionego krajobrazu


a) Chojnicko - Tucholski pow. chojnicki 15.000 [ha]
b) Północny część wschodnia pow. chojnicki 3.800 [ha]
c) Północny część zachodnia pow. chojnicki 4.000 [ha]

d) fragment Borów Tucholskich

e) okolice jezior Krępsko i Szczytno

 

- Chojnicko-Tucholski obszar chronionego krajobrazu, występuje w centralnej części powiatu ma przebieg południkowy i leży na terenie gmin: Chojnice,   Czersk, Brusy,
- Fragment Borów Tucholskich obszar chronionego krajobrazu w północno-zachodniej części powiatu – szczególnie w gminie Konarzyny
- Okolice jezior Krępsko i Szczytno obszar chronionego krajobrazu, na północno-zachodnim krańcu powiatu, w gminie Konarzyny
- Północny obszar chronionego krajobrazu, na północnym krańcu powiatu w gminie Brusy
  • Pomniki przyrody - ilość z uwzględnieniem rodzaju
Ogółem: 221, w tym
Pojedyncze drzewa: 114
Grupy drzew: 71
Aleje: 5
Głazy narzutowe: 4
Inne: 27
 
  • Zespoły przyrodniczo-krajobrazowe: brak

 

  • Użytki ekologiczne - 484.,15 ha

Gm. Brusy -34 użytki
Gm. Chojnice - 109 użytki
Gm. Czersk - 38 użytki

Obszary Natura 2000

Powiat chojnicki   - SOO – Specjalne  Obszary Ochrony  (siedliskowe)

Nazwa obszaru

Kod obszaru

Typ obszaru

Sandr Brdy

PLH220026

I

Lubnia

PLH220015

B

Bór Chrobotkowy

PLH220004

B

Powiat chojnicki   - OSO –  Obszary Specjalnej Ochrony  (ptasie)

Nazwa obszaru

Kod obszaru

Typ obszaru

Dolina Słupi

PLB220002

F

Wielki Sandr Brdy

PLB220001

F

Młosino (Shadow List)

Wielkość obszaru objętego prawną ochroną przyrody
Ogółem 80256,9 ha

Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000
Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody
  • Ścieżki edukacyjne
    • Szlaki piesze:
    • Niebieska ścieżka dydaktyczna Piła Młyn”
      • Rozpoczyna się w miejscowości Bachorze, tuż przy pętli autobusowej, a kończy na parkingu, przy ujściu Strugi Siedmiu Jezior do jeziora Charzykowskiego. Prowadzi ona przez najatrakcyjniejsze obszary Parku i pozwala na zapoznanie się z jego zróżnicowaniem florystyczno – faunistycznym, a także z różnymi typami genetycznymi i limnologicznymi jezior. Aby przejść cała trasę należy pokonać ok. 6,5 km, co zajmie ok. 3 h. Przebieg całej ścieżki oznakowany jest w terenie kwadratami o boku 10 cm koloru białego z niebieskim paskiem szerokości 3 cm. Zaplanowano na niej dziewięć przystanków, przy czym nie oznakowano ich w terenie tablicami. Są to:
        • I. Rośliny chronione
        • II. Jezioro dystroficzne Kacze Oko
        • III. Pomniki przyrody
        • IV. Jezioro Płęsno
        • V. Ols porzeczkowy
        • VI. Jezioro Skrzynka
        • VII. Jezioro Charzykowskie
        • VIII. Ujście Strugi Siedmiu Jezior
        • IX. Śródleśny parking przy jeziorze Charzykowskim (byłe pole namiotowe „Strużka”)
        • Odnalezienie w/w przystanków nie powinno nastręczać trudności, gdy skorzystamy z przewodnika autorstwa Beata Grabowskiej pt.: Piła Młyn  
    • Czerwona ścieżka dydaktyczna Łąki Józefowskie
      • Zaczyna się i kończy przy śródleśnym parkingu - ok. 3 km na północ od wsi Klosnowo. Długość tej ścieżki wynosi ok. 6 km, dlatego też czas przejścia nie powinien zająć więcej niż 2,5 godziny. W terenie trasa została oznakowana białymi kwadratami z czerwonymi ukośnymi paskami. Ścieżka prowadzi przez różnorodne ekosystemy Parku – las, łąkę i jezioro. Przygotowano tu dziewięć następujących punktów dydaktycznych, które nie są oznakowane w terenie:
        • I. Bór świeży
        • II. Martwe drzewa jako przykład ekosystemu na niewielkiej powierzchni
        • III. Znaczenie mrówek w lesie
        • IV. Bobry
        • V. Jezioro Ostrowite
        • VI. Łąki jako antropogeniczny ekosystem nieleśny
        • VII. Drzewa i krzewy Parku
        • VIII. Budowa piętrowa lasu
        • IX. Rośliny dna lasu
      • Szczegółowych informacji o ścieżce należy szukać w przewodniku przygotowanym przez Magdalenę Kochanowską, Ewę Szopińską oraz Wojciecha Błoniarza pt.: Łąki Józefowskie.  
    • Zielona ścieżka dydaktyczna Wokół jeziora lobeliowego Wielkie Gacno”
      • Ta najdłuższa ścieżka dydaktyczna Parku zaczyna się w miejscowości Funka, w miejscu gdzie krzyżuje się droga asfaltowa z drogą prowadzącą do Klosnowa, a kończy się w Bachorzu przy pętli autobusowej. Aby przejść cała trasę trzeba pokonać 7,5 km, co zajmuje ok. 3,5 h. Zobaczyć tu możemy jeziora lobeliowe z charakterystyczną dla nich roślinnością, sukcesję w strefie przyjeziornej i na wydmie. To najlepsze miejsce by zapoznać się z mieszkańcami lasu, wydmy i jezior. Podobnie jak poprzednie ścieżki, w terenie oznakowano ją białymi kwadratami, tym razem jednak z zielonymi ukośnymi paskami. Oprócz oznakowania warto wesprzeć się wiedzą zawartą w przewodniku pt.: „Wokół jeziora lobeliowego Wielkie Gacno”, autorstwa Mariusza Grzempy. Publikacja omawia osiem wyznaczonych przy tej ścieżce przystanków:
        • I. Krajobraz okolic jeziora Wielkie Gacno
        • II. Jezioro lobeliowe Wielkie Gacno
        • III. Lobelia
        • IV. Poryblin
        • V. Sukcesja w strefie pojeziernej
        • VI. Brzozy, martwe drzewo i ogłodek
        • VII. Dziuple
        • VIII. Sukcesja na wydmie
    • Botaniczna ścieżka dydaktyczna dla osób niepełnosprawnych
      • Jest to najkrótsza ścieżka Parku Narodowego „Bory Tucholskie”. Znajduje się przy siedzibie Parku w Charzykowach. Jej powierzchnia nie przekracza 0,5 ha. Przeznaczona jest dla tych wszystkich, którzy pragną zapoznać się z florą regionu Borów Tucholskich, a nie mogą odbywać dłuższych wędrówek. Mogą z nij korzystać również osoby na wózkach inwalidzkich. Na niewielkim obszarze posadzono typowe i jednocześnie kluczowe gatunki dla flory Borów Tucholskich, stosunkowo łatwe do rozpoznawania. Zadbano, aby przy ścieżce znalazła się ekspozycja roślin łatwo rozpoznawalnych po dotyku i lub zapachu. Powstała ona przede wszystkim z myślą o osobach niedowidzących i niewidomych. Na ścieżce wyznaczono dwanaście punktów:
        • I. Dziko rosnące rośliny trujące i użytkowe
        • II. Siedliska borowe
        • III. Paprotniki
        • IV. Zbiorowiska lasu liściastego: grąd, dąbrowa i buczyna
        • V. Lasy łęgowe i olsy
        • VI. Rośliny rzadki i chronione
        • VII. Zbiorowiska wodne i rośliny szuwarowe
        • VIII. Torfowisko
        • IX. Rośliny łąkowe
        • X. Rośliny towarzyszące człowiekowi
        • XI. Rośliny muraw piaskowych, wrzosowisk i wydm
        • XII. Ogród zmysłów
      • Więcej informacji nt. w/w ścieżki można znaleźć w przewodniku pt.: Botaniczna ścieżka dydaktyczna, którego autorami są Beata Grabowska, Mariusz Grzempa oraz Magdalena Kochanowska.
    • szlak zielony – BY 2061: Szlak Strugi Siedmiu Jezior”: Chojnice- Jarcewo – Klosnowo – Dębowa Góra – Małe Swornegacie – Chojniczki – Charzykowy (46 km)
    • szlak czerwony – BY 2016c: „Szlak Kaszubski im. Juliana Rydzkowskiego”: Chojnice – Chojniczki – Bachorze – Stara Piła – Męcikał – Giełdon - Wiele  (51 km) –
    • szlak niebieski – BY 2059n, „Szlak Zbrzycy”: Swornegacie – Zbrzyca – Kłoniecznica – Laska – Widno – Rolbik – Kaszuba – Leśno – Orlik – Lamk (33 km) przebiegający dalej do Wdzydz Kiszewskich
    • szlak zielony – BY2056: Brusy – Zalesie – Leśno – Parzyn – Kruszyn – Kubianowo – Laska – Płęsno – Drzewicz (41 km)
    • szlak żółty – im. Józefa Bruskiego: Charzykowy – Wolność – Babilon – j. Duże Łowne – Charzykowy  -   o długości 27 km;
    • szlak niebieski – BY 202n, „Szlak Brdy”: Konarzyny – Małe Swornegacie – Swornegacie  - Drzewicz – Męcikał – Mylof – Rytel, szlak przebiega dalej do Bydgoszczy
    • szlak żółty „Kasztelański”: Rytel –Lotyń – Wysoka, szlak dochodzi do miejscowości Gostycyn
    • Szlaki wodne:
    • Brda – dostępna do spływów kajakowych na długości 233 km, szlak zaczyna się od Jeziora Głębokiego i wiedzie przez jeziora Szczytno, Końskie, Krępsko, Charzykowskie, Długie, Karsińskie, Witoczno, Małołąckie, Dybrzk, dalej przez Tucholski Park Krajobrazowy do Zalewu Koronowskiego i Bydgoszczy,
    • Zbrzyca – długość 45 km – rozpoczyna się  na Jeziorze Sarnowiczym Wielkim, prowadzi przez jeziora: Dywan, Somińskie, Kruszyńskie, Parzyn, Michałowo, Laska, Książe, Parszczenica i łączy się z Brdą w Jeziorze Witoczno.
    • Szlaki wodne lokalne jednodniowe:
    • Szlak Chociny z miejscowości Zielona Huta do Swornegaci
    • Szlak Charzykowski z Charzyków wzdłuż brzegów jeziora do Małych Swornegaci, gdzie łączy się ze Szlakiem Brdy.
    • Trasy rowerowe znakowane
      • Trasa czarna po Borach Tucholskich - długość 113 km – Tuchola – Raciąż – Lutom – Woziwoda – Czersk – Odry – Karsin – Wiele – Leśno – Czapiewice – Drzewicz – PN „Bory Tucholskie” – Bachorze – Chojnice lub alternatywnie ze wsi Leśno przez Kaszubę – Rolbik – Laskę – Śluzę – Swornegacie – Chociński Młyn do Bachorza
      • Trasa niebieska – długość 166km -  Bydgoszcz – Tuchola – Woziwoda – Lutom – Rytel – Mylof – Klosnowo – Drzewicz – Swornegacie – Chociński Młyn – Bachorze – Charzykowy – Chojnice
  • Wycieczki z przewodnikiem  - Brak danych
  • Prelekcje Brak danych
  • Wydawnictwa – podać:
    • Spotkania z przyrodą. Park Narodowy „Bory Tucholskie”
    • Osobliwości przyrody Parku Narodowego „Bory Tucholskie”
    • Tabela lichenoindykacyjna
    • Poznaj Park Narodowy „Bory Tucholskie”
Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych

Brak informacji

Powiat Człuchowski

Formy ochrony przyrody

Park Narodowy  brak
Rezerwat przyrody

Nazwa

Lokalizacja

Wielkość

Główne walory przyrodnicze

Rezerwat przyrody “Bocheńskie Błoto”

na gruntach należących do Nadleśnictwa LP Niedźwiady

15,86 ha

Główne walory przyrodnicze: Celem tego przedsięwzięcia było zachowanie torfowiska przejściowego z charakterystycznymi zespołami roślin bagiennych oraz zachowanie naturalnych warunków gniazdowania m.in. żurawia, kormorana, czapli siwej i bociana czarnego. Wśród występujących na terenie rezerwatu roślin wymienić trzeba: żurawinę błotną, bagno zwyczajne, wełniankę pochwowatą, rosiczkę okrągłą, bażynę czarnojagodową oraz borówkę bagienną.

Rezerwat przyrody “Cisy w Czarnem”

na gruntach należących do Nadleśnictwa LP Czarne Człuchowskie

25,2 ha

Jedno z największych w Polsce stanowisk Cisa (Taxus baccata). Na uwagę zasługują (obok cisa) także gatunki chronione, takie jak: wawrzynek, wilczełyko, bluszcz pospolity i widłak jałowcowaty. Należy nadmienić, że rezerwat ten stanowi drugie co do wielkości skupisko cisów w Polsce.

 

 

 

Rezerwat przyrody “Międzybórz”

na gruntach należących do Nadleśnictwa LP Czarne Człuchowskie

1,63 ha

Las mieszany w jego pierwotnym charakterze. Składa się on w większości z buka (Fagus silvatica) z domieszką sosny (Pinus silvestris), brzozy (Betula verrucosa), jesiona (Fraxinus excelsior), daglezji (Pseudotsuga Douglasii) oraz dęba (Quercus robur).

 

Bagnisko Niedźwiady

Leśnictwo Żołna

47,76 ha

rezerwat leśno – torfowiskowy,

Celem ochrony jest zachowanie fragmentu boru bagiennego oraz torfowisk z rzadkimi roślinami, a także obszaru naturalnej retencji
Warstwę drzew tworzy sosna zwyczajna (wysokość drzew 12 – 14 m, średnica pni 15 – 20 cm). W poszyciu rzadko występują pojedyncze okazy brzozy omszonej i kruszyny. Dobrze rozwinięte runo leśne o strukturze kępkowej tworzą krzewinki: bagno zwyczajne, żurawina, wrzos, borówka czarna i rzadziej borówka bagienna. Na obrzeżach rezerwatu występują zbiorowiska torfowiskowe, na których dominują: wełnianka pochwowata, żurawina i miejscami trzęślica modra.
 

Jezioro Krasne

Nowa Wieś

28 ha

rezerwat wodny,

Jezioro jest wydłużone, o kształcie maczugi rozszerzającej się z północy na południe (dł. 1200, szer. 400 m). Nie ma dopływu ani odpływu. Linia brzegowa urozmaicona, brzeg na ogół płaski, piaszczysty. Woda w cienkich warstwach bezbarwna, przeźroczystość duża – wynosi co najmniej 4 metry. Jezioro należy do grupy zbiorników skąpospożywczych, a więc ubogich w składniki odżywcze. W takich warunkach żyje niewiele gatunków, ale za to specyficznych i godnych uwagi. Najbardziej charakterystyczny jest zespół lobelii (tu lobelia jeziorna) i poryblinu jeziornego; ponadto rosną brzeżyca jednokwiatowa oraz na obrzeżach typowa roślinność bagienna, jak żurawina błotna, bagno zwyczajne, modrzewica zwyczajna, mech torfowiec, rosiczka okrągłolistna, pałka szerokolistna i pałka wąskolistna. W miarę wzrostu głębokości coraz inny składnik obejmuje panowanie: najpierw brzeżyca, potem lobelia, a w miejscach jeszcze głębszych poryblin. Znaczną część dna porasta mech. Z tych roślin najłatwiej zauważyć lobelię, która w okresie kwitnienia wynosi delikatne kwiatostany nad powierzchnię jeziora. Wszystkie składniki tego zbiorowiska, choć niepozorne i ukryte pod wodą, stanowią przedmiot zainteresowania botaników, gdyż tworzą zbiorowiska reliktowe i należą u nas do rzadkości. Atrakcyjność turystyczna tego rezerwatu polega nie tylko na obecności tych interesujących zespołów roślin, lecz także na możliwości podziwiania prawdziwie urokliwego krajobrazu leśnego i nadwodnego.

Przytoń – Wąwóz Brdy

Leśnictwo Przechlewko i Łabędzie Bagno

18,05 ha

rezerwat leśny,

W rezerwacie chroni się naturalne zbiorowiska leśne z udziałem buka, charakterystyczne dla terenów morenowych, a w szczególności dobrze wykształcone płaty buczyny niżowej z wieloma drzewami pomnikowymi oraz przełomowy odcinek Brdy. Długość rezerwatu w linii prostej wynosi około 900 m. a z biegiem meandrującej Brdy około 1200 m. Brda przecina teren rezerwatu na dwie nierówne części, o powierzchniach 6,20 ha i 11,85 ha. Rzeka na tym odcinku ma charakter górski, występują tu liczne bystrotoki, utrudniające spływy kajakowe. Dodatkowego uroku nadają okolicy zatory zwalonych do koryta rzeki drzew. Skarpa od strony południowej jest bardzo stroma, skarpa przeciwległa jest łagodniejsza. Liczne okazy sosny pospolitej osiągają około 200 cm obwodu (szacunkowy wiek najstarszych – około 200 lat). Na brzegu Brdy występuje lipa drobnolistna oraz olsza i rzadka warstwa krzewów (także olsza czarna). Gatunkiem lasotwórczym w rezerwacie jest jednak buk. Przeciętny wiek drzew sięga 125 lat; do osobliwości należy postać zboczowa, rozwijająca się na stromej skarpie o wystawie północnej. W podszyciu występuje sosna i buk, a także jałowiec pospolity, brzoza i jarząb pospolity. Runo jest dobrze rozwinięte, dominują borówka czarna i śmiałek pogięty. Występują tu naturalne stanowiska chronionych gatunków roślin, takich jak: wawrzynek wilcze łyko, porzeczka czarna, marzanka wonna, konwalia majowa, paprotka i bluszcz pospolity.

Osiedle Kormoranów,

Pakotulsko

22,3 ha

rezerwat ornitologiczno – leśny,
Powierzchnię rezerwatu wynoszącą 22,3 ha, pokrywał pierwotnie drzewostan bukowy z pojedynczymi drzewami powyżej 250 lat. Obecnie jest on w dużej części zniszczony przez ptaki. W 1963 roku znajdowały się w nim 392 gniazda kormoranów, które jednak od kilku lat nie wracają na miejsca gniazdowania. Inwentaryzacja przeprowadzona w 1969 roku wykazała obecność około ośmiuset kormoranów czarnych i czterystu osiemdziesięciu czapli siwych. Liczebność ptaków nie była jednak stała. Tak duże ich nagromadzenie na niewielkiej przestrzeni spowodowało zniszczenie środowiska ich żrącymi ekskrementami. W konsekwencji po zniszczeniu lasu bukowego ptaki same opuściły rezerwat, przenosząc się w inne dogodne do lęgów miejsca. W 1984 roku kormoranów w Pakotulsku już nie było. Nieco dłużej, bo do końca lat osiemdziesiątych na lęgi zlatywały się tu jeszcze czaple siwe.

Jezioro Sporackie

 

11,36

  • „Jezioro Sporackie” nr 8, utworzony w 1965 r, jeden z najstarszych rezerwatów zajmuje powierzchnię 11,36 ha. Położony w Nadleśnictwie Człuchów, obręb Polnica. Powołany w celu ochrony jeziora lobeliowego z fragmentami torfowiska przejściowego położonego w kompleksie borów sosnowych,

Jezioro Bardze Małe

 

7,37 ha

„Jezioro Bardze Małe” nr 17, utworzony w 1981 r, rezerwat wodny o powierzchni 7,37 ha położony w Nadleśnictwie Człuchów, obręb Polnica. Obejmuje jezioro lobeliowe, bezodpływowe, w kompleksie borów sosnowych,

Sosny

 

 

„Sosny” nr 33, rezerwat leśny utworzony w 1984 r, położony w Nadleśnictwie Człuchów obręb Lipie. Przedmiotem ochrony jest fragment lasu o charakterze zespołu naturalnego z licznymi pomnikowych rozmiarów sosnami w drzewostanie sosnowo – bukowym. Na terenie rezerwatu „Sosny” znajduje się jedyny w gminie pomnik przyrody chroniony prawem.

Jezioro Cęgi Małe

gmina Koczała

4,06 ha

  • jezioro lobeliowe, oraz stanowiska rzadkich roślin wodnych i bagiennych na obrzeżach jeziora

Razem               181,59 ha





Park krajobrazowy-brak

 

Obszary chronionego krajobrazu

Nazwa

Lokalizacja

Wielkość

Główne walory przyrodnicze

Obszar Chronionego Krajobrazu “Obszar położony na południowy-wschód od jeziora Bielsko koło Brzezia”

teren położony na południowy-wschód od jeziora Bielsko koło m. Brzezie

388 ha

Obszar ochronny z 34% lesistością. Teren wznosi się tu na wysokość 150 – 160 m n.p.m. Jest to obszar chroniony atrakcyjny dla turystów szczególnie ze względu na dostępność (droga krajowa nr 22) oraz na bezpośrednie sąsiedztwo malowniczo położonego jeziora Bielsko.

Fragment Borów Tucholskich,

kompleks lasów wokół jezior Lipczyno i Krasne

16 632 ha, na terenie powiatu człuchowskiego 550ha(okolice Jez. Lipczyno)

Utworzony został w 1981 roku. Powierzchnia tego OChK wynosi 16 632 ha. Należy do niego jedynie północno – wschodni skraj gminy Przechlewo, tj. kompleks lasów wokół jezior Lipczyno i Krasne. Celem powołania obszaru było zachowanie unikatowych krajobrazów Pomorza Środkowego z zabezpieczeniem ich dla turystyki i wypoczynku

Okolice Jezior Krępsko i Szczytno

doliny rzeki Brdy, Lipczynki i Czerwonej Strugi

12 428 ha , na terenie powiatu człuchowskiego -11 578ha

Utworzony został w 1981 roku. Powierzchnia tego Obszaru Chronionego Krajobrazu wynosi 12 428 ha. Obejmuje swym zasięgiem doliny rzeki Brdy, Lipczynki i Czerwonej Strugi. Na obszarze tym występują liczne jeziora rynnowe oraz śródleśne oczka wodne. Lasy tworzą zwarte kompleksy leśne, w których dominują siedliska borowe, głównie bór świeży, a wzdłuż cieków wodnych - ols. Występuje tu wiele cennych gatunków roślin i zwierząt, które w sposób istotny podnoszą jego walory przyrodnicze. Wyspy jeziorne stanowią najatrakcyjniejsze miejsce lęgów dla ptaków wodnych. Tworzą one tradycyjne miejsce gniazdowania gągoła i tracza nurogęsi mających tu największe lokalne lęgowiska. W trzcinowiskach wokół wyspy gniazduje należący do zagrożonych w Europie błotniak stawowy, a ponadto, jest to siedlisko lęgowe wykorzystywane przez inne gatunki ptaków wodnych - perkoza dwuczubowego, łabędzia niemego i trzcinaka. Występują tu również lęgowiska bąka, wąsatki i remiza. W pobliżu gniazdują kania rdzawa i bocian czarny. Na torfowiskach i wilgotnych łąkach wykryto stanowiska kosaćca syberyjskiego - unikatu w skali Pomorza Zachodniego oraz widłaka torfowego - gatunku wymierającego na Pomorzu Zachodnim. Zadrzewienia na wyspach stanowią potencjalny biotop lęgowy kormoranów, które po ponad 10 latach nieobecności ponownie pojawiły się na obydwu jeziorach.

OChK

„Zespół jezior człuchowskich na południowy wschód od Człuchowa”

1108 ha-całość powiat człuchowski

 

Źródliskowy Obszar Brdy i Wieprzy na Wschód od Miastka

 

 

11 776 ha , na terenie powiatu-1500ha(okolice Pietrzykowa)

unikalne obszary krajobrazu Pomorza środkowego

Dolina Debrzynki

Gmina Debrzno

1745 ha, na terenie powiatu- 1007 ha

 

 

Pomniki przyrody 4 pomniki

  • Głaz narzutowy w Grodzisku,
  • Głaz narzutowy w Olszanowie,
  • Cis pospolity w Międzyborzu,
  • Dąb szypułkowy w  Międzyborzu.
  • 3 dęby szypułkowe w Pakotulsku ,
  • 1 dąb szypułkowy w Zawadzie
  • 1 dąb szypułkowy w Suszce,
  • 1 dąb szypułkowy Żołnie
  • 2 dęby bezszypułkowe w Wandzinie
  • 2 świerki pospolite w Wandzinie
  • 1 jedlica zielona w Wandzinie
  • 1 głaz narzutowy o obwodzie ok. 6 m w Pakotulsku,
  • 4 dęby uwzględnieniem rodzaju czarne gmina
  • 1 głaz narzutowy czarne gmina
  • 21 Dąb szypułkowy koczła
  • 1 Klon zwyczajny koczała
  • 10 drzewa   debrzno
  • 31 drzew Człuchów miasto


Zespoły przyrodniczo-krajobrazowe-brak

Użytki ekologiczne
Nazwa    Mokradła Żurawie                Lokalizacja    Wandzin    Wielkość 2,1ha
Półwysep Dymin                                                                Koczała           1,06 ha
Źródlisko Rzeki Ruda                                                                Koczała                            2,82 ha
Fragment środowiska przyrodniczego na działce oddziału 16 p o pow. 0,85 ha w leśnictwie Niesiłowo, Nadleśnictwo Miastko
Szuwary Jeziora Łazienkowskiego 
                                                           Człuchów                          6,41 ha

Obszary objęte ochroną w ramach sieci Natura 2000

Powiat człuchowski SOO – Specjalne  Obszary Ochrony 

Nazwa obszaru

Kod obszaru

Typ obszaru

Jezioro Piasek

PLH220013

B

Jezioro Krasne

PLH220035

B

Dolina Wieprzy i Studnicy

PLH220038

B

 

Na terenie Gminy Przechlewo znajduje się specjalny obszar ochrony siedlisk PLH 220035 Jezioro Krasne
Obszar ten obejmuje niewielkie, bezodpływowe jezioro lobeliowe położone wśród zwartych borów świeżych, kompleksu Borów Tucholskich. Ma ono słabo rozwiniętą linię brzegową, jest płytkie o piaszczysto – mulistym litoralu i bardzo kwaśnej ale bardzo dobrze natlenionej wodzie. Na obrzeżach jeziora wykształciły się fitocenozy brzeziny bagiennej i torfowisk przejściowych. Jezioro jest otoczone głównie borami sosnowymi, porastającymi gleby pseudobielicowe.


Wielkość obszaru objętego prawną ochroną przyrody

16325,83 ha poza obszarami Natura 2000 w tym:
2282,69 ha Rzeczenica  - 116,11 ha Przechlewo

Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000
Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody

Ścieżki edukacyjne

  • Ścieżka rowerowa z elementami edukacyjnymi   
  • ok. 6 km     
  • Koczała            j
  • jezioro, las, ekosystemy

Wycieczki z przewodnikiem-brak informacji

Prelekcje- brak informacji

Wydawnictwa:

  • tytuł Mrówka Radzi  -wydawnictwo  jednorazowe
  • tytuł Przyrodnicze Rozmaitości Człuchowa -wydawnictwo  jednorazowe
Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych
  • Nazwa projektu Rewaloryzacja Zieleni Zabytkowej Założenia Parkowego „Lasek Luizy” w Człuchowie
    • czas realizacji 5 lat  2006-2010
    • poniesione dotychczas nakłady – brak danych
    • wartość całego projektu 4 mln zł

Powiat Gdański

Formy ochrony przyrody

Park Narodowy: nie występuje

Rezerwaty przyrody:
-         Nazwa: Rezerwat leśny „Dolina Rzeki Kłodawy”
      • Lokalizacja: gmina Przywidz
      • Wielkość: 10 888 ha
      • Główne walory przyrodnicze:
        obszar rezerwatu obejmuje fragment doliny rzeki Kłodawy, silnie wciętej w wysoczyznę morenową ( ok. 20 m) zbocza doliny są strome i są one miejscem występowania licznych obszarów źródliskowych
-         Nazwa: Rezerwat krajobrazowy „Wyspa na Jeziorze Przywidz”
      • Lokalizacja: Przywidz
      • Wielkość: 4,55ha
      • Główne walory przyrodnicze:
        200 - letni drzewostam bukowy z domieszką lipy i innych drzew liściastych
-         Nazwa: Rezerwat krajobrazowy „Jar rzeki Reknicy”
      • Lokalizacja: gmina Kolbudy
      • Wielkość: 66,11 ha
      • Główne walory przyrodnicze:
        przełomowy odcinek doliny rzecznej z licznymi okazami pomnikowych drzew i cennych gatunków roślin zielnych
-         Nazwa: Rezerwat przyrody nieożywionej "Bursztynowa Góra"
      • Lokalizacja: gmina Kolbudy
      • Wielkość: 5,03 ha
      • Główne walory przyrodnicze:
        Wyrobiska dawnej kopalni bursztynu
Park Krajobrazowy-brak
Obszary chronionego krajobrazu:
-         Nazwa: OChK Żuław Gdańskich
§         Lokalizacja: gmina Cedry, Suchy Dąb, Pruszcz Gd.
§         Wielkość: pow. całk. 30092 km2 (27500 na terenie powiatu)
§         Główne walory przyrodnicze:
Obszar ten obejmuje równinę deltową Wisły ze skomplikowanym systemem hydrograficznym (polderowo-grawitacyjnym). Obszar charakteryzuje się dominacją użytków zielonych i pól uprawnych.
-         Nazwa: Przywidzki Obszar Chronionego Krajobrazu
§         Lokalizacja: gmina Przywidz
§         Wielkość: całk. pow. 10888 ha (8900 ha na terenie powiatu)
§         Główne walory przyrodnicze:
Urozmaicone ukształtowanie terenu, duży powierzchniowy udział lasow i znaczna jeziorność
-         Nazwa: OChK Doliny Raduni
§         Lokalizacja: Kolbudy, Pruszcz Gdański, całk.
§         Wielkość: Pow. 3340 ha (1450 ha na terenie powiatu)
§         Główne walory przyrodnicze:
Złożona struktura goemorfologiczna tworzona przez baseny i przełomy rzeczne
-         Nazwa: Otomiński Obszar Chronionego Krajobrazu
§         Lokalizacja: gmina Kolbudy,
§         Wielkość: pow. 2072 ha (1400 w granicach powiatu)
§         Główne walory przyrodnicze:
Urozmaicony krajobraz okolic jeziora Otomińskiego

Pomniki przyrody: Na terenie powiatu znajduje się 75 pomników przyrody, z czego: 48 pojedynczych drzew, 18 grup drzew, 2 aleje, 7 głazów narzutowych.

Zespoły przyrodniczo - krajobrazowe: brak

 Użytki ekologiczne: 2 Powołane Uchwałami Rady Gminy:

-          "Park Wiejski" w miejscowości Jankowo
-          "Sarnia Góra" w Kolbudach
Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000

 

Obszary Natura 2000
 
Powiat gdański- SOO – Specjalne Obszary Ochrony 

Nazwa obszaru
Kod obszaru
Dolina Reknicy
PLH220008
B
Przywidz
PLH220025
B
Dolina Kłodawy
PLH220007
B

 
 
 
Powiat gdański- OSO – Obszary Specjalnej Ochrony 

Nazwa obszaru
Kod obszaru
Dolina Dolnej Wisły
PLB040003
J

 
Dolina Kłodawy –gm Trąbki Wlk. 10,65 ha
Dolina Reknicy-gm Kolbudy 68,43 ha
Przywidz-gm. Przywidz 3,32 ha
-          W ramach tworzonego systemu ochrony przyrody Natura 2000 z terenu Powiatu Gdańskiego włączone mają być do niego OSO „Dolina Dolnej Wisły” (na podstawie Dyrektywy Ptasiej RE) oraz dwa SOO: „Dolina Kłodawy” i „Dolina Reknicy” (na podstawie Dyrektywy Siedliskowej RE). Ponadto planowane jest powiększenie Przywidzkiego Obszaru Chronionego Krajobrazu oraz utworzenie dwóch nowych Skarszewskiego i Kociewskiego (wszystkie częściowo na obszarze Powiatu Gdańskiego).
 

Wielkość obszaru objętego prawną ochroną przyrody.[ha]            39 336,6 ha

Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody

Wymienić występujące formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody

Ścieżki edukacyjne
  • Wycieczki szlakami pieszymi regionu gdańskiego
  • Trasy Rowerowe na Żuławach Gdańskich, Motława przez Żuławy Gdańskie
 
Wycieczki z przewodnikiem brak
 
Prelekcje brak
 
Wydawnictwa – podać: brak
Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych

brak

Powiat Kartuski

Formy ochrony przyrody

Park Narodowy – nie wystepuje

 
Rezerwaty przyrody
 

Nazwa
Lokalizacja
Wielkość [ha]
Główne walory przyrodnicze
Stare Modrzewie
gm. Kartuzy
4,85
Stanowisko modrzewia europejskiego w wieku 200 lat na siedlisku kwaśnej buczyny i grądu.
Zamkowa Góra
gm. Kartuzy
8,88
Kwaśna i żyzna buczyna pomorska z ok. 250-letnim drzewostanem na szczycie i zboczach wzgórza morenowego.
Kurze Grzędy
gm. Kartuzy
170,7
Bór bagienny i lasy dębowo-bukowe, stanowiska szeregu rzadkich i chronionych roślin naczyniowych i zarodnikowych.
Jezioro Turzycowe
gm. Kartuzy
11,39
Rezerwat utworzony dla ochrony stanowiska turzycy skąpokwiatowej, które zniknęło pomimo utworzenia rezerwatu. Jeziorko dystroficzne otoczone pyłem torfowiskowym z fragmentami boru bagiennego i brzeziny bagiennej.
Staniszewskie Błoto
gm. Kartuzy
130,41
Leśne i fragmenty nieleśnych zbiorowisk roślinnych na glebach torfowych (bór bagienny, brzezina bagienna, fragmenty torfowisk przejściowych). Jedna z największych w województwie populacji widłaka jałowcowatego, stanowisko szeregu innych rzadkich i chronionych roślin naczyniowych i zarodnikowych-wrzościa bagiennego.
 
Leśne Oczko
gm. Kartuzy
31,66
Jeziorko dystroficzne otoczone mozaiką zbiorowisk torfowiskowych o strefowym układzie. Stanowisko kilku chronionych gatunków roślin naczyniowych.
Żurawie Błoto
gm. Kartuzy
109,13
Zespół stanowisk przejściowych i zbiorników dystroficznych. Fragmenty lasów dębowo-bukowych otaczających układy torfowiskowe. Stanowisko kilku gatunków chronionych roślin naczyniowych, ostoja ptaków wodno-błotnych.
Jezioro Lubygość
gm. Kartuzy
70,85
Rynna jeziora dystroficznego otoczona kwaśną buczyną o ok. 200-letnim drzewostanie. Stanowiska rzadkich i chronionych gatunków roślin i owadów.
Lechicka Szczelina
gm. Kartuzy
41,32
Zalesione brzegi Jez. Kocenko. Dobrze zachowane fragmenty żyznej i kwaśnej buczyny pomorskiej. Nasadzenia gatunków obcych geograficznie, np. daglezji i pierścienice.
Staniszewskie Zdroje
gm. Kartuzy
37,2
Strome zbocza górnego odcinka dol. Łeby z licznymi, bardzo dobrze zachowanymi źródliskami. Silna mozaika leśnych zbiorowisk roślinnych-buczyn, grądu, łęgów, w tym także łęgu podgórskiego. Bardzo łagodna i zróżnicowana flora roślin naczyniowych.
Jar Rzeki Raduni
gm. Somonino
84,24
 Zbiorowiska łęgów i grądów olszowych oraz buczyn. Bardzo bogata flora roślin naczyniowych z licznymi gatunkami rzadkimi i chronionymi. Bogate skupienie gatunków o podgórskim zasięgu.
Ostrzycki Las
gm. Stężyca
55,13
Zbiorowiska żyznej i kwaśnej buczyny wapiennej. Bardzo bogata flora roślin naczyniowych, liczne gatunki storczyków, w tym najbogatsze stanowisko obuwika w regionie i stanowisko storzana bezlistnego.
Szczyt Wieżyca
gm. Stężyca
33,59
Najwyższe wzniesienia niżu polskiego z ok. 150-letnim drzewostanem bukowym na siedliskach kwaśnej i żyznej buczyny pomorskiej. Fragmenty lasów dębowo-bukowych

 
 
Park krajobrazowy

Nazwa
Lokalizacja
Wielkość [ha]
Główne walory przyrodnicze
Kaszubski Park Krajobrazowy
powiat kartuski
33,59
Centralna część Poj. Kaszubskiego o bardzo urozmaiconej rzeźbie terenu z obecnością wysokich wzgórz morenowych (Wieżyca 328,6 m npm), rynien jeziornych, dolin rzecznych, fragmentów pół sandrowych. Silnie rozbudowana sieć hydrograficzna ze źródliskowymi odcinkami wielu rzek, np. Łeba, Radunia i szeregiem jezior o skomplikowanej linii brzegowej i znacznej głębokości, w tym także jezior lobeliowych. Fragmenty bardzo wartościowej roślinności leśnej i nieleśnej.

 
Obszary chronionego krajobrazu
 

Nazwa
Lokalizacja
Wielkość [km2]
Główne walory przyrodnicze
Obszar Chronionego Krajobrazu Doliny Raduni
Dno i zbocza doliny rzeki Raduni i sąsiadujące z osią doliny tereny leśne i rolne na terenie gm. Żukowo i Somonino
33,4
dolina rzeki z licznymi basenami i przełomami, z dobrze zachowanym strefowym układem zbiorowisk roślinnych
Kartuski Obszar Chronionego Krajobrazu
Gminy: Kartuzy, Somonino, Kolbudy i Żukowo, na terenie Nadleśnictwa Kartuzy
68,8
obszar w centralnej części Pojezierza Kaszubskiego o młodoglacjalnej rzeźbie z licznymi jeziorami, w tym jeziora lobeliowe
Obszar Otomiński Chronionego Krajobrazu
Leży na terenie Gdańska i gminy Kolbudy, w Nadleśnictwie Kolbudy
20,72
całość
dość silnie przekształcony kompleks leśny z dominacją buczyn i lasów dębowo-bukowych oraz jezioro Otominskie
Przywidzki Obszar Chronionego Krajobrazu
Leży w gminach: Kolbudy, Przywidz i Nowa Karczma, Żukowo na terenie Nadleśnictwa Kolbudy i Kościerzyna
7,06
Na terenie pow.kar.
obszar o silnie urozmaiconej rzeźbie terenu z rynnami jeziornymi, wzgórzami morenowymi i licznymi jeziorami
Gowidliński Obszar Chronionego Krajobrazu
Leży na terenie gminy Sierakowice i Sulęczyno
Na terenie pow.kar 135,49
Obszar o młodoglacjalnym krajobrazie wzgórz morenowych i rozległych równin sandrowych

 
 
Pomniki przyrody – ilość z uwzględnieniem rodzaju
 
      Pomniki przyrody ożywionej, pojedyńcze,ilość – 82,
      pomniki przyrody stanowiące grupy drzew: łącznie – 15,
      pomniki przyrody nieożywionej, łączna ilość – 16,
      głazy – 13
      grupa głazów – 3 sztuki.
 
Zespoły przyrodniczo-krajobrazowe
 
            Wyznacza się w celu ochrony zachowania ciągłości przestrzennej struktur przyrodniczo-krajobrazowych o szczególnym znaczeniu dla funkcjonowania Kaszubskiego Parku i dla identyfikacji jego specyfiki krajobrazowej, w tym rewaloryzacja i ochrona krajobrazu rynien jeziornych, obejmujących różnorodne struktury przyrodnicze oraz walory kulturowe, ochronę lęgowisk ptaków wodno-błotnych, oraz przywrócenie ładu przestrzennego zdewastowanego krajobrazu osadniczo-rekreacyjnego wyjątkowo cennych fragmentów krajobrazu naturalnego zachowania jego wartości estetycznych:
 
·       Rynna Potegowska
·       Rynna Kamienicka
·       Dolina Łeby w KP
·       Rynna Mirachowska
·       Obniżenie Chmieleńskie
·       Rynna Brodnicko-Kartuska
·       Rynna Dąbrowka-Ostrzycka
 
Użytki ekologiczne
Nazwa                                                 Lokalizacja                                                 Wielkość
1. Torfowisko w Strzepczu                       Strzepcz, gm. Kartuzy                                               brak danych
2. Torfowisko w Przewozie                   Przewóz, gm. Stężyca                                    2,6 ha
3. Torfowisko Jelenie Moczary                Mirachowo, gm. Kartuzy                               4,3 ha
4. Torfowisko w Kosach                       Kosy, gm. Kartuzy                                         7,8 ha
5. Jezioro Lubowisko                             gm. Stężyca                                                   2,6 ha
6. Dwa Oczka                                        Mirachowo, gm. Kartuzy                               2,5 ha
7. Torfowisko Utopiec                            Przewóz, gm. Stężyca                                    11,7 ha

Obszary Natura 2000

Powiat kartuski - SOO – Specjalne Obszary Ochrony (siedliskowe)

Nazwa obszaru
Kod obszaru
Dolina Górnej Łeby
PLH220006
K
Kurze Grzędy
PLH220014
I
Staniszewskie Błoto
PLH220027
I
Jar Rzeki Raduni
PLH220011
B
Hopowo
PLH220010
B
Jeziorka Chośnickie
PLH220012
B
Mechowiska Sulęczyńskie
PLH220017
B

 
 
Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000

Obszary Natura 2000

Powiat kartuski - SOO – Specjalne Obszary Ochrony (siedliskowe)

Nazwa obszaru
Kod obszaru
Dolina Górnej Łeby
PLH220006
K
Kurze Grzędy
PLH220014
I
Staniszewskie Błoto
PLH220027
I
Jar Rzeki Raduni
PLH220011
B
Hopowo
PLH220010
B
Jeziorka Chośnickie
PLH220012
B
Mechowiska Sulęczyńskie
PLH220017
B

 
Powiat kartuski -OSO – Obszary Specjalnej Ochrony (ptasie)

Nazwa obszaru
Kod obszaru
Lasy Mirachowskie
PLB220008
F

 
 
. Dolina Górnej Łeby        
 

 
Ogólna charakterystyka obszaru
 
Status ochrony
Obszar obejmuje dolinę rzeki Łeby, rozcinającą silnie sfałdowaną morenę denną, sandry i moreny czołowe. Rzeka płynie tu na dnie rynien subglacjalnych w różnym stopniu przekształconych przez rzekę, a w górnym odcinku przecina przepływowe Jezioro Sianowskie. W rozcięciach rygli tworzy przełomy, w których przybiera charakter rzeki podgórskiej. Jej spadek na odcinku ok. 50 km wynosi 96 m. Dno doliny tworzą piaski i gliny akumulacji lodowcowej oraz torfy niskie. Zbocza o wysokości nierzadko przekraczającej 100 m, mają nachylenie od ok. 15 stopni w odcinkach rynnowych do około 40 stopni w przełomach. Są one porozcinane przez liczne doliny erozyjne, przeważnie suche; u ich podstawy występują liczne wysięki i źródła. Rzeka zaliczana jest do pstrągowo-lipieniowych. Na dnie doliny panują wielogatunkowe wilgotne łąki; zachowały się też lasy łęgowe o cechach podgórskich oraz śródleśne i nieleśne wysięki i źródliska. W dolnych częściach stoków doliny między Stryszą Budą a Strzepczem licznie występują wiszące torfowiska źródłowe. Na zboczach doliny (od Jez. Reskowskiego do Stryszej Budy i od Osieka do Paraszyna) dominują lasy. W górnym odcinku są to buczyny, a na dnie doliny grądy i łęgi, a w dolnym - mieszane lasy z dużym udziałem sosny i świerka. Na mniej stromych zboczach w odcinkach rynnowych są pola uprawne
Obszar w większości położony jest na terenie Kaszubskiego Parku Krajobrazowego (34 544 ha; 1983) - jego południowa część, natomiast część północna leży na terenie Obszaru Chronionego Krajobrazu Doliny Łeby (5 456 ha; 1994). Na terenie obszaru znajduje się także rezerwat przyrody Staniszewskie Zdroje (37,52 ha, 1972), Projektuje się utworzenie rezerwatu Dolina Mirachowskiej Strugi oraz Lęborskiego Parku Krajobrazowego.
Gminy Chmielno,Kartuzy.

 
2. Kurze Grzędy
Ogólna charakterystyka obszaru
Status ochrony
Obszar obejmuje duży, zwarty kompleks leśny, zlokalizowany w krajobrazie postglacjalnym. Rzeźba terenu jest urozmaicona (efekt zlodowacenia Bałtyckiego). Wzniesienia morenowe zwykle porośnięte są buczynami. W obniżeniach znajduje się część zespołu Jezior Potęgowskich, a także kompleks torfowisk wysokich i przejściowych oraz jeziorka dystroficzne. Często otoczone są one przez lasy i bory bagienne.
Obszar położony na terenie Kaszubskiego Parku Krajobrazowego (33 202 ha; 1983), obejmuje rezerwaty przyrody: Kurze Grzędy (170,70 ha; 1957), Jezioro Turzycowe (11,39 ha; 1959), Żurawie Błota (109,13 ha; 1990), Lubygość (70,75 ha; 1962), Lechicka Szczelina (41,32 ha; 1990).
Gminy Kartuzy, Sierakowice.
 
3. Staniszewskie Błoto
Ogólna charakterystyka obszaru
Status ochrony
Obszar obejmuje fragment kompleksu Lasów Mirachowskich, otaczający torfowisko Staniszewskie Błota i jezioro Leśne Oczko. Torfowisko jest silnie odwodnione, ale pewne jego fragmenty zachowały jeszcze wysokie walory przyrodnicze. Dominującymi zbiorowiskami na torfowisku są: bór i brzezina bagienna. W otoczeniu torfowiska występują acydofilne dąbrowy. Na pozostałym terenie dominują kwaśne buczyny.
Obszar w całości położony na terenie Kaszubskiego Parku Krajobrazowego (33 202 ha; 1983) z rezerwatami przyrody: Staniszewskie Błoto (130,41 ha; 1962) i Leśne Oczko (31,66 ha; 1990).
Gminy Chmielno, Kartuzy, Sierakowice
 
4. Jar Rzeki Raduni
Ogólna charakterystyka obszaru
Status ochrony
Obszar obejmuje przełomowy odcinek rzeki Raduni. Rzeka płynie dnem kamienistego jaru, tworząc meandry. Dolina i strome zbocza (do 45 st. nachylenia) o wysokości do 40 m, porośnięte są lasem liściastym (grądy, łęgi); miejscami na dnie wąwozu występują podmokłe łąki. Rośnie tu wiele roślin górskich i innych rzadkich gatunków. Ostoja ma specyficzny mikroklimat, o wysokiej wilgotności i niższych temperaturach w porównaniu z przyległymi terenami. Przełom rzeki rozcina rozległy kompleks leśny, w którym dominują siedliska grądowe.
Obszar w całości położony na terenie Obszaru Chronionego Krajobrazu Doliny Raduni (3 556,7 ha; 1994) w granicach rezerwatu przyrody Jar rzeki Raduni (84,24 ha, 1972).
Gmina Żukowo.
 
5. Hopowo
Ogólna charakterystyka obszaru
Status ochrony
Obszar stanowi śródleśny zbiornik o długości ok. 250 i szerokości ok. 50 m . Ma on charakter dystroficznego jeziora o głębokości ok. 1,5 m, którego brzegi zajmuje trzymetrowej szerokości pas pła torfowcowego. Roślinność wodną tworzy zespół rdestnicy pływającej Potamogetoneteum natantis, który poza gatunkiem charakterystycznym, porastającym obficie cały akwen, reprezentowany jest przez grążela żółtego Nuphar luteum, a w strefie przybrzeżnej przede wszystkim przez rogatka sztywnego Ceratophyllum demersum. Płytkie przybrzeżne partie we wschodniej i zachodniej części zbiornika zajmuje zespół pałki szerokolistnej Typhetum latifoliae otoczony od strony lądu zaroślami brzozowymi zespołu Betuletum pubescentis. Bezpośrednie otoczenie zbiornika stanowi las sosnowy.
Obszar nie jest chroniony.
Gmina Somonino.
 
6. Jeziorka Chośnickie
Ogólna charakterystyka obszaru
Status ochrony
Obszar położony jest na pograniczu sandru i moreny. Obejmuje kompleks torfowiska wysokiego typu kopułowego (bałtyckiego), z siedmioma wodnymi zbiornikami o charakterze dystroficznym i mineralnymi wyniesieniami. Zlokalizowany jest na granicy wododziału Słupi i Łupawy. Torfowisko porośnięte jest częściowo borami i brzezinami bagiennymi. Mineralne wyniesienia pokrywają zbiorowiska leśne: kwaśna dąbrowa, kwaśna buczyna i bory sosnowe.
Obszar obejmuje teren rezerwatu przyrody Jeziorka Chośnickie (213,54 ha; 1985).
Gmina Sulęczyno
 
7. Mechowiska Sulęczyńskie
Ogólna charakterystyka obszaru
Status ochrony
Obszar obejmuje kompleks źródliskowych oraz przejściowych torfowisk alkalotroficznych, położonych wśród wału moren czołowych, podścielonych osadami gytii wapiennej. W części obszar porastają naturalne zespoły łąk hydrofilnych.
Obszar w całości na terenie Gowidlińskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu (15 661,7 ha; 1994). Projektuje się utworzenie rezerwatu przyrody Karwęczyno.
Gmina Sulęczyno.
 
 
 
 
 
8. Lasy Mirachowskie-OSO
 
Ogólna charakterystyka obszaru
Status ochrony
Ostoja Lasy Mirachowskie obejmuje kompleks lasów leżących w centralnej części Pojezierza Kaszubskiego na Wysoczyźnie Mirachowskiej. Lasy te są największym zwartym kompleksem leśnym na Pojezierzu. W środkowej i południowej części ostoi lasów jest mało, gdyż zostały one wycięte, a grunty zajęte pod uprawy rolne. Ostoja obejmuje fragment centralnej, najwyższej części pojezierza morenowego. Krajobraz ostoi charakteryzuje niezwykle urozmaicona rzeźba terenu, z charakterystycznymi głęboko wciętymi rynnami jezior, dolinami małych strumieni oraz stromymi stokami opadającymi ku dolinom rzecznym. Jest to obszar wododziałowy pomiędzy dwoma dużymi rzekami przymorskimi, biora tu poczatek Łupawa z Bukowiną. W północnej części przebiega równoleżnikowo głęboka rynna, w której układają się jeziora Lubygość i zespół jezior Potęgowskich. Jest tu też wiele małych jeziorek i oczek dystroficznych, otoczonych torfowiskami, z borami sosnowymi i brzezinami bagiennymi Przeważają siedliska lasu mieszanego świeżego, boru mieszanego świeżego, boru mieszanego bagiennego i lasu świeżego. W drzewostanie dominuje sosna (58% udziału), mniejszy udział świerka (17%), buka (18%) i brzozy (3%). Drzewostan jest stosunkowo młody, najstarsze płaty obejmują rezerwaty przyrody. Osadnictwo jest mocno rozwinięte na terenach nieleśnych.
Rezerwat Przyrody: Jezioro Turzycowe (11,4 ha) Kurze Grzędy (170,7 ha) Leśne Oczko (31,7 ha) Lubygość (70,8 ha) Szczelina Lechicka (41,3 ha) Staniszewskie Błoto (130,4 ha) Staniszewskie Zdroje (37,5 ha) Żurawie Błoto (109,1 ha) Park Krajobrazowy: Kaszubski Obszar Chronionego Krajobrazu Dolina Łeby
Gminy Chmielno, Kartuzy, Sierakowice

                                                                                 

Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody
  • Ścieżki edukacyjne
    • Ścieżka przyrodniczo – dydaktyczna „Brzegiem Jeziora Węgorzyno”; dł. 5 km
    • Ścieżka edukacyjna w Mojuszu; podstawowa tematyka: Edukacja leśna; pow: 8232,38 ha
    • Ścieżka Przyrodniczo – Leśna w mieście Kartuzy (Lasy Państwowe)
    • Ścieżka edukacyjna wokół jeziora Kłodno, gm. Chmielno
    • Ścieżka przyrodniczo – edukacyjna wokół rezerwatu „Ostrzycki Las”, gm. Stężyca
    • Ścieżka przyrodniczo – edukacyjna w Węsiorach (Kamienne Kręgi), gm. Sulęczyno
  • Wycieczki z przewodnikiem.
    • Brak danych z powiatu.
  • Prelekcje.
    • Brak danych z powiatu
Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych

Brak danych z powiatu
 

Powiat Kościerski

Formy ochrony przyrody

 

 

 

 

Park narodowy - brak 

 

 

Rezerwaty przyrody:

  • Strzelnica
    • Lokalizacja: Miasto Kościerzyna
    • Wielkość: 3,6 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
      Rezerwat leśny. Chroni fragment lasu mieszanego (liściasto - iglastego) o cechach naturalnych ze skupieniami pomnikowych dębów z okazałymi bukami, sosnami i innymi drzewami. Występujące tu drzewostany, w przewadze dwupiętrowe, budują oba rodzime dęby w wieku 120 - 210 lat, rzadziej młodsze, a także zróżnicowany wiekowo buk, którego najstarsze osobniki osiągają około 180 lat oraz posadzona tu w przeszłości 180-letnia sosna. Skład drzewostanów wzbogacają kilkudziesięcioletnie osobniki grabu, brzozy brodawkowatej, rzadziej innych gatunków.
 
  • Czapliniec we Wierzysku
    • Lokalizacja: Gmina Kościerzyna
    • Wielkość: 10,5 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
      Rezerwat ptasi. Chroni kolonię czapli siwej nad jeziorem Książe. Kolonia lęgowa czapli we Wierzysku należy do nielicznych starych czaplińców w Polsce, które posiadają cenne dane o liczbie gniazdujących ptaków w okresie ostatnich 100 lat. Obejmuje również fragment boru mieszanego i kwaśnej buczyny w wieku ok. 200 lat. Obecność starodrzewów sprawia, że zespół ptaków rezerwatu charakteryzuje się znacznym udziałem dziuplaków z dzięciołem czarnym i gołębiem siniakiem włącznie.
 
  • Orle nad Jeziorem Dużym
    • Lokalizacja: Gmina Liniewo
    • Wielkość: 1,7 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
      Rezerwat leśny chroniący grupę 200-letnich dębów na siedlisku grądu nad brzegiem jeziora Dużego. Dęby w wieku około 250 lat, a niektóre i starsze są zdrowe i powinny zachować się wiele lat.
 
  • Brzęczek
    • Lokalizacja: Gmina Liniewo
    • Wielkość: 17,3 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
      Rezerwat leśny. Obejmuje ochroną zbiorowiska żyznej i kwaśnej buczyny pomorskiej z okazałym 150-letnim drzewostanem. Są tu stanowiska rzadkich i chronionych roślin naczyniowych. Las bukowy w rezerwacie, szczególnie płaty żyznej buczyny są jednymi z najlepiej zachowanych fragmentów tego zbiorowiska w skali województwa pomorskiego.

 

  • Krwawe Doły
    • Lokalizacja: Gmina Stara Kiszewa
    • Wielkość: 13,0 ha.
    • Główne walory przyrodnicze:
      Rezerwat leśny, obejmujący fragment boru świeżego z około 130-letnim drzewostanem i licznymi drzewami o wymiarach pomnikowych. Jest to miejsce występowania szeregu rzadkich gatunków chronionych porostów. W rezerwacie stwierdzono występowanie ok. 21 gatunków roślin naczyniowych, 12 gatunków mszaków i aż 48 gatunków porostów. Wśród porostów aż 18 taksonów objętych jest ścisłą ochroną prawną, z czego 5 jest rodzaju chrobotka, 3 brodaczki, 3 płucnice, 2 płaskotki oraz po 1 mąkliku, mąkli, pustułce, różyczce i włostce. W runie często spotkać można śmiałka pogiętego, wrzos, borówkę czarną, młode siewki sosny.
Parki krajobrazowe:
  • Wdzydzki Park Krajobrazowy 
    • Lokalizacja: Gmina Dziemiany, Gmina Karsin, Gmina Kościerzyna, Gmina Stara Kiszewa
    • Wielkość: 17 857 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
      Wdzydzki Park Krajobrazowy (WPK) obejmuje północną część Borów Tucholskich z zespołem rynnowych jezior wdzydzkich, uformowanych w kształcie krzyża. Są to jeziora: Wdzydze, Jelenie, Radolne i Gołuń.  Otaczają je zespoły leśne wraz z ponad 160 jeziorami i oczkami wodnymi. Centralną część parku stanowi jezioro Wdzydze połączone z rzeką Wdą. Obfitość lasów i jezior powiązanych z Wdą i jej dopływami, urozmaicona rzeźba terenu, a także niskie zaludnienie decydują o dużych walorach rekreacyjno-turystycznych tego terenu. Zespół jezior wdzydzkich jest jedynym zbiornikiem w Polsce z endemiczną odmianą troci jeziornej, zwanej wdzydzką, która na tarło udaje się do Wdy i Trzebiochy. Lasy zajmują ok. 60% powierzchni parku. Przeważają siedliska boru suchego i boru świeżego. Dominującym gatunkiem jest sosna porastająca ok. 90% powierzchni leśnej, a nieliczną domieszkę stanowi dąb i buk, głównie na obrzeżach rzek i jezior. Florę WPK stanowi ponad 600 gatunków roślin naczyniowych, w tym liczne objęte ochroną gatunkową, m.in. storczyki: krwisty, szerokolistny i plamisty; rosiczki, lobelia jeziorna i poryblin jeziorny, widłaki i liczne porosty. Faunę parku stanowią m.in. bóbr, wydra, wiele ptaków m.in. orzeł bielik, dudek, puchacz, sowa uszata, myszołów i tracz długodzioby. Odnotowano gniazdowanie 121 gatunków ptaków. Do gatunków ptaków zagrożonych w Europie i w Polsce należy 39 gatunków ptaków występujących na terenie WPK : bąk, bocian biały, cyraneczka, cyranka, gągoł, szlachar, nurogęś, bielik, błotniak stawowy, jastrząb, krogulec, kuropatwa, derkacz, kropiatka, kokoszka, żuraw, samotnik, piskliwiec, turkawka, puchacz, włochatka, lelek, zimorodek, dudek, krętogłów, dzięcioł zielony, lerka, skowronek, brzegówka, dymówka, świergotek polny, pluszcz, droździk, wójcik, muchołówka szara i mała, gąsiorek, kruk. Na terenie parku zanotowano ponadto wystepowanie następujących gatunków płazów: traszka zwyczajna i grzebieniasta, kumak nizinny, ropucha szara i zielona, żaba jeziorkowa, żaba wodna, żaba śmieszka, żaba moczarowa, żaba trawna.
      Wykaz gadów na terenie parku: jaszczurka zwinka i żyworodna, padalec, zaskroniec zwyczajny, żmija zygzakowata.
      Wykaz ssaków zamieszkujących tereny parku: jeż wschodni, kret, ryjówka aksamitna i malutka, rzęsorek rzeczek i mniejszy, mroczek późny, karlik malutki i większy, borowiec wielki, gacek wielkouch, dziki królik, zając szarak, wiewiórka, bóbr europejski, piżmak, nornica ruda, karczownik ziemnowodny, polnik północny, bury i zwyczajny, mysz domowa, szczur wędrowny, badylarka, mysz polna, mysz zaroślowa, mysz leśna, lis, borsuk, wydra, kuna leśna i domowa, łasica, tchórz, norka amerykańska, łasica, dzik, sarna i jeleń europejski. Następną grupą zwierząt na terenie parku są zwierzęta wodne objęte gospodarką rybacką. Na jego terenie występuje 35 gatunków ryb, w tym troć jeziorowa. Te 35 gatunków reprezentuje 12 rodzin. Oprócz tego z minogowatych występuje minóg strumieniowy. W obiektach hodowlanych pojawiły się 2 nowe gatunki - pstrąg tęczowy i jesiotr syberyjski. Pstrąg tęczowy występuje obecnie już w rzece. Z gatunków introdukowanych występują ponadto amur biały, tołpyga biała, karp, karaś srebrzysty i peluga. Z tych gatunków jedynie dwa ostatnie rozmnażają się w warunkach naturalnych. Wśród gatunków pospolitych istnieje znaczna grupa gatunków użytkowych, eksploatowanych gospodarczo oraz grupa gatunków nieużytkowych, o których liczebności można sądzić jedynie z wywiadów z rybakami, brak jest natomiast danych bardziej szczegółowych. Teren parku zamieszkują również raki szlachetne i błotne oraz raki pręgowane. Gatunki chronione ryb i minogów są dość licznie reprezentowane w faunie parku. Lista tych pierwszych zawiera 6 gatunków, z minogów występuje tu jedynie minóg strumieniowy. Najbardziej interesującym gatunkiem w ichtiofaunie parku jest troć jeziorowa. Jej liczebność osiągnęła maksimum w latach sześćdziesiątych po wprowadzeniu ochrony i intensywnego zarybiania. Po tym okresie wskutek braku zainteresowania tym gatunkiem, jej liczebność uległa znacznemu obniżeniu.
      Do gatunków ryb i minogów chronionych występujących na terenie Wdzydzkiego Parku Krajobrazowego zalicza się następujące gatunki: różanka, koza, strzebla błotna, minóg strumieniowy, strzebla potokowa, śliz, piskorz.
      Gatunki użytkowe rzadkie i pospolite: troć jeziorowa, węgorz, sielawa, okoń, szczupak, płoć, wzdręga, leszcz, krąp, lin, karaś, miętus, sieja, sandacz, pstrąg potokowy.
      Gatunki nieużytkowe rzadkie i pospolite: ukleja, kiełb, ciernik, jazgarz, słonecznica.
      Gatunki introdukowane: peluga, amur biały, karaś srebrzysty, karp, tołpyga biała, pstrąg tęczowy, jesiotr syberyjski.
Otulina Wdzydzkiego Parku Krajobrazowego
    • Lokalizacja: Gmina Dziemiany, Gmina Karsin, Gmina Kościerzyna, Gmina Stara Kiszewa
    • Wielkość: 15 208 ha
Kaszubski Park Krajobrazowy
    • Lokalizacja: Gmina Kościerzyna, Gmina Nowa Karczma
    • Wielkość: 192 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
      Kaszubski Park Krajobrazowy (KPK) położony jest w centralnej części Pojezierza Kaszubskiego. Środowisko przyrodnicze KPK reprezentuje zestaw cech typowych dla obszarów młodoglacjalnych, do których należą genetycznie i morfometrycznie urozmaicone rzeźby terenu, połączone z dużą różnorodnością zbiorowisk roślinnych. Stanowi obszar łąk i szuwarów oraz zbiorowisk torfowiskowych z szeregiem rzadkich i chronionych gatunków roślin oraz drzewostany sosnowe.
Obszary chronionego krajobrazu (OChK) :

OChK Borów Tucholskich

    • Lokalizacja: Gmina Karsin, Gmina Kościerzyna, Gmina Stara Kiszewa (pd. -wsch. część powiatu)
    • Wielkość: 13 481 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
      Obejmuje równiny sandrowe urozmaicone jeziorami wytopiskowymi i rynnowymi. Oś hydrograficzną obszaru stanowi Wda, płynąca wąską doliną, silnie meandrującą, tworzącą piaszczyste łachy i bystrza. Wśród lasów przeważają bory mieszane i świeże. Licznie występują torfowiska. Obszar ten obejmuje m.in. jeziora: Drzęczno, Wygonin, Długie, Grzybno, Prusionki Małe, Prusionki Duże, Wyspa, Białe Błoto i inne oraz rzekę Wdę i Kanał Wdy.
OChK Doliny Wierzycy
    • Lokalizacja: Gmina Kościerzyna, Gmina Liniewo, Gmina Stara Kiszewa
    • Wielkość: 6 602 ha
    • Główne walory przyrodnicze
      Obejmuje środkowy odcinek doliny z licznymi starorzeczami i dopływami Wierzycy łączącymi szereg jezior. Znajdują się tu fragmenty kompleksów leśnych oraz wartościowa roślinność nieleśna na dnie doliny i jej zboczach. Dolina Wierzycy obejmuje obszar rzeki Wierzycy od granicy drogi we wsi Sarnowy na Wielki Podleś poprzez jezioro Zagnanie, aż do granic powiatu za wsią Górne Maliki. Ponadto OChK Doliny Wierzycy obejmuje swym zasięgiem na terenie powiatu następujące jeziora: Zagnanie, Przywłóczno, Czerwonko, Kozielnia, Krąg, Czyżoń i Wielkie.
OChK Doliny Wietcisy
    • Lokalizacja: Gmina Liniewo, Gmina Nowa Karczma
    • Wielkość: 2 552 ha
    • Główne walory przyrodnicze
      Obszar stanowi głęboko wciętą dolinę meandrującej Wietcisy. Na wierzchowinie kompleksy leśne oraz nieźle zachowane zbiorowiska łąkowe i ziołoroślowe na dnie doliny. Na terenie powiatu kościerskiego obejmuje swym zasięgiem obszar rzeki Wietcisy od granic drogi Nowa Karczma - Szumleś Szlachecki w kierunku wsi Lubieszyn, aż do granic powiatu za wsią Stary Wiec.
Gowidliński OChK
    • Lokalizacja: Gmina Kościerzyna, Gmina Lipusz (pn.-zach. część powiatu)
    • Wielkość: 1 187 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
      Obszar o młodoglacjalnym krajobrazie wzgórz morenowych i rozległych równin sandrowych. Wśród lasów przeważają bory mieszane i świeże. Obejmuje jezioro Gostomskie i część rzeki Borowa.
Lipuski OChK
    • Lokalizacja: Gmina Dziemiany, Gmina Kościerzyna, Gmina Lipusz
    • Wielkość: 17 148 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
      Obejmuje obszar zalesionych równin sandrowych z licznymi jeziorami rynnowymi (wytopiskowymi, porośnięte borami mieszanymi z enklawami buczyn i lasów dębowo-bukowych. Znaczne są tu też powierzchnie borów świeżych. Obszar ten znajduje się w zachodniej i zachodnio-północnej części powiatu kościerskiego. Swym zasięgiem obejmuje m.in. jeziora: Brzeźno, Raduńskie, Rzunno, Wielkie Sarnowicze, Małe Sarnowicze, Ostronko, Wieckie, Lubiszewskie, Karpno, Sudomie, Krampe, Radolino, Dzierstno, Duży-Zbełk, Słone, Księże, Duże Skrzynki, Sudomie, Mielnica, Żółnowo, Sominko, Kutkówko, Czarne, Babiniec, Moczadła oraz rzekę Czarna Woda.
Polaszkowski OChK
    • Lokalizacja: Gmina Kościerzyna, Gmina Liniewo, Gmina Stara Kiszewa (wsch. część powiatu)
    • Wielkość: 2 448 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
      Znajduje się tu zespół malowniczo położonych rynien jeziornych, połączonych Małą Wierzycą. W otoczeniu przeważa falista wierzchowina morenowa. Jest tu kilka kompleksów leśnych zdominowanych przez buczyny i grądy. Obszar ten obejmuje  m.in. jeziora: Hutowe, Gatno, Polaszkowskie, Duże, Długie, Wykówko, Piaseczno, Sobąckie, Liniewskie, Wierzchołek, Średnik i Gubel oraz część rzeki Kamionki.
Przywidzki OChK
    • Lokalizacja: Gmina Nowa Karczma (pn. - wsch. część powiatu)
    • Wielkość: 20 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
      Obszar ten stanowi silnie urozmaiconą rzeźbę terenu z rynnami jeziornymi, wzgórzami morenowymi obejmującymi jeziora Grabówko i Małe Kamionki oraz odnogi rzeki Wietcisy. Część Przywidzkiego OChK znajdująca się na terenie powiatu jest stosunkowo mało zalesiona. Głównie spotkać tu można drzewostany, w których dominują buczyny, dęby, graby i lipy.
Szarlocki OChK
    • Lokalizacja: Gmina Kościerzyna (na pd.-zach. i pd. od Kościerzyny)
    • Wielkość: 2 585 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
      Obejmuje obszar zalesionych równin sandrowych z licznymi jeziorami rynnowymi. Znaczne są tu powierzchnie borów suchych i świeżych.
AKTUALNIE NIE ISTNIEJE (zlikwidowany uchwałą Rady Gminy Kościerzyna z dnia 6 czerwca 2007)
 
Pomniki przyrody - ilość z uwzględnieniem rodzaju
  • Za pomniki przyrody uznano:
    • pojedyncze drzewa: 41
    • grupy drzew: 14
    • aleje: 2
    • głazy narzutowe: 5
  • Zespoły przyrodniczo - krajobrazowe
    • Nazwa : Rynna Raduńska
      • Lokalizacja: gmina Kościerzyna
      • Wielkość: 22 ha
      • Główne walory przyrodnicze
        Rynna Raduńska stanowi zespół jezior raduńskich - północna część powiatu kościerskiego.
    • Nazwa : Rynna Dąbrowsko-Ostrzycka
      • Lokalizacja: gmina Kościerzyna
      • Wielkość: 50 ha.
      • Główne walory przyrodnicze
        Rynna Dąbrowsko-Ostrzycka stanowi zespół jezior dąbrowsko-ostrzyckich - północna część powiatu kościerskiego.
  • Użytki ekologiczne
    • Nazwa : Wësków Bagna
      • Lokalizacja: Loryniec
      • Wielkość: 2,42 ha
      • Główne walory przyrodnicze
        Stanowią śródleśne oczka wodne, położone w miejscowości Loryniec, gmina Kościerzyna. Celem ochrony jest zachowanie charakterystycznych dla torfowisk wysokich i przejściowych zbiorowisk roślinnych.
    • Nazwa : Żôbińsczich Błoto
      • Lokalizacja: Loryniec, Kalisz
      • Wielkość: 1,43 ha
      • Główne walory przyrodnicze
        Stanowią śródleśne oczka wodne z płem mszarnym, położone w miejscowości Loryniec i Kalisz, na terenie gmin Kościerzyna i Dziemiany. Celem ochrony jest zachowanie charakterystycznych dla torfowisk wysokich i przejściowych zbiorowisk roślinnych.
    • Nazwa : Jezioro Pikowe
      • Lokalizacja: Konarzyny
      • Wielkość: 6,68 ha
      • Główne walory przyrodnicze
        Stanowi śródleśne oczko wodne i torfowisko, położone w miejscowości Konarzyny, na terenie gminy Stara Kiszewa.
    • Nazwa : Jezioro Lemańskie
      • Lokalizacja: Konarzyny
      • Wielkość: 4,29 ha
      • Główne walory przyrodnicze
        Stanowi śródleśne oczko wodne i torfowisko, położone w miejscowości Konarzyny, na terenie gminy Stara Kiszewa.
  • Obszary objęte ochroną prawną sieci Natura 2000

 

Powiat kościerski - SOO – Specjalne  Obszary Ochrony  (siedliskowe)

Nazwa obszaru
Kod obszaru
Dolina Środkowej Wietcisy
PLH220009
B
Jeziora Wdzydzkie
PLH220034
B

PLH220034 Jeziora Wdzydzkie 12919,10 ha-patrz wyżej Wdzydzki Park Krajobrazowy
PLH220009 Dolina Środkowej Wietcisy  362,8 ha


Obszar ten (kod obszaru PLH220009) obejmuje środkowy odcinek doliny Wietcisy, wraz z jej przełomem. Fragment doliny charakteryzuje się dużym spadkiem (ok. 30 m) i znacznymi różnicami w wysokości względnej między dnem doliny a otaczającymi ją kulminacjami terenu (50-60 m). Dno doliny porośnięte jest głównie przez wilgotne łąki oraz lasy łęgowe. Zbocze doliny zajmują głównie lasy grądowe, u ich podnóży występują liczne wysięki wód. Dominują tutaj dobrze zachowane łęgi olszowe w kompleksie ze zbiorowiskami źródliskowymi i łąkowymi. Większość obszaru położona jest na terenie Obszaru Chronionego Krajobrazu Doliny Wietcisy a niewielka część na terenie Przywidzkiego Obszaru

Wielkość obszaru objętego prawną ochroną przyrody poza obszarami Natura 2000 ok. 80 606 ha

Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000
Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody

Ścieżki edukacyjne:

  • nazwa    Piesza ścieżka  przyrodnicza we Wdzydzach Kiszewskich
    • długość    4 km 
    • podstawowa tematyka bogactwo naturalnej przyrody w tak bliskim sąsiedztwie wsi, krajobraz WPK i walory przyrodnicze, chronione i rzadkie gatunki roślin i zwierząt
  • nazwa    Piesza ścieżka przyrodnicza „Szlakiem pięciu jezior”
    • długość    6 km
    • podstawowa tematyka różnorodność przyrodnicza terenu WPK, krajobraz lasów, jezior, łąk i rzek WPK
  • nazwa    Piesza ścieżka przyrodnicza wokół Jeziora Schodno
    • długość    8 km 
    • podstawowa tematyka torfowiskowe użytki ekologiczne i pomnik przyrody, część planowanego rezerwatu przyrody „dolina Wdy i Trzebiochy”
  • nazwa    piesza ścieżka przyrodnicza „życie lasu wokół remizy”
    • długość    3 km
    • podstawowa tematyka  ptasia remiza
  • nazwa    kładka dydaktyczna na użytku ekologicznym „Żabińskich Błoto”
    • podstawowa tematyka  torfowisko, płazy
  • nazwa    Rowerowa ścieżka przyrodnicza „Pętla Lipno”
    • długość    23 km
    • podstawowa tematyka bogactwo lasów, jezior, łąk, tereny rolnicze, tradycja regionalna Kaszub
  • nazwa    Rowerowa ścieżka przyrodnicza „Pętla Przytarnia”
    • długość    21 km
    • podstawowa tematyka południowo-zachodnia część WPK, Kalwaria Wielewska, gęste bory urozmaicone licznymi śródleśnymi jeziorkami i torfowiskami, Chełmice - najwyższe wzniesienie w parku.
  • nazwa Rowerowa ścieżka przyrodnicza Kościerzyna – Wdzydze Kiszewskie
    • długość   20 km
    • podstawowa tematyka przyrodniczo krajoznawcza wycieczka rowerowa po terenach leśnych w północnej części parku, zabudowa regionalna wsi, śródleśne torfowiska
  • nazwa    Rowerowa ścieżka przyrodnicza Schodno – Wdzydze
    • długość    24 km
    • podstawowa tematyka walory przyrodnicze i krajobrazowe północnej części WPK, jeziora w otoczeniu lasów, krzyż Jezior Wdzydzkich z punktu widokowego w Czarninie, muzeum we Wdzydzach Kiszewskich
  • nazwa    Rowerowa ścieżka przyrodnicza „Dookoła Jezior Wdzydzkich”
    • długość    48,5 km
    • tematyka piękno przyrody Kaszub południowych, lasy, pola , łąki i wsie wokół Krzyża Jezior Wdzydzkich
    • wycieczki z przewodnikiem
  • nazwa obiektu chronionego po pieszej ścieżce  przyrodniczej we Wdzydzach Kiszewskich
    • ilość wycieczek - 4

Prelekcje:

  • nazwa obiektu chronionego   Wdzydzki Park Krajobrazowy
    • tematyka prelekcji gospodarka odpadami, papier czerpany, ptaki, kultura kaszubska, flora i fauna WPK, moje najbliższe otoczenie, drzewa naszych lasów, zanieczyszczenia powietrza, ryby wód słodkowodnych, ekosystem lasu, zwierzęta lasów, życie lasu zimą.
    • ilość prelekcji w Izbie Edukacyjnej WPK w Kościerzynie – około 150 prelekcji ogółem,
    • w Zielonej Szkole w Schodnie – około 350 ogółem, łącznie w warsztatach uczestniczyło w 2008 roku około 7000 osób.

Wydawnictwa:

  • tytuł  Trasa rowerowa Lipusz – Wdzydze Kiszewskie.
    • nakład  500 szt. ulotek
    • wydawnictwo     jednorazowe
  • tytuł  Piesza ścieżka przyrodniczo – edukacyjna w Juszkach
    • nakład  500 szt. ulotek
    • wydawnictwo    jednorazowe
  • tytuł  Torfowiska
    • nakład  500 szt. ulotek
    • wydawnictwo    jednorazowe
  • tytuł  Ochrona przyrody we WPK
    • nakład  300 szt. ulotek
    • wydawnictwo    jednorazowe
  • tytuł  Płazy WPK
    • nakład  2500 ulotek
    • wydawnictwo    jednorazowe
  • tytuł  Torfowiska bez tajemnic
    • nakład   2500 ulotek
    • wydawnictwo    jednorazowe
Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych
  • nazwa projektu Edukacja ekologiczna na rzecz ochrony przyrody WPK.   (NFOŚiGW)
    • czas realizacji  2008-2009
    • poniesione dotychczas nakłady 30 000
    • wartość całego projektu  72 000
  • nazwa projektu Akcja informacyjna „Ochrona płazów WPK” (WFOŚiGW)
    • czas realizacji  2008-2009
    • poniesione dotychczas nakłady 4 000
    • wartość całego projektu  7 000
  • nazwa projektu wydanie prezentacji multimedialnej „ 25 lat WPK” (WFOŚiGW)  
    • czas realizacji  2008-2009
    • poniesione dotychczas nakłady 8 000
    • wartość całego projektu  10 000

Powiat Kwidzynski

Formy ochrony przyrody

 

Park Narodowy - brak

Rezerwat przyrody

  • Nazwa: Kwidzyńskie Ostnice
    • Lokalizacja m.Kwidzyn
    • Wielkość 0,2 ha
    • Główne walory przyrodnicze:

Rezerwat florystyczny utworzony dla ochrony najbardziej wysuniętego na północ stanowiska ostnicy Jana oraz kilku gatunków roślin ciepłolubnych. W obrębie rezerwatu niezbędna jest ochrona czynna polegająca na eliminacji drzew, krzewów i trzcinnika piaskowego, a także utworzenie otuliny wokół rezerwatu, szczególnie od strony południowej

  • Nazwa: Jezioro Liwieniec
    • Lokalizacja gm. Prabuty
    • Wielkość 82,8 ha

Rezerwat ptasi chroniący ostoje ptaków wodno- błotnych i miejsc gniazdowania łabędzia niemego oraz kolonie lęgowe mewy śmieszki

Park krajobrazowy - brak

Obszary chronionego krajobrazu

  • Nazwa: Obszar Chronionego Krajobrazu Doliny Kwidzyńskiej
    • Lokalizacja część Żuław Wiślanych w dolinie Dolnej Wisły
    • Wielkość 1 597 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
      Rozbudowana sieć hydrograficzna. Cechą charakterystyczną jest silnie zróżnicowana roślinnośc terenów podmokłych
  • Nazwa: Ryjewski Obszar Chronionego Krajobrazu
    • Lokalizacja gm. Ryjewo
    • Wielkość: 3 065 ha / z czego w powiecie kwidzyńskim 3 025 ha/
    • Główne walory przyrodnicze:
      Zajmuje zbocza Doliny Wisły i jej strefe krawędziową ze zbiorowiskami grądów subkontynentalnych i borów mieszanych.
  • Nazwa: Sadliński Obszar Chronionego Krajobrazu
    • Lokalizacja gm. Sadlinki
    • Wielkość: 6 879 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
      Obejmuje grądy subkontynentalne na zboczach doliny Wisły oraz fragment doliny Liwy
  • Nazwa: Morawski Obszar Chronionego Krajobrazu
    • Lokalizacja gm. Gardeja
    • Wielkość: 2 909 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
      Fragment Pojezierza Iławskiego o łagodnych wzgórzach morenowych, wokół zespołu tzw. Jezior Morawskich: Morawy, Klasztorne, Leśne, Kucki, Różan i Rybno. Są to tereny o dużych wartościach turystyczno- rekreacyjnych.
  • Nazwa: Obszar Chronionego Krajobrazu Jeziora Dzierzgoń
    • Wielkość 5 630 ha (w powiecie kwidzyńskim 1 603 ha)
    • Główne walory przyrodnicze:
      Elementami krajobrazotwórczymi tego obszaru są niecki jezior rynnowych : Dzierzgoń i Balewskie wraz z terenami przyjeziornymi oraz dwa kompleksy leśne: las mieszany świeży, miejscami las wilgotny i ols
  • Nazwa: Obszar Chronionego Krajobrazu Białej Góry
    • Wielkość 3 971 ha (w powiecie kwidzyńskim 518 ha)
    • Obejmuje międzyrzecza Wisły- Leniwki i Nogatu oraz tereny położone między Nogatem a ścianą lasu rosnącego na zboczu doliny Wisły. Brzegi porastają oczerety i szuwary stwarzające dogodne warunki bytowania i lęgu ptactwa wodnego i błotnego.
  • Nazwa: Obszar Chronionego Krajobrazu rzeki Liwy
    • Wielkość 5 397 ha (w powiecie kwidzyńskim 1 213 ha)
    • Główne walory przyrodnicze:
      Fragment Pojezierza Iławskiego obejmujący dolinę Liwy ze znacznym kompleksem subkontynentalnych prądów.
  • Pomniki przyrody - ilość z uwzględnieniem rodzaju
    • m. Kwidzyn - 45 szt. w tym:
      • trzy pomniki w postaci głazów narzutowych
      • drzewa: dęby szypułkowe, grab pospolity, wiąz, jesion wyniosły, kasztanowiec zwyczajny, grusza pospolita, topola biała, wiązy górskie, lipy drobnolistne, klony pospolite, miłorzęby dwuklapowe, cisy pospolite, buk pospolity
    • gm. Kwidzyn- 10 szt / w tym 2 grupy drzew - 3 szt. i 2 szt. . / - drzewa: dęby szypułkowe, topole białe, buk pospolity
    • gm. Gardeja - 23 szt. - drzewa: buk pospolity, lipa drobnolistna, dęby szypułkowe
    • gm. i m. Prabuty - 26 szt.- drzewa : świerk pospolity, buk pospolity, lipy drobnolitne, sosny pospolite, dęby szypułkowe,
    • gm. Ryjewo- 9 szt.- drzewa: żywotnik olbrzymi, dęby szypułkowe
    • gm. Sadlinki - 13 szt. w tym:drzewa: wierzba, topola biała, kasztanowiec biały, sosna pospolita, buki pospolite
      • 1 grupa drzew: topole, osiki
      • głaz

Zespoły przyrodniczo-krajobrazowe - brak

Użytki ekologiczne

  • w gminie Gardeja o powierzchni 36,7 ha ( tereny bagienne i łąka śródleśna)

w gminie Sadlinki o powierzchni 4,18 ha (lasy łęgowe)

"Strzeblowe Oczka" w gminie Ryjewo o powierzchni 3,64 ha (zachowanie strzebli błotnej i biocenoz torfowych)

 

Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000

Powiat kwidzyński  - SOO – Specjalne  Obszary Ochrony 
Dolna Wisła    PLH220033   typ K

Obszar Specjalnej Ochrony OSO(ptasi)
Dolina Dolnej Wisły  PLB040003 typ J
. Całkowita powierzchnia tego obszaru wynosi 33.559,0, z czego 10.839,0 w województwie pomorskim, a pozostała cześć w województwie kujawsko-pomorskim.
 Na terenie powiatu kwidzyńskiego OSOP obejmuje głównie międzywale Wisły pokrywając się z Obszarem Chronionego Krajobrazu Doliny Kwidzyńskiej. Występują tu co najmniej 44 gatunki ptaków z Załącznika i Dyrektywy Ptasiej, 4 gatunki z Polskiej Czerwonej Księgi. Bardzo ważna ostoja dla ptaków migrujących i zimujących. W okresie lęgowym obszar ten zasiedla: nurogęś, ohar, rybitwa białoczelna, rybitwa rzeczna, zimorodek, ostrygojad, derkacz, siweczka rzeczna. W okresie zimy spotkamy tu: bielika, gągoła, nurogęsi, bielaczki i inne gatunki wodno-błotne.

 

 Wielkość obszaru objętego prawną ochroną przyrody.    25878 ha

Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody
  • Ścieżki edukacyjne
    • Nazwa: Ścieżka przyrodniczo –leśna w Sadlinkach
      • Długość: 2,2 km   
      • Podstawowa tematyka: Trasa powstała w 1997 roku na terenie Sadlińskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu. Gospodarzem ścieżki jest Nadleśnictwo Kwidzyn. Wytyczona ścieżka daje możliwość poznania ciekawych obiektów przyrodniczych, podziwiania widoków z tarasu widokowego na Dolinę Wisły. Trasa ma cel także edukacyjny – znajdują się 22 przystanki tematyczne i tablice informacyjne przedstawiające m.in. profil glebowy, budowę drzewostanu, gatunki drzew leśnych, życie w martwym pniu, ptasi budzik.
    • Nazwa: Piesza ścieżka leśna w Rodowie
      • Długość: od 2,2 do 5,5 km w zależności od wariantu przejścia
      • Podstawowa tematyka: Początek i koniec trasy ma miejsce przy siedzibie Centrum Artystyczno - Ekologicznego w Rodowie, gmina Prabuty. Ścieżka daje możliwość poznania form ochrony przyrody, zróżnicowanych struktur przyrodniczych oraz tematykę hodowli lasu.
    • Nazwa: Ścieżka edukacyjna w Barcicach
      • Długość: 1,4 km   
      • Podstawowa tematyka: Ścieżka powstała przy współpracy Nadleśnictwa Kwidzyn i Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego w Barcicach. Ma na celu przybliżyć zainteresowanym tajniki przyrody i las. Tablice informacyjne przedstawiają m.in. budowę lasu, fazy wzrostu drzewostanu, mieszkańców lasu, ptasi budzik. Jest to również miejsce wypoczynku.

 

2.2 Wycieczki z przewodnikiem

 

 

2.3 Prelekcje

 

brak danych

 

 

1. Książeczka dla dzieci dotycząca segregacji odpadów.

Książeczka ma formę wierszowanej bajki. Bajka została wybrana w konkursie skierowanym do mieszkańców Kwidzyna. Bajka jest ilustrowana, zawiera cześć przeznaczoną do kolorowania oraz krotką informację promującą Unię Europejską. Wydrukowano książeczki w języku polskim i w języku rosyjskim. Każda wersja w nakładzie 1000 egzemplarzy. Oryginał publikacji jest w języku polskim.

2. Podręcznik dla liderów lokalnych i nauczycieli „Zielonymi ścieżkami” Wydrukowano publikację w języku polskim obejmującą 20 scenariuszy zajęć i publikację w języku rosyjskim obejmującą 10 wybranych scenariuszy, które będą miały zastosowanie w warunkach terenowych Obwodzie Kaliningradzkim. Oryginał publikacji jest w języku polskim. Tytuł publikacji „Zielonymi ścieżkami powiatu kwidzyńskiego. Zbiór scenariuszy zajęć przyrodniczych”. Tytuł rosyjski: „Zielonymi ścieżkami. Zbiór scenariuszy zajęć przyrodniczych” Każda z publikacji w nakładzie 1000 egzemplarzy.

3. Podręcznik dla nauczycieli przedszkolnych i nauczania początkowego „Aktywne formy

edukacji ekologicznej” Wydrukowano publikację w języku polskim i w języku rosyjskim. Każda wersja językowa w nakładzie 1000 egzemplarzy. Oryginał publikacji jest w języku rosyjskim. Publikacje w języku rosyjskim zostały przekazane Partnerowi projektu. Publikacje w języku polskim zostały przekazane do szkół i przedszkoli z ternu powiatu kwidzyńskiego, do bibliotek, urzędów, organizacji lokalnych. Publikacje przekazano także do zaprzyjaźnionych organizacji działających na terenie całej Polski (głownie sieć Centrów Aktywności Lokalnej i organizacje ekologiczne).

4.Publikacja : Dlaczego dzięcioł nie dostaje wstrząsu głowy

Nakład : 2000sztk. Publikacja wydana w ramach projektu edukacji ekologicznej mieszkańców Kwidzyna.

 

Publikacje Stowarzyszenia Eko-inicjatywa w 2008r.:

2.4 Wydawnictwa – podać: tytuł     ,nakład        ,wydawnictwo cykliczne, czy jedno razowe

            brak danych

Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych

Projekt realizowany przez Stowarzyszenie Eko-Inicjatywa pt: „Ochrona czynna roślinności kserotermicznej rezerwatów przyrody „Kwidzyńskie Ostnice” i „Biała Góra” Projekt przejściowy- realizacja końcowego etapu projektu rozpoczętego w 2006 roku. W 2008 roku
prowadzono monitoring entomologiczny w rezerwatach i obserwacje botaniczne, odbyło się szkolenie entomologiczne dla edukatorów.
Źrodła finansowania:
• UNDP GEF zł
• WFOŚiGW w Gdańsku
Koszty projektu poniesione w 2008 roku: 6 301,80 zł
Czas realizacji projektu: luty 2006- maj 2008

Powiat Lęborski

Formy ochrony przyrody

Park Narodowy

Nazwa Słowiński Park Narodowy     Lokalizacja       Gmina Wicko Wielkość: 1627 ha
Główne walory przyrodnicze
  • Lokalizacja: jest położony w obszarze dwóch powiatów lęborskiego i słupskiego. W powiecie lęborskim znajduje się na terenie gminy Łeba, Wicko i zajmuje część Charbrowa
  • Wielkość: 32744,03 ha w tym 11171,14 ha stanowią wody Bałtyku, z tego w obszarze powiatu lęborskiego znajduje się 2743,97 ha
  • Główne walory przyrodnicze:
    Jeden ze Światowych Rezerwatów Biosfery, niezwykle atrakcyjny turystycznie z unikalnymi na skalę europejską wydmami ruchomymi przesuwającymi się z prędkością dochodzącą do 15 m rocznie, z przybrzeżnymi jeziorami Gardno i Łebsko oraz przylegającymi do nich terenami. Występuje tu bogactwo i różnorodność flory i fauny, min. endeniczny gatunek siei łebskiej. Prawie 20% zbiorowisk roślin wydmowych, borowych, torfowiskowych i łąkowych nie występuje poza terenem SPN lub ma w nim główne centrum rozmieszczenia w Polsce. Torfy wysokie położone w obrębie SPN zostały objęte rezerwatem przyrody o ogólnej powierzchni 314,63 ha z czego 30,76 ha znajduje się w powiecie lęborskim. Park obfituje w miejsca lęgowe i żerowiska około 250 gatunków ptaków, co stanowi prawie 75% awiafauny Polski. Kompleksy leśne i łąki są miejscem występowania bardzo licznej populacji jelenia, sarny, dzika, lisa i kuny. Rzadziej można spotkać gronostaje, wydry, daniele i łososie. W strefie przybrzeżnej Bałtyku obserwowane bywają zagrożone wyginięciem foki i morświny. Niezwykłą urodę SPN kształtują zaskakujące kontrasty. Sąsiadują tutaj bezpośrednio ze sobą skrajnie odmienne środowiska. Wzajemnie się przenikają biocenozy wydmowe, leśne, bagienne, wodne i łąkowe. Na terenie parku znajdują się rezerwaty przyrody z tego 30% obszarów objętych jest ochroną ścisłą i 14% częściową.
Rezerwat przyrody
Karwickie Źródliska
Lokalizacja: okolica Wsi Karwica, wielkość 3,22 ha + 38,84 ha otulina 
Główne walory przyrodnicze:
Centralnym miejscem rezerwatu jest fragment torfowisk z licznymi ciekami wodnym, porośniętymi olchą.
To fragment naturalnych źródlisk rzeki Unieszynki oraz rzadkie gatunki flory i fauny w pobliżu wsi Karwica. Centralnym miejscem rezerwatu jest fragment torfowisk z ciekami wodnymi występującymi dość licznie porośniętymi olchą. Woda wydobywa się ze stoków porośniętych ponad stuletnim drzewostanem, bukowym, otaczających całość rezerwatu spływa i zasila rzeczkę. Poza dwoma głównymi gatunkami drzew występuje tu niezliczona ilość gatunków runa, warstwy krzewów i drzew. Różnica wzniesień między północną i południową granicą rezerwatu to kilkadziesiąt metrów wysokości bezwzględnej. 
Mierzeja Sarbska
Lokalizacja: Miasto Łeba
Wielkość: pow. 546,63 ha , z czego w mieście Łeba 300 ha, w gm. Wicko 29,09 ha
Główne walory przyrodnicze:
Rezerwat krajobrazowy położony na pograniczu powiatu lęborskiego i wejherowskiego. Poza Słowińskim Parkiem Narodowym, jedyna na polskim wybrzeżu z ruchomymi wydmami parabolicznymi. Znajdują się tu bardzo cenne zagłębienia wypełnione torfem i dobrze zachowane bory bażynowe oraz olsy. Ostoja puchacza. Jeden z najcenniejszych rezerwatów na polskim wybrzeżu.
 
Nowe Wicko
Lokalizacja gm. Wicko, położony w dolinie Łeby na zachód od wsi Wicko
Wielkość 24,49 ha
Główne walory przyrodnicze:
Rezerwat florystyczny, chroni silnie zarośnięte jezioro eutrofizyczne oraz zbiorowiska szuwarowe, zarośla łozowe, oles, łęg i brzezinę bagienną. Najcenniejsze elementy florystyczne to: narecznica grzebieniasta oraz chronione gatunki - woskownica europejska, porzeczka czarna i kruszyna pospolita.
 
Las Górkowski
Lokalizacja: Rezerwat położony w gm. Wicko, na terenie Nadleśnictwa Łeba w Obrębie Łeba, przy osadzie Górka
Wielkość: 99,36 ha
Główne walory przyrodnicze:
Rezerwat chroni zbiorowiska roślinne wykształcone na glebach torfowych oraz obszar naturalnej retencji wodnej. Rezerwat stanowi enklawę leśną położoną wśród rozległych połaci łąk doliny Łupawy. Tworzą ją fitocenozy brzeziny bagiennej z udziałem bagna zwyczajnego, boru mieszanego sosnowo - dębowego oraz olszyny bagiennej. W podszycie występuje wiele gatunków chronionych m. in. Konwalia majowa, paprotka zwyczajna, porzeczka czarna, kruszyna pospolita i kalina koralowa. Rezerwat stanowi ostoję licznych gatunków ptaków i ssaków.
 
 Łebskie Bagno             Lokalizacja pradolina rzeki Łeby – okolice wsi Redkowice i Niebędzino gmina Nowa Wieś Lęborska,wielkość 111,32 ha
Główne walory przyrodnicze
Obejmuje ochroną  populacje 5 gatunków roślin kwiatowych, populacje 4 gatunków mchów umieszczonych na czerwonej liście Polski. Ochrona obejmuje fitocenozy mszarne, fitocenozy boru bagiennego oraz brzeziny bagiennej. Istotną rzeczą jest ochrona zdegradowanego siedliska torfowiska wysokiego zdolnego do regeneracji.  
Łebskie Bagno jest torfowiskiem wysokim typu bałtyckiego, o naruszonej równowadze ekologicznej w wyniku niewłaściwego użytkowania.  
Czarne Bagno            Lokalizacja pradolina rzeki Łeby – okolice wsi Niebędzino i Janowiczki , gmina Nowa Wieś Lęborska , wielkość 102,86 ha 
Główne walory przyrodnicze
Obejmuje fragment złoża torfu wysokiego wraz z dystroficznym jeziorkiem z rzadkim zespołem grążela drobnego Nupharetum pumilii. Występuje tu wiele gatunków roślin naczyniowych objętych ochroną, w tym 8 objętych ochroną ścisłą, m.inn.: Rosiczka okrągłolistna, Wrzosiec bagienny, Woskownica europejska, Grążel drobny, Malina moroszka. Chronionych jest 14 gatunków mchów i 1 gatunek porostów z V Załącznika Dyrektywy Siedliskowej, 11 gatunków mchów torfowców objętych w Polsce ochroną ścisłą,11 gatunków mchów właściwych i torfowców podlegających ochronie częściowej, 2 gatunki porostów chronione częściowo, 3 gatunki torfowców zamieszczone na krajowej Czerwonej Liście. W rezerwacie Czarne Bagno objęto ochroną następujące zespoły roślinne: fitocenozy mszarne oraz wilgotnych wrzosowisk na torfie wysokim, bór bagienny Vaccinio uliginosi-Pinetum   oraz brzezinę bagienną Vaccinio uliginosi-Betuletum pubescentis.  
Park krajobrazowy
Brak.
Obszary chronionego krajobrazu
Nazwa: "Fragment Pradoliny Łeby i wzgórza morenowe na południe od Lęborka"
Lokalizacja: na południe od Lęborka
Wielkość: powierzchnia 16731 ha, w tym 16 131 pow. lęborski, 600 ha - pow. słupski.
Główne walory przyrodnicze:
Przeważa krajobraz strefy krawędziowej Pradoliny Łeby - Redy. Zbocza i krawędzie pradoliny oraz na południe od nich położone wzgórza morenowe porastają lasy o bogatym składzie gatunkowym i zróżnicowanej strukturze wiekowej. Urok tego obszaru podkreśla szeroka pradolina, przełomy rzek Unieszynki, Sitnicy i Okalicy oraz tereny położone po wschodniej stronie Jeziora Lubowidzkiego. Jest to miejsce rekreacji dla mieszkańców Lęborka
 
Pomniki przyrody – ilość z uwzględnieniem rodzaju
istniejące - 180  
Drzewa powiatu:
Klon zwyczajny - 8
Buk zwyczajny - 53
Dąb szypułkowy - 57
Lipa drobnolistna - 26
Grab pospolity - 1
Jarząb szwedzki - 1
Grab zwyczajny - 3
Platan klonolistny – 6
Daglezja zielona – 1
Klon jawor – 1
Sosna zwyczajna – 3
Dąb bezszypułkowy -7
Cis pospolity – 2
Kasztan jadalny – 2
Jesion wyniosły – 8
Wiąz górski – 1 
6 Zespoły przyrodniczo-krajobrazowe
Projektowany:
Dretowskie Buczyny – 34,80 ha
Przedmiotem ochrony tego zespołu są zbiorowiska kwasnych buczyn z przeszło 100-letnim drzewostanem, a także grądów pomorskich i lasów dębowo – bukowych. Jednocześnie jest to cenny krajobraz fragment obszaru Miasta obejmujący najwyższe tu wzgórza morenowe i dość wyraźnie wyróżniający się nawet w skali strefy krawędziowej Pojezierza Kaszubskiego.
 Użytki ekologiczne

L.p.
 
Nazwa obiektu
Cel ochrony
Powierzchnia
/ha/
Położenie
Numer w rejestrze Wojewody Pomorskiego
1
Ciągi Słonek
zachowanie biocenoz łąkowych i szuwarowych
1,56
Nadleśnictwo Cewice
Obręb – Mikorowo
Leśnictwo - Uniesin
Oddział – 10lp, 110c
314
2
Trójkątna Łączka
zachowanie biocenoz łąkowych
1,66
Nadleśnictwo Cewice
Obręb – Cewice
Leśnictwo – Leśnik
Oddział – 136d
315
3
Storczykowa Łączka
zachowanie biocenoz łąkowych i cennych gatunków roślin
4,81
Nadleśnictwo Cewice
Obręb – Cewice
Leśnictwo – Jeziernik
Oddział – 120c, j
316
4
Marglowa Łąka
zachowanie biocenoz łąkowych
2,57
Nadleśnictwo Cewice
Obręb – Cewice
Leśnictwo – Jeziernik
Oddział – 118n,o
317
5
Sarnia Łąka
zachowanie biocenoz łąkowych
4,17
Nadleśnictwo Cewice
Obręb – Cewice
Leśnictwo – Jeziernik
Oddział – 116d
318
6
Oskowskie Szuwary
zachowanie biocenoz łąkowych i szuwarowych
2,41
Nadleśnictwo – Cewice
Obręb - Mikorowo
Leśnictwo – Kozin
Oddział – 199n
319
7
Łąka nad Jeziorem Oskowskim
zachowanie biocenoz łąkowych
3,67
Nadleśnictwo – Cewice
Obręb - Mikorowo
Leśnictwo – Kozin
Oddział – 199b
320
8
Rozlewiska Jeziora Święte
zachowanie biocenoz łąkowych i szuwarowych
1,88
Nadleśnictwo Cewice
Obręb - Mikorowo
Leśnictwo – Święte
Oddział – 159f
321
9
Długa Łączka
zachowanie biocenoz łąkowych i szuwarowych
2,34
Nadleśnictwo Cewice
Obręb - Mikorowo
Leśnictwo – Święte
Oddział – 145j, 161b
322
10
Karwicka Łąka
zachowanie biocenoz łąkowych
3,02
Nadleśnictwo Cewice
Obręb - Mikorowo
Leśnictwo – Jeziernik
Oddział – 152t
323
11
Nad Grążelowym Jeziorem
zachowanie biocenoz łąkowych i oczka śródleśnego
 
1,50
Nadleśnictwo Cewice
Obręb- Cewice
Leśnictwo – Jeziernik
Oddział – 148f,
324
12
Nad Rzeką Unieszynką
zachowanie biocenoz łąkowych
0,18
Nadleśnictwo Cewice
Obręb – Cewice
Leśnictwo – Jeziernik
Oddział – 152bx
325
13
Torfowa Łąka
zachowanie biocenoz łąkowych
0,18
Nadleśnictwo Cewice
Obręb – Cewice
Leśnictwo Jeziernik
Oddział – 161f
326
14
Łąka nad Torowiskiem
zachowanie biocenoz łąkowych
0,20
Nadleśnictwo Cewice
Obręb – Cewice
Leśnictwo Jeziernik
Oddział – 161h
327
15
Wąska Łączka
zachowanie biocenoz łąkowych
0,20
Nadleśnictwo Cewice
Obręb – Cewice
Leśnictwo - Jeziernik
Oddział – 162j
328
16
Kostroga
zachowanie biocenoz łąkowych i szuwarowych
1,48
Nadleśnictwo Cewice
Obręb – Mikorowo
Leśnictwo – Kozin
Oddział – 231m
329

Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000

Obszary Natura 2000

Powiat lęborski - SOO – Specjalne Obszary Ochrony (siedliskowe)

Nazwa obszaru
Kod obszaru
Powiat
Mierzeja Sarbska
PLH220018
E
Lęborski,wejherowski
Ostoja Słowińska
PLH220023
G
Słupski,lęborski
Białe Błoto
PLH220002
B
Lęborski,wejherowski
Łebskie Bagna
PLH220040
B
Lęborski
Górkowski Las
PLH220045
B
Lęborski
Dolina Łupawy
PLH220036
E
Słupski,lęborskibytowski

Powiat lęborski - OSO – Obszary Specjalnej Ochrony (ptasie)

Nazwa obszaru
Kod obszaru
Powiat
Przybrzeżne Wody Bałtyku
PLB990002
J
Słupski,lęborski,wejherowski,pucki
Ostoja Słowińska
PLB220003
H
Słupski,lęborski

krótka charakterystyka
Mierzeja Sarbska
Jest obszarem o szczególnych walorach krajobrazowych, stanowi część Nadmorskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu i obejmuje swym zasięgiem rezerwat przyrody Mierzeja Sarbska, chroniący zbiorowiska roślinności wydmowej i bagiennej.
 Występują tu cenne wydmy wałowe i paraboliczne – takie jak w Słowińskim Parku Narodowym. Ponad połowę obszaru zajmują siedliska wyszczególnione w Załączniku I Dyrektywy Siedliskowej. Ostoja znajduje się na Wybrzeżu Słowińskim stanowiącym część Pobrzeża Koszalińskiego. Usytuowana jest kilka kilometrów na wschód od Łeby i obejmuje wąską mierzeję oddzielającą jezioro Sarbskie od Morza Bałtyckiego, jak również położony na wschód od jeziora fragment błot przymorskich.
Najbardziej charakterystycznym elementem krajobrazu jest kompleks wydm wałowych           i parabolicznych, jak również piaszczyste plaże. Zdecydowaną większość obszaru ostoi porastają lasy. Elementem najbardziej cennym tej ostoi są wydmy wałowe i paraboliczne – niezwykle rzadkie na polskim wybrzeżu. Łącznie z przylegającymi do nich plażami siedliska te zajmują około 16 % powierzchni ostoi. Znakomitą większość terenu, ponad 80%, porastają lasy, przy czym są to niemal wyłącznie drzewostany iglaste. Dominującym zbiorowiskiem jest bór bażynowy z takimi gatunkami jak tajęża jednostronna, listera sercowata i gruszyczka jednokwiatowa. Wiejące od morza wiatry wpływają na specyficzne ukształtowanie się pokroju drzew z niesymetrycznym układem gałęzi.  Lasy liściaste zajmują zaledwie 3 % powierzchni i są reprezentowane przez olsy oraz brzeziny bagienne.
Obniżenia między wydmami wypełnione są torfem. Tu znajdziemy rzadkie w skali kraju siedlisko – wrzosowiska z dużym udziałem bażyny czarnej i wrzośca bagiennego. Warto także zwrócić uwagę na zarośla z zagrożoną w naszym kraju woskownicą europejską. 
Także świat zwierząt jest reprezentowany przez gatunki rzadkie i chronione. Zobaczyć tu można m.in. bielika i rybołowa, a także puchacza – największą polską sowę.
Ostoja Słowińska
Jest to jedyny duży fragment polskiego wybrzeża Bałtyku z naturalnie przebiegającymi procesami kształtującymi powierzchnię mierzei. Cechą charakterystyczną środowiska ostoi jest bogactwo skrajnie różnych ekosystemów nadmorskich, rozwijających się w naturalny sposób w strefie kontaktowej lądu i morza. Ostoja położona jest w województwie pomorskim w powiatach lęborskim i słupskim. Jest to fragment Pobrzeży Południowobałtyckich. Ostoją objęto ponad 32,5 km odcinek wybrzeża Bałtyku, szeroką mierzeję morską odcinającą dwa jeziora Gardno i Łebsko oraz położony na południu fragment równiny błot przymorskich.
Dominantę ostoi stanowi krajobraz mierzei morskiej, z naturalnie modelowaną pokrywą wydm na powierzchni, nie umocnionych w sposób sztuczny roślinnością. Jest to jedno z zaledwie kilku zachowanych na wybrzeżu południowego Bałtyku miejsc z wydmami, kształtowanymi w naturalny sposób przez procesy geomorfologiczne. Głównym czynnikiem modelującym powierzchnię jest wiatr. Wydmy pokrywające mierzeje morska sięgają 30 m. Krajobraz zmieniają się dynamicznie, piaski wydmowe stale zasypują brzeg jeziora Łebsko i sąsiadujące z nimi lasy. W ich poprzednich miejscach ukazuje się odsłonięte starsze podłoże.
Dwa największe jeziora - Gardno i Łebsko są pozostałościami po zatokach morskich. Nie ma na nich, poza wyspą Kamienną stałych wysp. Jednak okresowo zwłaszcza w części południowo-wschodniej jeziora Łebsko, roślinność tworzy niewielkie wysepki. W ten sposób powstają dogodne miejsca do odbywania lęgów przez ptaki. Poza tymi jeziorami w ostoi znajdują się jeszcze mniejsze śródleśne zbiorniki wodne. Sieć hydrograficzną uzupełniają ujściowe odcinki dwóch dużych rzek przymorskich - Łupawy i Łeby oraz dwóch małych rzek Pustynki i Wysokiej. Rzeki i jeziora są powiązane ze sobą w jeden system. W czasie wysokich stanów wody w Bałtyku obserwuje się okresowe wlewy wody morskiej w sposób gwałtowny podnoszących poziom wód jezior i zwiększających zasolenie jezior.
Wyróżniającą cechą ostoi jest występowanie mozaiki siedlisk, wykształconych w zależności od podłoża. Duża wartość przyrodniczą stanowią pełne ciągi sukcesyjne zbiorowisk roślinnych od zbiorowisk pionierskich po dobrze wykształcone bory bażynowe.
Znaczną powierzchnię ostoi, zwłaszcza w południowych fragmentach mierzei i w południowo-wschodniej części ostoi pokrywają lasy. Piaski wydmowe porastają różne postaci borów, z rzadkim typowo nadmorskim borem bażynowym. Zagłębienia terenu oraz brzegi jezior to siedlisko olsu. W wielu zagłębieniach międzywydmowych wykształciły się torfowiska. Dużą wartość przyrodniczą mają także kompleksy łąk położone na południe obu jezior i użytkowane ekstensywnie rolniczo od ponad 200 lat. Do niedawna było to miejsce występowania roślinnych zbiorowisk solniskowych. Jednak w końcu lat 60. ubiegłego wieku zostały one zmeliorowane i na skutek tego teren uległ znacznemu przesuszeniu a słonorośla zarosły krzewami i drzewami. W ostatnim czasie podjęto próby przywrócenia wcześniejszego stanu. Obszar ostoi jest słabo zaludniony, na stałe mieszka tu około 1 000 mieszkańców, ale w ciągu lata jest licznie odwiedzany przez turystów i wczasowiczów. W Ostoi Słowińskiej stwierdzono występowanie co najmniej 25 gatunków ptaków wymienionych w Załączniku I Dyrektywy Ptasiej. Jest to jedno z najważniejszych w Polsce miejsc lęgowych biegusa zmiennego. Lęgi tego gatunku są jednak bardzo nieregularne, co związane jest z zarastaniem łąk, na których wcześniej gnieździł się dość licznie w obrębie ochronnym Żarnowska. W czasie sezonowych migracji jeziora w ostoi są ważnym miejscem odpoczynku i żerowania gęsi (najliczniejsze z nich to gęsi zbożowa i białoczelna), łabędzi i kaczek: krzyżowki, świstuna i głowienki, których stada mogą liczyć po kilka tysięcy osobników. Torfowiska leżące na południe od obwodu ochronnego Żarnowska są miejscem najliczniejszych zgrupowań żurawi w okresie migracji, sięgających 5000 osobników.
Stwierdzano też tutaj lęgi bąka, bocianów czarnego i białego, trzmielojada, kani czarnej i rudej, bielika, błotniaków stawowego i łąkowego, orlika krzykliwego, orła przedniego, rybołowa, puchacza, uszatki błotnej oraz włochatki. Stosunkowo liczne są lęgi żurawia i derkacza. Cały teren ostoi objęty jest ochroną w formie Słowińskiego Parku Narodowego. W nim znajdują się rezerwaty przyrody: Żarnowskie Lęgi, Gackie Lęgi, Klukowe Lęgi, Gardeńskie Lęgi, Wyspa Kamienna, Mierzeja, Kluki, Bory Torfowe, Moroszka, Olszyna, Klukowe Buki, Bielice , Rowokół, Ciemińskie Błota, Żarnowska. Jednocześnie jest obszar ten ze względu na walory przyrodnicze uznano za Światowy Rezerwat Biosfery i obszar chroniony Konwencją Ramsarską.
Ostoja Białe Błoto 
Teren w przeważającej części jest prywatny, reszta to grunty Skarbu Państwa, nad którymi pieczę sprawuje Administracja Lasów Państwowych. Gmina Linia, gdzie znajduje się Białe Błoto, jest atrakcyjna turystycznie. Dobre drogi zachęcają rowerzystów i piechurów a czyste jeziora i przepływająca przez gminę rzeka Łeba – kajakarzy. Przy okazji warto zobaczyć XIX - wieczny dwór i zabytkowy młyn w Smażynie.
W ramach sieci Natura 2000 Białe Błoto zalicza się do specjalnego obszaru ochrony siedlisk. Zgodnie z załącznikiem I Dyrektywy Siedliskowej znajdują się tu ważne dla Europy typy siedlisk przyrodniczych, jak:
• torfowiska wysokie z roślinnością torfotwórczą (żywe)
• torfowiska przejściowe i trzęsawiska (przeważnie z roślinnością z Scheuchzerio-Caricetea)
• obniżenia na podłożu torfowym z roślinnością ze związku Rhynchosporion
Jest to malownicze, otoczone lasem torfowisko kotłowe, położone w krajobrazie sandrowym. W centralnej, wypiętrzającej się części torfowiska dominuje roślinność wysokotorfowiskowa. Doskonale zachowało się typowo wykształcone torfowisko kotłowe z cennymi zbiorowiskami roślinnymi i bardzo dużymi populacjami rzadkich i ginących gatunków torfowiskowych. Można tu obserwować czynny proces torfotwórczy. Potencjalnym zagrożeniem dla obszaru może być postępujące osuszenie i zasypywanie terenu.
Na terenie Białego Błota występuje żuraw – gatunek wymieniony w Załączniku I Dyrektywy Ptasiej. Rosną tu też następujące, ciekawe gatunki roślin:
  • Aulacomnium palustre
  • Carex limosa
  • Drosera anglica
  • Drosera rotundifolia
  • Menyanthes trifoliata
  • Polytrichum commune
  • Sphagnum balticum
  • Sphagnum cuspidatum
  • Sphagnum fimbriatum
  • Sphagnum fuscum
  • Sphagnum magellanicum
  • Sphagnum papillosum
  • Sphagnum russowii
Łebskie bagna
Obszar obejmuje dwa torfowiska bałtyckie (Czarne Bagno i Łebskie Bagno) położone w dolinie Łeby, w kompleksie zmeliorowanych torfowisk niskich. Każde z torfowisk częściowo, lecz w różnym stopniu,jest zdegradowane wskutek wieloletnich odwodnień, eksploatacji torfu, pożarów i zalesiania. Wierzchowiny torfowisk w części otwarte: na Łebskim Bagnie fragmenty żywego torfowiska wysokiego w stanie zastoju oraz bardzo dobrze regenerujące zbiorowiska mszarne w dobrze uwodnionych wyrobiskach poeksploatacyjnych. Na Czarnym Bagnie zupełny brak nienaruszonych mszarów wysokotorfowiskowych. Zbocza kopuł obu torfowisk opanowane przez bory bagienne ze
spontanicznym lub nasadzonym drzewostanem . 
Górkowski Las
Rezerwat przyrody "Las Górkowski" o powierzchni 99,36 ha, położony w dolinie rzeki Łeby na terenie leśnictwa Wrzeście, obejmuje ochroną różne postacie borów bagiennych na glebach torfowych, ze starodrzewiem sosny pospolitej (Pinus silvestris). Obszar rezerwatu jest jedyną większą powierzchnią zadrzewioną w rozległym krajobrazie rolniczym. Spełnia również rolę naturalnego zbiornika retencyjnego, kształtującego w znacznym stopniu bilans wodny okolicy. Na przeważającej części torfowiska zalega torf niski.
Pod względem siedliskowym na terenie rezerwatu zdecydowanie dominuje bór mieszany wilgotny (BMw), który zajmuje łącznie 62,61 ha. Znaczną powierzchnię, tj. 22,22 ha zajmuje również ols (Ol). W warstwie drzew dominuje zwykle sosna pospolita, która wykazuje dobry rozwój i osiąga znaczne rozmiary. Najokazalsze egzemplarze posiadają po około 200 cm obwodu na wysokości 130 cm. W niektórych miejscach warstwę drzew tworzą także brzozy - omszona i brodawkowata (Betula pubescens i B. verrucosa) oraz dąb szypułkowy (Quercus robur). Występują głównie: brzozy, kruszyna i jarząb pospolity. Pokrycie warstwy zielnej wynosi zwykle ponad 50% powierzchni. Do częstych gatunków należą: borówka czarna, narecznica krótkoostna, śmiałek pogięty a także chroniony gatunek- widłak jałowcowy. Warstwa mszysta jest również dobrze rozwinięta. Obok różnych gatunków mchów liściastych zanotowano także torfowce. Nieleśną część rezerwatu tworzą głównie: łąka z rdestem wężownikiem, łąka z sitem rozpierzchłym i ziołorośla z wiązówką błotną.
 Rezerwat przyrody obejmujący silnie zniekształcony kompleks boru i brzeziny bagiennej, porastający dawne torfowisko typu bałtyckiego w dolinie Łeby. Siedliska te są silnie zdegradowane, lecz plan ochrony rezerwatu zmierza do ich renaturyzacji 
Dolina Łupawy
Charakterystyka obszaru
Unikalność obszaru tworzy bogata fauna oraz rzadkie i zagrożone gatunki roślin z Polskiej Czerwonej Księgi. Poza tym to jedno z największych skupisk źródlisk na Pomorzu. Obszar obejmuje doliny rzek Łupawy i Bukowiny od wypływu z jeziora Jasień. Znajduje się on na terenie województwa pomorskiego i zajmuje powierzchnię 5508,63 ha. W granicach obszaru występują: naturalne, głębokie koryta rzeczne Łupawy i Bukowiny; źródliska i niewielkie potoki (dopływy); rozległe obszary łęgu o podgórskim charakterze (Carici remotae-Fraxinetum) na zboczach doliny, jak również grądy dębowo-grabowe (Stellario-Carpinetum) w wielu wąwozach oraz buczyny (Luzulo-Fagetum) i (Asperulo-Fagetum) oraz podmokłe łąki, torfowiska przejściowe i wysokie, oraz dystroficzne jeziora w bezodpływowych obszarach. Obszar chroni 14 typów siedlisk z Załącznika I Dyrektywy Rady 92/43/EWG. Są to jednocześnie ważne siedliska fauny, niezwykle tu bogatej. Dodatkową wartość stanowią: górski i podgórski charakter rzeki, jedno z największych skupisk źródlisk na Pomorzu oraz duże kompleksy łęgów o podgórskim charakterze. Występują tu rzadkie i zagrożone gatunki roślin z Polskiej Czerwonej Księgi, bardzo liczna populacja słodkowodnego glonu Hildenbrandtia rivularis, świadcząca o czystości wód oraz cenne gatunki ryb łososiowatych. Dolina Łupawy stanowi siedlisko ptaków drapieżnych oraz ptaków wodno-błotnych i terenów łąk. Gatunki ryb takie jak: węgorz europejski, kleń, jelec, miętus, pstrąg potokowy oraz troć wędrowna są w Polsce prawnie chronione. 
Przybrzeżne Wody Bałtyku
Przybrzeżne Wody Bałtyku stanową miejsce ważne dla dużych kongregacji zimujących ptaków północnych. Jest to drugie pod względem znaczenia obok Zatoki Pomorskiej miejsce, gdzie zimą skupiają się  duże stada kaczek morskich i nurów. Ostoja stanowi obszar specjalnej ochrony ptaków. Ostoja położona jest na polskich wodach terytorialnych, w polskiej strefie ekonomicznej. Ostoja Przybrzeżne Wody Bałtyku obejmuje duży fragment przybrzeżnego akwenu  rozciągający się na odcinku ok. 200 km od nasady Półwyspu Helskiego do Zatoki Pomorskiej. Są to wody tzw. Bałtyku Właściwego, o głębokości od 0 do 15 m. Bałtyk ze względu na swoje położenie i znaczną izolację od wód oceanu jest specyficznym morzem. Wyróżnia go bardzo słabe zasolone. Przeciętne zasolenie wynosi około 7%° i jest pięciokrotnie mniejsze od średniego zasolenia wszechoceanu (35%°). Różne partie morza mają różny stopień zasolenia. Na ten poziom i regionalne zróżnicowanie wpływają na to warunki klimatyczne, dopływ wód słodkich z dużego obszar lądowego a przede wszystkim utrudniony kontakt z wodami oceanu. Jedyną drogą jaką wody Bałtyku mogą mieszać się z wodami Morza Północnego są Cieśniny Duńskie.
Bałtyk Południowy, przylegający do polskiego wybrzeża, charakteryzuje się urozmaiconą topografią dna i bogactwem form, typowych dla rzeźby polodowcowej. Dno morskie cechują znaczne deniwelacje, sięgającymi nawet 3 m. Jest to przede wszystkim wynik oddziaływania prądów przybrzeżnych.
Silne prądy morskie na tym akwenie nie stwarzają dogodnych warunków dla flory i fauny bentosowej. Dominują skupiska drobnych skorupiaków związanych głównie z podłożem żwirowym. Przybrzeżne wody Bałtyku są przede wszystkim ważnym miejscem zimowania ptaków wodnych z północy Europy. W czasie zimy, kiedy akweny północnego Bałtyku skuwa lód, liczne stada tych ptaków przemieszczają się na południe w poszukiwaniu pożywienia i otwartej, nie zmarzniętej tafłi wody. Występowanie i liczebności nurów: rdzawoszyjego i czarnoszyjego oraz grupy ptaków północnych: lodówki, nurnika i uhli pozwalają na sklasyfikowanie tego obszaru do sieci Natura 2000.
Największe obserwowane w tym regionie zgrupowanie to około 217 000 osobników kaczki północnej – lodówki. Jej duże zgrupowania widoczne są corocznie także bezpośrednio w strefie brzegowej i nierzadko w basenach portowych. Akwen ostoi jest również ważnym miejscem zimowania dla innych gatunków – markaczki (obserwowane zgrupowanie 500 osobników ), mewy pospolitej (200-2100). Liczne występowanie mew na morzu poza strefą brzegową jest zjawiskiem okresowym i wiąże się z obecnością kutrów rybackich na łowiskach. Stwierdza się tez tutaj systematyczne występowanie birginiaka – ptaka gniazdującego w północnej tundrze i zimą pojawiającego się na Bałtyku.
Przybrzeżne Wody Bałtyku stanowią cześć stałej trasy przelotów ptaków, które wzdłuż wybrzeży południowego Bałtyku odbywają wędrówkę dwa razy do roku. W tym regionie obserwowane są duże ssaki morskie - foki szare i obrączkowane oraz morświny.
Fragment ostoi objęty jest ochroną w granicach Słowińskiego Parku Narodowego. Morska cześć Parku obejmuje pas wód przybrzeżnych o długości 32 km (na wysokości kąpielisk Rowy i Łeba) i sięgający 2 mile morskie od brzegu. 
Wielkość obszaru objętego prawną ochroną przyrody.[ha]                                                  
Brak informacji z powiatu.    
Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody

Ścieżki edukacyjne 

Gmina Cewice:
nazwa Dąb Świętopełk    długość:   900m      podstawowa tematyka: Ścieżka przyrodniczo – edukacyjna
 
Wycieczki z przewodnikiem
Brak informacji z powiatu.              
Prelekcje
Brak informacji z powiatu.     
Wydawnictwa – podać:
Brak informacji z powiatu.  
Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych

Brak informacji z powiatu.

Powiat Malborski

Formy ochrony przyrody

 

Park Narodowy – brak
 

 

Rezerwat przyrody:

 

Wielkość 231,78 ha 
Główne walory przyrodnicze   
Unikatowy, największy i relatywnie najlepiej zachowany kompleks leśny, stanowiący relikt dawnych lasów delty Wisły – Żuław Wiślanych.
   Park krajobrazowy – brak
   Obszary chronionego krajobrazu
         Nazwa – Środkowożuławski Obszar Chronionego Krajobrazu  
lokalizacja – Lichnowy (gm. wiejska), Miłoradz (gm. wiejska), Ostaszewo (gm. wiejska), Stegna (gm. wiejska),
Wielkość 2 513 ha
Główne walory przyrodnicze
W skład Środkowożuławskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu wchodzi międzywale Wisły (w obrębie Żuław Wiślanych) stanowiących strefę ochronną zabezpieczającą biotop rzeki.
         Nazwa – Obszar Chronionego Krajobrazu Rzeki Nogat 
lokalizacja – Malbork (gm. wiejska), Nowy Dwór Gdański (gm. miejsko – wiejska), Nowy Staw (gm. miejsko –wiejska), Stare Pole (gm. wiejska), Sztum (gm. miejsko – wiejska)
Wielkość 11 578 ha
Główne walory przyrodnicze
Obszar Chronionego Krajobrazu Rzeki Nogat obejmuje tereny międzywala Nogatu wraz z okolicami wsi: Kmiecin, Solnica, Jazowa, Rakowo i Wierciny (powiat nowodworski), gdzie koncentrują się elementy etnograficzne związane z dawnym osadnictwem żuławskim. Elementami krajobrazotwórczymi tego obszaru są: toń wodna, pasy oczeretów, szuwarów i innej roślinności wodnej oraz strefa zadrzewień i zakrzewień nawodnych.
         Nazwa – Obszar Chronionego Krajobrazu Białej Góry   
lokalizacja – Miłoradz (gmina wiejska), Ryjewo (gmina wiejska) Sztum (gmina wiejsko-miejska)                               
Wielkość 3971 ha.
Główne walory przyrodnicze
Na terenach otwartych dominują pola uprawne i użytki zielone. Porośnięte brzegi rzek tworzą dogodne warunki do bytowania i lęgu ptactwa wodno-błotnego. Siedlisko istniejącego w międzyrzeczu lasu stanowi relikt dawnych Żuław; jest to las łęgowy jesionowo-wiązowy, a we fragmentach - las wierzbowo-topolowy.
Elementami krajobrazotwórczymi są:
-         tereny międzywala Wisły-Leniwki i Nogatu łącznie z korytami tych rzek;
-         resztki lasu żuławskiego w międzywalu Wisły-Leniwki oraz lasu na dnie doliny Wisły między Białą Górą a wsią Uśnice.
.
Pomniki przyrody – ilość z uwzględnieniem rodzaju
Pomniki przyrody – 73 w tym 68 pojedynczych drzew i 5 grup drzew
Dąb piramidalny „Fastigata” – 2
Miłorząb dwuklapowy – 1
Dąb szypułkowy – 33
Dąb szypułkowy – (6szt.)
Dąb szypułkowy – (2szt.)
Lipa drobnolistna – 6
Lipa drobnolistna – (2 szt.)
Modrzew Europejski – 1
Topola – 3
Topola – (3 szt.)
Cis pospolity – 1
Topola szara – 1
Topola biała – 1
Jesion wyniosły – 6
Wierzba biała – 4
Klon jawor – 1
Klon pospolity – 4
Klon pospolity (3 szt.)
Klon srebrzysty – 1
Sosna czarna – 1
Platan klonolistny – 1
Buk pospolity – 1
Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000

 

Powiat malborski  - SOO – Specjalne  Obszary Ochrony (siedliskowe)
Nazwa obszaru    Kod obszaru    Typ obszaru
Dolna Wisła    PLH220033    K
Powiat malborski  -OSO – Obszary Specjalnej  Ochrony(ptasie) 
Nazwa obszaru    Kod obszaru    Typ obszaru
Dolna DolnejWisły    PLB040003    J

Dolna Wisła – Obszar obejmuje odcinek doliny Wisły w jej dolnym biegu, od południowej granicy woj. pomorskiego do mostu na Wiśle, na południe od Tczewa. W granicach ostoi znajduje się także obszar wideł Wisły i Nogatu w rejonie Białej Góry. Rzeka płynie korytem w dużym stopniu naturalnym, z namuliskami i łachami piaszczystymi. W dolinie zachowane są starorzecza, otoczone mozaiką zarośli wierzbowych i lasów łęgowych, a także pól uprawnych i pastwisk. Miejscami zbocza doliny tworzą wysokie skarpy, na których utrzymują się ciepłolubne murawy napiaskowe i grądy zboczowe.

Dolina Dolnej Wisły – Odcinek doliny Wisły w jej dolnym biegu, od Włocławka do Przegaliny, zachowujący naturalny charakter i dynamikę rzeki swobodnie płynącej. Rzeka płynie w dużym stopniu naturalnym korytem, z namuliskami, łachami piaszczystymi i wysepkami, w dolinie zachowane są starorzecza i niewielkie torfowiska niskie; brzegi pokryte są mozaiką zarośli wierzbowych i lasów łęgowych, a także pól uprawnych i pastwisk. Miejscami dolinę Wisły ograniczają wysokie skarpy, na których utrzymują się murawy kserotermiczne i grądy zboczowe. Wisła przepływa w granicach obszaru przez kilka dużych miast, jak: Toruń, Bydgoszcz, Grudziądz, Tczew. Planowana jest budowa nowej zapory - stopień wodny w Nieszawie.
 
 
 
Wielkość obszaru objętego prawną ochroną przyrody - Razem-2878 ha

Wymienić występujące formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody
Ścieżki edukacyjne – brak,
Wycieczki z przewodnikiem - brak
Prelekcje – Muzeum Oceanograficzne,
tematyka prelekcji – ekologia oraz życie Bałtyku
ilość prelekcji – 1
Wydawnictwa – do edukacji wykorzystano zestaw do nauczania przyrody w szkołach podstawowych:
tytuł  - Mój Świat
nakład
wydawnictwo Nowa Era
Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych
– nie realizowano żadnych projektów

Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody

Realizowane główne formy edukacji ekologicznej na terenie powiatu/gminy:

  • Miasto Malbork:
    • działania w zakresie edukacji ekologicznej w malborskich szkołach:
    • organizacja sesji ekologicznej – „Segregacja odpadów- recykling”,
    • szkolny etap konkursu ekologicznego i udział uczniów w wojewódzkim konkursie ekologicznym w Gardei,
    • „Dzień bez samochodu”,
    • obchody „Święta Ziemi”
    • akcja zbierania zużytych baterii,
    • konkursy wiedzy ekologiczno – przyrodniczej, plastyczne i fotograficzne związane
    • z tematyką ekologii, guizy
    • zajęcia w kołach ekologicznych,
    • wycieczki do gospodarstw agroturystycznych
    • rajdy ekologiczne (piesze i rowerowe połączone z konkursami wiedzy ekologicznej), festyny,
    • obchody „Światowego Tygodnia Zwierząt”
    • festiwal tańca i piosenki ekologicznej
    • obchody Dnia Ziemi pod hasłem :,, Efekt cieplarniany – przyczyny i skutki’’,
    • redakcja gazetek szkolnych,
    • podnoszenie estetyki terenu szkolnego, tworzenie skwerku dydaktycznego,
    • wzbogacenie zasobów szkół w środki i pomoce dydaktyczne nadążające za współczesną tematyką i problemami ekologicznymi,
  • Miasto i Gmina Nowy Staw
    • udział w akcji „Sprzątanie świata”,
    • pielęgnacja oraz sadzenie nowych drzew i krzewów,
    • happeningi i konkursy ekologiczne,
    • wycieczki ekologiczne,
    • wydawanie gazetek i plakatów  związanych z ochroną środowiska,
    • działalność kół ekologicznych,
    • tworzenie plakatów i gazetek związanych z ochroną środowiska,
    • organizacja Dnia Bez Samochodu,
    • szkolenia rolników z zakresu rolnictwa ekologicznego oraz ograniczania, zanieczyszczeń pochodzących z rolnictwa.
  • Gmina Malbork
    • Szkoła Podstawowa w Lasowicach Wielkich
      • różne formy edukacji ekologicznej realizowane były na podstawie podręczników „Mój Świat”
      • organizacja akcji „Sprzątanie Świata”
      • konkursy plastyczne na temat „Jak chronić naszą planetę” i „Święto Ziemi”,
      • zbiórka zużytych baterii, sortowanie śmieci, używanie toreb ekologicznych własnoręcznie wykonanych
    • Szkoła Podstawowa w Nowej Wsi Malborskiej
      • zajęcia kółka przyrodniczego ,,Mały Przyrodnik’’(zagadnienia prozdrowotne i ekologiczne),
      • uczestnictwo w akcji ,,Sprzątanie Świata’’,
      • akcja promująca zdrowy i aktywny styl życia pt. „Tydzień Zdrowia”,
      • realizacja programu „W zdrowym ciele, zdrowy duch”,
      • imprezy sportowe organizowane przez szkołę, podczas których promowany jest zdrowy i aktywny styl życia.
    • Gimnazjum Gminne w Malborku
      • zbiórka zużytych baterii,
      • „Sprzątanie Świata”,
      • sadzenie drzewek, krzewów i roślinności wokół szkoły,
      • udział w konkursach ekologicznych i przyrodniczych.
      • Gmina Miłoradz
      • „Drzewka za makulaturę’’ w Szkole Podstawowej w Kończewicach, Gimnazjum Publicznym w Miłoradzu i Zespole Szkolno Przedszkolnym.
  • Gmina Lichnowy
    • organizacja akcji „Sprzątanie Świata” (maj,wrzesień)
    • zadanie „Zielone Żuławy 2008”
  • Gmina Stare Pole
    • Zespół Szkół w Starym Polu
    • akcja rozpowszechniania wiedzy o sposobach zagospodarowania zużytego sprzętu elektronicznego i elektrycznego (pogadanki na lekcjach przyrody, gazetka ścienna, materiały informacyjne),
    • konkurs ekologiczny EKO – planeta,
    • uczestnictwo w konkursach ekologicznych (Wojewódzki Konkurs o Łowiectwie i Ochronie Środowiska, konkurs plastyczny pn. „Zmiany klimatyczne, a zdrowie człowieka”, „Wspólne rady na odpady”, konkurs na zabawkę ekologiczną, na plakat o tematyce ekologicznej),
    • organizacja akcji „Sprzątanie Świata Polska 2008’’,
    • cykl zajęć dotyczący pozyskiwania energii, oszczędności i skutków jej zużycia, Quiz pn. „Energia=Życie”,
    • zbiórka zużytych baretii,
    • organizacja Ekologicznego Rajdu Terenoznawczego z okazji Dnia Ziemi (kwiecień 2008),
    • doskonalenie zachowań proekologicznych 9wycieczki zagraniczne i krajoznawczych oraz biwaki),
    • zajęcia edukacyjne w Muzeum Oceanograficznym w Gdyni (ekologia oraz życie Bałtyku).
  • Powiat malborski
    • projekt edukacyjny pod nazwą „Aktywni z natury” więcej informacji na stronie http://www.powiat.malbork.pl  zakładka – ochrona środowiska, edukacja ekologiczna
    • konkurs „Bogactwo Energetyczne Natury” http://www.powiat.malbork.pl zakładka – ochrona środowiska, edukacja ekologiczna
Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych

nie realizowano żadnych projektów

Powiat Nowodworski

Formy ochrony przyrody

Park Narodowy - brak

Rezerwaty przyrody:
  • Buki Mierzei Wiślanej
    • Lokalizacja: Przebrno
    • Wielkość: 7,00 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
      siedlisko buka zwyczajnego
  • Kąty Rybackie
    • Lokalizacja: Kąty Rybackie
    • Wielkość: 165,40 ha (z otuliną)
    • Główne walory przyrodnicze:
      kolonia lęgowa kormoranów czarnych
  • Mewia Łacha
    • Lokalizacja: Mikoszewo
    • Wielkość: 151,46 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
      stanowisko lęgowe mew siewek oraz miejsce odpoczynku ptaków przelotnych
Park krajobrazowy:
·         Park Krajobrazowy „Mierzeja Wiślana „
    • Lokalizacja: województwo pomorskie, powiat nowodworski, gminy Sztutowo (część w Parku, część w otulinie), Krynica Morska (w całości w Parku), Stegna (w otulinie)
    • Wielkość: Park    4 410 ha,     Otulina 25 812 ha
      Główne walory przyrodnicze: Park położony jest na południowym wybrzeżu Bałtyku. Typ wybrzeża mierzejowo-wydmowy. Duża różnorodność siedliskowa z siedliskami priorytetowymi- zalew przymorski, wydma szara. Liczne gatunki chronionych roślin i zwierząt. Ważny punkt na trasie europejskich wędrówek ptaków.
       
Obszary chronionego krajobrazu:
  • Środkowożuławski OChK
    • Lokalizacja: środek Żuław
    • Wielkość: 2 513 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
      Krajobraz dolin rzecznych, krajobraz Żuław środkowych
  • OChK rzeki Nogat
    • Lokalizacja: dolina Nogatu
    • Wielkość: 11 578 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
      Krajobraz dolin rzecznych, krajobraz Żuław środkowych
  • OChK rzeki Szkarpowy
    • Lokalizacja: dolina Szkarpowy
    • Wielkość: 4 296 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
      Krajobraz dolin rzecznych, krajobraz Żuław środkowych
Pomniki przyrody - ilość z uwzględnieniem rodzaju
  • Na terenie powiatu nowodworskiego znajduje się 39 pomników przyrody, w tym:
    • drzewa: 39
       
  • Zespoły przyrodniczo - krajobrazowe
    nie występują
  • Użytki ekologiczne
    nie występują
Obszary Natura 2000
 
Obszary specjalnej ochrony ptaków – OSO
 
PLB040003 Dolina Dolnej Wisły
Obejmuje prawie naturalną dolinę Wisły na odcinku pomiędzy Włocławkiem a Przegaliną. Rzeka płynie w naturalnym korycie prawie na całym odcinku, z namuliskami, łachami piaszczystymi i wysepkami, w dolinie zachowane są starorzecza z licznymi gatunkami zagrożonymi i prawnie chronionymi, silnie zróżnicowane zbiorowiska roślinne, w tym zachowane różne typy łęgów, a także cenne murawy kserotermiczne.
Szczególne znaczenie mają populacje gatunków takich jak: bielik, gęś, nurogęś , ohar, rybitwa białoczelna, rybitwa rzeczna, zimorodek, ostrygojad, bielaczek. W stosunkowo wysokim zagęszczeniu występuje derkacz, mewa czarnogłowa, sieweczka rzeczna.
Wielkość obszaru na terenie powiatu:
Gmina Ostaszewo 489,7 ha
Gmina Stegna 290,41 ha
Występują równocześnie następujące formy ochrony: Obszar Chronionego Krajobrazu Rzeki Szkarpawy.
 
 
PLB220004 Ujście Wisły
Do obszaru włączono 12-kilometrowy pas wybrzeża Wyspy Sobieszewskiej, łączący oba ujścia oraz przyujściowy odcinek głównego koryta Wisły, tzw. Przekop, wraz z jej międzywalem, o długości ok. 6 km, rozciągający się od morza, na północy, do miejscowości Przegalina, na południu. Międzywale Wisły Przekopu zajęte jest przez otwarte pastwiska. Na przedpolu czynnego ujścia Wisły istnieje aktywny stożek ujściowy.
Występuje tu co najmniej 36 gatunków z Załącznika I Dyrektywy Ptasiej. Stwierdzono co najmniej 22 gatunki ptaków wodno-błotnych odbywające tu lęgi i przynajmniej 120 gatunków ptaków wodno-błotnych w okresie nielęgowym.
Wielkość obszaru na terenie powiatu:
Gmina Stegna 373,1 ha
Występują równocześnie następujące formy ochrony: Rezerwat Przyrody Mewia Łacha (150,0 ha) i Ptasi Raj (188,0 ha).
 
 
PLB280010 Zalew Wiślany
Obszar Zalew Wiślany obejmuje polską część płytkiego zalewu przymorskiego (śr. głębokość 2,3 m, maksym 4,6 m), o wodzie słonawej, odciętego od Bałtyku Mierzeją Wiślaną (obszary morskie 89% pow.). Obszar ten jest ostoją ptasią o randze europejskiej, zanotowano tu, co najmniej 27 gatunków ptaków z Załącznika I Dyrektywy Ptasiej, co najmniej 9 gatunków z Polskiej Czerwonej Księgi (PCK).
Wielkość obszaru na terenie powiatu:
Miasto Krynica Morska 9 470,1 ha
Gmina Nowy Dwór Gd. 29,5 ha
Gmina Sztutowo   4 947,9 ha
Występują równocześnie następujące formy ochrony: Park Krajobrazowy: Mierzeja Wiślana, cz. nadzalewowa ? (4410,0 ha)
Specjalne Obszary Ochrony Siedlisk – SOO
 
 
PLH280007 Zalew Wiślany i Mierzeja Wiślana
Ostoja znajduje się w północno - wschodniej Polsce i obejmuje Zalew Wiślany wraz z Mierzeją Wiślaną oddzielającą go od Bałtyku oraz wąskim pasem lądu. Zalew jest płytkim zbiornikiem o średniej głębokości 2,3 m. Zalew charakteryzuje się bogatą roślinnością zanurzoną oraz występowaniem rzadkich łąk podwodnych z kilkoma gatunkami ramienic. Na terenie Mierzei Wiślanej występują dobrze wykształcone pasy wydm białych i szarych - siedlisk ważnych w skali Europy. Większość terenu Mierzei pokrywają acydofilne dąbrowy oraz bór nadmorski. Natomiast w obniżeniach terenu występują brzeziny bagienne i olsy oraz rzadziej torfowiska wysokie i przejściowe
 
Obszar obejmuje też część Parku Krajobrazowego Mierzei Wiślanej (4 995 ha; 1985) z rezerwatami przyrody: Buki Mierzei Wiślanej (7,0 ha; 1962) i Kąty Rybackie (102,54 ha; 1957, powiększony w 2000); oraz część Obszaru Chronionego Krajobrazu Rzeki Szkarpawy ( 1997), Projektuje się utworzenie rezerwatów przyrody: Wielbłądzi Garb, Mikołajkowe Wydmy oraz zespołu przyrodniczo-krajobrazowego Delta Szkarpawy.
 
PLH220044 Ostoja w Ujściu Wisły
Obszar obejmuje 2 spośród kilku estuariów utworzonych przez ramiona Wisły, tzw. Wisły Śmiałej koło Sobieszewa i Przekop koło Mikoszewa uchodzące do Zatoki Gdańskiej, wraz z otaczającymi je piaszczystymi terenami, zwykle otwartymi, a także fragmentami porośniętymi lasem. Do obszaru należą także wody przybrzeżne, szczególnie ważne dla ptaków.
Obszar obejmuje też 2 rezerwaty przyrody, utworzone dla ochrony ptaków: Ptasi Raj (1959, 188 ha) i Mewia Łacha (1991, 159 ha). Stanowi także część OSO (tzw. "ptasiego") obszaru Natura 2000 PLB220004.
1.9 Wielkość obszaru objętego prawną ochroną przyrody [ha]    108 393
Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000
Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody
  • ścieżki edukacyjne:
    • nazwa: Ścieżka edukacyjna w rezerwacie "Mewia Łacha"
    • długość: 2 km
    • podstawowa tematyka: opis środowiska wydmowego z charakterystyczną roślinnością i światem zwierząt  ( ptaki, bobry, flora)
  • wycieczki z przewodnikiem:
    • Rezerwat Buki Mierzei Wiślanej
    • Rezerwat Kąty Rybackie
    • Rezerwat Mewia Łacha  
  • prelekcje na temat wypalania traw         
  • wydawnictwa:
    • kalendarze planszowe – wydawnictwo cykliczne
Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych
  • Nazwa projektu: 
    • Ochrona ekosystemów leśnych poprzez ograniczenie liczebności kormoranów w kolonii lęgowej na Mierzei Wiślanej. Realizacja od 2005 r.  i  trwa  nadal.

Powiat Pucki

Formy ochrony przyrody

Park Narodowy - nie ma

Rezerwaty przyrody:

  • Nazwa : "Białogóra"
    • Wielkość: 55,75 ha
    • Lokalizacja: gm. Krokowa
    • Główne walory przyrodnicze:
      utworzony w celu zachowania zbiorowisk atlantyckich w zatorfionych zagłębieniach międzywydmowych z rzadkimi gatunkami roślin
  • Nazwa : "Piaśnickie Łąki"
    • Wielkość: 56,23 ha
    • Lokalizacja: gm. Krokowa
    • Główne walory przyrodnicze:
      utworzony w celu zachowania bogatych florystycznie łąk z rzadkimi gatunkami flory
  • Nazwa : "Widowo"
    • Wielkość: 97,10 ha
    • Lokalizacja: gm. Krokowa
    • Główne walory przyrodnicze:
      utworzony w celu zachowania zespołu form wydmowych, nadmorskich zbiorowisk leśnych i rzadkich gatunków roślin
  • Nazwa : "Dolina Chłapowska"
    • Wielkość: 24,83 ha
    • Lokalizacja: m. Władysławowo
    • Główne walory przyrodnicze:
      utworzony w celu zachowania krajobrazu nadmorskiej doliny erozyjnej wraz z charakterystyczną roślinnością
  • Nazwa : "Przylądek Rozewski"
    • Wielkość: 12,15 ha
    • Lokalizacja: m. Władysławowo
    • Główne walory przyrodnicze:
      utworzony w celu zachowania stromego brzegu klifowego porośniętego starym lasem bukowym z bogatym runem
  • Nazwa : "Słone Łąki"
    • Wielkość: 27,76 ha
    • Lokalizacja: m. Władysławowo
    • Główne walory przyrodnicze:
      utworzony w celu zachowania łąk halofilnych, rzadkich gatunków roślin i siedlisk cennych dla ptaków
  • Nazwa : "Beka"
    • Wielkość: 193,01 ha
    • Lokalizacja: gm. Puck
    • Główne walory przyrodnicze:
      utworzony w celu zachowania bogatej awifauny lęgowej i przelotnej oraz wilgotnych słonych łąk, tzw. słonaw
  • Nazwa : "Mechelińskie Łąki"
    • Wielkość: 113,47 ha
    • Lokalizacja: gm. Kosakowo
    • Główne walory przyrodnicze:
      utworzony w celu zachowania bogatej awifauny lęgowej i przelotnej oraz łąk halofilnych, tzw. słonaw
  • Nazwa : "Babnica"
    • Wielkość: 2,04 ha
    • Lokalizacja: gm. Krokowa
    • Główne walory przyrodnicze:
      utworzony w celu zachowania lasu bukowo-dębowego z charakterystycznym zgrupowaniem porostów oraz innych rzadkich gatunków roślin
  • Nazwa : "Zielone"
    • Wielkość: 17,08 ha
    • Lokalizacja: gm. Krokowa
    • Główne walory przyrodnicze:
      utworzony w celu zachowania stanowiska wiciokrzewu pomorskiego Lonicera periclymenum w pobliżu wschodniej granicy zasięgu
  • Nazwa : "Bielawa"
    • Wielkość: 680,21 ha
    • Lokalizacja: m.Władysławowo, gm. Krokowa i Puck
    • Główne walory przyrodnicze:
      utworzony w celu zachowania torfowiska wysokiego typu atlantyckiego z charakterystyczną roślinnością, stanowiącego ostoję ptactwa wodno-błotnego
  • Nazwa : "Moroszka Bielawskiego Błota"
    • Wielkość: 8,40 ha
    • Lokalizacja: gm. Krokowa
    • Główne walory przyrodnicze:
      utworzony w celu zachowania maliny moroszki Rubus chamaemorus na torfowisku typu atlantyckiego
    • włączony do rezerwatu Bielawa
  • Nazwa : "Woskownica Bielawskiego Błota"
    • Wielkość: 33,00 ha
    • Lokalizacja: gm. Krokowa
    • Główne walory przyrodnicze:
      utworzony w celu zachowania stanowiska woskownicy europejskiej Myrica gale
    • włączony do rezerwatu Bielawa
  • Nazwa : "Długosz Królewski w Wierzchucinie"
    • Wielkość: 148,19 ha
    • Lokalizacja: gm. Krokowa
    • Główne walory przyrodnicze:
      utworzony w celu zachowania unikatowego stanowiska długosza królewskiego Osmunda regalis i największej w regionie populacji widłaka jałowcowatego Lycopodium annotinum.
  • Nazwa : "Źródliska Czarnej Wody"
    • Wielkość: 50,58 ha
    • Lokalizacja: gm. Krokowa
    • Główne walory przyrodnicze:
      Zespół źródlisk i rzadkich gleb zbliżonych do rędzin

Park krajobrazowy:

  • nazwa : Nadmorski Park Krajobrazowy
    • Lokalizacja: obejmuje granicami pas wybrzeża od Białogóry na zachodzie po Półwysep Helski, Wewnętrzne Zatokę Pucką wraz z jej zachodnimi wybrzeżami po Rewę i Mechelinki na południu. Park położony jest w strefie Pobrzeża Południowo- Bałyckiego w obrębie Pobrzeża Kaszubskiego
    • Wielkość: 18 804 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
      We florze Parku spotykamy dużą grupę gatunków rzadkich w skali kraju oraz reliktowych. Należy do nich: babka nadmorska, jarnik solankowy, bagienny, woskownica europejska, malina moroszka, ponikło wielołodygowe, bażyna czarna, kosaciec syberyjski i mieczyk dachówkowaty.
      Bogata i zróżnicowana jest fauna, co jest efektem dużego zróżnicowania nisz ekologicznych. Bogata i ciekawa jest ornitofauna. Stwierdzono tu występowanie stu kilkudziesięciu gatunków ptaków. Występują tu myszołowy, krogulce, bataliony, brodóce, ohary, cyranki i inne. Liczna jest grupa mew, rybitw. Ich wielorakość jest związana ze zróżnicowaniem biocenotycznym Parku. Szczególnie masowe są wiosenne i jesienne przeloty ptaków wzdłuż Półwyspu Helskiego, który leży na trasie południowo bałtyckiego szlaku wędrówek ptaków. Na wodach Zatoki Puckiej przez cały rok przebywa wiele gatunków ptaków wodnych i błotnych. Jesienią zlatują się tutaj gromadnie miedzy innymi łabędzie i dzikie kaczki, aby tutaj spędzić zimę.
       

Obszary chronionego krajobrazu:

  • Na terenie otuliny NPK znajduje się Nadmorski Obszar Chronionego Krajobrazu (pow. pucki, pow. wejherowski) - wielkość powierzchni i charakterystyka wraz z przebiegiem granic w załączniku nr 3 Rozporządzenia Nr 5/94 Wojewody Gdańskiego z dnia 8 listopada 1994 r.

 

  • Pomniki przyrody
    108 w powiecie

Zespoły przyrodniczo-krajobrazowe - brak

Użytki ekologiczne

  • Nazwa : "Helskie Wydmy"
    • Lokalizacja: m. Hel
    • Główne walory przyrodnicze:
      utworzony w celu zachowania zróżnicowanych zbiorowisk roślinnych charakterystycznych dla obszarów wydmowych Półwyspu Helskiego oraz ochrony kształtujących je procesów brzegowych, eolicznych i glebotwórczych.
  • Nazwa: "Torfowe Kłyle"
    • Lokalizacja: m. Jastarnia
    • Główne walory przyrodnicze:
      utworzony w celu zachowania miejsca żerowania i odpoczynku ptaków przelotnych oraz zróżnicowanych nieleśnych zbiorowisk roślinnych charakterystycznych dla ekstensywnie użytkowanych, zatorfionych wybrzeży niskich Półwyspu Helskiego.
    • Dotychczas utworzono jedno stanowisko dokumentacyjne (w otulinie Parku) :
    • "Kopalna Bielica w Szarym Dworze" (gm. Krokowa) - w celu zachowania odkrywki poeksploatacyjnej z dobrze wykształconą kopalną bielicą.
Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000

 

Brak danych z powiatu.
Powiat pucki   - SOO – Specjalne Obszary Ochrony 

Nazwa obszaru
Kod obszaru
Piaśnickie Łąki
PLH220021
E
Białogóra
PLH220003
E
Trzy Młyny
PLH220029
B
Zatoka Pucka i Półwysep Hel
PLH220032
K
Widowo
PLH220054
B

Powiat pucki   - OSO – Obszary Specjalnej Ochrony 

Nazwa obszaru
Kod obszaru
Bielawskie Błota
PLB220010
A
Przybrzeżne Wody Bałtyku
PLB900002
J
Zatoka Pucka
PLB220005
J
Puszcza Darżlubska
PLB220007
A

Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody

brak danych

Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych

brak danych

Powiat Starogardzki

Formy ochrony przyrody
Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000
Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody

Gmina Wiejska Smętowo Graniczne:   -Edukacja ekologiczna w szkołach 

                                                                         podstawowych, gimnazjum, koła LOP
                                                                       -Koła Ligi Ochrony Przyrody                                                                                                 
     Gmina Wiejska Lubichowo:                        - Zajęcia w szkołach podstawowych i gimnazjum,
     Gmina Wiejska Kaliska:                             - Akcja sprzątania świata,
- Zajęcia plenerowe w Wirtach na ścieżce dydaktycznej w Arboretum organizowane przez Szkołę Podstawową,
- Gimnazjada ekologiczna organizowana przez Szkołę Podstawową w Kaliskach poprzedzona zajęciami w Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w Laboratorium,
- Dzień Ziemi,
- Zapraszanie leśniczych z Nadleśnictwa Kaliska do Szkoły Podstawowej w Kaliskach,
- Ścisła współpraca ze Stacją Sanitarno-Epidemiologiczną – wspólne uroczystości szkolne
 
Ścieżki edukacyjne 
Nadleśnictwo Kaliska - Leśna szkoła, 2,7km, tematyka życie lasu
Wycieczki z przewodnikiem
Gmina Kaliska:
Zajęcia terenowe w Wirtach – Racjonalna gospodarka odpadami
Nazwa obiektu chronionego: Arboretum Wirty 
Nadleśnictwo Kaliska: wycieczki do Arboretum Wirty dla 125 – 15 300 osób
Prelekcje 
Nadleśnictwo Starogard:
Tematyka prelekcji:                         przyrodnicza, gospodarka leśna, ochrona przeciwpożarowa
Ilość prelekcji:                                99
Nadleśnictwo Lubichowo:
Ilość prelekcji:                                46
Gmina Wiejska Kaliska:
Zajęcia w klasach I-IV szkoły podstawowej z udziałem leśniczych:    „Zagrożenia w lesie”
                                                                                                               „Tropy zwierząt”
 
Tematyka prelekcji:                         „Rozpoznawanie drzew iglastych i liściastych”      
Ilość prelekcji:                                8 
Wydawnictwa : 
Stowarzyszenie Instytut Kociewski:
Tytuł: Kolekcja pocztówek „Kociewie malowany region”
Nakład: 2 000
Wydawnictwo jednorazowe
Tytuł: Kolekcja pocztówek „Kociewie Kraina z tradycją”
Nakład: 2 000
Wydawnictwo jednorazowe
1.      Inne
Gmina Miejska Czarna Woda: Stała wystawa przyrody doliny rzeki Wdy i Borów Tucholskich

 

Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych

Reintrodukcja cisa pospolitego na obszarze leśnictwa Cisowa Góra, gmina Osiek

  • Czas realizacji 2003-2006 rok, przedłużony do roku 2009
  • Poniesione dotychczas nakłady- 28 500 zł,
  • Wartość całego projektu- 45 000 zł.

Mała retencja na terenie Nadleśnictwa Lubichowo.

  • Czas realizacji 2007-2012,
  • Poniesione nakłady- 10 000 zł.
  • Wartość całego projektu – 280 000 zł.
     

Powiat Sztumski

Formy ochrony przyrody

 

 

 

 Park Narodowy - brak

Rezerwaty przyrody

Nazwa : Rezerwat "Parów Węgry"

  • Lokalizacja: gm. Sztum
  • Wielkość: 22,15 ha
  • Główne walory przyrodnicze:
    rezerwat leśno - krajobrazowy, Prawie cały obszar porośnięty jest drzewostanem mieszanym, z małą domieszką gatunków iglastych. Występują tu okazałych rozmiarów stare dęby, buki, lipy, brzozy oraz świerki i modrzewie. Dodatkową osobliwością tego terenu jest występująca tu bogato roślinność zielna, a na północnym stoku - stepowa.

Nazwa : Rezerwat "Biała Góra"

  • Lokalizacja: gm. Sztum
  • Wielkość: 3,81 ha
  • Główne walory przyrodnicze:
    rezerwat florystyczny, w którym ochronie podlegają zbiorowiska roślin kserotermicznych na fragmentach odsłoniętych zboczy doliny Wisły.

     

Park krajobrazowy

Nazwa : Park krajobrazowy Pojezierza Iławskiego

  • Lokalizacja: pd część gm. Stary Dzierzgoń
  • Wielkość: 26,41 km2 + 16,19 km2 otuliny (na terenie gminy tj.10,5% całkowitej powierzchni parku)
  • Główne walory przyrodnicze:
    utworzony w celu ochrony krajobrazu pojeziernego hydrotypów jezior
    i biotopu leśnego (są to tereny o szczególnych walorach ekologicznych - obejmują obszary węzła ekologicznego rangi międzynarodowej (według Koncepcji Krajowej Sieci Ekologicznej ECONET-Polska).

     

Obszary chronionego krajobrazu:

Nazwa : Obszar Chronionego Krajobrazu Rzeki Dzierzgoń

  • Lokalizacja: dorzecze rzeki Dzierzgoń (gm. Dzierzgoń oraz gm. Stary Dzierzgoń)
  • Wielkość: 28,18 km2 na terenie gmin
  • Główne walory przyrodnicze:
    Utworzony został w 1985 roku w celu ochrony walorów przyrodniczych i krajobrazowych. Obszar chroniony rzeki ma na całej długości charakter przyrzecza w strefie czołowo-morenowej. W części pd przeważa rzeźba pagórkowa i falista, w środkowej - wzgórz czołowo-morenowych.

Nazwa: Obszar Chronionego Krajobrazu Jeziora Dzierzgoń.

  • Lokalizacja: gm. Mikołajki Pom. i Stary Targ
  • Wielkość: całkowita pow. 56,3 km2
  • Główne walory przyrodnicze:
    Utworzony został w 1985 roku w celu ochrony walorów krajobrazowych. Elementami krajobrazotwórczymi tego obszaru są niecki jezior rynnowych: Dzierzgoń i Balewskie wraz z terenami przyjeziornymi oraz dwa kompleksy leśne: las mieszany świeży, miejscami las wilgotny i ols.

Nazwa : Obszar Chronionego Krajobrazu Rzeki Nogat

  • Lokalizacja: w gm. Sztum znajduje się pd fragment obszaru i obejmuje pas o szerokości do
    2 km w otoczeniu rzeki Nogat i fragment lasów leśnictwa Wilki
  • Wielkość: całkowita pow.115,78 km2
  • Główne walory przyrodnicze:
    Ochronie podlegają biotop międzywala i ujścia Nogatu a także zabytki etnograficzne. Elementami krajobrazotwórczymi tego obszaru są: toń wodna, pasy oczeretów, szuwarów i innej roślinności wodnej oraz strefa zadrzewień i zakrzewień nadwodnych.

Nazwa : Obszar Chronionego Krajobrazu Białej Góry

  • Lokalizacja: 70% znajduje się na terenie gm. Sztum (obręby wiejskie Piekło i Biała Góra)
  • Wielkość: całkowita pow. 39,71 km2
  • Główne walory przyrodnicze: Utworzony został w 1985 roku w celu ochrony walorów krajobrazowych. Obszar obejmuje tereny międzyrzecza Wisły-Leniwki i Nogatu oraz tereny położone między Nogatem, a ścianą lasu rosnącego na zboczu doliny Wisły. Brzegi rzek porastają oczerety i szuwary stwarzając dogodne warunki do bytowania i lęgu ptactwa wodnego i błotnego.

 

Pomniki przyrody - ilość z uwzględnieniem rodzaju razem 70 sztuk (ożywiona: 69 i głazy: 1) , w tym:

  • gm. Sztum - 15
  • gm. Dzierzgoń - 28
  • gm. Stary Targ - 13
  • gm. Mikołajki Pomorskie - 2
  • gm. Stary Dzierzgoń - 12



Obszary objęte ochroną w ramach sieci Natura 2000
 

Powiat sztumski - SOO – Specjalne Obszary Ochrony
Nazwa obszaru                             Kod obszaru                                 Typ obszaru
Dolna Wisła                                   PLH220033                                   K
 
Powiat sztumski - OSO – Obszary Specjalnej Ochrony 
Nazwa obszaru                             Kod obszaru                                 Typ obszaru
Dolina Dolnej Wisły                        PLB040003                                   J
Lasy Iławskie                                 PLB280005                                   A
 
Na terenie powiatu wyznaczone zostały dwa obszary NATURA 2000 pod nazwą Dolina Dolnej Wisły i Lasy Iławskie. W gminie Sztum, wieś Biała Góra i Piekło w pasach rzek Wisły i Nogatu stanowią obszar Natura 2000, występuje również na tym terenie sieć ekologiczna ECONET-Polska. Na terenie gminy Stary Dzierzgoń granice obszaru Natura 2000 zamykają się w terenie nieuprzemysłowionym.
 
Nazwa ostoi
Kod ostoi
Powierzchnia ogółem w powiecie [ha]
Opis i znaczenie obszaru
Dolina Dolnej Wisły
PLB040003
1108,1
Ostoja ptasia o randze europejskiej E39. występują co najmniej 44 gatunki ptaków z załącznika Dyrektywy Ptasiej, 4 gatunki z Polskiej Czerwonej Księgi. Gniazduje ok. 180 gatunków ptaków.
Lasy Iławskie
PLB280005
2601,7
Ostoja ptasia o randze europejskiej E16. występują co najmniej 29 gatunki ptaków z załącznika Dyrektywy Ptasiej, 10 gatunków z Polskiej Czerwonej Księgi. W okresie lęgowym obszar zasiedla rybołów.
 

Wielkość obszaru objętego prawną ochroną przyrody:

Powierzchnia o szczególnych walorach przyrodniczych prawnie chroniona
ogółem
w tym
Rezerwaty przyrody
Parki krajobrazowe
Obszary chronionego krajobrazu
Użytki ekologiczne
w ha
16 361,8
33,6
2641,2
13683,4
3,6

 

Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000
Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody
  • Powiatowy Konkurs Wiedzy Ekologiczno-Przyrodniczo-Łowieckiej
  • Konkurs plastyczny - Jak chronić zwierzynę i jak pomagać w lesie i na polach
  • Konkurs wiedzy ekologicznej „Powiat sztumski przyjazny środowisku”
  • Gmina Dzierzgoń:
    • „Drzewko za makulaturę”
    • Ogród dendrologiczny
    • Program „Przyjaciele ziemi”
  • Gmina Stary Dzierzgoń:
    • Akcja „Sprzątanie Świata”
    • Mikołajki Pomorskie
    • „Sprzątanie Świata”
    • „Drzewko na makulaturę”
  • Gmina Stary Targ:
    • „ Sprzątanie świata”
    • „ Dzieci Ziemi”
  • Ścieżki edukacyjne
  • nazwa Ogród Dendrologiczny w Dzierzgoniu długość 2 km podstawowa tematyka zaznajomienie dzieci i młodzieży z budową, rodzajami oraz rolą drzew i krzewów, bioróżnorodnością świata zwierzęcego i roślinnego. Głównym efektem ekologicznym jest promocja świata roślinnego i zwierzęcego poprzez stworzenie miejsca o znacznej różnorodności organizmów.
  • Wydawnictwa:
    • tytuł Ogród dendrologiczny w Dzierzgoniu
    • nakład 1000 sztuk
    • wydawnictwo cykliczne, czy jedno razowe - jednorazowe
Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych

brak danych

Powiat Słupski

Formy ochrony przyrody

 

1.1 Park Narodowy
  • Nazwa : Słowiński Park Narodowy
    • Lokalizacja: położony jest w północnej części województwa pomorskiego na Wybrzeżu Słowińskim, które wchodzi w zasięg Pobrzeża Słowińskiego.
    • Wielkość: 18 247 ha
    • Główne walory przyrodnicze: Unikatowy w skali Europy obszar ruchomych wydm zwanych "Białymi Górami" wraz z przymorskimi jeziorami: Łebsko, Gardno, Dołgie Małe, Dołgie Duże. Występują cenne zbiorowiska leśne takie jak: bór bażynowy, brzezina bagienna, świeży bór bagienny, oraz bardzo rzadkie gatunki fauny, w tym awifauny, jak orzeł bielik i orzeł przedni.
      Występują także gatunki roślin reprezentujące grupy wymienione w załączniku II do Dyrektywy Siedliskowej UE oraz 28 gatunków ptaków z listy załącznika I do Dyrektywy Ptasiej UE, co dało podstawę do włączenia Parku do sieci obszarów chronionych Natura 2000. Park jest włączony do sieci Światowych Rezerwatów Biosfery i obszarów chronionych w ramach Konwencji Ramsarskiej.
1.2 Rezerwat przyrody
 
  • Nazwa: Bagna Izbickie
    • Lokalizacja: gm. Główczyce, obręb Główczyce
    • Wielkość: 281,18 ha.
    • Główne walory przyrodnicze: Ochronie rezerwatu podlegają głównie brzeziny bagienne i zbiorowiska wrzosowisk atlantyckich. Występuje tu sześć dominujących zespołów roślinnych, charakteryzujących środowisko wilgotne,- bardziej interesujące rośliny rezerwatu to: wrzosiec bagienny, woskownica europejska, rosiczka okrągłolistna, przygiełka biała, turzyca bagienna, modrzewnica, bażyna czarna, bagno zwyczajne.
 
  • Nazwa: Torfowisko Pobłockie
o       Lokalizacja: gm. Główczyce, Nadleśnictwo Damnica
o       Wielkość: 112,31 ha.
o       Główne walory przyrodnicze: Rezerwat jest cennym obszarem retencji wodnej,- wśród najbardziej interesujących roślin występują tu m. in.: woskownica europejska, wrzosiec bagienny, modrzewnica, rosiczka okrągłolistna, bagno zwyczajne.
 
 
  • Nazwa: Torfowisko Potoczek
o       Lokalizacja: gm. Kępice, obręb Obłęże
o       Wielkość: 15,24 ha.
o       Główne walory przyrodnicze: Bór bagienny o powierzchni 3,86 ha,- rezerwat usytuowany jest w malowniczej dolinie otoczonej zalesionymi stokami wzniesień,- ostoja zwierzyny płowej i czarnej. Znajdują się tu rówież stanwiska licznych gatunków roślin podlegających ochronie ( m. in. listeria sercowata, bagno zwyczajne, paprotka zwyczajna.)
 
  • Nazwa: Grodzisko Runowo
o       Lokalizacja: gm. Potęgowo
o       Wielkość: 29,66 ha
o       Główne walory przyrodnicze: Ochronie rezerwatu podlegają stanowiska buczyny, buków i dębów o obwodach przekraczających 3 metry, jak również pozostałości słowiańskiegogrodziska wraz z osadą i cmentarzyskiem kurhanowym nad rzeką Pogorzelicą (pochodzącymi z II poł. IX wieku).
 
  • Nazwa : Wzgórze Rowokół
o       Lokalizacja: gm. Smołdzino, obręb Smołdzino
o       Wielkość: 562,81 ha.
o       Główne walory przyrodnicze: Położenie stożka Rowokołu (115 m n.p.m.) w odległości zaledwie 6 km od morza wywołuje w nizinnym krajobrazie nadmorskim nieoczekiwane urozmaicenie oraz widokowy kontrast,- las na stokach wzgórza sprawia miejscami wrażenie regla dolnego (udział buka i jodły).
 
  • Nazwa: Wierzchocińskie Jałowce
o       Lokalizacja: Gmina Smołdzino, Nadleśnictwo Damnica
o       Wielkość: 1,92 ha
o       Główne walory przyrodnicze: Skupienie ok. 150 okazów jałowca pospolitego (Juniperus communis) o zróżnicowanych formach w drzewostanie sosnowym (kolumnowe, piramidalne, stożkowe i t.p. do wysokości 10m.) wśród wzniesień morenowych.
 
  • Nazwa : Jezioro Modła
o       Lokalizacja: gm. Ustka, obręb Lędowo
o       Wielkość: 194,80 ha.
o       Główne walory przyrodnicze: Miejsce lęgowania ptactwa wodnego np. mewy śmieszki, mewy srebrzystej, mewy pospolitej, rybitwy czarnej, kaczki krzyżówki, łabędzia niemego, błotniaka łąkowego, remiza, kwiczoła,- występowanie roślinności będącej podstawowym elementem decydującym o warunkach lęgowania ptaków, a także zespołów roślinności wodnej i szuwarowej typowej dla płytkiego, zarastającego jeziora przymorskiego.
 
  • Nazwa : Buczyna Nad Słupią
o       Lokalizacja: gm. Ustka, Nadleśnictwo Ustka
o       Wielkość: 18,92 ha.
o       Główne walory przyrodnicze: Obiekt stanowi interesujący przykład drzewostanu bukowego.
 
1.3 Park krajobrazowy
 
  • Nazwa: Dolina Słupi                                   
o       Lokalizacja: gm. Kobylnica, obszar od środkowego biegu rzeki Słupi i jej zlewni od miejscowości Soszyca do drogi Krępa – Łosino
o       Wielkość: 37040 ha
o       Główne walory przyrodnicze:
- w granicach Parku znajduje się 60 jezior z których najcenniejsze pod względem przyrodniczym to: Jasień, Skotawskie Małe i Duże, Głębokie, Borzytuchomskie Duże, Konradowo, Krzynia
- siedliska roślinne o cechach zbiorowisk naturalnych i półnaturalnych,
- występowanie rzadkich roślin: np. wawrzynek wilczełyko, pływacz zwyczajny, rosiczka
- najcenniejsze przyrodniczo fragmenty Parku i jego otuliny zostały wydzielone w postaci ośmiu rezerwatów przyrody.
 
1.4 Obszary chronionego krajobrazu
 
  • Nazwa: Jezioro Łętowskie oraz okolice Kępic wraz z fragmentem doliny rzeki Wieprzy
o       Lokalizacja: Obszar na północny zachód od Kępic do miejscowości Łętowo oraz ok. 7 km na południowy wschód od Kępic
o       Wielkość: 6 880 ha
o       Główne walory przyrodnicze
- dwa duże jeziora: Łętowskie w północno - zachodniej części obszaru oraz Obłęskie na północno-wschodnim krańcu obszaru,
- bardzo duża lesistość obszaru - 76%,
- duża ilość pomników przyrody (13 szt.),
- interesujące obiekty przyrodnicze jak sędziwe drzewa i okazałe głazy polodowcowe (eratyki).
 
  • Nazwa: Fragment Pradoliny Łeby i wzgórza morenowe na południe od Lęborka
o       Lokalizacja: W obrębie jego granic znajduje się zachodnia część Pradoliny Łeby-Redy od miejscowości Orle do jeziora Lubowickiego w okolicach Lęborka.
o       Wielkość: 19 516 ha.
o       Główne walory przyrodnicze: Środowisko przyrodnicze na dnie doliny tworzą głównie użytki zielone (łąki i pastwiska). Lasy porastające strefę krawędziową budowane są przez drzewostany buczyny niżowej, która na stożkach napływowych przechodzi w bory mieszane.
 
  • Nazwa: Pas pobrzeża na wschód Ustki
o       Lokalizacja: Na wschód od ujścia rzeki Słupi, wzdłuż wybrzeża do jeziora Gardno
o       Wielkość: 3 336 ha
o       Główne walory przyrodnicze
- wybrzeże morskie z plażami wydmami i klifem,
- cała gama roślinności nadmorskiej, od maleńkiej wydmotwórczej honkenii, aż po zespoły leśne jak: bory nadmorskie i buczyny.
 
  • Nazwa: Pas pobrzeża na zachód od Ustki (wschodnia część)
o       Lokalizacja: Na zachód od ujścia rzeki Słupi, wzdłuż wybrzeża do granicy powiatu
o       Wielkość: 7 520 ha (pow.całk.)
o       Główne walory przyrodnicze
- bezpośrednie sąsiedztwo morza i związany z tym urozmaicony świat roślinny - roślinność wydmowa, bagienna, bory nadmorskie,
- kryptodepresyjne jezioro przymorskie: Modła,
- rezerwat przyrodniczy obejmujący najbliższe otoczenie Jeziora Modła.
 
1.5 Pomniki przyrody – ilość z uwzględnieniem rodzaju
ogółem – bd
w tym:
  • pojedyncze drzewa: 177
  • grupy drzew: 42
  • aleje: 3
  • głazy narzutowe: 14
(Dane z 2006r.)
1.6. Zespoły przyrodniczo-krajobrazowe
Nazwa: Ostoja Łabędzi w m. Ustka
 
1.7. Użytki ekologiczne
 
Nazwa: Torfowisko
 
·      Lokalizacja: Gm. Dębnica Kaszubska, obręb Dobra
·      Wielkość: 4,55 ha
 Nazwa: Łąki nad Ciekiem Gogolewskim
 
·      Lokalizacja: Gm. Dębnica Kaszubska, obręb Gogolewko
·      Wielkość: 23,39 ha
 Nazwa: Krakulice
 
·        Lokalizacja: Gm. Główczyce, obręb Gać
·        Wielkość: 314,63 ha
 
Nazwa: Czołpińskie Łęgi
  • Lokalizacja: Gmina Smołdzino, obręb Smołdziński Las
  • Wielkość: 254,76 ha.
 Nazwa: Ciemińskie Prusznice
  • Lokalizacja: Gmina Smołdzino, obręb Skórzyno
  • Wielkość: 103,87 ha
Nazwa: Gardzieńskie Łęgi
·      Lokalizacja: Gm. Ustka, obręb Rowy
·      Wielkość: 185,56 ha
 
 Nazwa: Żelazo
  • Lokalizacja: Gm. Smołdzino, obręb Smołdzino
  • Wielkość: 299,77 ha
 Nazwa: Krasne Łączki
  • Lokalizacja: Gm. Smołdzino, obręb Łokciowe
  • Wielkość: 187,75 ha
 Nazwa: Ciemińskie Prusznice
  • Lokalizacja: Gm. Smołdzino, obręb Skórzyno
  • Wielkość: 103,87 ha
 Nazwa: Łokciowe Sitowiska
  • Lokalizacja: Gm. Smołdzino, obręb Łokciowe
  • Wielkość: 192,82 ha
 Nazwa: Bagno Śródleśne
  • Lokalizacja: Gm. Potęgowo, obręb Grąbkowo
  • Wielkość: 10,03 ha
 Nazwa: Torfowisko
  • Lokalizacja: Gm. Potęgowo, obręb Karżnica
  • Wielkość: 7,57 ha
 Nazwa: Bagno z lustrem wody
  • Lokalizacja: Gm. Potęgowo, obręb Dąbrówno
  • Wielkość: 4,87 ha
 Nazwa: Śródleśne bagno
  • Lokalizacja: Gm. Potęgowo, obręb Łupawa
  • Wielkość: 2,57 ha
Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000

 

Powiat słupski- SOO – Specjalne Obszary Ochrony (siedliskowe)

Nazwa obszaru
Kod obszaru
Ostoja Słowińska
PLH220023
G
Bagna Izbickie
PLH220001
E
Torfowisko Pobłockie
PLH220042
B
Przymorskie Błota
PLH220024
B
Dolina Grabowej
PLH320003
E
Dolina Łupawy
PLH220036
E
Dolina Wieprzy i Studnicy
PLH220038
B

Powiat słupski-OSO – Obszary Specjalnej  Ochrony (ptasie)

Nazwa obszaru
Kod obszaru
Ostoja Słowińska
PLB220003
H
Przybrzeżne Wody Bałtyku
PLB990002
J
Dolina Słupi
PLB220002
F
Wielkość obszaru objętego prawną ochroną przyrody.[ha]

Powiat słupski: 46 080 ha (ok. 20 % pow. powiatu)

  • Gmina Damnica - brak danych
  • Gmina Dębnica Kaszubska  - brak danych
  • Gmina Główczyce – 1 580,5 ha
  • Gmina Kępice – 22, 12 ha
  • Gmina Kobylnica – brak danych
  • Gmina Potęgowo – 5 508,63 ha
  • Gmina Słupsk – brak danych
  • Gmina Smołdzino – 16 833,56 ha
  • Gmina Ustka – 11 070 ha
  • Miasto Ustka – brak danych

Razem bez gmin:
Damnica, Dębnica Kaszubska, Kobylnica, Słupsk, Miasto Ustka – 35 014,81 ha

 

 

Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody

Ścieżki edukacyjne:

 

  • Nazwa: Park przy Technikum Leśnym w Warcinie
    • długość: ok. 3 km
    • podstawowa tematyka- przyroda w lesie i jej ochrona
  • Nazwa: Dolina rzeki Łupawy
    • Długość: 6 km
    • Podstawowa tematyka: przyroda w lesie i jej ochrona
  • Nazwa: Latarnia Rowokół i Klucki Las
    • Długość 6km.
    • Podstawowa tematyka: brak danych
  • Nazwa: Szlak zwiniętych torów
    • Długość ok. 21 km.
    • Podstawowa tematyka: brak danych

Wycieczki z przewodnikiem:

  • Park przy Technikum Leśnym w Warcinie

Prelekcje:
 

  • Zabytkowa Wozownia przy Technikum Leśnym w Warcinie jako obiekt Centrum Edukacji Regionalnej

Wydawnictwa:

  • "Materiały do poznania regionalizmu słupskiego" - nakład 500 egz., wydawnictwo cykliczne.
  • "Aktualia ochrony przyrody" - nakład 500 egz., wydawnictwo cykliczne.
  • Publikowane są wydawnictwa tematyczne w postaci folderów, przewodników itp. przez: SPN, Park Krajobrazowy Dolina Słupi, Nadleśnictwa występujące w granicach administracyjnych Starostwa Powiatowego, wydawnictwo jednorazowe
Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych

nie są realizowane

Powiat Tczewski

Formy ochrony przyrody

 

  •  Park Narodowy – brak
  • Rezerwat przyrody
  • Nazwa: “Opalenie Dolne” 
    • Lokalizacja: Opalenie, gmina Gniew w obrębie teras nadrzecznych Młyńskiej Strugi
    • Wielkość:  1, 75 ha
    • Główne walory przyrodnicze: utworzony w celu ochrony ciepłolubnej roślinności leśno-stepowej na krańcowo północnych stanowiskach. Część rezerwatu porasta ok. 80-letni las świerkowy, a resztę las mieszany z licznymi gatunkami roślin ciepłolubnych w runie, m.in. paprotnik kolczysty, pluskiwca europejska, groszek wielkoprzylistkowy, pięciornik biały, jaskier wielokwiatowy, orlik pospolity i wawrzynek wilczełyko.
  • Nazwa: “Opalenie Górne” 
    • Lokalizacja: Opalenie, gmina Gniew
    • Wielkość: 1,62 ha
    • Główne walory przyrodnicze: obejmuje ochroną las grądowy w wieku 150-170 lat. W runie leśnym występują gatunki roślin ciepłolubnych takich jak: pluskwica europejska, groszek wielkoprzylistkowy oraz lilia złotogłów.
  • Nazwa: “Wiosło Duże”   
    • Lokalizacja: Widlice, gmina Gniew 
    • Wielkość: 29,88 ha
    • Główne walory przyrodnicze: obejmuje ochroną bór świetlisty i las mieszany z gatunkami ksenotermicznymi, leśno – stepowymi i innymi rzadko występującymi jak: pełnik europejski, koniczyna długokłosa, kruszczyk rdzawoczerwony, wężymord stepowy, głowienka wielokwiatowa i czosnek skalny.
  • Nazwa: “Wiosło Małe”  
    • Lokalizacja: Widlice, gmina Gniew 
    • Wielkość: 24,69 ha
    • Główne walory przyrodnicze: obejmuje ochroną las mieszany na wierzchowinie i bór mieszany na zboczu,        z udziałem gatunków kserotermicznych i leśno stepowych, jak: aster gawędka, gorysz siny i czosnek skalny. Drzewostan liczy 90 – 130 lat. Przeważa w nim sosna, jest też dąb, lipa, gr4ab, klon, modrzew, świerk, a na zboczach akacja, osika i olcha.
    • Park krajobrazowy – brak
  • Obszary chronionego krajobrazu
    • Nazwa: Gniewski Obszar Chronionego Krajobrazu   
    • Lokalizacja: gmina Gniew, tereny gmin Morzeszczyn i Pelplin, obejmuje końcowy odcinek doliny rzeki Wierzycy od Janiszewa (gm. Pelplin) do ujścia do Wisły. 
    • Wielkość: 2 586 ha
    • Główne walory przyrodnicze oprócz doliny Wierzycy występują tu fragmenty silnie sfalowanej, zalesionej wysoczyzny morenowej. Główną wartość przyrodniczą obszaru stanowi dolina rzeczna z całym zestawem elementów morfologicznych i ze zróżnicowanymi zbiorowiskami roślinności. Szczególnie istotna jest rola doliny jako tzw. korytarza ekologicznego.
    • Nazwa: Nadwiślański Obszar Chronionego Krajobrazu
    • Lokalizacja: południowo-wschodnia część gminy GniewWielkość: 4 676 ha
    • Główne walory przyrodnicze powstał w celu ochrony cennego przyrodniczo, zróżnicowanego morfologicznie terenu nadwiślańskiego. Silnie sfalowaną wysoczyznę morenową rozcinają doliny erozyjne. Obszar jest prawie całkowicie zalesiony. Przeważają bory sosnowe, ale występują także lasy dębowo-grabowe i ciepłolubne dąbrowy.
    • Nazwa: Obszar Chronionego Krajobrazu Żuław Gdańskich
      Lokalizacja: Wschodnia część gminy tj. sołectwo Tczewskie Łąki i Czatkowy
    • Wielkość: 1550 ha
    • Główne walory przyrodnicze naturalne i półnaturalne zbiorowiska łąkowe i szuwarowe
  • Pomniki przyrody – ilość z uwzględnieniem rodzaju
    • pojedyncze drzewa: 39
    • grupy drzew: 14
    • głazy narzutowe: 3
  • Zespoły przyrodniczo-krajobrazowe
    • projektowane “Dolina Węgiermucy”, gmina Morzeszczyn
  • Użytki ekologiczne
    • Miasto i Gmina Gniew
    • Nazwa: “Trzcinowisko”   
    • Lokalizacja: Ciepłe, gmina Gniew 
    • Wielkość: 16 ha
      • Nazwa: “Parowa”  
      • Lokalizacja: Ciepłe, gmina Gniew
      • Wielkość: 4 ha
      • Nazwa: “Borawa”      
      • Lokalizacja: Kuchnia, gmina Gniew     
      • Wielkość: 20 ha
  • Gmina Morzeszczyn
  • projektowane:
    • zbiorniki wodne, szuwary i łozowiska Borkowo,
    • szuwary i łozowiska Borkowo,
    • zbiorniki wodne Borkowo,
    • szuwar trzcinowy Rzeżęcin Nagórowie,
    • biornik wodny i łozowiska Rzeżęcin,
    • szuwar trzcinowy i zbiornik wodny Rzeżęcin,
    • łozowiska Królów Las,
    • zbiorniki wodne i szuwary Bielsk,
    • zbiorniki wodne i szuwary Dzierżążno.

 

Powiat tczewski -  SSO – Specjalne  Obszary Ochrony wg Wojewódzkiego Konserwatora Przyrody

Nazwa obszaru
Kod obszaru
Waćmierz
PLH220031
B
Dolna Wisła
PLH220033
K

 Gmina Subkowy
- Obszary Natura 2000 znajdują się w obrębie wsi Waćmierz o kodzie obszaru PLH220031
Obszar położony jest około 150 m na południowy zachód od drogi łączącej miejscowość Waćmierz i Brzuśce     z kilkoma oczkami wodnymi. Oczka wodne porośnięte są roślinnością tataraku, trzciną pospolitą, skrzypu błotnego, marką szerokolistną oraz rdestnicą pływającą. Obrzeża zbiorników porośnięte są wierzbą szarą, brzozą i robinią akacjową. Powierzchnia w/w obszaru wynosi 23,4 ha.
- Obszar “Dolna Wisła” o kodzie PLH 220033. Fragment stosunkowo dobrze zachowanej doliny rzeki               z naturalnym układem roślinności. Na tym obszarze występują zróżnicowane zbiorowiska roślinne, w tym dobrze wykształcone i zachowane różne typy łęgów. Wyróżniono ty 8 rodzajów siedlisk z załącznika                  i Dyrektywy Siedliskowej i 13 gatunków z załącznika II tej Dyrektywy. We florze roślin naczyniowych stwierdzono liczne gatunki zagrożone i prawnie chronione. Jest to fragment ostoi ptasiej o randze europejskiej. Powierzchnia całego obszaru wynosi 8 571,7 ha.

Miasto Tczew
kod obszaru PLB040003 – Dolina Dolnej Wisły – Tczew – gmina miejska - obszar specjalnej ochrony ptaków

SOO Dolna Wisła – obszar obejmuje odcinek doliny Wisły w jej dolnym biegu, od południowej granicy woj. pomorskiego do mostu na Wiśle, na południe od Tczewa. W granicach ostoi znajduje się także obszar wideł Wisły i Nogatu w rejonie Białej Góry. Rzeka płynie korytem w dużym stopniu naturalnym, z namuliskami         i łachami piaszczystymi. W dolinie zachowane są starorzecza, otoczone mozaiką zarośli wierzbowych i lasów łęgowych, a także pól uprawnych i pastwisk. Miejscami zbocza doliny tworzą wysokie skarpy, na których utrzymują się ciepłolubne murawy napiaskowe i grądy zboczowe.
Na tym obszarze występują zróżnicowane zbiorowiska roślinne, w tym dobrze wykształcone i zachowane różne typy łęgów. Wyróżniono tu 9 rodzajów siedlisk z załącznika I Dyrektywy Rady 92/43/EWG i odnotowano 13 gatunków z Załącznika II tej dyrektywy. Szczególnie bogata i cenna jest ichtiofauna. We florze roślin naczyniowych stwierdzono liczne gatunki zagrożone i prawnie chronione w Polsce. Jest to fragment ostoi ptasiej o randze europejskiej. 
 
Miasto i Gmina Pelplin
Obszar objęty siecią NATURA 2000 leży wzdłuż rzeki Wisły, we wsiach Małe Walichnowy i Międzyłęż. Jest to obszar chroniony ze względu na siedliska ptaków. Łącznie teren ten obejmuje powierzchnię 241, 2 ha.
Gmina Tczew
Obszar “Natura 2000” PLB040003
Obszar obejmuje odcinek doliny Wisły w jej dolnym biegu, od południowej granicy woj. pomorskiego             do mostu na Wiśle na południe od Tczewa. W granicach ostoi znajduje się także cenny obszar wideł Wisły          i Nogatu w rejonie Białej Góry. Rzeka płynie korytem w dużym stopniu naturalnym, z namuliskami i łachami piaszczystymi. W dolinie zachowane są starorzecza, otoczone mozaiką zarośli wierzbowych i lasów łęgowych, a także pól uprawnych i pastwisk. Miejscami zbocza doliny tworzą wysokie skarpy, na których utrzymują się interesujące, ciepłolubne murawy napiaskowe i grądy zboczowe.

Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000
Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody
  • Ścieżki edukacyjne
    • nazwa „Nad Drybokiem”- w obrębie Zespołu Szkół w Subkowach została zbudowana „Terenowa ścieżka dydaktyczna nad Drybokiem. Podstawowa tematyka przyrodnicza (park podworski z pomnikowym drzewostanem, dolina rzeki Drybok) i kulturowa (szkoła podstawowa – budynek pałacu biskupiego, XIV – wieczny kościół) . Długość w/w ścieżki wynosi około 1,5 km,
    • nazwa Szlak Lasów Dębińskich – długość 8,5 km,    
    • nazwa Szlak Dolnej Wisły – długość 14 km,
    • nazwa Szlak Opaleński – długość 7,5 km,
    • nazwa Szlak Rzeki Wierzycy – długość 22 km,
    • nazwa „Wiosło Małe”  długość 4,3 km, podstawowa tematyka rezerwat florystyczny, krawędź doliny Wisły, rękodzieło ludowe (wikliniarstwo)
  • Wycieczki z przewodnikiem
    • Miasto i Gmina Pelplin – w 2007 r. zorganizowano wycieczkę do Rezerwatu Kormoranów i Czapli Siwej w Kątach Rybackich
    • Miasto Tczew - Centrum Wystawienniczo-Regionalne Dolnej Wisły w Tczewie. Wycieczki po Tczewie z licencjonowanym przewodnikiem uwzględniające położone na terenie Tczewa pomniki przyrody:
    • Dąb szypułkowy przy Urzędzie Miejskim – 46
    • Buki czerwone i lipa amerykańska w parku miejskim – 12
    • Pozostałe gminy – brak danych
  • Prelekcje – brak danych
  • Wydawnictwa – podać:
    • Miasto i Gmina Pelplin – Wydawca: Urząd Miasta i Gminy Pelplin wraz z Urzędem Miasta i Gminy Gniew (Druk    Wydawnictwo “Bernardinum: S.A.), Tytuł : „Piesze Szlaki Turystyczne Gniew, Pelplin i Okolice”,  Nakład: 5000 sztuk.
    • - Jolanta Barton – Piórkowska, Danuta Styp – Rekowska, Bogna Lipińska i Bogdan Ciecholewski na zlecenie Urzędu Gminy i Miasta Pelplin, Tytuł: “ Pelplin i Ziemia Pelplińska – Dziedzictwo kulturowe i przyrodnicze”. Naklad: 500 sztuk
Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych

Brak danych

Powiat Wejherowski

Formy ochrony przyrody

Brak informacji z powiatu

Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000
Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody

Brak informacji z powiatu

Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych

Brak informacji z powiatu

Sopot

Formy ochrony przyrody
  • Park Narodowy: NIE MA

 

  • Rezerwat przyrody - "Zajęcze Wzgórze" - Zlokalizowany jest w Górnym Sopocie, na południe od Stadionu Lekkoatletycznego. Powołano go w roku 1983 Zarządzeniem Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego z dnia 22 kwietnia 1983 r. Powierzchnia Rezerwatu wynosi 11,74 ha. Ochronie podlega przede wszystkim buczyna oraz pomnikowe okazy sosen, dębów i buków w wieku 200 lat. Ze względu na znaczne rozmiary i wiek drzew Rezerwat stanowi rzadkość na terenie Trójmiejskiego Parku Krajobrazowego.

 

  • Park krajobrazowy
    • Trójmiejski Park Krajobrazowy - Utworzony został w 1979 r. Należy do najstarszych parków krajobrazowych w Polsce. Na terenie Sopotu obszar TPK stanowi 184 ha. Występują tu głównie lasy bukowe lub mieszane z udziałem buka.

 

  • Obszary chronionego krajobrazu: NIE MA

 

  • Pomniki przyrody – ilość z uwzględnieniem rodzaju
    • 32 pomniki przyrody ożywionej oraz 1 głaz - Głównymi pomnikami przyrody ożywionej są okazałe drzewa, zlokalizowane w centrum Miasta lub w Trójmiejskim Parku Krajobrazowym.

 

  • Zespoły przyrodniczo-krajobrazowe: NIE MA

 

  • Użytki ekologiczne
    • "Jar Sweliny” - Zlokalizowany jest na granicy Sopotu i Gdyni.. Obejmuje urwisty wąwóz utworzony przez potok Swelinę. Całkowita powierzchnia użytku to 1,48 ha. Użytek porośnięty jest głownie przez buki, dęby i olsze.  
    • „Wąwozy Grodowe” - Znajduje się w bezpośredniej okolicy Grodziska. Powierzchnia użytku to 0,94 ha. Cały teren jest zabagniony, występują liczne zimne, czyste źródełka tworzące wartkie potoczki. Teren porośnięty jest olsze, jesiony i wiązy.
Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000
  • Obszary  Natura 2000
    • Miasto Sopot położone jest w obrębie Obszaru Specjalnej Ochrony Ptaków: Zatoka Pucka (kod ostoi PLB220005). W ostoi tej występuje ok. 23 gatunki ptaków, m.in.: biegus zmienny, siweczka obrożna, rybitwa czubata, perkozy, łabędzie, nurogęś, ptaki wodno-błotne.

 

  • Wielkość obszaru objętego prawną ochroną przyrody.[ha] 705 ha 
Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody
  • Ścieżki edukacyjne
    • Szlak wiewiórek: Sanatorium „Leśnik” – Wielka Gwiazda – Droga Wielkokacka – Glinna Góra (Sępie Wzgórze) – Rezerwat starodrzewu Zajęcze Wzgórze – Stadion Lekkoatletyczny (ul. Wybickiego). Szlak w terenie wyznakowany kolorem białym (tło żółte) – mierzy 4 km i w całości przebiega lasem w strefie krawędziowej wysoczyzny, co przydaje mu walorów widokowych – szczególnie w końcowym jego odcinku.
    • Szlak dzików: Osiedle 23 Marca (pętla autobusowa) – Wielka Gwiazda – Dolina Świemirowska – Długa Dolina (Długi Grunt) – Dolina Kamiennego Potoku – Os. Brodwino Szlak, w terenie wyznakowany kolorem czarnym (tło żółte), łączy dwa sopockie osiedla 23 Marca i Brodwino, a jego długość wynosi 5,7 km.
    • Szlak mew: Przystanek ZKM ul. Bernardowska – wąwóz potoku Swelinia – Park Północny – ul. Powstańców Warszawy – ul. J. J. Haffnera – grodzisko – ul. Wosia Budzysza – ul. Powstańców Warszawy – Plac Zdrojowy – ul. Parkowa – ul. Poniatowskiego – Al. Wojska Polskiego – ul. Zdrój Świętego Wojciecha – Zdrój Świętego Wojciecha Szlak w terenie wyznakowany kolorem zielonym (tło żółte) – bierze początek na granicy Sopotu i Gdyni i liczy 5 km.
    • Szlak zajęcy: Szlak zajęcy Osiedle Brodwino (przystanek ZKM centrum handlowe) – Długa Dolina (Dolina Długi Grunt) – Gręzowo – Droga Nadleśniczych – Stawowie Szlak, w terenie wyznakowany kolorem czerwonym (tło żółte), liczy 9,5 km i przebiega zachodnią i południowo–zachodnią granicą miasta, malowniczymi leśnymi drogami od osiedla Brodwino do Stawowia.
    • Szlak saren: Osiedle Mickiewicza (ul. Żeromskiego) – Mała Gwiazda – Dolina Świemirowska – Dąb Esperantystów – Stawowie (ul. Smolna) Szlak, wyznakowany w terenie kolorem niebieskim (tło żółte), liczy 4 km.
    • Szlak lisów (Punktów widokowych): SKM Sopot Kamienny Potok - ul. Małopolska - kościół pw. Zesłania Ducha Świętego* - Osiedla Brodwino - Rysie wzgórze - ul. Okrężna* - Wzniesienie Strzeleckie* - Wzgórze Olimpijskie - Łysa Góra* - Mała Gwiazda - Glinna Góra (Sępie Wzgórze)* - Dąb Esperantystów - Stawowie (ul. Smolna). Długość szlaku wynosi 9,5 km.

 

  • Wycieczki z przewodnikiem - W 2008 r. w Sopocie nie odbywały się wycieczki z przewodnikiem po obiektach objętych ochroną prawną. Odbyły się natomiast wycieczki z przewodnikiem po innych obiektach, m.in.:
    • „Bliżej Europy” – wycieczki do EKODOLINY
    • „Wyprawy Tropiciel Odpadów” -
    • „Ujmowanie i uzdatnianie wody”

 

  • Prelekcje - Prelekcja na temat diagnostyki i ochrony fitosanitarnej drzew rosnących na terenach zabudowy miejskiej Sopotu oraz szkodliwości szrotówka kasztanowcowiaczka.

 

  • Wydawnictwa – podać - W 2008 r. Gmina Miasta Sopotu nie wydała przyrodniczych ulotek i opracowań. W poprzednich latach były to:
    • Przewodnik turystyczny „Osobliwości sopockiej przyrody”
    • „Glony na sopockiej plaży”
    • Ulotki „Sprzątaj po psie”
    • Mapa „Sopockie szlaki spacerowe”
    • Informator o stanie środowiska w Sopocie
    • Ulotki „Piękno Sopotu”
Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych
  • Uporządkowanie gospodarki wodnej w uzdrowisku Sopot; poniesione nakłady ok. 1,9 mln zł; wartość całego projektu 83 mln zł
  • Ochrona wód Zatoki Gdańskiej – budowa i modernizacja systemu odprowadzania wód opadowych w Sopocie – I etap; poniesione nakłady ok. 28 mln zł; wartość całego projektu 72 mln zł.

Słupsk

Formy ochrony przyrody
  • Pomniki przyrody – ilość z uwzględnieniem rodzaju - na terenie miasta Słupska ochroną pomnikową objęto 297 drzew (43 - na liście wojewody).
    wykaz:    http://www.slupsk.pl/srodowisko/dokumenty/165.html
  • Zespoły przyrodniczo-krajobrazowe - nie występuje
  • Użytki ekologiczne:
  • poldery nad Słupią” 1,2 ha
Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000

Projektowany Obszar Ochrony Siedlisk „Dolina Rzeki Słupi” obejmujący dolinę rzeki Słupi z jej dopływami, od Sulęczyna do ujścia kod:  PLH 220052.
Siedliska notowane na terenie miasta: nizinne i podgórskie rzeki ze zbiorowiskami włosieniczników Ranunculion fluitantis,    starorzecza i naturalne eutroficzne zbiorniki wodne
ze zbiorowiskami z Nympheion, Potamion, łęgi wierzbowe, topolowe, olszowe,jesionowe Salicetum albo-fragilis, Populetum albae, Alnenion.
Elementy wyróżniające: miejsca rozrodu ryb wymienionych w Załączniku II Dyrektywy Rady 92/43/EWG: minoga strumieniowego  Lampetra planeri minoga rzecznego Lampetra fluviatilis, łososia atlantyckiego Salmo salar, kozy Cobitis taenia głowacza białopłetwego Cottus gobio   Ważny korytarz migracyjny dla zwierząt notowanych w Obszarze Specjalnej Ochrony Ptaków  „Dolina Słupi” PLB 220002.

Wielkość obszaru objętego prawną ochroną przyrody. Około 103 [ha]

 

Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody
  • Ścieżki edukacyjne
    • nazwa-„Szlakiem Słupskich Pomników Przyrody” długość 1500 m- mała pętla, 3000 duża pętla
      • podstawowa tematyka pomniki przyrody usytuowane w granicach administracyjnych Miasta Słupska
    • nazwa -„Wokół lasku Północnego i Oczyszczalni ścieków”, długość 4000m
      • podstawowa tematyka ścieżka przyrodniczo- kulturowa: formy zagospodarowania przestrzeni, założenia parkowe, proces oczyszczania ścieków
  •  Wydawnictwa:
    • „Chronione rzadkie rośliny naczyniowe m. Słupska”, 
    •  „Wokół Lasku Północnego i Oczyszczalni ścieków” 
    •  „Szlakiem Słupskich Pomników Przyrody”
    •  „Przyroda Słupska:”Poldery nad Słupią”
Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych

NIE REALIZOWANO

Centrum Informacji i Edukacji
Ekologicznej w Gdańsku

80-837 Gdańsk, ul. Straganiarska 43-46

tel./fax (58) 301 80 99

strona www: www.ciee-gda.pl

e-mail: ciee@pomorskieparki.pl

x

Wybierz rok

2011

2010

2009

2008

2007

2006

2005

2004

2003

2002