Gdańsk

Formy ochrony przyrody


Park Narodowy
Nazwa Brak

 

Rezerwat przyrody

Rezerwat przyrody Dolina Strzyży zlokalizowany na terenie leśnictwa Matemblewo. Wielkość: 38,52 ha, Rezerwat posiada otulinę o powierzchni 39,31 ha Główne walory przyrodnicze: rezerwat uznany rozporządzeniem wojewody pomorskiego nr 19/07 z dnia 29 maja 2007. Rodzaj rezerwatu: leśny, typ: fitocenotyczny, podtyp: zbiorowisk leśnych,  typ: leśny i borowy, podtyp: lasów nizinnych. Powołany w celu ochrony zbiorowisk łęgowych i grądowych w dolinie potoku Strzyża oraz stanowisk roślin chronionych i rzadkich
 Rezerwat posiada otulinę o powierzchni 39,31 ha.


Rezerwat przyrody „Źródliska Ewy” utworzony w 1983 r., celem ochrony naturalnych zbiorowisk łęgowych i ziołoroślowo-szuwarowych. Obejmuje fragment kompleksu leśnego Trójmiejskiego Parku Krajobrazowego o powierzchni 11,08 ha. W granicach rezerwatu znajduje się kompleks leśny i zbiorowiska źródliskowe występujące na stromych stokach, wysokich na 30 – 40 m, w dnie oraz w źródliskach jednego z rozcięć erozyjnych strefy krawędziowej, prowadzącego wody Potoku Prochowego. Występują zbiorowiska roślinne i flora charakterystyczne zarówno dla regionu, jak i obszarów podgórsko-górskich, jak również kilka cennych gatunków chronionych.

Rezerwat przyrody „Ptasi Raj” utworzony w 1959 r. jako rezerwat faunistyczny, w celu ochrony ostoi ptactwa wodnego i błotnego. Położony u ujścia Wisły Śmiałej na terenie Wyspy Sobieszewskiej, wchodzący w granice Obszaru Chronionego Krajobrazu Wyspy Sobieszewskiej. Powierzchnia rezerwatu wynosi 188,80 ha. Główny charakter roślinności bezpośredniego otoczenia jezior nadają szuwary trzcinowe, miejscami występują szuwary turzycowe. W południowej części rezerwatu występują kultury sosny i olszy czarnej. Na terenie mierzei obserwuje się pozostałości nieleśnej napiaskowej roślinności wydmowej – zbiorowiska wydmy białej i szarej. Ze względu na walory awifaunistyczne rezerwat ma znaczenie o randze międzynarodowej.

Rezerwat przyrody „Mewia Łacha” o powierzchni 35,40 ha, utworzony w 1991 r., w celu ochrony koloni lęgowych rybitw oraz miejsc bytowania ptaków siewkowatych, blaszkodziobych, w okresach ich wędrówek. Swym zasięgiem obejmuje stożek ujściowy Przekopu Wisły po obu stronach rzeki. Na obszarze Gdańska znajduje się część lewobrzeżna rezerwatu, położona na terenie Wyspy Sobieszewskiej. W części centralnej zajmują płaskie obniżenia okresowo zalewane wodą, w części południowej występuje niewielkie jezioro deltowe. Stożek ujściowy Przekopu Wisły jest jednym z nielicznych odcinków polskiego wybrzeża, gdzie zachodzi ciągły proces akumulacji rzecznej, morskiej, eolicznej i organicznej. Flora liczy blisko 300 gatunków, kilka z nich podlega ochronie prawnej. Z tych względów jest to obszar o randze europejskiej i krajowej - jeden z najcenniejszych przyrodniczo obszarów w polskiej strefie przybrzeżnej.

Rezerwat przyrody „Wąwóz Huzarów” o powierzchni 2,8 ha utworzony w 2005 r., w celu ochrony roślin rzadkich i chronionych. Obejmuje  wąskie rozcięcie erozyjne o stromych zboczach oraz część przylegającej wierzchowiny w strefie krawędziowej Pojezierza Kaszubskiego. W rezerwacie stwierdzono występowanie 117 gatunków roślin naczyniowych, w tym trzech gatunków podlegających ochronie ścisłej (bluszcz pospolity, podrzeń żebrowiec i widłak jałowcowaty) oraz czterech podlegających ochronie częściowej (bluszcz pospolity, konwalia majowa, kruszyna pospolita i marzanka wonna).

 


Park krajobrazowy

Trójmiejski Park Krajobrazowy utworzony w 1979 roku jako drugi w województwie gdańskim i jeden z pierwszych parków krajobrazowych w Polsce. Przedmiot ochrony stanowi specyficzna rzeźba terenu oraz szata roślinna. Powierzchnia TPK w granicach Miasta Gdańska 2341,8 ha, powierzchnia otuliny 2570,7 ha. Rozporządzenie Wojewody Gdańskiego z 8 listopada 1994 r. (Dz. Urz. Woj. Gdańskiego nr 27, poz. 139 z 1994 r.) szczegółowo określa przebieg granic parku oraz wprowadza zakazy, ograniczenia i obowiązki na terenie parku zgodnie z ustawą o ochronie przyrody.

 

Obszary chronionego krajobrazu

Obszar Chronionego Krajobrazu Wyspy Sobieszewskiej o powierzchni 1384 ha, obejmujący fragment Mierzei Wiślanej na całej jej szerokości. Najcenniejsze fragmenty obszaru objęto ochroną rezerwatową (rezerwaty Ptasi Raj i Mewia Łacha). Obszar Chronionego Krajobrazu Wyspa Sobieszewska, jako część Mierzei Wiślanej, stanowi fragment ważnego przymorskiego ciągu zieleni Gdańska oraz regionalnego systemu przyrodniczego strefy nadmorskiej rejonu Zatoki Gdańskiej.

Otomiński Obszar Chronionego Krajobrazu o powierzchni 2 072 ha, częściowo obejmujący tereny położone w Gminie Gdańsk. W granicach miasta znajduje się północno-zachodnia część obszaru o powierzchni 1 762 ha, obejmująca kompleks tzw. lasów smęgorzyńskich (położonych pomiędzy terenami rolniczymi i zabudową osiedli Kiełpino Górne i Smęgorzyno oraz Sulmin i Niestępowo).

Obszar Chronionego Krajobrazu Żuław Gdańskich o powierzchni 30 022 ha (w tym
1051 ha w granicach miasta) obejmuje Żuławy Gdańskie z wyjątkiem ich północno-zachodniego fragmentu. Podstawowym walorem krajobrazu jest silnie rozbudowana sieć hydrologiczna oraz unikatowe w Polsce powierzchnie budowane przez namuły Wisły.
Ochronie podlega tu charakterystyczny krajobraz kulturowy Żuław.

 

Pomniki przyrody – ilość z uwzględnieniem rodzaju
Na terenie administracyjnym Gdańska występuje 150 pomników przyrody: 112 sztuk pojedynczych drzew, 26 grup drzew, 1 aleja i 9 głazów narzutowych, 2 pomniki powierzchniowe. Wśród drzew pomnikowych najczęściej spotykane są buki i dęby.

Na terenie Gdańska można wyróżnić kilka większych skupień pomników przyrody - rejon starego Wrzeszcza, rejon Alei Zwycięstwa w sąsiedztwie Politechniki Gdańskiej oraz rejon starej Oliwy. 


 

Zespoły przyrodniczo-krajobrazowe

Zespół przyrodniczno-krajobrazowy „Dolina Potoku Oruńskiego” o powierzchni 79,37 ha zlokalizowany w Dolinie Potoku Oruńskiego. Utworzony w 1999 r., w celu zachowania unikatowego charakteru przyrodniczo – krajobrazowego doliny erozyjnej w strefie krawędziowej Wysoczyzny Gdańskiej, zwłaszcza zachowania w niezmienionej formie jej elementów: cieku, sterasowanych zboczy po dawnej uprawie rolniczej oraz specyficznej szaty roślinnej.

Zespół przyrodniczno-krajobrazowy „Dolina Strzyży” o powierzchni 375,45 ha położony w otulinie Trójmiejskiego Parku Krajobrazowego, utworzony w 2001 r., w celu zachowania wyjątkowych walorów krajobrazowych terenu oraz bogatej szaty roślinnej, przy jednoczesnym wdrażaniu zasady budowania ciągłości struktur przyrodniczych.

 


Użytki ekologiczne

Użytek ekologiczny „Fort Nocek” o powierzchni 0,11 ha zlokalizowany na terenie Fortów Napoleońskich przy ul. 3 Maja, nad Dworcem PKS, utworzony w 1996 r., w celu zabezpieczenia stanowiska hibernacji nietoperzy.

Użytek ekologiczny „Murawy kserotermiczne w Dolinie Potoku Oruńskiego” o powierzchni 2,88 ha, utworzony w 1999 r., na terenie fragmentu doliny Potoku Oruńskiego, wyniesiony do 49 m n.p.m. Użytek powołano w celu zabezpieczenia muraw kserotermicznych, wraz z bogactwem ich flory i fauny. Z dwóch stron ograniczony przez erozyjne rozcięcia z drogami gruntowymi i zaroślami. Zbocza osiągają nachylenie do 40 stopni. Na terenie muraw stwierdzono występowanie dobrze wykształconych płatów muraw kserotermicznych, 232 gatunków roślin naczyniowych, w tym liczną grupę roślin ciepłolubnych niewystępujących na innych terenach naszego regionu.

Użytek ekologiczny „Oliwskie Nocki” o powierzchni 0,07 ha zlokalizowany przy ul. Podhalańskiej 13 w Oliwie, utworzony w 2001 r., w celu zabezpieczenia stanowiska hibernacji nietoperzy. Stanowi największe zimowisko nietoperzy w Gdańsku. Co roku na terenie użytku hibernuje ok. 70-80 skrzydlatych ssaków - głównie nocków rudych (Myotis daubentonii) i nocków Natterera (Myotis nattereri), jak również kilkanaście nocków dużych (Myotis myotis) i kilka gacków brunatnych.

Użytek ekologiczny „Luneta z Pasikonikiem” o powierzchni 0,81 ha, zlokalizowany na terenie Fortów Napoleońskich, obejmujący fragment XVIII-wiecznych umocnień ziemnych Gdańska, tzw. Lunetę Senarmonta. Na terenie użytku występują cenne gatunki flory i fauny: nawłoć (Solidago canadensis), zdziczałe drzewa owocowe, głównie śliwy (Prunus spp.) i jabłonie (Mallus domestica) oraz mysz leśna (Apodemus flavicollis). Prawdziwym skarbem Lunety Senarmonta są owady, np.: liczna populacja niewielkiego pasikonika - wątlika punktowanego (Leptophyes punctatissima).

Użytek ekologiczny „Prochownia pod Kasztanami” o pow. 0,53 ha, zlokalizowany na terenie Fortów Napoleońskich, utworzony w celu zabezpieczenia płatu nie użytkowanej roślinności ze stanowiskami rzadkich i chronionych gatunków roślin i zwierząt. Użytek stanowi zagłębienie terenu z kilkoma starymi kasztanowcami (Aesculus hippocastanum) i fragment starych, ceglanych fortyfikacji tzw. Prochownia Wojenna. Stanowi zimowisko trzech gatunków nietoperzy - nocka Natterera (Myotis nattereri), nocka rudego (M. daubentonii) i nocka dużego (M. myotis). Na ściętym pniu starego kasztanowca odłowiono bardzo rzadkiego owada - błonkówkę z rodziny grzebaczowanych (Sphecidae), zakładającą dla swych larw gniazda w spróchniałym drewnie. Gatunek Crossocerus styrius został umieszczony na Polskiej Czerwonej Liście Zwierząt Ginących i Zagrożonych.

Użytek ekologiczny „Migowska Bielawa” o powierzchni 0,51 ha, utworzony w 2006 r. zlokalizowany pomiędzy ul. Myśliwską i osiedlem Jasień. Celem powołania użytku jest ochrona torfowiska przejściowego z masową obecnością torfowców i wełnianek. Miąższość złoża torfu wynosi ok. 4 m, co pozwala określić wiek obiektu na ok. 2 – 3 tys. lat. Na obszarze użytku stwierdzono występowanie następujących gatunków chronionych: rosiczki okrągłolistnej Drosera rotundiofolia oraz brzoza karłowata Betula nana oraz kilku zagrożonych w tym w szczególności turzycę bagienną Carex limosa, której obecność we florze Gdańska jest cenną wartością.

Użytek ekologiczny „Dolina Czystej Wody” o powierzchni 2,73 ha, utworzony w 2006 r. zlokalizowany na terenie Doliny Czystej Wody w Trójmiejskim Parku Krajobrazowym. Celem ochrony jest zabezpieczenie istnienia stanowisk chronionych oraz wzmożona ochrona siedlisk hydrogenicznych i zbiorowisk roślinnych związanych z ciekiem strefy krawędziowej wysoczyzny morenowej oraz w szczególności ochrona stanowiska situ tępokwiatowego Juncus subnodulosus – najdalej na wschód położonego stanowiska tego gatunku w Polsce.

Użytek ekologiczny „Łozy w Kiełpinie” o powierzchni 6,39 ha, utworzony w 2006 r. zlokalizowany w okolicy Kiełpina Górnego. Celem ustanowienia użytku jest wzmożona ochrona siedlisk hydrogenicznych i związanych z nimi zbiorowisk roślinnych, a w szczególności zabezpieczenie istnienia stanowisk wierzby szarej – rozległych zarośli łozy wraz z szuwarami, położonych we wschodniej części wysoczyzny morenowej na południowy zachód od Kiełpina Górnego.

Użytek ekologiczny „Wydma w Górkach Zachodnich” o powierzchni 1,69 ha, utworzony w 2011 r. zlokalizowany na terenach należących do gminy Gdańsk. Celem ustanowienia użytku ekologicznego jest wzmożona ochrona najwyższego (22,2 m) wzniesienia wydmowego ze zróżnicowaną szatą roślinną na terenie tzw. Wyspy Stogi w Gdańsku.

Użytek ekologiczny „Zielone Wyspy” o powierzchni 33,49 ha, utworzony w 2011 r. zlokalizowany na terenach należących do Skarbu Państwa w Górkach Zachodnich. Celem ustanowienia użytku ekologicznego jest wzmożona ochrona największego w granicach Gdańska kompleksu nadrzecznych szuwarów o dużej wartości ekologicznej i krajobrazowej. Wartość ekologiczna szuwarów wynika przede wszystkim z ich znaczenia, jako niszy ekologicznej wielu gatunków ptaków wodnych i zwierząt innych grup systematycznych, zwłaszcza ryb i owadów, oraz z funkcji naturalnego filtra absorbującego zanieczyszczenia środowiska wodnego.

Użytek ekologiczny „Karasiowe Jeziorka” o powierzchni 38,1 ha, utworzony w 2011 r. zlokalizowany na terenach należących do Gminy Gdańsk na Stogach , w pobliżu Wisły Śmiałej. Celem ustanowienia użytku ekologicznego jest wzmożona ochrona dużego kompleksu specyficznych zbiorowisk roślinnych: leśnych, wodnych, bagiennych i szuwarowych, o dużej wartości ekologicznej i krajobrazowej, na którym stwierdzono obecność 312 gatunków roślin naczyniowych, 13 gatunków zwierząt bezkręgowych, 4 gatunki ryb, 7 gatunków płazów, 2 gatunki gadów, 56 gatunków ptaków (w tym 49 gatunków lęgowych) oraz 2 gatunków ssaków.

Użytek ekologiczny „Torfowisko Smęgorzyńskie” o powierzchni 0,6 ha, utworzony w 2011 r. zlokalizowany na terenie Otomińskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu należącym do Skarbu Państwa. Celem ustanowienia użytku ekologicznego jest ochrona torfowiska przejściowego z masową obecnością torfowców w śródleśnym zagłębieniu terenu we wschodniej części wysoczyzny morenowej Pojezierza Kaszubskiego na południe od Smęgorzyna. Las należy do Nadleśnictwa Kolbudy. Najcenniejsze z przyrodniczego punktu widzenia jest torfowisko zajmujące niewielkie koliste zagłębienie terenu. Z pośród gatunków zagrożonych występujących w granicach projektowanego użytku należy wymienić szczególnie: rosiczkę okrągłolistną Drosera rotundifolia, kruszynę pospolita, Frangua alnus, bagnicę torfową Scheuchzeria palustis oraz modrzewicę zwyczajną Andromeda polifonia. Torfowisko stanowi także schronienie dla wielu zwierząt, jak również jest stałym miejscem bytowania przedstawicieli fauny niewystępujących na terenach przyległych. Obiekt posiada również duże walory krajobrazowe, naukowe i edukacyjne w skali miasta i regionu.

 

Obszary  Natura 2000

Na terenie miasta występują 4 lądowe obszary Natura 2000 o łącznej powierzchni 963 ha:

Bunkier w Oliwie - specjalny obszar ochrony siedlisk nietoperzy PKH220055 o powierzchni 0,13 ha. Jest to jedno z trzech największych zimowisk nietoperzy (Chiroptera) w województwie pomorskim (do 81 osobników z 4 gatunków). Zimuje tu połowa wszystkich stwierdzanych w aglomeracji trójmiejskiej (Gdańsk, Sopot, Gdynia) osobników nocka dużego Myotis myotis.

Twierdza Wisłoujście - specjalny obszar ochrony siedlisk nietoperzy PKH220030 o powierzchni 16,17 ha; Największe w Gdańsku i drugie w województwie zimowisko nietoperzy Chiroptera (176 osobników w 2003 r., 3-6 gatunków). Zaobserwowano znaczny wzrost liczebności hibernujących zwierząt (głównie Myotis nattereri) od momentu kiedy zaprzestano użytkowania podziemi Twierdzy jako magazyny. Jedyne w regionie zimowisko nocka łydkowłosego Myotis dasycneme. Gatunek ten obserwowano tu regularnie zimą (jedno z czterech największych zimowisk tego gatunku w Polsce), jak również w okresie migracji jesiennej (15% wszystkich nietoperzy odławianych w sieci przy wlotach korytarzy). Sąsiadujące z Twierdzą kanały i fosy stanowią żerowisko dla nocka łydkowłosego. Stwierdzono tu również nocka dużego Myotis myotis – zimą i podczas migracji jesiennej.

Zatoka Pucka - obszar specjalnej ochrony ptaków PLB220005 o powierzchni 245 ha (w granicach miasta) Występują tu co najmniej 23 gatunki ptaków z Załącznika I Dyrektywy Ptasiej, 7 gatunków z Polskiej Czerwonej Księgi (PCK). Gniazduje tu powyżej 1% populacji krajowej biegusa zmiennego (schinzii) (PCK). Sieweczka obrożna (PCK) osiaga liczebność do 1% populacji krajowej; do niedawna gnieździł sie tu batalion. W okresie wędrówek występuje co najmniej 1% populacji szlaku wędrówkowego (C2 i C3) perkoza dwuczubego, perkoza rogatego, czernicy; stosunkowo duże koncetracje (C7) osiągają: łabędź krzykliwy,głowienka, łęczak, biegus krzywodzioby, biegus zmienny, brodziec śniady, głowienka, kamusznik, kulik mniejszy, kulik wielki, ostrygojad, czajka, siewnica, sieweczka obrożna i szlamnik. W okresie zimy występuje co najmniej 1% populacji szlaku wędrówkowego (C2 i C3) następujących gatunków ptaków: bielaczek, czernica, gągoł, nurogeś, ogorzałka, perkoz dwuczuby; stosunkowo duże koncentracje (C7) osiąga łabędź niemy; ptaki wodno-błotne znacznie przekraczają koncentracje 20 000 osobników (C4)

Ujście Wisły - obszar specjalnej ochrony ptaków PLB220004 o powierzchni 701,17 ha (w granicach miasta). Obszar obejmuje znaczny fragment zewnętrznej delty Wisły, od nieczynnego obecnie ujścia Wisły Śmiałej na zachodzie, po aktualne ujście Wisły Przekopu i jego okolice - tak lądowe, jak i morskie, na wschodzie. Do obszaru włączono 12-kilometrowy pas wybrzeża Wyspy Sobieszewskiej, łączący oba ujścia oraz przyujściowy odcinek głównego koryta Wisły, tzw. Wisłę Przekop, wraz z jej międzywalem, o długości ok. 6 km, rozciągający się od morza, na północy, do miejscowości Przegalina, na południu. Zachodni kraniec obszaru stanowi rezerwat Ptasi Raj, wschodni - rezerwat Mewia Łacha. Obszar należy do mezoregionu Mierzeja Wiślana i tylko jego południowy kraniec wchodzi na teren mezoregionu Żuław Wiślanych. W obu rezerwatach występuje mozaika siedlisk, obejmująca przymorskie, płytkie, słodkowodne jeziora, rozległe płaty szuwaru trzcinowego, występującego w przybrzeżnej strefie jezior oraz na dawnych łąkach słonoroślowych (Ptasi Raj), oraz piaszczyste mierzeje, odcinające jeziora od Bałtyku. Znaczne fragmenty terenu zajmują wydmy, pokryte typową roślinnością wydmy białej lub szarej, w wielu miejscach porośniętej różnowiekowymi uprawami sosnowymi, ze znaczną domieszką drzew liściastych. Znaczną część rezerwatu Mewia Łacha zajmuje wysokopienny las mieszany, zaś rezerwatu Ptasi Raj uprawa olchy, założona na dawnych łąkach słonoroślowych, obecnie zanikająca i przechodząca w zbiorowiska krzewiasto-szuwarowe.

 

Łączna wielkość obszaru objętego prawną ochroną przyrody na terenie gminy Gdańsk wynosi 7330,86 ha

Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000
Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody

Ścieżki edukacyjne

  • Nazwa: Ścieżka przyrodniczo – dydaktyczna „w Górkach Wschodnich na Wyspie Sobieszewskiej” 
    • długość  6 km 
    • podstawowa tematyka

Ścieżka została poprowadzona przez teren rezerwatu przyrody „Ptasi Raj”. przejście może trwać od 3 do 5 godz.
Początek trasy i tablica informacyjna o ścieżce znajdują się przy wejściu do rezerwatu, oddalonym o 400 m od przystanku końcowego autobusu nr 186. Wzdłuż ścieżki ustawiono 10 tablic informacyjnych omawiających najważniejsze elementy flory i fauny tego terenu, wyznaczających jednocześnie punkty przystankowe.
Ścieżkę można odwiedzać przez cały rok, ale najlepszym terminem do odbycia wycieczki jest okres od kwietnia do października. Szczególnie wiosną i jesienią, podczas przelotów ptaków łatwo można zaobserwować wiele gatunków.
PRZYBRZEŻNY PAS OLESOWY Ciągnie się wzdłuż  drogi - granicy rezerwatu. W drzewostanie dominuje olsza czarna, której czasami towarzyszą: brzoza brodawkowata, kruszyna pospolita. Bogate jest runo z charakterystycznymi dla olsu gatun-kami: narecznicą błotną, karbieńcem pospolitym, psianką słodkogórz.
Jest to nietypowy oles, gdyż nie posiada struktury kępkowo-dolinkowej, co zostało spowodowane przez  melioracyjną działalność człowieka. Zimą wśród drzew olszowych można zauważyć stada czyżów - ptaków wielkości wróbla, których głównym pożywieniem są nasiona tych drzew.

SZUWARY TRZCINOWE Na terenie rezerwatu szuwary trzcinowe zajmują największą powierzchnię. Zbiorowisko to buduje niewielka liczba gatunków. Panuje w nim trzcina pospolita, która jest silnie zwarta i osiąga 1,5 - 3 m wysokości. Inne gatunki roślin występują na ogół nielicznie, na przykład turzyce. Awifauna trzcinowisk nie jest zbyt liczna. Dominują tu drobne ptaki wróblowate, takie jak trzcinniczek, potrzos, wąsatka. Jesienią w trzcinowiskach nocują pliszki, jaskółki, szpaki. W rezerwacie Ptasi Raj w latach 70. istniało duże noclegowisko szpaków na północnym bagnistym brzegu jeziora dochodzące do 50 tysięcy ptaków. Obecnie szuwary te już nie istnieją i ilość ptaków nocujących znacznie zmalała
JEZIORO KARAŚ Znajduje się na skraju zanikającego, bardzo zeutrofizowanego jeziora, które swoją nazwę zawdzięcza jednemu z występujących tutaj gatunków ryb. Jeszcze na początku XX w. posiadało ono połączenie z jez. Ptasi Raj, obecnie jest coraz bardziej opanowywane przez szuwary trzcinowe. Usytuowano tu ambonę obserwacyjną.

DRĄGOWINY SOSNOWE  Las to drągowiny sosnowe – drzewostan   w wieku 20 - 40 lat silnie przyrastający na grubość. Ciągnie się wzdłuż północnego brzegu jez. Karaś oraz przy północno-wschodnim krańcu jez. Ptasi Raj. Nasadzenia sosny dokonano tutaj ponad 25 lat temu. Runo tego drzewostanu jest bardzo ubogie, ze względu na duże zwarcie drzew. Składają się na nie: śmiałek pogięty, turzyca piaskowa, szczotlicha siwa. Nasiona sosny są ważnym składnikiem pożywienia dla wiewiórek i dzięciołów. Niekiedy wśród dorosłych drzewostanów możemy spotkać sterty wydziobanych szyszek leżących pod drzewem świadczących o istnieniu „kuźni”, czyli szczeliny w pniu drzewa, w którą dzięcioł wciska szyszkę, następnie wydziobuje nasiona, a wyjedzoną rozdziobaną szyszkę wyrzuca na ziemię.

PANORAMA JEZIORA PTASI RAJ z wieży obserwacyjno-widokowej, z której rozpościera się niezapomniany widok na jezioro Ptasi Raj i otaczające je tereny. Jest to płytkie jezioro przybrzeżne o średniej głębokości 1,2 m i powierzchni 61 ha. Nazwa jeziora została przyjęta od ilości ptaków jakie zatrzymują się tutaj podczas swoich wędrówek.   W rejonie Zatoki Gdańskiej krzyżują się szlaki wędrowne ptaków, biegnące do Europy Zachodniej, Afryki i nad Morze Czarne. Ptaki wędrowne nie są w stanie pokonać całego dystansu dzielącego tereny lęgowe od zimowisk bez odpoczynku. Muszą one co jakiś czas przerwać wędrówkę, aby uzupełnić zapasy energetyczne pozwalające kontynuować dalszy lot. Jeśli na trasie swego przelotu nie znajdą bogatych żerowisk takich jak to jezioro i jego otoczenie, to mogą nie dotrzeć do celu swej podróży.  

Z wieży w zależności od pory roku można zaobserwować różne gatunki ptaków wodnych: krzyżówkę, świstuna, czernicę, gągoła, łyskę, perkoza dwuczubego, czaplę, kormorana, łabędzia niemego i krzykliwego

NASADZENIA OLSZY Otaczający las olsowy powstał w wyniku działalności człowieka. Został on zasadzony ponad 25 lat temu. Dokonano wówczas głębokiej orki tworząc rowy biegnące równolegle do siebie w odległości 2 m i głębokości ok. 1 m. Mimo upływu lat rowy te nadal są dość głębokie i wilgotne. Nasadzenia te nie przyniosły jednak oczekiwanego sukcesu, o czym świadczy słaba kondycja drzew, które mimo młodego wieku są osłabione i powoli umierają. Głównym składnikiem drzewostanu w tym zbiorowisku jest olsza czarna, z którą zapoznaliśmy się przy punkcie pierwszym. W warstwie krzewów czasami możemy także spotkać głóg jednoszyjkowy.

BÓR MIESZANY W bardziej suchych miejscach występują takie gatunki drzew jak: sosna, świerk, brzoza brodawkowata. W trawiastym runie wśród śmiałka darniowego, kłosówki napotykamy różne gatunki grzybów głównie porą jesienną. Grzyby te nie tylko stanowią element dekoracyjny runa, ale są także ważnym składnikiem pokarmowym dla wielu gatunków owadów, a także samych drzew, z którymi żyją w symbiozie

NIETOPERZE Spośród 21 krajowych gatunków nietoperzy najliczniej na tym terenie występują karliki i nocki. 

WYDMY. Podwójny pas wydmowy o wysokości 2 - 3 m zbudowany z piasków eolicznych, tj. naniesionych przez wiatr. Pierwszy wał wydmowy od strony lądu  jest ustabilizowany dzięki nasadzeniom sosny zwyczajnej. Natomiast na drugim wale - graniczącym z plażą, procesy wydmotwórcze zachodzą dość intensywnie. W miejscach pozbawionych roślinności, spowodowanych sztormowymi przelewami i penetracją turystów dochodzi do deflacji, czyli wywiewania piasku i akumulacji w innym miejscu. Dla większości roślin panują tu zbyt surowe warunki: podłoże ubogie w składniki pokarmowe, zasypywanie piaskiem, częste przesychanie piasku. Tak trudne warunki życia znoszą tylko nieliczne rośliny. Należą do nich: wydmuchrzyca piaskowa, piaskownica zwyczajna, mikołajek nadmorski.

PLAŻA Pas plaży biegnący wzdłuż Zatoki Gdańskiej jest piaszczysty. Na granicy zasięgu fal możemy zauważyć „kidzinę” - są to różne szczątki organiczne głównie martwe i żywe fragmenty roślin wyrzucane przez morze. Plaża obfituje także w muszle małży: sercówki, piaskołaza, omółka. Na granicy przyboju możemy dostrzec zmieraczki oraz kiełże - drobne brązowo ubarwione skorupiaki.
Plaża i przyległa strefa płytkiej wody była jeszcze w latach 80. miejscem gniazdowania i żerowa-nia rzadkich gatunków ptaków siewkowych m. in. sieweczki obrożnej, ostrygojada, rybitwy białoczelnej. Obecnie w wyniku wzmożonej penetracji terenu ptaki te należą już do rzadkości. Nato-miast do ptaków licznie występujących na plaży należą mewy. Ptaki z tej grupy bardzo szybko przystosowują się do zmian środowiska. Możemy je spotkać w wielogatunkowych stadach  w portach, przystaniach rybackich. Do najczęściej spotykanych należą: mewa srebrzysta, pospolita, śmieszka.        
W Gdańsku - Górkach Wschodnich mieści się  Zakład Ornitologii Polskiej Akademii Nauk, w której grupy zorganizowane mogą wysłuchać prelekcji o ptakach po uprzednim zgłoszeniu telefonicznym.

 

  • Nazwa Ścieżka przyrodniczo – edukacyjna „Przyroda pasa nadmorskiego w Gdańsku” 
    • długość  3,5 km 
    • podstawowa tematyka

 

Fauna i flora pasa nadmorskiego w Gdańsku
Park nadmorski o powierzchni 80 ha znajduje się w północnej części Gdańska, w rejonie pomiędzy ulicami Czarny Dwór, Piastowska oraz al. Jana Pawła II. W najciekawszej części tego obszaru wytyczono ścieżkę przyrodniczo-edukacyjną o długości 4 km — dystans ten można pokonać spacerem w czasie około 1,5 godziny. Wzdłuż ścieżki zainstalowano 9 tablic edukacyjnych opisujących najciekawsze walory przyrodnicze parku.

 

Obecne ukształtowanie park zawdzięcza rewitalizacji, która została dokonana w latach 2001–2007. W okresie tym zlikwidowano między innymi zabagnienia terenu, stworzono 2 stawy o łącznej powierzchni 2,6 ha oraz rowy odwadniające o długości 2,5 km, które odprowadzają wody poza strefę ochronną ujęć wody pitnej występujących w obrębie parku. Powstała tu sieć komunikacji wewnętrznej dla pieszych i rowerzystów o nawierzchni żwirowej oraz utwardzone trasy pieszo-rowerowe. Utworzono również place zabaw dla dzieci i młodzieży, liczne miejsca odpoczynku dla spacerowiczów oraz wybiegi dla psów.
Ścieżka przyrodniczo-edukacyjna przebiega przez rozmaite, ciekawe siedliska przyrodnicze różniące się stopniem wilgotności, żyzności gleby, rodzajem szaty roślinnej oraz występującymi gatunkami zwierząt. Spacerując po terenie parku można, zobaczyć i usłyszeć rozmaite ptaki, a w niektórych miejscach, takich jak stawy można je z bliska obserwować. Najciekawsze rośliny i zwierzęta zostały opisane na tablicach informacyjnych, znajdujących się w miejscu siedlisk poszczególnych gatunków.

 

Na terenie Parku można wyróżnić trzy główne rodzaje siedlisk przyrodniczych.
Pierwszy obszar w południowo-wschodniej części parku zajmuje dawne siedlisko antropogeniczne (dawne ogródki działkowe). Występują tam drzewa i krzewy owocowe, takie jak jabłoń, grusza, śliwa, agrest. Obecność soli azotowych w glebie umożliwiło rozwój pospolitym chwastom. Gatunkiem obcym, trwale zadomowionym na tym rejonie jest nawłoć kanadyjska, rosnąca tu w dużych skupieniach. Bardzo licznym gatunkiem jest też bluszczyk kurdybanek.

 

Drugie siedlisko w północnej części parku to las łęgowy rosnący tuż za pasem sosnowego boru nadmorskiego. Dominującym gatunkiem jest tam olsza czarna i towarzyszący jej jesion wyniosły. Dzięki obecności rowów odwadniających pojawiły się takie gatunki drzew jak dąb szypułkowy i czerwony. W domieszce występuje jarząb pospolity oraz szwedzki oraz dwa gatunki brzozy — brodawkowata i omszona, a także sosna zwyczajna. Na pniach niektórych drzew występują również pospolite porosty: pustułka pęcherzykowata, tarczownica bruzdkowana i złotorosty — postrzępiony i ścienny.


Zbliżając się do brzegu morza, napotykamy na sosnę zwyczajną, której towarzyszy także brzoza brodawkowata, jarząb pospolity oraz miejscami modrzew europejski i sosna górska.


Trzecie siedlisko (środkowa część parku) to rowy melioracyjne i stawy. Ich obrzeża porasta trzcina pospolita, tatarak zwyczajny, pałka, kosaciec żółty oraz żywokost lekarski.

 

Do najciekawszych gatunków roślin i zwierząt, jakie można zobaczyć na obszarze parku należą turzyca piaskowa, krab wełnistoszczyptny, karlik malutki i świstunka.

 

Wycieczki z przewodnikiem

  • Brak

Prelekcje
 

  • Brak

Wydawnictwa – podać:

  • „Zieleń Miejska”,
  • „Przegląd komunalny”
Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych

nie są realizowane

Gdynia

Formy ochrony przyrody

http://www.gdynia.pl/wszystko/o/gdyni/srodowisko/info/156_30661.html

 

Park Narodowy-brak.

 

Rezerwat przyrody

Rezerwat krajobrazowy - Kępa Redłowska
 Lokalizacja położony pomiędzy Orłowem a Kamienną Górą
Wielkość 121,9 ha
Główne walory przyrodnicze
Jest jednym z najstarszych rezerwatów w Polsce i zarazem jednym z najpiękniejszych zakątków wybrzeża Zatoki Gdańskiej. Rezerwat ten jest również jednym z nielicznych miejsc w Polsce, gdzie można obserwować naturalne procesy geofizyczne zachodzące na styku lądu i morza. Najbardziej charakterystycznym elementem jego krajobrazu jest aktywny klif w Orłowie o wysokości dochodzącej do 60 metrów, który w wyniku działalności morza nieustannie cofa się w głąb lądu. Fale rozbijając się o krawędzie klifu podmywają je i powodują ich obsuwanie, a następnie zabierają z brzegu lżejsze elementy budulca klifu, pozostawiając tam większe kamienie oraz głazy.
Oprócz klifu ścisła ochrona w rezerwacie ma również na celu zachowanie bogatego w różne gatunki drzew lasu (buk, dąb, sosna, modrzew, klon, lipa, świerk i grab) oraz stanowisk rokitnika zwyczajnego i jarząba szwedzkiego. Ten ostatni występuje tutaj w naturalnym środowisku i jako relikt epoki lodowcowej jest osobliwością florystyczną rezerwatu.
Bardzo interesujące przyrodniczo są także wody Zatoki Gdańskiej przylegające do rezerwatu. Akwen ten charakteryzuje się urozmaiconą budową geologiczną bogatą w oryginalne formy przyrody nieożywionej i pod tym względem należy do unikalnych obszarów na Południowym Bałtyku. Kamieniste dno porośnięte jest organizmami roślinnymi w tym zagrożonym wyginięciem widlikiem. Lokalnie na podłożu piaszczystym, występują podwodne łąki złożone przede wszystkim z trawy morskiej. Ryby występujące w tym rejonie to groźnie wyglądający kur diabeł, jedyna ryba żyworodna w Zatoce Gdańskiej – węgorzyca, kryjąca się w piasku płastuga, kilka rodzajów małych babek oraz liczne ławice cierników. Tutaj też można zaobserwować pływający cud natury, jakim jest chełbia modra – jej organizm w 98 procentach składa się z wody.

 

Nazwa Rezerwat leśno-florystyczny Kacze Łęgi
 Lokalizacja dolina rzeki Kaczej
Wielkość 8,97 ha
Główne walory przyrodnicze
Obejmuje odcinek potoku z niewielkim dopływem oraz dobrze zachowany fragment lasu łęgowego z okazałym drzewostanem w tym wieloma drzewami pomnikowymi oraz bogatym runem. Rezerwat chroni pozostałości dawnej szaty roślinnej dolin rzecznych (łęg wiązowy w formie typowej dla roślinności dna dolin niewielkich rzek). Oprócz występujących tutaj wielu gatunków roślin górsko-podgórskich wartość rezerwatu podkreśla obecność czterech gatunków roślin znajdujących się na liście ginących i zagrożonych roślin Pomorza Zachodniego. Są to: kozłek bzowy, przetacznik górski, szczaw gajowy i wiechlina odległokłosa. Kacza w granicach rezerwatu jest ciekiem mocno meandrującym i stanowi urokliwy akcent w krajobrazie doliny. Walory rezerwatu, które można podziwiać z położonych wyżej dróg leśnych, najpiękniej prezentują się wiosną.

 

Nazwa Rezerwat leśny Cisowa
  Lokalizacja dolina potoku Cisówka
Wielkość 24,76 ha
Główne walory przyrodnicze
Utworzony został w 1983 r w celu ochrony naturalnej rzeźby terenu oraz zachowania zbiorowisk roślinnych takich jak: buczyna pomorska, łęg jesionowo-olszowy oraz roślinność źródliskową. Spośród prawie dwustu gatunków roślin chronionych występujących w rezerwacie, do najcenniejszych należą konwalia majowa, kruszyna pospolita, marzanka wonna i paprotka zwyczajna.

 

Park krajobrazowy

Nazwa  Trójmiejskiego Parku Krajobrazowego  
Wielkość 20 104 ha z otuliną 40 430 ha (4 200 ha w granicach Gdyni)

Główne walory przyrodnicze
Specyfiką tego największego w rejonie Trójmiasta kompleksu leśnego jest urozmaicona rzeźba terenu, zwłaszcza występujące tu licznie rozcięcia erozyjne z bardzo atrakcyjnymi geomorfologicznie i krajobrazowo dolinami o głębokości dochodzącej nawet do 100 m. Dominującymi zbiorowiskami roślinności są lasy bukowe i bukowo-dębowe, natomiast w dnach dolin i rozcięć spotyka się lasy łęgowe, olszowo-jesionowe. Położenie parku i znajdująca się w nim duża liczba różnorodnych cennych obiektów przyrodniczych (w granicach Gdyni są to: 2 rezerwaty oraz kilkanaście pomników przyrody) czynią go bardzo interesującym terenem zarówno dla rozwoju turystyki i rekreacji jak i badań przyrodniczych.


Obszary chronionego krajobrazu brak

 

Pomniki przyrody – ilość z uwzględnieniem rodzaju
W granicach administracyjnych Gdyni znajduje się 61 pomników przyrody, w tym:

  • 48 drzewa i 3 grupy drzew,
  • 6 głazów narzutowych i 2 grupy głazów narzutowych,
  • 2 pnącza.

Szczegółowa inwentaryzacja gdyńskich pomników przyrody znajduje się w Wydziale Ochrony Środowiska i Rolnictwa Urzędu Miasta Gdyni. Zawiera ona opis każdego obiektu, dokumentację fotograficzną i mapy z opisem trasy prowadzącej do danego pomnika przyrody.


Zespoły przyrodniczo-krajobrazowe
Brak


Użytki ekologiczne
Użytki ekologiczne obejmują głównie tereny torfowiskowe, szuwarowe, naturalne, małe zbiorniki wodne oraz łąki i pastwiska. Największe i najbardziej wartościowe z nich występują na niezalesionych obszarach w zachodniej części miasta. Siedem użytków ekologicznych ustanowionych zostało w dzielnicy Dąbrowa w rejonie ulic: Miętowej, Turkusowej i Warzywnej. Ósmy użytek - „Jezioro Kackie”, obejmujący nieckę dawnego jeziora lobeliowego, znajduje się w dzielnicy Wielki Kack

Obszary Natura 2000

Powiat Miasto Gdynia - SOO – Specjalne Obszary Ochrony (siedliskowe)

 

Nazwa obszaru
Kod obszaru
Pow.ogółem
pow.woj[ha]
Gmina
Zatoka Pucka i Półwysep Helski
PLH220032
26500,39
3878,66
pow.pucki
granica m.Gdynia

 

Powiat Miasto Gdynia - OSO – Obszary Specjalnej Ochrony(ptasie) 
 

 

Nazwa obszaru
Kod obszaru
Pow.ogółem
pow.woj[ha]
Gmina
Zatoka Pucka
PLB220005
62430,43
1140,80
m.Gdynia
m.Gdańsk
m.Sopot
pow.pucki

 

 Wielkość obszaru objętego prawną ochroną przyrody.[ha]      

Brak informacji 

Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000
Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody
  • Ścieżki edukacyjne-brak.
  • Wycieczki z przewodnikiem-brak.
  • Prelekcje-brak.
  • Wydawnictwa – brak .
Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych

Brak danych.

Powiat Bytowski

Formy ochrony przyrody

1.1 Park Narodowy: brak

 

1.2 Rezerwaty przyrody: 16

  • "Jeziora Małe i Duże Sitno", Gmina Czarna Dąbrówka, 40,66 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
    • Rezerwat wodno-torfowiskowy obejmujący obszar dwóch jezior ze stanowiskami rzadkich roślin torfowiskowych będących ostoją wielu gatunków ptaków.
  • "Gniazda Orła Bielika", Gmina Czarna Dąbrówka, 10,04 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
    • Rezerwat florystyczno-leśny obejmujący ochroną starodrzew sosnowy na siedlisku boru bagiennego i boru mieszanego, miejsce lęgowe orła bielika.
  • "Grodzisko Borzytuchom", Gmina Borzytuchom, 27,03 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
    • Rezerwat leśny obejmujący ochroną fragment buczyny pomorskiej z licznymi pomnikowymi bukami ( Fagus silvatica ) oraz torfowisko przejściowe z charakterystyczną roślinnością. Na terenie rezerwatu znajdują się pozostałości grodziska słowiańskiego.
  • "Jeziora Chośnickie", Gmina Parchowo, 213,59 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
    • Rezerwat florystyczno-wodny obejmujący ochroną siedem dystroficznych jezior w różnych stadiach zarastania, otoczonych torfowiskami przejściowymi; dobrze zachowane bory i brzeziny bagienne, stanowiska rzadkich gatunków roślin i zwierząt.
  • "Gołębia Góra", Gmina Bytów, 6,95 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
    • Rezerwat krajobrazowy obejmujący skraj wysoczyzny morenowej z kwaśną buczyną pomorską. Rosną w nim pomnikowe okazy sosen i buków oraz występują rzadkie i chronione gatunki roślin naczyniowych.
  • "Jezioro Głęboczko", Gmina Bytów, 24,32 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
    • Rezerwat florystyczno-wodny obejmujący ochroną głębokie (28 m) jezioro lobeliowe ze stroiczką wodną (Lobelia dortmanna), poryblinem jeziornym (Isoetes lacustris) i brzeżycą jednokwiatową ( Littorella uniflora)
  • "Las nad jeziorem Mądrzechowskim", Gmina Bytów, 25,34 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
    • Rezerwat leśny obejmujący ochroną zbiorowisko naturalnych grądów i łęgów porastających liczne jary i wąwozy oraz stanowisko skrzypu olbrzymiego (Equisetum maximum).
  • "Bukowa Góra nad Pysznem", Gmina Bytów, 6,18 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
    • Rezerwat leśny obejmujący ochroną fragment drzewostanu bukowego ( 140 - 170 lat ) z pomnikowymi drzewami na wzgórzu morenowym.
  • „Mechowiska Czaple”, Gmina Bytów, 9,70 ha
    • Położony w obrębie Parku Krajobrazowego „Dolina Słupi”. Rezerwat obejmuje dolinę niewielkiego cieku, dopływu Słupi. W dolinie wykształciła się mozaika różnorodnych ekosystemów, wśród których za najcenniejsze uznano torfowiska poligeniczne, m.in. źródliskowe torfowiska wiszące. Znaczną część rezerwatu zajmują także fitocenozy wilgotnych łąk oraz szuwarów turzycowych. Bogata flora rezerwatu zawiera liczne rzadkie gatunki m.in.: kukułkę , turzyce obłą, nasięźrzał pospolity. Na terenie rezerwatu stwierdzono także występowanie cennych gatunków fauny np. : minoga strumieniowego, brodźca samotnego, bekasa krzyka. Za  walory rezerwatu należy uznać także złoża torfu i gytii.
  • "Jezioro Cechyńskie Małe", Gmina Studzienice, 49,05 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
    • Rezerwat florystyczno-wodny obejmujący ochroną jezioro lobeliowe z dwiema wyspami oraz reliktową roślinnością, otoczone stromymi wzgórzami morenowymi.
  • "Torfowisko Zieliń Miastecki", Gmina Trzebielino, 46,50 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
    • Rezerwat florystyczno-torfowiskowy obejmujący ochroną torfowisko przejściowe i zarastające oczka dystroficzne z dobrze zachowanymi stadiami sukcesyjnymi formowania się torfowiska oraz stanowisko rzadkich i chronionych roślin wodnych i torfowiskowych
  • "Ostrów Trzebielski", Gmina Lipnica, 8,01 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
    • Rezerwat ptasi. Wyspa na jeziorze Trzebielskim, obejmujący miejsca lęgowe wielu gatunków ptaków wodnych m. in.: mewy śmieszki, rybitwy zwyczajnej i mewy srebrzystej.
  • "Jezioro Smołowe" Gmina Miastko 36,82 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
    • Rezerwat florystyczno-wodny obejmujący ochroną jezioro typu lobeliowego z charakterystyczną roślinnością. Licznie występująca brzeżyca jednokwiatowa.
  • "Jezioro Kamień", Gmina Miastko, 49,4 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
    • Rezerwat florystyczno-wodny obejmujący ochroną rynnowe jezioro lobeliowe z licznymi populacjami stroiczki wodnej, poryblinu jeziornego i brzeżycy jednokwiatowej.
  • "Jezioro Orle", Gmina Miastko, 11,83 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
    • Rezerwat florystyczno-wodny obejmujący ochroną płytkie jezioro lobeliowe ze stroiczką wodną, poryblinem jeziornym, grążelem drobnym, elipsą pływającą i lobelią jeziorną.
  • „Dolina Huczka”, Gmina Kołczygłowy, 11,95 ha. Rezerwat leśny utworzony dla zachowania elementów przyrody nieożywionej oraz cennych biocenoz leśnych i źródliskowych. W granicach rezerwatu znajdują się zróżnicowane formy rzeźby terenu z ostrogą erozyjną Huczka wraz z procesami erozyjnymi zachodzącymi w niszach źródliskowych oraz w dolinach Huczka i Słupi. Na tak małym obszarze występują zbiorowiska kwaśnych i żyznych buczyn, grądy i lasy łęgowe. Ważnym elementem lasów są Ekosystemy leśne     i źródliskowe. Są miejscem występowania wielu cennych, rzadkich i ginących roślin tj. gnieźnik leśny Neottia nidus-avis, skrzyp olbrzymi Equisetum telemateia, wawrzynek wilczełyko Daphne mezerum. W granicach rezerwatu znajduje się stanowisko archeologiczne. 

 


1.3 Park krajobrazowy
 Park Krajobrazowy „Dolina Słupi”
     
Park Krajobrazowy "Dolina Słupi" położony jest na terenie dwóch powiatów: bytowskiego i słupskiego. Obszar ten zaliczany jest czterech jednostek fizyczno-geograficznych: Równiny Słupskiej, Wysoczyzny Polanowskiej, Pojezierza Kaszubskiego i Pojezierza Bytowskiego. Na terenie powiatu bytowskiego PK "Dolina Słupi" znajduje się w granicach czterech gmin: Czarna Dąbrówka, Borzytuchom, Bytów i Kołczygłowy.
Park został utworzony w celu ochrony polodowcowego krajobrazu środkowego biegu rzeki Słupi oraz jej dorzecza. Obszar parku ma bardzo urozmaicony krajobraz, ukształtowany przez lądolód skandynawski.
W rzeźbie występują typowe elementy form polodowcowych jak np. jeziora rynnowe, jeziora wytopiskowe, równiny sandrowe oraz wzniesienia moren dennych i czołowych dochodzące do 160 m n.p.m.
Osią hydrograficzną Parku jest rzeka Słupia, przepływająca przez kilka jezior. Pozostałe odcinki rzeki mocno meandrują   i zmieniają kilkakrotnie kierunek biegu. Koryto rzeki ma zmienną głębokość i szerokość, a dno jest kamieniste z wieloma głazami, progami i mieliznami.
72 % powierzchni Parku porastają półnaturalne ekosystemy leśne.
Są to głównie bory sosnowe, buczyny, grądy dębowo-grabowe, lasy mieszane sosnowo-dębowe, na torfowiskach olszyny bagienne, a w dolinach strumieni łęgi olszowo-jesionowe. W drzewostanie gatunkiem dominującym jest sosna, a ponadto: buk, świerk, brzoza, dąb i jesion.
Na terenie Parku żyje bogata fauna, szczególnie leśna. Do najciekawszych gatunków należą: łoś, daniel, borsuk, kuna, gronostaj i wydra. Wśród awifauny występują gatunki zagrożone wyginięciem: orzeł bielik, orlik krzykliwy, kania rdzawa, puchacz, sowa błotna, żuraw, bocian czarny i derkacz.
Park Krajobrazowy "Dolina Słupi" jest największym z 9 parków krajobrazowych istniejących na terenie województwa pomorskiego. Jego powierzchnia wynosi 37 040 ha i wraz z ze swoją otuliną - 83 170 ha, obejmuje obszar środkowego biegu rzeki i jej zlewni od miejscowości Soszyca do drogi Krępa-Łosino. PK "Dolina Słupi" jest parkiem typu dolinnego.
Powierzchnia Parku na terenie powiatu bytowskiego wynosi 20 672 ha

www.dolinaslupi.pl

 

1.4 Obszary chronionego krajobrazu:
Obszar Chronionego Krajobrazu Jezioro Bobęcińskie Wielkie ze Skibską Górą, Gmina Miastko

  • Lokalizacja: Południowo - zachodnia część powiatu bytowskiego, na zachód od Miastka
  • Wielkość: 3 328 ha
  • Główne walory przyrodnicze:
    • Jezioro Bobęcińskie Wielkie ( 524,5 ha ) wraz ze Skibską Górą ( 227,3 m n.p.m. ) wywierają istotny wpływ na krajobraz tego rejonu. W jeziorze Bobęcińskim występuje polodowcowa roślinność reliktowa reprezentowana przez lobelię jeziorną. Lasy są tu zbliżone wyglądem do naturalnych, z sosną, świerkiem, bukiem, dębem, olszą czarną i brzozą. Zróżnicowanie wiekowe lasów nadaje malowniczości krajobrazowi. W południowej części znajdują się cenne znaleziska archeologiczne.

Obszar Chronionego Krajobrazu Źródliskowy Obszar Brdy i Wieprzy na wschód od Miastka, Gmina Miastko

  • Lokalizacja: Południowo - zachodnia część powiatu bytowskiego, na wschód od Miastka
  • Wielkość: 11 776 ha
  • Główne walory przyrodnicze:
    • Pagórkowaty krajobraz wznosi się tutaj od około 100 m n.p.m. w północnej części obszaru, przy rzece Wieprzy do około 180 m n.p.m. w części zachodniej i centralnej. Między wzgórzami usytuowane są duże jeziora rynnowe: Skąpe, Bluj, Dolskie, Piasek, Siodło i Świeszyńskie. W części centralnej obszaru znajduje się kompleks trzech śródleśnych jezior lobeliowych: Smołowe, Kamień i Orle, objętych ochroną rezerwatową. Północno - wschodni kraniec obszaru jest terenem źródliskowym rzeki Wieprzy,                 a południowy ( j. Głębokie ) Brdy. Jest to obszar wododziałowy między zlewnią Przymorza i Wisły. Spotyka się tu lasy mieszane z udziałem sosny, buka i dębu.

Obszar Chronionego Krajobrazu Fragment Borów Tucholskich, Gmina Lipnica

  • Lokalizacja: Południowa część powiatu bytowskiego w gminie Lipnica - na Równinie Charzykowskiej
  • Wielkość: 16 632 ha
  • Główne walory przyrodnicze:
    • Charakterystyczna dla krajobrazu tego obszaru jest duża lesistość, zróżnicowana rzeźba i zasobność        w wody powierzchniowe. W zachodniej części obszaru usytuowane są duże jeziora rynnowe: Gwieździeniec, Gwiazdy, Lipczyno i Krasne. We wschodniej części równoleżnikowo usytuowane są jeziora: Długie, Księże, Parszczenica, Śluza, Nierzostowo oraz Mały i Wielki Boryń. W północno - wschodniej części obszaru ciągną się równoleżnikowo duże kompleksy łąk otoczone rzekami Osusznicą   i Prondzoną. Głównym gatunkiem lasotwórczym jest tutaj sosna.

 


1.5 Pomniki przyrody:

ogółem 309; w tym:

  •  pojedyncze drzewa:  285
  •  grupy drzew:  10
  •  aleje drzew:  1
  •  głazy narzutowe:   13

 

1.6 Zespoły przyrodniczo-krajobrazowe:
Gmina Kołczygłowy:
ZPK  Kołczygłowy – Kołczygłówki – Barnowiec
Obszar o wybitnych walorach krajobrazowych i kulturowych, ślady osadnictwa pradziejowych (grobowiec megalityczny, sieć obozowiska z okresu schyłkowego neolitu, cmentarzysko kurhanowe), dawny majątek Puttkamerów z zachowanymi dworami i pałacami oraz zabudowaniami folwarcznymi.

 

1.7 Użytki ekologiczne:

Gmina Bytów:

  • Jezioro lobeliowe Płoczyca       6,90 ha
  • Jezioro lobeliowe Rekowskie       6,60 ha
  • Jezioro lobeliowe Gubisz   14,60 ha
  • Jezioro lobeliowe Ząbinowickie      8,70 ha
  • Jezioro lobeliowe Stary Staw   11,60 ha
  • Jezioro lobeliowe Jeleń   79,00 ha
  • Jezioro lobeliowe Boryja Mała       5,20 ha
  • Torfowisko wysokie w Sierpnie      5,18 ha
  • Torfowisko wysokie w Płotowie      7,59 ha
  • Jezioro Leniwe        2,02 ha
  • Jezioro Wiejskie    14,50 ha

Gmina Czarna Dąbrówka:

  • Karwno oddział 15 C ( torfowiska leśne )  10,03 ha
  • Karwno oddział 17 C ( torfowisko )    3,10 ha
  • Karwno oddział 67 D ( bagno śródleśne )    4,11 ha
  • Karwno oddział 82 F ( torfowisko wysokie)   3,80 ha
  • Flisów oddział 213 B ( śródleśne jeziorko )   2,65 ha
  • Flisów oddział 214 B ( torfowisko wysokie)   5,20 ha
  • Święchowo oddz. 451 B ( śródleśne bagno )   4,84 ha
  • Czarna Dąbrówka 394 I ( śródleśne bagno )   2,26 ha
  • Czarna Dąbrówka 398 D ( śródleśne bagno)   5,15 ha
  • Czarna Dąbrówka 404 B (śródleśne bagno )   7,94 ha
  • Czarna Dąbrówka 404 H (śródleśne bagno )   2,12 ha
  • Kleszczyniec oddział 413 B ( torfowisko )    9,75 ha
  • Nożyno oddział 514 F ( torfowisko )    2,58 ha

Gmina Lipnica:

  • Bagna w leśnictwie Wieczywno          b.d.
  • Bagno w leśnictwie Luboń           b.d.

Gmina Miastko:    
 

  • Jezioro Bobięcińskie Wielkie  Bobięcino 524.6
  • Jezioro Bobięcińskie Małe  Bobięcino 33.34
  • Jezioro Byczyńskie   17.20
  • jezioro Dolskie Dolsko 33.68
  • Jezioro Kwisno Duże  Kwisno 11.99
  • Jezioro Kościelne  Wołcza Wielka 70.15
  • Jezioro Wołczyca  Wołcza Mała 37.35
  • Jezioro Piasek  Przęsin 42.66
  • bagno śródleśne z roślinnością torfowiskową  Leśnictwo Miastko 1.70
  • śródleśne torfowisko niskie  Leśnictwo Miastko 0.15
  • śródleśne bagno torfowiskowe  Leśnictwo Grabowo 0.76
  • torfowisko przejściowe  Leśnictwo Grabowo 1.25
  • torfowisko przejściowe Leśnictwo Wołcza 0.55
  • torfowisko przejściowe Leśnictwo Kamnica 0.90
  • torfowisko przejściowe Leśnictwo Kamnica  0.39
  • torfowisko przejściowe Leśnictwo Bobięcino 1.70
  • torfowisko przejściowe Leśnictwo Bobięcino 1.80
  • torfowisko przejściowe Leśnictwo Świerzno 0.82
  • torfowisko wysokie Leśnictwo  Świerzno 0.57
  • torfowisko wysokie Leśnictwo Bobięcino 6.1
  • torfowisko przejściowe Leśnictwo Bobięcino 0.95
  • torfowisko przejściowe Leśnictwo Kamnica 0.86
  • wyspy na jez. Bobięcino Wielkie Leśnictwo Bobięcino 11.51
  • wyspy na jez. Bobięcino Małe Leśnictwo Bobięcino 0.33
  • śródleśne, podmokłe pastwisko porośnięte zaroślami wierzbowymi i świerkiem Leśnictwo Kowalewice 2.62
  • podmokłe pastwiska częściowo zabagnione  Leśnictwo Kowalewice 1.39
  • śródleśna łąka otoczona ciekawym drzewostanem  Leśnictwo Kowalewice 1.10
  • kompleks nie użytkowanych gospodarczo łąk ulegających naturalnej sukcesji w kierunku tworzenia organogenicznych gleb Leśnictwo Lubkowo 3.11
  • nie użytkowane od wielu lat bagienne pastwisko otoczone drzewostanem sosnowym Leśnictwo Okunino  1.26
  • tereny podmokłe, częściowo zabagnione leżące w bezpośrednim sąsiedztwie rzeki Kątnik Leśnictwo Okunino 2.47
  • obszary położone wzdłuż koryta rzeki Studnicy  Leśnictwo Okunino 2.76
  • śródleśna, podmokła łąka otoczona drzewostanem wierzbowym i pojedynczo brzozą Leśnictwo Wałdowo 0.46
  • podmokłe grunty, położone wzdłuż rzeki Wieprzy okresowo zalewane jej wodami  Leśnictwo Wałdowo 1.42
  • zabagnione tereny leżące w dolinie rzeki Doszenicy Leśnictwo Wałdowo 8.84
  • podmokłe, zabagnione pastwisko ulegające naturalnej sukcesji w kierunku powstania zbiorowisk torfowych Leśnictwo Plewiska 0.55


Gmina Parchowo:

  • Jezioro Żukowskie                  140,27 ha
  • Jezioro Bobrzenica      2,02 ha
  • Grabowskie Jeziorka     3,66 ha
  • Jezioro Księża Brzezina     0,93 ha

Gmina Trzebielino:

  • Leśnictwo Trzcinno, 2,93 ha
  • Leśnictwo Bożanka, 8,08 ha
  • Leśnictwo Tursko, 2,48 ha
  • Leśnictwo Trzcino, 2,70 ha
  • Leśnictwo Dretyń, 0,31 ha

1.8 Obszary objęte ochroną w ramach sieci Natura 2000:

Powiat bytowski - informacje - SOO – Specjalne Obszary Ochrony (siedliskowe)

 

Nazwa obszaru
Kod obszaru
Pow.ogółem
pow.woj[ha]
Gmina
Jeziora Lobeliowe koło Soszycy
PLH220039
132,4
Czarna Dąbrówka
Jeziorka Chośnickie
PLH220012
214,31
Parchowo
Dolina Grabowej
PLH320003
8255,34
48,46
Miastko,pozostałe pow.słupski,woj.zachodnio-pomorskie.
Bytowskie Jeziora Lobeliowe
PLH220005
2490,32
Bytów,Studzienice
Studzienickie Torfowiska
PLH220028
175,27
Studzienice
Pływające wyspy pod Rekowem
PLH220022
107,94
Bytów
Jezioro Piasek
PLH220013
54,83
Miastko, pozostałe pow.człuchowski
Sandr Brdy
PLH220026
6878,86
Lipnica, Studzienice,
pozostałe pow.chojnicki
Dolina Łupawy
PLH220036
5508,63
Czarna Dąbrówka,
pozostałe pow.słupski,lęborski.
Dolina Wieprzy i Studnicy
PLH220038
14 349,03
10 187,81
Miastko, Trzebielino,
pozostałe pow.słupski, człuchowski
Dolina Stropnej
PLH220037
963,39
Parchowo, Studzienice,
Jezioro Bobięcińskie
PLH320040
3383,26
811,98
Miastko,pozostałe woj.zachodnio-pomorskie
Miasteckie Jeziora Lobeliowe
PLH220041
1372,46
Miastko
Nowa Brda
PLH220078
10 020,9
Lipnica, pozostałe pow.chojnicki,człuchowski
Ostoja Masłowiczki
PLH220062
1680
Miastko, Kołczygłowy, Tuchomie
Ostoja Zapceńska
PLH220057
3804,9
Studzienice, Lipnica, pozostałe pow.chojnicki
Lasy Rekowskie
PLH220098
2288,5
Bytów, Lipnica, Tuchomie
Torfowisko Trzebielino
PLH220085
99,9
Trzebielino
Jeziora Kistowskie
PLH220097
387,5
Parchowo
Ostoja Borzyszkowska
PLH220079
6454,2
Lipnica
 
Powiat bytowski - informacje -OSO – Obszary Specjalnej Ochrony (ptasie)

 

 Nazwa obszaru Kod obszaru  Pow. ogółem; pow. woj [ha]  Gmina 
 Dolina Słupi PLB220002  37 471,84  Kołczygłowy, Czarna Dąbrówka, Borzytuchom, Bytów, Parchowo, pozostałe pow. słupski 
 Wielki Sandr Brdy PLB220001  37 106,25  Lipnica, Studzienice, pozostałe pow. chojnicki 
 Bory Tucholskie PLB220009  325076,2  215037,00  Lipnica, Studzienice, pozostałe-pow. kościerski, chojnicki, starogardzki, woj.kujawsko-pomorskie 

 

Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000
Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody

Brak danych z powiatu w r.2011 

Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych

Brak danych z powiatu w r.2011 

Powiat Chojnicki

Formy ochrony przyrody
Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000
Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody
Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych

Powiat Człuchowski

Formy ochrony przyrody
Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000
Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody
Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych

Powiat Gdański

Formy ochrony przyrody

Park Narodowy: nie występuje

Rezerwaty przyrody:
-         Nazwa: Rezerwat leśny „Dolina Rzeki Kłodawy”
      • Lokalizacja: gmina Przywidz
      • Wielkość: 10 888 ha
      • Główne walory przyrodnicze:
        obszar rezerwatu obejmuje fragment doliny rzeki Kłodawy, silnie wciętej w wysoczyznę morenową ( ok. 20 m) zbocza doliny są strome i są one miejscem występowania licznych obszarów źródliskowych
-         Nazwa: Rezerwat krajobrazowy „Wyspa na Jeziorze Przywidz”
      • Lokalizacja: Przywidz
      • Wielkość: 4,55ha
      • Główne walory przyrodnicze:
        200 - letni drzewostam bukowy z domieszką lipy i innych drzew liściastych
-         Nazwa: Rezerwat krajobrazowy „Jar rzeki Reknicy”
      • Lokalizacja: gmina Kolbudy
      • Wielkość: 66,11 ha
      • Główne walory przyrodnicze:
        przełomowy odcinek doliny rzecznej z licznymi okazami pomnikowych drzew i cennych gatunków roślin zielnych
-         Nazwa: Rezerwat przyrody nieożywionej "Bursztynowa Góra"
      • Lokalizacja: gmina Kolbudy
      • Wielkość: 5,03 ha
      • Główne walory przyrodnicze:
        Wyrobiska dawnej kopalni bursztynu
Park Krajobrazowy-brak
Obszary chronionego krajobrazu:
-         Nazwa: OChK Żuław Gdańskich
§         Lokalizacja: gmina Cedry, Suchy Dąb, Pruszcz Gd.
§         Wielkość: pow. całk. 30092 km2 (27500 na terenie powiatu)
§         Główne walory przyrodnicze:
Obszar ten obejmuje równinę deltową Wisły ze skomplikowanym systemem hydrograficznym (polderowo-grawitacyjnym). Obszar charakteryzuje się dominacją użytków zielonych i pól uprawnych.
-         Nazwa: Przywidzki Obszar Chronionego Krajobrazu
§         Lokalizacja: gmina Przywidz
§         Wielkość: całk. pow. 10888 ha (8900 ha na terenie powiatu)
§         Główne walory przyrodnicze:
Urozmaicone ukształtowanie terenu, duży powierzchniowy udział lasow i znaczna jeziorność
-         Nazwa: OChK Doliny Raduni
§         Lokalizacja: Kolbudy, Pruszcz Gdański, całk.
§         Wielkość: Pow. 3340 ha (1450 ha na terenie powiatu)
§         Główne walory przyrodnicze:
Złożona struktura goemorfologiczna tworzona przez baseny i przełomy rzeczne
-         Nazwa: Otomiński Obszar Chronionego Krajobrazu
§         Lokalizacja: gmina Kolbudy,
§         Wielkość: pow. 2072 ha (1400 w granicach powiatu)
§         Główne walory przyrodnicze:
Urozmaicony krajobraz okolic jeziora Otomińskiego

Pomniki przyrody: Na terenie powiatu znajduje się 75 pomników przyrody, z czego: 48 pojedynczych drzew, 18 grup drzew, 2 aleje, 7 głazów narzutowych.

Zespoły przyrodniczo - krajobrazowe: brak

 Użytki ekologiczne: 2 Powołane Uchwałami Rady Gminy:

-          "Park Wiejski" w miejscowości Jankowo
-          "Sarnia Góra" w Kolbudach
Obszary Natura 2000
Powiat gdański - SOO – Specjalne Obszary Ochrony 
Nazwa obszaru
Kod obszaru
Pow.ogółem
pow.woj[ha]
Gmina
Dolina Reknicy
PLH220008
68,4
Kolbudy
Przywidz
PLH220025
953,1
Przywidz
Dolina Kłodawy
PLH220007
10,7
Trąbki Wlk.
Guzy
PLH220068
115,2
Przywidz
Zielenina
PLH220065
643,8
Przywidz
Trąbki Wlk.
Huta Dolna
PLH220089
66
Przywidz
 

Dolina Reknicy

OPIS OBSZARU
Obszar obejmuje dolinę rzeki Reknicy. Jest to ciek bystry, bogaty w dopływy, charakteryzuje się przemiennym ułożeniem odcinków basenowych i przełomowych. Na całej długości meandrującej rzeki teren jest znacznie nachylony, np. na końcowym odcinku rzeki o długości 8 km, różnica wysokości wynosi około 88 m. Odcinki przełomowe charakteryzują się obecnością stromych zboczy o nachyleniu około 30 stopni i wysokości ponad 30 m. Stoki są rozcięte licznymi małymi wąwozami i parowami pochodzenia erozyjnego; częste są wysięki wody. Szerokość przełomów jest zmienna; średnio na poziomie terasy zalewowej wynosi ona zaledwie kilkadziesiąt metrów. W jarze przy przełomach spotyka się duże głazy polodowcowe. Dno Reknicy jest piaszczysto-kamieniste, rzeka zaliczana jest do pstrągowych. Dolinę rzeki od źródeł do jezior oraz w okolicy ujścia, zalegają piaski akumulacji lodowcowej, na pozostałym odcinku występują gliny zwałowe. Gleby omawianej ostoi należą głównie do brunatnych. Dno doliny porośnięte jest płatami łęgów, które są jednym z najbardziej interesujących elementów przyrody.

WARTOŚĆ PRZYRODNICZA I ZNACZENIE

Na terenie obszaru stwierdzono występowanie 6 rodzajów siedlisk z Załącznika I Dyrektywy Rady 92/43/EWG. Dobrze zachowały się tu typowo wykształcone łęgi i grądy. Zbiorowiska leśne z Załącznika I Dyrektywy Rady 92/43/EWG zajmują ponad 90% obszaru. Bogate są też zbiorowiska źródliskowe. Obszar charakteryzuje się obfitą florą ze stanowiskami zagrożonych i chronionych prawnie gatunków roślin, w tym licznych storczykowatych. Posiada on również duże walory krajobrazowe - szczególnie interesujący jest przełom między Czapielskiem a Kolbudami. Gatunki wymienione w p. 3.3. z motywacją D to gatunki prawnie chronione w Polsce.

Przywidz

OPIS OBSZARU
Obszar obejmuje fragment terenu koło Przywidza, z Jeziorem Przywidzkim i Jeziorem Małym wraz z otaczającymi lasami, w których dominują buczyny i kwaśne dąbrowy. W pobliżu tego kompleksu są dwie powierzchnie satelitarne. Od południowego zachodu jest to skupienie niedużych torfowisk z oczkami wodnymi i otaczającym pasem lasu i ugorów, zaś od północy - śródpolne oczko przylegające do lasu. W tych niedużych zbiornikach występuje strzebla błotna. Na Jeziorze Przywidzkim jest wyspa, stanowiąca rezerwat przyrody, na półwyspie zaś jest grodzisko średniowieczne, a w pobliskich lasach są kamienne kurhany. Między dwoma jeziorami znajdują się bogate florystycznie łąki pełnikowe.

 WARTOŚĆ PRZYRODNICZA I ZNACZENIE
Obszar obejmuje płaty cennych siedlisk leśnych, zwłaszcza buczyn, bogactwo flory i fauny, z szeregiem rzadkich i chronionych gatunków, w tym - obecnością stanowisk strzebli błotnej. Gatunek ten występuje w kilku niedużych zbiornikach, które powinny dać szansę dalszego występowania tej ryby.


Dolina Kłodawy

OPIS OBSZARU
Obszar obejmuje fragment doliny małej rzeki Pojezierza - Kłodawy (dopływ Motławy), silnie wciętej w wysoczyznę morenową (do 20 m). Zbocza doliny są strome, o nachyleniu dochodzącym do 45 stopni. Są one miejscem występowania licznych cyrków (nisz) źródliskowych. W dolinie zachowały się też starorzecza w różnych stadiach lodowacenia. Na terenie ostoi stwierdzono występowanie gleb brunatnych, madów czarnoziemnych, gleb torfowo-murszowych. Wierzchowina i stoki doliny są zalesione, dominuje tu grąd. Niewielką część powierzchni zajmują zbiorowiska łęgowe.

WARTOŚĆ PRZYRODNICZA I ZNACZENIE
Bardzo dobrze zachowały się na tym obszarze zbiorowiska łęgowe i grądowe. Są to: unikatowy na Pomorzu łęg olszowo-jesionowy na trawertynie oraz rzadko rejestrowana, nieznacznie zniekształcona postać wierzchowinowa grądu o cechach przejściowych między Stellario-Carpinetum i Tilio-Carpinetum. Zajmują one ponad 80% obszaru i należą do rodzajów siedlisk z Załącznika I Dyrektywy Rady 92/43/EWG. Licznie reprezentowane są tu populacje rzadkich i ginących gatunków roślin naczyniowych, w tym wiele o podgórskim charakterze zasięgu. Dość licznie występują nisze źródłowe z rzadko notowanymi w tym rejonie zbiorowiskami źródliskowymi, m.in. Glycerietum nemoralis-plicatae.

Guzy

OPIS OBSZARU
Nieduży fragment falistego terenu, ograniczonego z dwóch stron szosami, częściowo pokryty lasem (głównie zalesienia na gruntach porolnych), z szeregiem zagłębień, w których obecne są małe zbiorniki wodne. W co najmniej trzech z nich występuje strzebla błotna Eupallasella perenurus.

OPIS OBSZARU
Stanowisko strzebli błotnej w trzech małych zbiornikach otoczonych lasem, co daje nadzieję na utrzymywanie się tutejszej populacji w przyszłości, zwłaszcza przy podjętej ochronie. Wypłycanie się zbiorników i uleganie naturalnemu procesowi zarastania; ewentualne przemiany w otoczeniu terenu (wkraczanie budownictwa letniskowego, zanieczyszczenia, rębnie i drastyczne zmiany gospodarki leśnej). Brak ochrony obszarowej; Tereny leśne - własność Skarbu Państwa, w administracji Lasów Państwowych (Nadl. Kolbudy, RDLP Gdańsk); pozostałe tereny nieleśne - grunty prywatne.


Zielenina
OPIS OBSZARU
Teren o urozmaiconej rzeźbie, przecięty fragmentem doliny Rutkownicy, z kilkoma zagłębieniami, zajętymi przez oczka wodne, stanowiące głównie dawne wyrobiska po pozyskiwaniu torfu, a w których występuje strzebla błotna. Wyrobiska otoczone są przez pastwiska i pola oraz fragmenty kompleksu leśnego, z siedliskami buczyny Żyznej i kwaśnej, miejscami również grądu subatlantyckiego.

OPIS OBSZARU
Skupienie zbiorników dystroficznych z bogatą populacją strzebli błotnej, w terenie, który wydaje się umożliwiać bezpieczne bytowanie tego gatunku w przyszłości, przy podjętej ochronie. Obecność odcinka cennej przyrodniczo doliny cieku oraz na jej zboczach płatów i kwaśnej buczyny Żyznej buczyny oraz grądu subatlantyckiego.
Ewentualne niszczenie zbiorników (zasypywanie, osuszanie) lub ich naturalne zanikanie (zarastanie i wypłycanie), albo przekształcanie w stawy rekreacyjne, zwłaszcza zarybiane gatunkami ryb drapieżnych; intensyfikacja rolniczego lub rekreacyjnego zagospodarowania terenu, szczególnie z chemizacją. Brak ochrony obszarowej; Tereny leśne - własność Skarbu Państwa, w administracji Lasów Państwowych (Nadl. Kolbudy, RDLP Gdańsk); torfowiska i łąki - grunty prywatne.


Dolna Huta
OPIS OBSZARU
Ostoja leży na Pojezierzu Kaszubskim, w całości w powiecie gdańskim, pomiędzy osadami Huta Dolna na północnym-zachodzie, Ząbrsko Dolne na północnym-wschodzie i Huta Górna na południowym-zachodzie. Obejmuje ona swoimi granicami fragment polodowcowej rynny jeziora Małe Ząbrsko (in. Jezioro Ząbrskie). Zajmuje wysokie i długie stoki tej rynny, o ekspozycji północno-zachodniej, Żywej rzeźbie, z kilkoma rozcięciami erozyjnymi i niewielkimi obniżeniami terenu. Obniżenia te częściowo są zatorfione, częściowo zajęte przez oczka wodne. W jednym ze zbiorników występuje strzebla błotna. Stoki rynny (w granicach ostoi) są w większości zalesione. Część północno-wschodnia i część południowo-zachodnia obszaru pozostają w Użytkowaniu rolniczym; tu znajdują się dość zwarte powierzchnie pól, pastwisk, łąk i ugorów. Lasy w ostoi stanowią głównie drzewostany gatunków obcych siedliskowo - sosny, brzozy, modrzewia, świerka - na Żyznych siedliskach grądowych. Niektóre powierzchnie lasów mają charakter typowo porolny. Tylko lokalnie występują kwaśne buczyny pomorskie Luzulo pilosae-Fagetum, m.in. w rozcięciu erozyjnym w zachodniej części ostoi. W obniżeniach terenu, w tym na obrzeżach oczek wodnych, występuje roślinność łąkowa (rz. Molinietalia), szuwarowa (zw. Magnocaricion), lokalnie mszary (kl. Scheuchzerio-Caricetea nigrae), kwaśne młaki niskoturzycowe (rz. Caricetalia nigrae) i roślinność namuliskowa (kl. Bidentetea tripartiti). Większość fitocenoz zajmuje bardzo małe powierzchnie. W zbiornikach obecne są nymfeidy. Stanowisko strzebli tworzy pojedynczy stosunkowo duży zbiornik (0,8 ha), otoczony lasem i nieużytkami. Staw jest silnie zarośnięty roślinnością o liściach pływających. Populacja strzebli jest dość liczna.

Powiat gdański - OSO – Obszary Specjalnej Ochrony 

 

Nazwa obszaru
Kod obszaru
Pow.ogółem
pow.woj[ha]
Gmina
Dolina Dolnej Wisły
PLB040003
33559,04
10738,89
Cedry Wlk, pozostałe pow.nowodworski, malborski, tczewski,sztumski,kwidzynski
 

OPIS OBSZARU
Odcinek doliny Wisły w jej dolnym biegu, od Włocławka do Przegaliny, zachowujący naturalny charakter i dynamikę rzeki swobodnie płynącej. Rzeka płynie w dużym stopniu naturalnym korytem, z namuliskami, łachami piaszczystymi i wysepkami, w dolinie zachowane są starorzecza i niewielkie torfowiska niskie; brzegi pokryte są mozaiką zarośli wierzbowych i lasów łęgowych, a także pól uprawnych i pastwisk. Miejscami dolinę Wisły ograniczają wysokie skarpy, na których utrzymują się murawy kserotermiczne i grądy zboczowe. Wisła przepływa w granicach obszaru przez kilka dużych miast, jak: Toruń, Bydgoszcz, Grudziądz, Tczew. Planowana jest budowa nowej zapory - stopień wodny w Nieszawie.
Występują co najmniej 44 gatunki ptaków z Załącznika I Dyrektywy Ptasiej, 4 gatunki z Polskiej Czerwonej Księgi (PCK). Gniazduje ok.180 gatunków ptaków. Bardzo ważna ostoja dla ptaków migrujących i zimujących; bardzo ważny teren zimowiskowy bielika (C2).
W okresie lęgowym obszar zasiedla co najmniej 1% populacji krajowej (C3 i C6) następujących gatunków ptaków: nurogęś, ohar (PCK),rybitwa białoczelna (PCK), rybitwa rzeczna, zimorodek, ostrygojad (PCK); w stosunkowo wysokim zagęszczeniu (C7) występuje derkacz, mewa czarnogłowa, sieweczka rzeczna. W okresie wędrówek ptaki wodno-błotne występują w koncentracjach do 50 000 osobników (C4). W okresie zimy występuje co najmniej 1% populacji szlaku wędrówkowego (C2 i C3) następujących gatunków ptaków: bielik, gągoł, nurogęś; stosunkowo licznie (C7) występuje bielaczek; ptaki wodno-błotne występują w koncentracjach do 40 000 osobników (C4). Awifauna obszaru nie jest dostatecznie poznana. Bogata fauna innych zwierząt kręgowych, bogata flora roślin naczyniowych (ok.1350 gatunków) z licznymi gatunkami zagrożonymi i prawnie chronionymi, silnie zróżnicowane zbiorowiska roślinne, w tym zachowane różne typy łęgów, a także cenne murawy kserotermiczne.

 

1.9 Wielkość obszaru objętego ochroną prawną [ha]                    Brak Brak informacji z powiatu. 

Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000
Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody

Ścieżki edukacyjne

  • nazwa - ścieżka leśna wokół J. Przywidzkiego; podstawowa tematyka-ochrona lasu, głównie gatunki roślin i zwierząt w lesie

 

Lp.

Początek odcinka

Koniec odcinka

Przebieg odcinka

dł. odcinka

Nawierzchnia

Charakterystyka techniczna odcinka

1

Grabiny – Zameczek,

ul. Gdańska

Grabiny – Zameczek

ul. Gdańska

Grabiny – Zameczek

ul. Gdańska

664,43

Kostka brukowa

Ciąg pieszo rowerowy pas po byłej wąskotorówce wzdłuż osiedla mieszkaniowego

 

2

Grabiny – Zameczek

ul. Gdańska

Wróblewo

Wróblewo

511,56

Kostka brukowa

Ciąg pieszo rowerowy, pas po byłej wąskotorówce przez grunty orne.

3

Wróblewo

Wróblewo

Wróblewo

1316,53

Kostka brukowa

Ciąg pieszo rowerowy wzdłuż drogi powiatowej

4

Wróblewo

Wróblewo

Wróblewo

126,82

Kostka brukowa

Ciąg pieszo rowerowy wzdłuż drogi biegnącej po wale przeciwpowodziowym

5

Wróblewo

Wróblewo

Wróblewo

218,52

Kostka brukowa

Ciąg pieszo rowerowy łączący przejściem przez most z gminą Pruszcz Gdański

  • Na terenie gminy Cedry Wielkie znajduje się szlak rowerowy: Kiezmark- Serowo- Leszkowy- Cedry Wielkie-Długie Pole- Giemlice- i dalej przez Osice- Suchy Dąb- Krzywe Koło- Koźliny- do Tczewa. 
  • Szlak pieszy: Koszwały- Miłocin- Trutnowy-i dalej do Osic (Suchy Dąb).
  • Szlak Menonitów Długość Szlaku Mennonitów pomiędzy Przejazdowem a Kiezmarkiem, uwzględniając odnogę do Grabin-Zameczku, wynosi ok. 29 200 metrów. http://szlakmennonitow.pl/?page_id=10
  • Ścieżka edukacyjno- przyrodnicza w miejscowości Rotmanka obręb Straszyn: 900 m – ochrona bioróżnorodności – prelekcje dla uczniów Szkół w Rotmance i Straszynie.

Wycieczki z przewodnikiem

Nie są organizowane
Prelekcje 
Nie są organizowane
Wydawnictwa – podać:

  • wydawnictwo cykliczne „Nowiny Żuławskie” nakład 1000 szt. 

 

 

Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych

Brak 

Powiat Kartuski

Formy ochrony przyrody

Park Narodowy – nie występuje

 

Rezerwat przyrody

Nazwa Lokalizacja Wielkość [ha] Główne walory przyrodnicze

  • Stare Modrzewie gm. Kartuzy 4,85 Stanowisko modrzewia europejskiego w wieku 200 lat na siedlisku kwaśnej buczyny i grądu.
  • Zamkowa Góra gm. Kartuzy 8,88 Kwaśna i żyzna buczyna pomorska z ok. 250-letnim drzewostanem na szczycie i zboczach wzgórza morenowego.
  • Kurze Grzędy gm. Kartuzy  170,7 Bór bagienny i lasy dębowo-bukowe, stanowiska szeregu rzadkich i chronionych roślin naczyniowych i zarodnikowych.
  • Jezioro Turzycowe gm. Kartuzy 11,39 Rezerwat utworzony dla ochrony stanowiska turzycy skąpokwiatowej, które zniknęło pomimo utworzenia rezerwatu. Jeziorko dystroficzne otoczone pyłem torfowiskowym z fragmentami boru bagiennego i brzeziny bagiennej.
  • Staniszewskie Błoto gm. Kartuzy 130,41 Leśne i fragmenty nieleśnych zbiorowisk roślinnych na glebach torfowych (bór bagienny, brzezina bagienna, fragmenty torfowisk przejściowych). Jedna z największych w województwie populacji widłaka jałowcowatego, stanowisko szeregu innych rzadkich i chronionych roślin naczyniowych i zarodnikowych-wrzościa bagiennego.
  • Leśne Oczko gm. Kartuzy 31,66 Jeziorko dystroficzne otoczone mozaiką zbiorowisk torfowiskowych o strefowym układzie. Stanowisko kilku chronionych gatunków roślin naczyniowych.
  • Żurawie Błoto gm. Kartuzy 109,13 Zespół stanowisk przejściowych i zbiorników dystroficznych. Fragmenty lasów dębowo-bukowych otaczających układy torfowiskowe. Stanowisko kilku gatunków chronionych roślin naczyniowych, ostoja ptaków wodno-błotnych.
  • Jezioro Lubygość gm. Kartuzy 70,85 Rynna jeziora dystroficznego otoczona kwaśną buczyną o ok. 200-letnim drzewostanie. Stanowiska rzadkich i chronionych gatunków roślin i owadów.
  • Lechicka Szczelina gm. Kartuzy 41,32 Zalesione brzegi Jez. Kocenko. Dobrze zachowane fragmenty żyznej i kwaśnej buczyny pomorskiej. Nasadzenia gatunków obcych geograficznie, np. daglezji i pierścienice.
  • Staniszewskie Zdroje gm. Kartuzy 37,2 Strome zbocza górnego odcinka dol. Łeby z licznymi, bardzo dobrze zachowanymi źródliskami. Silna mozaika leśnych zbiorowisk roślinnych-buczyn, grądu, łęgów, w tym także łęgu podgórskiego. Bardzo łagodna i zróżnicowana flora roślin naczyniowych.
  • Jar Rzeki Raduni gm. Somonino 84,24  Zbiorowiska łęgów i grądów olszowych oraz buczyn. Bardzo bogata flora roślin naczyniowych z licznymi gatunkami rzadkimi i chronionymi. Bogate skupienie gatunków o podgórskim zasięgu.
  • Ostrzycki Las gm. Stężyca 55,13 Zbiorowiska żyznej i kwaśnej buczyny wapiennej. Bardzo bogata flora roślin naczyniowych, liczne gatunki storczyków, w tym najbogatsze stanowisko obuwika w regionie i stanowisko storzana bezlistnego.
  • Szczyt Wieżyca gm. Stężyca 33,59 Najwyższe wzniesienia niżu polskiego z ok. 150-letnim drzewostanem bukowym na siedliskach kwaśnej i żyznej buczyny pomorskiej. Fragmenty lasów dębowo-bukowych

 

Park krajobrazowy

Nazwa Lokalizacja Wielkość [km2] Główne walory przyrodnicze

  • Kaszubski Park Krajobrazowy powiat kartuski 33,59 Centralna część Poj. Kaszubskiego o bardzo urozmaiconej rzeźbie terenu z obecnością wysokich wzgórz morenowych (Wieżyca 328,6 m npm), rynien jeziornych, dolin rzecznych, fragmentów pół sandrowych. Silnie rozbudowana sieć hydrograficzna ze źródliskowymi odcinkami wielu rzek, np. Łeba, Radunia i szeregiem jezior o skomplikowanej linii brzegowej i znacznej głębokości, w tym także jezior lobeliowych. Fragmenty bardzo wartościowej roślinności leśnej i nieleśnej.

 

Obszary chronionego krajobrazu

  • Nazwa Lokalizacja Wielkość [km2] Główne walory przyrodnicze
  • Obszar Chronionego Krajobrazu Doliny Raduni Dno i zbocza doliny rzeki Raduni i sąsiadujące z osią doliny tereny leśne i rolne na terenie gm. Żukowo i Somonino 33,4 dolina rzeki z licznymi basenami i przełomami, z dobrze zachowanym strefowym układem zbiorowisk roślinnych
  • Kartuski Obszar Chronionego Krajobrazu Gminy: Kartuzy, Somonino, Kolbudy i Żukowo, na terenie Nadleśnictwa Kartuzy 68,8 obszar  w centralnej części Pojezierza Kaszubskiego o młodoglacjalnej rzeźbie z licznymi jeziorami, w tym jeziora lobeliowe
  • Obszar Otomiński Chronionego Krajobrazu Leży na terenie Gdańska i gminy Kolbudy, w Nadleśnictwie Kolbudy 20,72 pow. ogółem dość silnie przekształcony kompleks leśny z dominacją buczyn i lasów dębowo-bukowych oraz jezioro Otominskie
  • Przywidzki Obszar Chronionego Krajobrazu  Leży w gminach: Kolbudy, Przywidz i Nowa Karczma, Żukowo na terenie Nadleśnictwa Kolbudy i Kościerzyna 7,06 Na terenie pow.kar. obszar o silnie urozmaiconej rzeźbie terenu z rynnami jeziornymi, wzgórzami morenowymi i licznymi jeziorami
  • Gowidliński Obszar Chronionego Krajobrazu Leży na terenie gminy Sierakowice i Sulęczyno Na terenie pow.kar 135,49 Obszar o młodoglacjalnym krajobrazie wzgórz morenowych i rozległych równin sandrowych

 

Pomniki przyrody – ilość z uwzględnieniem rodzaj

  • pomniki przyrody nieożywionej, łączna ilość – 16,
    • głazy – 13
    • grupa głazów – 3 sztuki.
  • pomniki przyrody ożywionej, pojedyncze, ilość – 82,
  • pomniki przyrody stanowiące grupy drzew: łącznie – 15,

 Szczegółowe informacje na temat pomników przyrody można uzyskać  w poszczególnych gminach

Zespoły przyrodniczo-krajobrazowe
Wyznacza się w celu ochrony zachowania ciągłości przestrzennej struktur przyrodniczo-krajobrazowych o szczególnym znaczeniu dla funkcjonowania Kaszubskiego Parku  i dla identyfikacji jego specyfiki krajobrazowej, w tym rewaloryzacja i ochrona krajobrazu rynien jeziornych, obejmujących różnorodne struktury przyrodnicze oraz walory kulturowe, ochronę lęgowisk ptaków wodno-błotnych, oraz przywrócenie ładu przestrzennego zdewastowanego krajobrazu osadniczo-rekreacyjnego wyjątkowo cennych fragmentów krajobrazu naturalnego zachowania jego wartości estetycznych:

• Rynna Potegowska
• Rynna Kamienicka
• Dolina Łeby w KP
• Rynna Mirachowska
• Obniżenie Chmieleńskie
• Rynna Brodnicko-Kartuska
• Rynna Dąbrowko-Ostrzycka
• Rynna Raduńska

 

Użytki ekologiczne

  • Torfowisko w Przewozie    2,6 ha
  • Jezioro Lubowisko       2,6 ha
  • Torfowisko Utopiec     Przewóz,   11,7 ha
  • Przygiełka torfowisko wysokie       Miszewko, dz. 257/4, gm. Żukowo       1,24 ha

Na terenie gminy Kartuzy znajdują się 32 użytki ekologiczne:
nazwa lokalizacja powierzchnia

  • Torfowisko koło wsi Kobylasz gm. Kartuzy i Linia pow. 11,7 ha
  • Torfowisko na północ od jeziora Okuniewko gm. Kartuzy, Ndl. Kartuzy, Obręb Mirachowo, oddz. 288 f, g, 289 g-k, 294 b, c, 295, 296 a, b, c-część  pow. 16,0 ha
  • Źródliska na zboczu doliny Łeby na zachód od Starej Huty gm. Kartuzy, pow. 36,8 ha
  • Źródliska na zboczu doliny Łeby na północ od Stryszej Budy gm. Kartuzy,  pow. 24,3 ha
  • Żarnowczysko na południowy zachód od Nowej Huty gm. Kartuzy pow. 10,8 ha
  • Dolina mirachowskiej strugi Ndl. Kartuzy, Obręb Mirachowo, oddz. 110 f, o, cx - część użytku pow. 31,0 ha
  • Dolina między jeziorami Lubygość i Kłączyno  Ndl. Kartuzy, Obręb Mirachowo, obręby 66 c-część, 67 a, d,  pow. 28,1 ha
  • Uroczysko leśne na północny-zachód od rezerwatu “Kurze Grzędy” gm. Kartuzy, Ndl. Kartuzy, Obręb Mirachowo, oddz. 103 pow. 21,6 ha
  • Uroczysko “jelenie moczary”  Ndl. Kartuzy, Obręb Mirachowo, oddz. 113 a, b, d, f, g,  pow. 4,3 ha
  • Uroczysko leśne na wschód od rezerwatu “Kurze Grzędy” gm. Kartuzy, Ndl. Kartuzy, Obr. Mirachowo, oddz. 133 d, g , f-część,  pow. 9,0 ha
  • Łąki mirachowskie pow. 44,0 ha
  • Łąki i szuwary nad Jeziorem Bąckie pow. 8,3 ha
  • Źródliska koło Cieszonka pow. 2,4 ha
  • Czyżnie  na zachód od Cieszonka  pow. 2,8 ha
  • Dolinka erozyjna nad Jeziorem Sianowskim  pow. 1,4 ha
  • Źródliska  nad Jeziorem Sianowskim  pow. 4,4 ha
  • Jezioro małe Osuszyno   pow. 4,8 ha
  • Siedlisko Stare Staniszewo Ndl. Kartuzy, Obręb Mirachowo, oddz. 208 n, o, 209 p, r, s, t, w,  pow. 2,4 ha
  • Uroczysko leśne  na południe od rezerwatu “Staniszewskie Błota” Ndl. Kartuzy, Obręb  Mirachowo, oddz. 249 c, d, a-część, 248 - część,  pow. 25,4 ha
  • Jezioro Okoniwka Ndl. Kartuzy, Obręb Mirachowo, oddz. 249 k,  pow. 4,0 ha
  • Uroczysko leśne na wschód od Kamienicy Królewskiej Ndl. Kartuzy, Obręb Mirachowo, oddz. 109 h, j, i-część pow. 6,6 ha
  • Wyspy na Jeziorze Wielkie Łąki gm. Kartuzy pow. 0,2 ha
  • Jezioro Ciche   Ndl. Kartuzy, Obręb Kartuzy, oddz. 183 c + woda pow. 6,5 ha
  • Torfowisko na południowy-zachód od wsi Kosy Ndl. Kartuzy, Obręb Kartuzy, oddz. 131l-część pow. 7,8 ha
  • Torfowisko na południe od wsi Kosy pow. 8,5 ha
  • Mokradła nad jeziorem Wielkie Brodno gm. Kartuzy pow. 37,0 ha
  • Wyspa na jeziorze Brodno Wielkie gm. Kartuzy pow.0,6 ha
  • Mokradła na północ od Brodnicy Dolnej pow. 1,7 ha
  • Wyspa w zachodniej części Jeziora Ostrzyckiego gm. Kartuzy pow. 0,8 ha
  • Łąki nad jeziorem Małe Brodno gm. Chmielno i Kartuzy pow. 5,2 ha
  • Torfowiska na południe od Głodnicy gm. Linia i Kartuzy pow. 92,3 ha
  • Smolne Błoto gm. Kartuzy w otulinie KPK pow. 206,0 ha

 

 Obszary Natura 2000

Powiat kartuski - SOO - Specjalne Obszary Ochrony (siedliskowe)

Nazwa obszaru Kod obszaru Pow. ogółem pow woj. [ha] Gmina
Dolina Górnej Łeby PLH220006 2550,1 Chmielno, Kartuzy
Kurze Grzędy PLH220014 1586,6 Kartuzy, Sierakowice
Staniszewskie Błoto PLH220027 917,2 Chmielno, Kartuzy, Sierakowice
Jar Rzeki Raduni PLH220011 87,7 Żukowo, Somonino
Hopowo PLH220010 8,1 Somonino
Jezioro Chośnickie PLH220012 214,3 Sulęczyno
Mechowiska Sulęczyńskie PLH220017 45,6 Sulęczyno
Uroczyska Pojezierza Kaszubskiego PLH220095 3922,3 Stężyca, Somonino, Kartuzy, Chmielno, pow. kościerski
Jezioro Kistowskie PLH2220097 367,5 Sierakowice, Sulęczyno
Nowa Sikorska Huta PLH220090 174,7 Stężyca
Piotrowo PLH220091 483 Somonino i pow. kościerski
Prokowo PLH220080 885,6 Kartuzy, Przodkowo

Powiat kartuski - OSO - Obszary Specjalnej Ochrony (ptasie)

Nazwa obszaru Kod obszaru Pow. ogółem pow. woj [ha] Gmina
Lasy Mirachowskie PLB220008 8232,4 Chmielno, Kartuzy, Sierakowice

 

1. Dolina Górnej Łeby, Powierzchnia : 2550.1 ha, Gminy Chmielno, Kartuzy
       


Ogólna charakterystyka obszaru
 
Obszar obejmuje dolinę rzeki Łeby, rozcinającą silnie sfałdowaną morenę denną, sandry i moreny czołowe. Rzeka płynie tu na dnie rynien subglacjalnych w różnym stopniu przekształconych przez rzekę, a w górnym odcinku przecina przepływowe Jezioro Sianowskie. W rozcięciach rygli tworzy przełomy, w których przybiera charakter rzeki podgórskiej. Jej spadek na odcinku ok. 50 km wynosi 96 m. Dno doliny tworzą piaski i gliny akumulacji lodowcowej oraz torfy niskie. Zbocza o wysokości nierzadko przekraczającej 100 m, mają nachylenie od ok. 15 stopni w odcinkach rynnowych do około 40 stopni w przełomach. Są one porozcinane przez liczne doliny erozyjne, przeważnie suche; u ich podstawy występują liczne wysięki i źródła. Rzeka zaliczana jest do pstrągowo-lipieniowych. Na dnie doliny panują wielogatunkowe wilgotne łąki; zachowały się też lasy łęgowe o cechach podgórskich oraz śródleśne i nieleśne wysięki i źródliska. W dolnych częściach stoków doliny między Stryszą Budą a Strzepczem licznie występują wiszące torfowiska źródłowe. Na zboczach doliny (od Jez. Reskowskiego do Stryszej Budy i od Osieka do Paraszyna) dominują lasy. W górnym odcinku są to buczyny, a na dnie doliny grądy i łęgi, a w dolnym - mieszane lasy z dużym udziałem sosny i świerka. Na mniej stromych zboczach w odcinkach rynnowych są pola uprawne 

Status ochrony

Obszar w większości położony jest na terenie Kaszubskiego Parku Krajobrazowego (34 544 ha; 1983) - jego południowa część, natomiast część północna leży na terenie Obszaru Chronionego Krajobrazu Doliny Łeby (5 456 ha; 1994). Na terenie obszaru znajduje się także rezerwat przyrody Staniszewskie Zdroje (37,52 ha, 1972), Projektuje się utworzenie rezerwatu Dolina Mirachowskiej Strugi oraz Lęborskiego Parku Krajobrazowego.

 

2. Kurze Grzędy, Powierzchnia : 1586.6 ha, Gminy: Chmielno, Kartuzy

Ogólna charakterystyka obszaru 
Obszar obejmuje duży, zwarty kompleks leśny, zlokalizowany w krajobrazie postglacjalnym. Rzeźba terenu jest urozmaicona (efekt zlodowacenia Bałtyckiego). Wzniesienia morenowe zwykle porośnięte są buczynami. W obniżeniach znajduje się część zespołu Jezior Potęgowskich, a także kompleks torfowisk wysokich i przejściowych oraz jeziorka dystroficzne. Często otoczone są one przez lasy i bory bagienne. 

Status ochrony

Obszar położony na terenie Kaszubskiego Parku Krajobrazowego (33 202 ha; 1983), obejmuje rezerwaty przyrody: Kurze Grzędy (170,70 ha; 1957), Jezioro Turzycowe (11,39 ha; 1959), Żurawie Błota (109,13 ha; 1990), Lubygość (70,75 ha; 1962), Lechicka Szczelina (41,32 ha; 1990).

 

3. Staniszewskie Błoto, Powierzchnia : 917.2 ha, Gminy Chmielno, Kartuzy, Sierakowice

Ogólna charakterystyka obszaru
 
Obszar obejmuje fragment kompleksu Lasów Mirachowskich, otaczający torfowisko Staniszewskie Błota i jezioro Leśne Oczko. Torfowisko jest silnie odwodnione, ale pewne jego fragmenty zachowały jeszcze wysokie walory przyrodnicze. Dominującymi zbiorowiskami na torfowisku są: bór i brzezina bagienna. W otoczeniu torfowiska występują acydofilne dąbrowy. Na pozostałym terenie dominują kwaśne buczyny. 

Status ochrony

Obszar w całości położony na terenie Kaszubskiego Parku Krajobrazowego (33 202 ha; 1983) z rezerwatami przyrody: Staniszewskie Błoto (130,41 ha; 1962) i Leśne Oczko (31,66 ha; 1990).
 

 

4. Jar Rzeki Raduni, Powierzchnia : 87.7 ha, Gmina Żukowo, Somonino

Ogólna charakterystyka obszaru 
Obszar obejmuje przełomowy odcinek rzeki Raduni. Rzeka płynie dnem kamienistego jaru, tworząc meandry. Dolina i strome zbocza (do 45 st. nachylenia) o wysokości do 40 m, porośnięte są lasem liściastym (grądy, łęgi); miejscami na dnie wąwozu występują podmokłe łąki. Rośnie tu wiele roślin górskich i innych rzadkich gatunków. Ostoja ma specyficzny mikroklimat, o wysokiej wilgotności i niższych temperaturach w porównaniu z przyległymi terenami. Przełom rzeki rozcina rozległy kompleks leśny, w którym dominują siedliska grądowe. 

Status ochrony

Obszar w całości położony na terenie Obszaru Chronionego Krajobrazu Doliny Raduni (3 556,7 ha; 1994) w granicach rezerwatu przyrody Jar rzeki Raduni (84,24 ha, 1972).

 

5. Hopowo, Powierzchnia : 8.1 ha, Gmina Somonino

Ogólna charakterystyka obszaru
 

Obszar stanowi śródleśny zbiornik o długości ok. 250 i szerokości ok. 50 m . Ma on charakter dystroficznego jeziora o głębokości ok. 1,5 m, którego brzegi zajmuje trzymetrowej szerokości pas pła torfowcowego. Roślinność wodną tworzy zespół rdestnicy pływającej Potamogetoneteum natantis, który poza gatunkiem charakterystycznym, porastającym obficie cały akwen, reprezentowany jest przez grążela żółtego Nuphar luteum, a w strefie przybrzeżnej przede wszystkim przez rogatka sztywnego Ceratophyllum demersum. Płytkie przybrzeżne partie we wschodniej i zachodniej części zbiornika zajmuje zespół pałki szerokolistnej Typhetum latifoliae otoczony od strony lądu zaroślami brzozowymi zespołu Betuletum pubescentis. Bezpośrednie otoczenie zbiornika stanowi las sosnowy.  
 

 


6. Jeziorka Chośnickie, Powierzchnia : 214.3 ha, Gmina Sulęczyno

Ogólna charakterystyka obszaru 

Obszar położony jest na pograniczu sandru i moreny. Obejmuje kompleks torfowiska wysokiego typu kopułowego (bałtyckiego), z siedmioma wodnymi zbiornikami o charakterze dystroficznym i mineralnymi wyniesieniami. Zlokalizowany jest na granicy wododziału Słupi i Łupawy. Torfowisko porośnięte jest częściowo borami i brzezinami bagiennymi. Mineralne wyniesienia pokrywają zbiorowiska leśne: kwaśna dąbrowa, kwaśna buczyna i bory sosnowe.  

Status ochrony

Obszar obejmuje teren rezerwatu przyrody Jeziorka Chośnickie (213,54 ha; 1985).


 

7. Mechowiska Sulęczyńskie, Powierzchnia : 45.6 ha, Gmina Sulęczyno.

Ogólna charakterystyka obszaru 

Obszar obejmuje kompleks źródliskowych oraz przejściowych torfowisk alkalotroficznych, położonych wśród wału moren czołowych, podścielonych osadami gytii wapiennej. W części obszar porastają naturalne zespoły łąk hydrofilnych. 

Status ochrony

Obszar w całości na terenie Gowidlińskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu (15 661,7 ha; 1994). Projektuje się utworzenie rezerwatu przyrody Karwęczyno.


 

8. Uroczyska Pojezierza Kaszubskiego, Powierzchnia : 3922.3 ha, Gmina Stężyca, Kartuzy, Somonino, Chmielno



Ogólna charakterystyka obszaru 

Ostoja położona jest w centralnej, najwyższej części Pojezierza Kaszubskiego, o typowej młodoglacjalnej rzeźbie terenu. Obejmuje zespół rozległych form dolinnych zwanych rynnami polodowcowymi wraz z jeziorami wypełniającymi ich najgłębsze miejsca oraz fragmenty wysoczyzn (morena czołowa strefy marginalnej, morena denna) i fragmenty terenów sandrowych. Rejon omawianej ostoi jest najwyżej wyniesionym obszarem w całym pasie Pojezierza Pomorskiego oraz w całej Polsce niżowej.
Najwyższe są tzw. Wzgórza Szymbarskie, gdzie "szczyt" Wieżyca (najwyższy na całym niżu środkowoeuropejskim) dochodzi do wysokości 329,5 m.npm. Z racji sąsiedztwa najwyższych wyniesień pojeziernych i głęboko wciętych rynien polodowcowych, mamy tu do czynienia z bardzo dużymi, jak na warunki nizinne, deniwelacjami dochodzącymi do 160 metrów i mocno zróżnicowaną rzeźbą terenu. W podłożu (w obszarach wysoczyznowych) występują głównie piaski zwałowe i wodnolodowcowe oraz gliny zwałowe. Spośród utworów holoceńskich ważną rolę w kształtowaniu cennej roślinności odgrywają torfy (niskie, rzadziej wysokie) oraz pokłady kredy jeziornej. Kreda występuje najczęściej w rynnach i wytopiskach, (przykryta jest wtedy najczęściej torfami) lub ponad współczesnymi dnami doliny (nawet kilkanaście metrów). Rozwinięta jest sieć hydrograficzna obszaru (10 dużych jezior, rzeka Reda, liczne drobne oczka), obszar jest bardzo silnie zasilany przez wody wysiękowe, źródła, występują tu różne pod względem hydrologicznym typy torfowisk: pojeziorne, przepływowe, źródliskowe, kotłowe (zróżnicowane dodatkowo wewnętrznie pod względem panujących warunków edaficznych).
Najbardziej charakterystyczną cechą omawianego obszaru jest "łańcuch" jezior rynnowych. Są to jeziora: Kłodno, Małe Brodno, Wielkie Brodno, Ostrzyckie, Patulskie, Dąbrowskie, Lubowisko i Stężyckie oraz Bukrzyno Duże i Bukrzyno Małe. Wszystkie wraz z Jeziorami Raduńskimi (które to nie znajdują się aktualnie w projektowanej ostoi) są połączone ciekami i tworzą charakterystyczne ciągi o układzie kaskadowym. Odwadniane są przez wypływającą z Jeziora Ostrzyckiego Radunię i stanowią jej rejon źródłowy. Poza wielkimi jeziorami zajmującymi dna rynien polodowcowych, licznie występują równieŜ niewielkie, często bezodpływowe jeziorka tzw. oczka wytopiskowe. Kilka zbiorników w części południowo-wschodniej ostoi (koło Drozdowa, w rejonie wzniesień morenowych w rejonie Szymbarka) zasiedlonych jest przez strzeblę błotną. Zbiorniki te mają powierzchnie 0,07-0,25 ha (razem 0,80 ha).
Szata roślinna obszaru jest silnie zróżnicowana - z wieloma rzadkimi zespołami roślinnymi oraz bogatą florą, w której obecne są liczne zagrożone gatunki. Kompleksy leśne w planowanej ostoi związane są ze wzgórzami moren czołowych, fragmentami moreny dennej, kemami i sandrami oraz stokami rynien glacjalnych, które wcinają się w powierzchnie morenowe i sandrowe. Duże powierzchnie lasy zajmują zwłaszcza na wzgórzach moreny czołowej, w części południowo-wschodniej ostoi. Część drzewostanów ma charakter wtórny - porolny. Najpowszechniejszymi zespołami leśnymi są: kwaśna buczyna niżowa Luzulo pilosae-Fagetum, żyzna buczyna niżowa Galio odorati-Fagetum; niekiedy towarzyszą im subatlantyckie grądy gwiazdnicowe Stellario holosteae-Carpinetum, acydofilne dąbrowy Fago-Quercetum - zajmując jednak zdecydowanie mniejsze powierzchnie. Miejscami występują drzewostany sosnowe prawdopodobnie na siedliskuh śródlądowego boru świeżego Leucobryo-Pinetum. Najcenniejszym z zespołów leśnych, lecz zajmującym niewielką powierzchnię, jest kaszubska buczyna storczykowa ze związku Cephalanthero-Fagenion o prowizorycznej nazwie Fagus silvatica Cypripedium calceolus. W ostoi notowana nad Jeziorem Ostrzyckim, gdzie wykształca się na rędzinach brunatnych wytworzonych z kredy jeziornej, której pokłady znajdują się kilka metrów powyŜej obecnego poziomu tafli jeziora. W ostoi część areału siedliskowego tego zespołu jest zajęta przez zastępcze zbiorowiska leśne i nieleśne. W niższych położeniach wytępują łęgi zajmując małe powierzchnie, a w bliskim sasiedztwie tali jezior olsy i zarośla wierzbowe.
Typowym dla obszaru zespołem łęgowym jest łęg olszowy Fraxino-Alnetum. Wzdłuż cieków, zwłaszcza w odcinkach
przebiegających dnami dolin rynnowych, wykształca się on w postaci typowej, natomiast w miejscach wysięków i wypływów wód (na stokach dolin rynnowych) występuje w podzespole źródliskowym F-A cardaminetosum amarae. Zbiorowisko to tworzy z reguły niewielkie enklawy wśród łąk i w obrębie kompleksów leśnych. Małe powierzchnie w ostoi zajmuje prawdopodobnie łęg wiązowy Ficario-Ulmetum minoris, m in. w dolnych partiach stoków obniŜenia Jez. Bukrzyno Małe. Do rzadkich ugrupowań leśnych w dnach rynien i w należą bory bagienne Vaccinio uliginosi-Pinetum. Brzeziny bagienne Vaccinio uliginosi-Betuletum pubescentis występują z kolei ponad górnymi krawędziami dolin rynnowych - w niektórych zagłębieniach terenu.
Na stokach rynien ugrupowaniom leśnym najczęściej towarzyszą - zróżnicowane co do zajmowanego areału - zbiorowiska polne, łąki i pastwiska świeże, suche murawy napiaskowe murawy bliźniczkowe) z rzędu Nardetalia, samosiewy różnych gatunków drzew i krzewów, płaty czyżni z klasy Rhamno-Prunetea. W części są to wtórne zbiorowiska rozwijające się na porzuconych, jałowych lub trudnodostępnych polach i łąkach. Aktualnie są one bądź użytkowne pastwiskowo, koszone z różną intensywnością,
bądź odłogowane przez długie lata. Często fitocenozy mają charakter przejściowy. Decyduje o tym m.in. sposób użytkowania. Najbardziej urozmaicona jest roślinność nieleśna w dnach układów dolinnych, w szczególności na przesmykach jezior rynnowych, w ujściach rzek do jezior, w zatoczkach jezior oraz w dolnych partiach stoków rynien. Roślinność zdominowana jest tu przez ugrupowania nieleśne: wodne, szuwarowe, ziołoroślowe, łąkowe, młaki i mechowiska. Towarzyszące im fitocenozy leśne i zaroślowe, z reguły rozwijają się w procesach sukcesji wtórnej.
Przesmyki jezior są jednym z miejsc koncentracji zasadowych i kwaśnych młak, mechowisk, turzycowisk z rzędów Caricetalia davallianae i Caricetalia nigrae oraz ze związku Caricion lasiocarpae, jak np.: Caricetum appropinquatae, C. diandrae, C. lasiocarpae, C. nigrae, Calamagrostietum strictae, Menyantho-Sphagnetum. Drugim z takich miejsc w ostoi są niektóre wytopiska
znajdujące się ponad górnymi krawędziami rynien glacjalnych (najcenniejsze w Gołubiu i w śurominie). Największy areał w dnach dolin zajmują jednak ugrupowania łąkowe z rzędu Molinietalia, wśród nich zwłaszcza łąki wilgotne i bagienne ze związku Calthion, jak cenne łąki ostożeniowe Angelico-Cirsietum oleracei, w tym w postaci źródliskowej z pełnikiem europejskim Trollius europaeus i wielosiłem błękitnym Polemonium europaeum. Rzadziej występują: Caricetum caespitosae, Scirpetum silvatici, zbiorowisko z Deschampsia caespitosa. W niektórych fitocenozach łąk wilgotnych pojawiają się gatunki kalcyfilne. Łąkom tym często towarzyszą również ziołorośla ze związku Filipendulion ulmariae, jak np. Filipendulo-Geranietum oraz szuwary turzycowe i trawiaste.
Na roślinność szuwarową omawianej części ostoi składają się fitocenozy ze związków Phragmition i Magnocaricion, Jak m in.: Phragmitetum australis, Typhetum latifoliae, Equisetetum fluviatile, Eleocharietum palustris, Caricetum rostratae, Glycerietum maximae, Caricetum paniculatae, Caricetum acutiformis, Phalaridetum arundinaceae. Niektóre z nich wykształcone są zarówno na siedliskach typowo bagiennych, jak i w obszarach źródliskowych, dotyczy to np. Caricetum acutiformis, C. paniculatae. Pierwsze pięć z wymienionych zespołów należy do tych, które najczęściej tworzą wąskie pasy roślinności przybrzeżnej w jeziorach rynnowych. Roślinność wodną mezo-eutroficznych jezior rynnowych tworzą m.in. zbiorowiska ze związków Potamion i Nymphaeion, jak: Potametum natantis, Nypharo-Nymphaetum, Hydrocharietum morsus-ranae. W Jez. Bukrzyno Małe łanowo występują ramienice z rodzaju Chara sp. Ponad górną krawędzią rynien glacjalnych - w bezodpływowych zagłębieniach terenu - wykształciły się cenne zbiorowiska torfowisk przejściowych i niekiedy wysokich z klasy Scheuchzerio-Caricetea nigrae (rząd Scheuchzerietalia palustris, rząd Caricetalia nigrae) oraz klasy Oxyccoco-Sphagnetea (rząd Sphagnetalia magellanici). Ich największe zgrupowanie znajduje się w rejonie Wzgórz Szymbarskich - leśniczówki Drozdowo i osady Rybaki. Z kolei największe torfowiska występują w zagłębieniach w południowo-zachodniej części ostoi - w rejonie Delewa, śuromina. W obrębie tych torfowisk występują liczne drobne zbiorniki dystroficzne, często poeksploatacyjne. 
 

Status ochrony

Ostoja obejmuje ważny w regionie gdańskim fragment systemu obszarów chronionych o wybitnych wartościach przyrodniczych, kulturowych i krajobrazowych. Tworzą go tu:
"Kaszubski Park Krajobrazowy" (utworzony w 1983 r., aktualna powierzchnia całkowita wynosi 303202 ha). Ostoja w całości zawiera się w obszarze Parku, obejmując południową i centralną jego część.
Rezerwaty przyrody (w całości zawierające się w ostoi):

  • "Ostrzycki Las" - rezerwat leśny (utworzony w 1960 r. na terenie gminy Stężyca, obecna powierzchnia wynosi 55,13 ha). Obiekt chroni buczynę nawapienną oraz bogatą florę, w tym rzadkie gatunki storczyków (jedno z nielicznych stanowisk obuwika na Pomorzu).
  • "Szczyt Wieżyca" - rezerwat krajobrazowy (utworzony w 1962 r., pow. 33,59 ha, gm. Stężyca). Chroni najwyższe wyniesienie Niżu

Środkowoeuropejskiego oraz las bukowy.
Zespoły przyrodniczo-krajobrazowe - wszystkie utworzone w 1998 r.:

  • "Obniżenie Chmieleńskie" (pow. ca 1112 ha. Ostoja obejmuje część zespołu z jeziorami Kłodno i Małe Brodno - na terenie gmin Chmielno i Kartuzy.
  • "Rynna Brodnicko-Kartuska" (pow. ca 825 ha). Ostoja obejmuje część zespołu z jeziorem Wielkie Brodno - na terenie gmin Kartuzy, Somonino.
  • "Rynna Dąbrowsko-Ostrzycka" (pow. ca 1756 ha). Ostoja obejmuje większość zespołu z jeziorami Bukrzyno Małe Bukrzyno DuŜe, Ostrzyckie, Patulskie, Dąbrowskie (z torfowiskiem Gołubie), Lubowisko - na terenie gmin Kartuzy, Somonino, Kościerzyna i Stężyca.
  • "Rynna Raduńska" (pow. ca 3137 ha). Ostoja obejmuje dwa stosunkowo nieduże fragmenty obiektu: z Jeziorem Stężyckim i torfowiskiem Delewo oraz torfowisko Żuromino - na terenie gmin Stężyca i Kościerzyna.

Użytki ekologiczne (w całości leżące na terenie ostoi):

  • "Jezioro Lubowisko" - nr 281 w rejestrze WKP w Gdańsku (utworzony w 2006 r., pow. 0,70 ha, gm. Stężyca). Obiekt chroni torfowisko przejściowe na zachodnim brzegu jeziora Lubowisko.
  • "Utopiec" - nr 283 w rejestrze WKP w Gdańsku (utworzony w 2006 r., pow. 2,79 ha, gm. Stężyca). Chroni śródleśne torfowiska i oczka wodne.

Rezerwaty projektowane (wg projektu zawartego w nie obowiązującym obecnie planie ochrony Kaszubskiego Parku Krajobrazowego):

  • Jezioro Bukrzyno Małe – rezerwat krajobrazowy (pow. ok. 55 ha, gminy Stężyca i Chmielno). W całości mieści się w obrębie ostoi.
  • Torfowisko koło Czapielskiego Młyna - rezerwat torfowiskowy (pow. ok. 19 ha, gminy Stężyca i Chmielno). W całości zawiera się się w ostoi.
  • Łąki nad Jez. Potulskim - rezerwat florystyczny (pow. ok. 17 ha, gm. Stężyca). W całości, wraz z zaplanowana otuliną, mieści się w ostoi.
  • Torfowisko koło Gołubia - rezerwat torfowiskowy (pow. ok. 11 ha, gm. Stężyca). Obiekt wraz z planowaną otuliną, obejmującą bezpośrednią zlewnię torfowiska, zawiera się w ostoi.
  • Torfowiska kotłowe koło śuromina - rezerwat torfowiskowy (pow. ok. 8 ha, gm. Stężyca). Wskazana ochrona ścisła. Obiekt, razem z planowaną otuliną, mieści się w ostoi.

Użytki ekologiczne projektowane (wg nie obowiązującego planu ochrony KPK); wszystkie w całości leżą na terenie ostoi:

  • Ujście Raduni do jeziora Kłodno (pow. 17 ha, gm. Chmielno). Dla ochrony lęgowisk ptaków wodno-błotnych.
  • Łąki nad Jeziorem Małe Brodno (pow. 5,2 ha, gminy Chmielno i Kartuzy).
  • Mokradła nad Jeziorem Wielkie Brodno (pow. ok. 37 ha, gm. Kartuzy).
  • Wyspa na Jeziorze Brodno Wielkie (pow. 0,6 ha, gm. Kartuzy) - dla ochrony lęgowiska ptaków wodnych i błotnych.
  • Mokradła na północ od Brodnicy Dolnej (brzeg Jez. Wielkie Brodno) (pow. 1,7, ha, gm.Kartuzy).
  • Wyspa w zachodniej części Jeziora Ostrzyckiego (pow. 0,8 ha, gm. Kartuzy) - dla ochrony lęgowiska ptaków wodnych i błotnych.
  • Przesmyk między Jez. Potulskim i Jez. Ostrzyckim (pow. 11 ha, gm. Stężyca).
  • Torfowisko nad Jez. Dąbrowskim (pow. 7,6 ha, gmina Stężyca).
  • Przesmyk między Jez. Lubowisko i Jez. Dąbrowskim (pow. 6,1 ha, gm. Stężyca).
  • Brzegi Jeziora Stężyckiego (pow. 14 ha, gm. Stężyca).
  • Torfowisko na południe od Zdrębowa (pow. 9,5 ha, gminy Stężyca i Kościerzyna). Chronić będzie m.in. stanowisko lipiennika Loesela.
  • Torfowisko na południowy-wschód od Delewa (koło Kucborowa) (pow. 12 ha, gm. Stężyca).
  • Torfowisko na północ od Delewa (pow. 15,8 ha, gm. Stężyca).
  • Uroczysko Żuromino - Jezioro Żuromińskie z torfowiskiem w zatoce (pow. 18,3 ha, gm. Stężyca). Chronić będzie biocenozy i florę torfowiskową oraz lęgowiska ptaków wodno-błotnych.

Użytki ekologiczne planowane dodatkowo w efekcie inwentaryzacji obszaru ostoi (wg projektu Zespołu Dokumentacji Przyrodniczej
Pomorskiego Urzędu Wojewódzkiego w Gdańsku); wszystkie obiekty w całości leżą na terenie ostoi:

  • Oczko wodne z ponikłem igłowatym koło Czapielskiego Młyna (gm. Stężyca).
  • Torfowisko koło Rątów (gm. Somonino).
  • Torfowisko "Widłaczkowe Torfy" koło Szymbarka (gm. Stężyca).
  • Łąki pełnikowe nad Jeziorem Stężyckim (gm. Stężyca).
  • Łąki storczykowe koło Rybaków (gminy Stężyca i Somonino).
  • Torfowisko koło Rybaków (gm. Somonino).

Planowane poszerzenie rezerwatu "Las Ostrzycki" (projekt Zespołu Dokumentacji Przyrodniczej) - w celu objęcia ochroną nowych

stanowisk obuwika oraz wielu innych zagrożonych gatunków roślin, znajdujących się nad Jeziorem Ostrzyckim około 1 km na zachód od granic obecnego rezerwatu (gmina Stężyca).

 

9. Jeziora Kistowskie, Powierzchnia : 376.8 ha, Gmina Sulęczyno, Sierakowice
 

Ogólna charakterystyka obszaru 
Na terenie ostoi są trzy jeziora lobeliowe (Chojnackie, Warleńskie, Ostrowickie), w każdym z nich występuje populacja elismy wodnej. Są to stosunkowo niewielkie jeziora o zróżnicowanej głębokości (głębokości maksymalne 8 - 19 m). Woda tych jezior cechuje się lekko kwaśnym lub bliskim obojętnemu odczynem wody (pH 6,63 - 6,95) oraz niskim przewodnictwem elektrolitycznym (39,8 - 52,2 S/cm). Jest ona dość mocno zabarwiona, co wynika ze znacznej zawartości substancji humusowych. Obecnie są to jeziora mezo- i eutroficzne.
Roślinność podwodna jezior jest słabo wykształcona. W jeziorach Warleńskim i Chojnackim występują płaty zbiorowiska zespół poryblinu jeziornego i lobelii jeziornej. Znajdują się tutaj trzy potwierdzone stanowiska Elismy wodnej, w tym jedno dość liczne w Jeziorze Chojnackim. Jest to największe z nieobjętych dotychczas siecią Natura 2000 skupisko stanowisk tego gatunku na Pojezierzu Kaszubskim. W jeziorach tych są także dwa stanowiska poryblinu kolczastego.

 


10. Nowa Sikorska Huta, Powierzchnia : 176.1 ha, Gmina Stężyca
 

Ogólna charakterystyka obszaru 

Ostoja leży na Pojezierzu Kaszubskim, między Nową Sikorską Hutą a Kłobuczynem, w powiatach kartuskim i kościerskim. Obejmuje swym zasięgiem fragment wysoczyzny morenowej o rzeźbie falistej z lokalnym wyniesieniem Serża Góra oraz z zespołem niewielkich torfowisk i oczek wodnych w lokalnych obniżeniach terenu. Większość oczek ma charakter zbiorników dystroficznych. Zdecydowaną większość powierzchni terenu zajmują lasy iglaste (85%), natomiast pozostałą część siedliska rolnicze.
Powierzchnie wysoczyznowe zajęte są w przewadze przez leśne zbiorowiska zastępcze z sosną, świerkiem i brzozą w drzewostanach, w części przez odłogowane pola i grunty orne. W obrębie torfowisk wykształciła się głównie roślinność mszarna. W dystroficznych oczkach wodnych i dołach potorfowych występują agregacje pływaczy Utricularia vulgaris, U. minor.
Na obrzeżach torfowisk obecne są wąskie pasy łąk, lokalnie suche wrzosowiska. W ostoi znajduje się kilka śródleśnych, niewielkich zbiorników z dość liczną strzeblą. Powierzchnia tych zbiorników wynosi od 0,03 ha do 0,37 ha (razem 0,50 ha). W zbiornikach strzeblowych stwierdzono też liczne karasie pospolite i pojedyncze karasie srebrzyste 

 

 11. Piotrowo, Powierzchnia : 503.6 ha, Gmina Somonino


 

Ogólna charakterystyka obszaru 

Ostoja położona jest pomiędzy Piotrowem, Chylową Hutą, Grabowską Hutą oraz wybudowaniami Kłobuczyna - w powiatach kościerskim i kartuskim. Obejmuje ona wysoczyznę moreny dennej przeciętą doliną rzeki Wierzycy, z zagłębieniami wypełnionymi różnej wielkości torfowiskami i zbiornikami wodnymi. Na północnym wschodzie obejmuje fragmentarycznie wzniesienia czołowomorenowe. W ostoi znajduje się obszar źródliskowy rzeki Wierzycy wraz z jej górnym odcinkiem. Ponad połowę obszaru stanowią siedliska rolnicze, zaś lasy iglaste to 35% powierzchni obszaru, pozostałą część stanowią lasy liściaste i mieszane.
Obszar charakteryzuje się zróżnicowaną strukturą użytkowania terenu. Występują tu:
• duże powierzchnie nieużytków w postaci kompleksu torfowisk, bagien, zbiorników wodnych (w obniżeniach terenu),
• łąki i pastwiska (te głównie w dolinach cieków oraz na obrzeżach torfowisk),
• zróżnicowanej wielkości kompleksy leśne (najczęściej na stromych stokach wzgórz i dolin oraz w obrębie torfowisk),
• duże kompleksy pól uprawnych,
• zabudowa wsi Piotrowo oraz pojedyncze rozproszone gospodarstwa rolne osad związanych z obszarem,
• droga przecinająca ostoję, prowadząca z Kłobuczyna do Grabowskiej Huty oraz sieć lokalnych dróg gruntowych,
• linie energetyczne.
Torfowiska i towarzyszące im zbiorniki (oczka potorfowe, rzadziej naturalne jeziorka) mają zróżnicowaną wielkość. Wśród nich jest rozległy, cenny kompleks torfowiskowy, z dużym zbiornikiem dystroficznym - Jeziorem Piotrowskim - położony pomiędzy Piotrowem, a Grabowską Hutą. Większość torfowisk była w przeszłości eksploatowana. Obecnie torfowiska zdominowane są przez zróżnicowaną roślinność mszarną z klasy Scheuchzerio-Caricetea fuscae oraz roślinność szuwarową - rozwijającą się wtórnie w potorfiach.
Na przesuszonych kopułach torfowiskowych występują fitocenozy mszarne, w których dominują wrzos i wełnianka, licznie pojawia się sosna. Różnej wielkości powierzchnie w obrębie torfowisk zajmują płaty boru bagiennego, a także drzewostany sosnowe z trzęślicą modrą i roślinami borowymi w runie. Niekiedy pojawiają się degeneracyjne postaci brzeziny bagiennej. Pło mszarne szeroką strefą występuje również na obrzeżach Jeziora Piotrowskiego.
W obrębie kompleksu torfowisk i bagien występuje wiele zbiorników wodnych o zróżnicowanej powierzchni i głębokości, zasiedlonych przez strzeblę błotną, w tym kompleks częściowo połączonych mniejszych zbiorników. W niektórych zbiornikach, poza strzeblą stwierdzono karasia pospolitego.
Ostoja klasyfikuje się w czołówce najwartościowszych w regionie obszarów siedliskowych strzebli błotnej. Znajdują się tu liczne zbiorniki, w większości potorfowe i śródleśne, o stosunkowo małym zagrożeniu, z liczną populacją strzebli. Niektóre zbiorniki są stosunkowo duże. Ostoja chroni głównie siedliska strzebli.

Status ochrony

 formy ochrony przyrody
Kaszubski Park Krajobrazowy  


12. Prokowo, Powierzchnia: 887,4 ha, Gmina: Kartuzy, Przodkowo

Ogólna charakterystyka obszaru 
Obszar obejmuje fragment terenu o urozmaiconej rzeźbie, w większości pokryty lasem (około 60% to siedliska lasów mieszanych), z obecnością Jeziora Białego, szeregiem zatorfionych zagłębień, w tym - ze zbiornikami dystroficznymi i obecnością strzebli błotnej, a także stanowiskiem buczyny nawapiennej, z udziałem w runie storczyków - m.in. obuwika pospolitego. Jedną czwartą terenu stanowią siedliska rolnicze, a pozostałą część zajmują siedliska leśne i wody śródlądowe (stojące i płynące).
 Ostoja obejmuje Jezioro Białe wraz z jego zlewnią całkowitą. Jezioro jest głębokim (31 m) i dość dużym, oligotroficznym i umiarkowanie twardowodnym zbiornikiem. Woda w jeziorze jest przezroczysta i niemal bezbarwna. Jest ona dobrze natleniona w całym profilu głębokości. Jezioro cechuje się dobrym stanem zachowania i względnie dużą odpornością na degradację. Roślinność podwodną jeziora budują rosnące do 8 m głębokości ramienice i rośliny naczyniowe. W niemal całym litoralu występują zwarte łąki ramienicowe. Tworzą je przede wszystkim ramienica krucha i świecznica giętka. W płytkim litoralu (0-1 m) płaty budują także ramienica przeciwstawna oraz ramienica delikatna. Skład gatunkowy zbiorowisk ramienic jest typowy dla siedlisk umiarkowanie twardowodnych.
W szeregu zagłębień terenu, w których są torfowiska przejściowe, znajdują się oczka wodne lub dawne wyrobiska potorfowe. Występuje w części z nich strzebla błotna. Torfowiska otaczają miejscami płaty boru bagiennego i brzeziny bagiennej. Stosunkowo szeroko rozpowszechnionym siedliskiem leśnym jest siedlisko grądu subatlantyckiego. Szczególnie cenny jest fragment terenu leśnego z siedliskiem kaszubskiej buczyny storczykowej, ze stanowiskiem kilku gatunków storczyków, a zwłaszcza obuwika pospolitego. Jego populacja jest tu stosunkowo obfita i wydaje się być stabilna. Obszar obejmuje też szereg rynien z łąkami wilgotnymi, o bogatej florze, z wieloma rzadkimi i chronionymi gatunkami, jak m.in. kukułka szerokolistna, pełnik europejski. Na tym obszarze występują następujące siedliska: twardowodne oligo- i mezotroficzne zbiorniki wodne z podwodnymi łąkami ramienic Charetea, pionierska roślinność na kamieńcach górskich potoków, górskie i niżowe murawy bliźniczkowe (Nardion - płaty bogate florystycznie), niżowe i górskie świeże łąki użytkowane ekstensywnie (Arrhenatherion elatioris), torfowiska przejściowe i trzęsawiska (przeważnie z roślinnością z Scheuchzerio-Caricetea), żyzne buczyny (Dentario glandulosae-Fagenion, Galio odorati-Fagenion), ciepłolubne buczyny storczykowe (Cephalanthero-Fagenion), grąd subatlantycki (Stellario-Carpinetum), pomorski kwaśny las brzozowo-dębowy (Betulo-Quercetum), bory i lasy bagienne (Vaccinio uliginosi-Betuletum pubescentis, Vaccinio uliginosi-Pinetum, Pino mugo-Sphagnetum, Sphagno girgensohnii-Piceetum i brzozowo-sosnowe bagienne lasy borealne), łęgi wierzbowe, topolowe, olszowe i jesionowe (Salicetum albo-fragilis, Populetum albae, Alnenion glutinoso-incanae, olsy żródliskowe).  

 

13. Lasy Mirachowskie-OSO; Powierzchnia : 8232.4 ha, Gmina: Chmielno, Kartuzy, Sierakowice
 

Ogólna charakterystyka obszaru 
Ostoja Lasy Mirachowskie obejmuje kompleks lasów leżących w centralnej części Pojezierza Kaszubskiego na Wysoczyźnie Mirachowskiej. Lasy te są największym zwartym kompleksem leśnym na Pojezierzu. W środkowej i południowej części ostoi lasów jest mało, gdyż zostały one wycięte, a grunty zajęte pod uprawy rolne. Ostoja obejmuje fragment centralnej, najwyższej części pojezierza morenowego. Krajobraz ostoi charakteryzuje niezwykle urozmaicona rzeźba terenu, z charakterystycznymi głęboko wciętymi rynnami jezior, dolinami małych strumieni oraz stromymi stokami opadającymi ku dolinom rzecznym. Jest to obszar wododziałowy pomiędzy dwoma dużymi rzekami przymorskimi, biora tu poczatek Łupawa z Bukowiną. W północnej części przebiega równoleżnikowo głęboka rynna, w której układają się jeziora Lubygość i zespół jezior Potęgowskich. Jest tu też wiele małych jeziorek i oczek dystroficznych, otoczonych torfowiskami, z borami sosnowymi i brzezinami bagiennymi Przeważają siedliska lasu mieszanego świeżego, boru mieszanego świeżego, boru mieszanego bagiennego i lasu świeżego. W drzewostanie dominuje sosna (58% udziału), mniejszy udział świerka (17%), buka (18%) i brzozy (3%). Drzewostan jest stosunkowo młody, najstarsze płaty obejmują rezerwaty przyrody. Osadnictwo jest mocno rozwinięte na terenach nieleśnych. 

Status ochrony
 

Rezerwat Przyrody: Jezioro Turzycowe (11,4 ha) Kurze Grzędy (170,7 ha) Leśne Oczko (31,7 ha) Lubygość (70,8 ha) Szczelina Lechicka (41,3 ha) Staniszewskie Błoto (130,4 ha) Staniszewskie Zdroje (37,5 ha) Żurawie Błoto (109,1 ha) Park Krajobrazowy: Kaszubski Obszar Chronionego Krajobrazu Dolina Łeby

 

Wielkość obszaru objętego prawną ochroną przyrody.[ha]  
Brak Informacji z powiatu.

 

Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000
Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody

Ścieżki edukacyjne

  • Ścieżka przyrodniczo – dydaktyczna „Brzegiem Jeziora Węgorzyno”; dł. 5 km, gm. Sulęczyno (tematyka leśno-przyrodnicza),
  • Ścieżka dydaktyczna „Rynna Rzeki Słupii”, dł. 2 km, gm. Sulęczyno,
  • Ścieżka edukacyjna w Mojuszu „Poznać i zrozumieć las”; podstawowa tematyka: edukacja leśna; pow: 8232,38 ha
  • Arboretum Leśników Kartuskich (Nadleśnictwo Kartuzy) tematyka: rozpoznawanie roślinności, w tym głównie gatunków drzew, dł. ok. 1 km,
  • Kartuska Aleja Filozofów, tematyka: zasady przyrody Poj. Kaszubskiego, w tym świat zwierząt, roślin, grzyby i ekosystem wodny, dł. 1,1 km
  • Ścieżka edukacyjna wokół jeziora Kłodno, gm. Chmielno
  • Ścieżka przyrodniczo – edukacyjna wokół rezerwatu „Ostrzycki Las”, gm. Stężyca
  • Ścieżka przyrodniczo – edukacyjna w Węsiorach (Kamienne Kręgi), gm. Sulęczyno


Wycieczki z przewodnikiem

Brak danych z powiatu
Prelekcje
Gmina Sulęczyno:

  • 4 prelekcje „Ochrona przyrody i lasu, łowiectwo”,

Wydawnictwa – podać:

Brak danych z powiatu

Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych

Gmina Kartuzy: Nazwa projektu: Budowa Centrum Sportów Wodnych i Promocji Regionu Złota Góra, czas realizacji:  2009-2010,
 

 

Powiat Kościerski

Formy ochrony przyrody
Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000
Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody
Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych

Powiat Kwidzynski

Formy ochrony przyrody
Park Narodowy - brak
Rezerwat przyrody 
  • Nazwa: Kwidzyńskie Ostnice
    • Lokalizacja m.Kwidzyn
    • Wielkość 0,2 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
Rezerwat florystyczny utworzony dla ochrony najbardziej wysuniętego na północ stanowiska ostnicy Jana oraz kilku gatunków roślin ciepłolubnych. W obrębie rezerwatu niezbędna jest ochrona czynna polegająca na eliminacji drzew, krzewów i trzcinnika piaskowego, a także utworzenie otuliny wokół rezerwatu, szczególnie od strony południowej
  • Nazwa: Jezioro Liwieniec
    • Lokalizacja gm. Prabuty
    • Wielkość 82,8 ha
Rezerwat ptasi chroniący ostoje ptaków wodno- błotnych i miejsc gniazdowania łabędzia niemego oraz kolonie lęgowe mewy śmieszki
Park krajobrazowy - brak
Obszary chronionego krajobrazu
  • Nazwa: Obszar Chronionego Krajobrazu Doliny Kwidzyńskiej
    • Lokalizacja część Żuław Wiślanych w dolinie Dolnej Wisły
    • Wielkość 1 597 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
      Rozbudowana sieć hydrograficzna. Cechą charakterystyczną jest silnie zróżnicowana roślinnośc terenów podmokłych
  • Nazwa: Ryjewski Obszar Chronionego Krajobrazu
    • Lokalizacja gm. Ryjewo
    • Wielkość: 3 065 ha / z czego w powiecie kwidzyńskim 3 025 ha/
    • Główne walory przyrodnicze:
      Zajmuje zbocza Doliny Wisły i jej strefe krawędziową ze zbiorowiskami grądów subkontynentalnych i borów mieszanych.
  • Nazwa: Sadliński Obszar Chronionego Krajobrazu
    • Lokalizacja gm. Sadlinki
    • Wielkość: 6 879 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
      Obejmuje grądy subkontynentalne na zboczach doliny Wisły oraz fragment doliny Liwy
  • Nazwa: Morawski Obszar Chronionego Krajobrazu
    • Lokalizacja gm. Gardeja
    • Wielkość: 2 909 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
      Fragment Pojezierza Iławskiego o łagodnych wzgórzach morenowych, wokół zespołu tzw. Jezior Morawskich: Morawy, Klasztorne, Leśne, Kucki, Różan i Rybno. Są to tereny o dużych wartościach turystyczno- rekreacyjnych.
  • Nazwa: Obszar Chronionego Krajobrazu Jeziora Dzierzgoń
    • Wielkość 5 630 ha (w powiecie kwidzyńskim1 603 ha)
    • Główne walory przyrodnicze:
      Elementami krajobrazotwórczymi tego obszaru są niecki jezior rynnowych : Dzierzgoń i Balewskie wraz z terenami przyjeziornymi oraz dwa kompleksy leśne: las mieszany świeży, miejscami las wilgotny i ols
  • Nazwa: Obszar Chronionego Krajobrazu Białej Góry
    • Wielkość 3 971 ha (w powiecie kwidzyńskim 518 ha)
    • Obejmuje międzyrzecza Wisły- Leniwki i Nogatu oraz tereny położone między Nogatem a ścianą lasu rosnącego na zboczu doliny Wisły. Brzegi porastają oczerety i szuwary stwarzające dogodne warunki bytowania i lęgu ptactwa wodnego i błotnego.
  • Nazwa: Obszar Chronionego Krajobrazu rzeki Liwy
    • Wielkość5 397 ha (w powiecie kwidzyńskim 1 213 ha)
    • Główne walory przyrodnicze:
      Fragment Pojezierza Iławskiego obejmujący dolinę Liwy ze znacznym kompleksem subkontynentalnych prądów.
  • Pomniki przyrody - ilość z uwzględnieniem rodzaju
    • m. Kwidzyn - 45 szt. w tym:
      • trzy pomniki w postaci głazów narzutowych
      • drzewa: dęby szypułkowe, grab pospolity, wiąz, jesion wyniosły, kasztanowiec zwyczajny, grusza pospolita, topola biała, wiązy górskie, lipy drobnolistne, klony pospolite, miłorzęby dwuklapowe, cisy pospolite, buk pospolity
    • gm. Kwidzyn- 10 szt / w tym 2 grupy drzew - 3 szt. i 2 szt. . / - drzewa: dęby szypułkowe, topole białe, buk pospolity
    • gm. Gardeja - 23 szt. - drzewa: buk pospolity, lipa drobnolistna, dęby szypułkowe
    • gm. i m. Prabuty - 26 szt.- drzewa : świerk pospolity, buk pospolity, lipy drobnolitne, sosny pospolite, dęby szypułkowe,
    • gm. Ryjewo- 9 szt.- drzewa: żywotnik olbrzymi, dęby szypułkowe
    • gm. Sadlinki - 13 szt. w tym:drzewa: wierzba, topola biała, kasztanowiec biały, sosna pospolita, buki pospolite
      • 1 grupa drzew: topole, osiki
      • głaz
Zespoły przyrodniczo-krajobrazowe - brak
Użytki ekologiczne
  • w gminie Gardeja o powierzchni 36,7 ha ( tereny bagienne i łąka śródleśna)
w gminie Sadlinki o powierzchni 4,18 ha (lasy łęgowe)
"Strzeblowe Oczka" w gminie Ryjewo o powierzchni 3,64 ha (zachowanie strzebli błotnej i biocenoz torfowych)

 Obszary Natura 2000

Powiat kwidzynski - SOO – Specjalne Obszary Ochrony (siedliskowe)

 

Nazwa obszaru
Kod obszaru
Pow.ogółem
pow.woj[ha]
Gmina
Dolna Wisła
PLH220033
9844
Kwidzyn, Ryjewo, Sadlinki
pozostałe pow. malborski, tczewski,sztumski,
 
Mikołajki Pomorskie
PLH220076
132,4
Prabuty
Mikołajki Pomorskie PLH220076
Jest to fragment falistego terenu, pokrytego w większości lasem, z szeregiem zagłębień, w których obecnie są torfowiska przejściowe z wodnymi oczkami lub dawnymi wyrobiskami potorfowymi. Występuje w części z nich strzebla błotna. Otaczający las tworzą płaty kwaśnej buczyny, kwaśnej dąbrowy i grądu subatlantyckiego, a przy torfowiskach również boru bagiennego i brzeziny bagiennej.
 
 
 Powiat kwidzynski   -OSO – Obszary Specjalnej Ochrony(ptasie) 
 

 

Nazwa obszaru
Kod obszaru
Pow.ogółem
pow.woj[ha]
Gmina
Dolna Dolnej Wisły
040003
33559,04
10738,89
Kwidzyn, Ryjewo, Sadlinki
pozostałe pow. gdański,, malborski, tczewski,sztumski,nowodworski
woj.kujawsko-pomorskie.
Dolina Dolnej Wisły PLB040003 typ J
Na terenie powiatu kwidzyńskiego OSOP obejmuje głównie międzywale Wisły pokrywając się z Obszarem Chronionego Krajobrazu Doliny Kwidzyńskiej. Występują tu co najmniej 44 gatunki ptaków z Załącznika i Dyrektywy Ptasiej, 4 gatunki z Polskiej Czerwonej Księgi. Bardzo ważna ostoja dla ptaków migrujących i zimujących. W okresie lęgowym obszar ten zasiedla: nurogęś, ohar, rybitwa białoczelna, rybitwa rzeczna, zimorodek, ostrygojad, derkacz, siweczka rzeczna. W okresie zimy spotkamy tu: bielika, gągoła, nurogęsi, bielaczki i inne gatunki wodno-błotne.
 
 
Wielkość obszaru objętego prawną ochroną przyrody.[ha]                25878 ha       

 

 

Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000
Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody

Ścieżki edukacyjne

  • Nazwa: Ścieżka przyrodniczo –leśna w Sadlinkach
    • Długość: 2,2 km
    • Podstawowa tematyka: Trasa powstała w 1997 roku na terenie Sadlińskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu. Gospodarzem ścieżki jest Nadleśnictwo Kwidzyn. Wytyczona ścieżka daje możliwość poznania ciekawych obiektów przyrodniczych, podziwiania widoków z tarasu widokowego na Dolinę Wisły. Trasa ma cel także edukacyjny – znajdują się 22 przystanki tematyczne i tablice informacyjne przedstawiające m.in. profil glebowy, budowę drzewostanu, gatunki drzew leśnych, życie w martwym pniu, ptasi budzik.
  • Nazwa: Piesza ścieżka leśna w Rodowie
    • Długość: od 2,2 do 5,5 km w zależności od wariantu przejścia
    • Podstawowa tematyka: Początek i koniec trasy ma miejsce przy siedzibie Centrum Artystyczno - Ekologicznego w Rodowie, gmina Prabuty. Ścieżka daje możliwość poznania form ochrony przyrody, zróżnicowanych struktur przyrodniczych oraz tematykę hodowli lasu.
  • Nazwa: Ścieżka edukacyjna w Barcicach
    • Długość: 1,4 km
    • Podstawowa tematyka: Ścieżka powstała przy współpracy Nadleśnictwa Kwidzyn i Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego w Barcicach. Ma na celu przybliżyć zainteresowanym tajniki przyrody i las. Tablice informacyjne przedstawiają m.in. budowę lasu, fazy wzrostu drzewostanu, mieszkańców lasu, ptasi budzik. Jest to również miejsce wypoczynku
  • Nazwa: Ścieżka Przyrodniczo – Leśna w Orkuszu
    • Długość: 2,7 km
    • Podstawowa tematyka: Ścieżka rozpoczyna się i kończy na terenie Bazy Obozowej Skaut Hufca Związku Harcerstwa Polskiego Kwidzyn w Orkuszu. Powstała z inicjatywy ZHP we współpracy z Nadleśnictwem Kwidzyn. Trasa ścieżki składa się z 12 przystanków tematycznych i tablic informacyjnych na których znajdują się informacje dotyczące m.in. profili glebowych, warstwowej budowy lasu, gospodarki łowieckiej czy ochrony lasu.
  • Nazwa: Ścieżka Przyrodnicza w Brachlewie
    • Długość: 5,0 km
    • Podstawowa tematyka: Ścieżka powstała z myślą o uczestnikach zajęć Zielonej Szkoły utworzonej w Brachlewie. Zajęcia terenowe prowadzone są tutaj przez leśników, ornitologów oraz biologów, a z 13 tablic tematycznych, rozmieszczonych wzdłuż ścieżki, można zaczerpnąć informacji dotyczących m.in.: obiegu materii w przyrodzie, pokroju drzew czy nasion i owoców.

Wycieczki z przewodnikiem

Brak danych
Prelekcje
Brak danych
Wydawnictwa – podać:
 

  • Tytuł: Zielonymi Ścieżkami Powiatu Kwidzyńskiego
    • pod redakcją: Ewa Romanow - Pękal
    • Wydawca: Stowarzyszenie „Eko-Inicjatywa”
    • Rok wydania: 2010 
Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych

Brak danych 

Powiat Lęborski

Formy ochrony przyrody

1.1 Park Narodowy
Nazwa Słowiński Park Narodowy    Lokalizacja Gmina Łeba, Wicko, Ustka, Wicko, Smołdzino   Wielkość 32 744,03 ha

Główne walory przyrodnicze
• Lokalizacja: jest położony w obszarze dwóch powiatów lęborskiego i słupskiego. W powiecie lęborskim znajduje się na terenie gminy Łeba, Wicko i zajmuje część Charbrowa
• Wielkość: 32744,03 ha w tym 11171,14 ha stanowią wody Bałtyku, z tego w obszarze powiatu lęborskiego znajduje się 2743,97 ha
• Główne walory przyrodnicze:
Jeden ze Światowych Rezerwatów Biosfery, niezwykle atrakcyjny turystycznie                  z unikalnymi na skalę europejską wydmami ruchomymi przesuwającymi się z prędkością dochodzącą do 15 m rocznie, z przybrzeżnymi jeziorami Gardno i Łebsko oraz przylegającymi do nich terenami. Występuje tu bogactwo i różnorodność flory i fauny, min. endemiczny gatunek siei łebskiej. Prawie 20% zbiorowisk roślin wydmowych, borowych, torfowiskowych i łąkowych nie występuje poza terenem SPN lub ma w nim główne centrum rozmieszczenia w Polsce. Torfy wysokie położone w obrębie SPN zostały objęte rezerwatem przyrody o ogólnej powierzchni 314,63 ha z czego 30,76 ha znajduje się w powiecie lęborskim. Park obfituje w miejsca lęgowe i żerowiska około 250 gatunków ptaków, co stanowi prawie 75% awifauny Polski. Kompleksy leśne i łąki są miejscem występowania bardzo licznej populacji jelenia, sarny, dzika, lisa i kuny. Rzadziej można spotkać gronostaje, wydry, daniele i łososie. W strefie przybrzeżnej Bałtyku obserwowane bywają zagrożone wyginięciem foki i morświny. Niezwykłą urodę SPN kształtują zaskakujące kontrasty. Sąsiadują tutaj bezpośrednio ze sobą skrajnie odmienne środowiska. Wzajemnie się przenikają biocenozy wydmowe, leśne, bagienne, wodne i łąkowe. Na terenie parku znajdują się rezerwaty przyrody z tego 30% obszarów objętych jest ochroną ścisłą i 14% częściową.

 

1.2.Rezerwat przyrody

1.2.1 Nazwa Mierzeja Sarbska    
Lokalizacja Gmina Łeba, Wicko    Wielkość 546,43 ha
Wielkość: pow. 546,63 ha , z czego w mieście Łeba 300 ha, w gm. Wicko 29,09 ha
Główne walory przyrodnicze:
Rezerwat krajobrazowy położony na pograniczu powiatu lęborskiego i wejherowskiego. Poza Słowińskim Parkiem Narodowym, jedyna na polskim wybrzeżu z ruchomymi wydmami parabolicznymi. Znajdują się tu bardzo cenne zagłębienia wypełnione torfem i dobrze zachowane bory bażynowe oraz olsy. Ostoja puchacza. Jeden z najcenniejszych rezerwatów na polskim wybrzeżu.

1.2.2. Karwickie Źródliska
Lokalizacja Karwica  Wielkość  3,22 ha + 38,84 ha otulina
Główne walory przyrodnicze: obszar źródliskowy wraz z otaczającym lasem oraz charakterystycznymi, rzadkimi i chronionymi gatunkami roślin
Centralnym miejscem rezerwatu jest fragment torfowisk z licznymi ciekami wodnym, porośniętymi olchą.
To fragment naturalnych źródlisk rzeki Unieszynki oraz rzadkie gatunki flory i fauny w pobliżu wsi Karwica. Centralnym miejscem rezerwatu jest fragment torfowisk z ciekami wodnymi występującymi dość licznie porośniętymi olchą. Woda wydobywa się ze stoków porośniętych ponad stuletnim drzewostanem, bukowym, otaczających całość rezerwatu spływa i zasila rzeczkę. Poza dwoma głównymi gatunkami drzew występuje tu niezliczona ilość gatunków runa, warstwy krzewów i drzew. Różnica wzniesień między północną i południową granicą rezerwatu to kilkadziesiąt metrów wysokości .
1.2.3. Nazwa    Łebskie Bagno 
Lokalizacja pradolina rzeki Łeby – okolice wsi Redkowice i Niebędzino
Wielkość 111,32 ha
Główne walory przyrodnicze
Obejmuje ochroną  populacje 5 gatunków roślin kwiatowych, populacje 4 gatunków mchów umieszczonych na czerwonej liście Polski. Ochrona obejmuje fitocenozy mszarne, fitocenozy boru bagiennego oraz brzeziny bagiennej. Istotną rzeczą jest ochrona zdegradowanego siedliska torfowiska wysokiego zdolnego do regeneracji. 
Łebskie Bagno jest torfowiskiem wysokim typu bałtyckiego, o naruszonej równowadze ekologicznej w wyniku niewłaściwego użytkowania.

1.2.4. Nazwa Czarne Bagno 
Lokalizacja pradolina rzeki Łeby – okolice wsi Niebędzino i Janowiczki
Wielkość 102,86 ha
Główne walory przyrodnicze
Obejmuje fragment złoża torfu wysokiego wraz z dystroficznym jeziorkiem z rzadkim zespołem grążela drobnego Nupharetum pumilii. Występuje tu wiele gatunków roślin naczyniowych objętych ochroną, w tym 8 objętych ochroną ścisłą, m.in.: Rosiczka okrągłolistna, Wrzosiec bagienny, Woskownica europejska, Grążel drobny, Malina moroszka. Chronionych jest 14 gatunków mchów i 1 gatunek porostów z V Załącznika Dyrektywy Siedliskowej, 11 gatunków mchów torfowców objętych w Polsce ochroną ścisłą,11 gatunków mchów właściwych i torfowców podlegających ochronie częściowej, 2 gatunki porostów chronione częściowo, 3 gatunki torfowców zamieszczone na krajowej Czerwonej Liście. W rezerwacie Czarne Bagno objęto ochroną następujące zespoły roślinne: fitocenozy mszarne oraz wilgotnych wrzosowisk na torfie wysokim, bór bagienny Vaccinio uliginosi-Pinetum   oraz brzezinę bagienną Vaccinio uliginosi-Betuletum pubescentis.

1.2.5. Nowe Wicko
Lokalizacja gm. Wicko, położony w dolinie Łeby na zachód od wsi Wicko
Wielkość 24,49 ha
Główne walory przyrodnicze:
Rezerwat florystyczny, chroni silnie zarośnięte jezioro eutrofizyczne oraz zbiorowiska szuwarowe, zarośla łozowe, oles, łęg i brzezinę bagienną. Najcenniejsze elementy florystyczne to: narecznica grzebieniasta oraz chronione gatunki - woskownica europejska, porzeczka czarna i kruszyna pospolita.

1.2.4.Nazwa Las Górkowski 
Lokalizacja Gmina Wicko  Wielkość 99,40 ha
Lokalizacja: Rezerwat położony w gm. Wicko, na terenie Nadleśnictwa Łeba w Obrębie Łeba, przy osadzie Górka
Główne walory przyrodnicze:
Rezerwat chroni zbiorowiska roślinne wykształcone na glebach torfowych oraz obszar naturalnej retencji wodnej. Rezerwat stanowi enklawę leśną położoną wśród rozległych połaci łąk doliny Łupawy. Tworzą ją fitocenozy brzeziny bagiennej z udziałem bagna zwyczajnego, boru mieszanego sosnowo - dębowego oraz olszyny bagiennej. W podszycie występuje wiele gatunków chronionych m. in. Konwalia majowa, paprotka zwyczajna, porzeczka czarna, kruszyna pospolita i kalina koralowa. Rezerwat stanowi ostoję licznych gatunków ptaków i ssaków.

 

 

 

1.3 Park krajobrazowy
Brak

 

1.4 Obszary chronionego krajobrazu

1.4.1. Nazwa "Fragment Pradoliny Łeby i wzgórza morenowe na południe od Lęborka"
Lokalizacja: na południe od Lęborka
Wielkość: powierzchnia 16731 ha, w tym 16 131 pow. lęborski, 600 ha - pow. słupski.
Główne walory przyrodnicze:
Przeważa krajobraz strefy krawędziowej Pradoliny Łeby - Redy. Zbocza i krawędzie pradoliny oraz na południe od nich położone wzgórza morenowe porastają lasy o bogatym składzie gatunkowym i zróżnicowanej strukturze wiekowej. Urok tego obszaru podkreśla szeroka pradolina, przełomy rzek Unieszynki, Sitnicy i Okalicy oraz tereny położone po wschodniej stronie Jeziora Lubowidzkiego. Jest to miejsce rekreacji dla mieszkańców Lęborka
1.4.2. Nazwa „Dolina Łupawy „  Lokalizacja- Oskowo, Siemirowice Wielkość
Główne walory przyrodnicze
Jest to teren blisko 1000 hektarów pod nazwą Dolina Łupawy, w skład której wchodzą doliny dwóch rzek: części Łupawy i Bukowiny. 16 powierzchni Użytków Ekologicznych zajmujących obszar 31,83 ha stanowią również cenne przyrodniczo tereny. Poza tym wszelkie pojedyncze stanowiska roślin chronionych i rzadkich znajdują się pod szczególną opieką miejscowych leśników.
Unikalność obszaru tworzy bogata fauna oraz rzadkie i zagrożone gatunki roślin z Polskiej Czerwonej Księgi. Poza tym to jedno z największych skupisk źródlisk na Pomorzu.
Obszar obejmuje doliny rzek Łupawy i Bukowiny od wypływu z jeziora i zajmuje powierzchnię 5508,63 ha.
W granicach obszaru występują: naturalne, głębokie koryta rzeczne Łupawy i Bukowiny; źródliska i niewielkie potoki (dopływy); rozległe obszary łęgu o podgórskim charakterze (Carici remotae-Fraxinetum) na zboczach doliny, jak również grądy dębowo-grabowe (Stellario-Carpinetum) w wielu wąwozach oraz buczyny (Luzulo-Fagetum) i (Asperulo-Fagetum) oraz podmokłe łąki, torfowiska przejściowe i wysokie, oraz dystroficzne jeziora w bezodpływowych obszarach. Obszar chroni 14 typów siedlisk z Załącznika I Dyrektywy Rady 92/43/EWG. Są to jednocześnie ważne siedliska fauny, niezwykle tu bogatej. Dodatkową wartość stanowią: górski i podgórski charakter rzeki, jedno z największych skupisk źródlisk na Pomorzu oraz duże kompleksy łęgów o podgórskim charakterze. Występują tu rzadkie i zagrożone gatunki roślin z Polskiej Czerwonej Księgi, bardzo liczna populacja słodkowodnego glonu Hildenbrandtia rivularis, świadcząca o czystości wód oraz cenne gatunki ryb łososiowatych. Dolina Łupawy stanowi siedlisko ptaków drapieżnych oraz ptaków wodno-błotnych i terenów łąk. Gatunki ryb takie jak: węgorz europejski, kleń, jelec, miętus, pstrąg potokowy oraz troć wędrowna są w Polsce prawnie chronione.
Zagrożeniem dla doliny rzeki Łupawy mogą być prace hydro-inżynieryjne, zaprzestanie użytkowania (np. wypasu lub wykaszania) łąk i soligenicznych torfowisk, intensyfikacja gospodarki leśnej, wycinanie drzew, zwłaszcza na stromych zboczach doliny, wąwozów i źródlisk oraz lokowanie w granicach obszaru i w jego sąsiedztwie inwestycji powodujących zanieczyszczenia wód.

 


1.5 Pomniki przyrody – ilość z uwzględnieniem rodzaju
Drzewa powiatu:
Klon zwyczajny - 5
Buk zwyczajny - 40
Dąb szypułkowy - 40
Lipa drobnolistna - 15
Grab pospolity - 1
Jarząb szwedzki - 1
Platan klonolistny – 6
Daglezja zielona – 1
Klon jawor – 1
Sosna zwyczajna – 2
Cis pospolity – 2
Kasztan jadalny – 2
Jesion wyniosły – 6
Wiąz górski – 1
Klon pospolity- 1
Grab zwyczajny- 2

Grupa drzew:
buk zwyczajny- 25 drzew
dąb szypułkowy- 3 drzewa
dąb bezszypułkowy- 4 drzewa
dąb bezszypułkowy- 3 drzewa
sosna zwyczajna- 2 drzewa
dąb szypułkowy- 2 drzewa
buk zwyczajny- 5 drzew
buk zwyczajny- 2 drzewa
dąb szypułkowy- 2 drzewa
buk zwyczajny- 2 drzewa
dąb szypułkowy- 7 drzew
buk zwyczajny- 3 drzewa
dąb szypułkowy- 3 drzewa
dąb szypułkowy- 2 drzewa
dąb szypułkowy- 2 drzewa

 

1.6 Zespoły przyrodniczo-krajobrazowe
Dolina Łupawy
Charakterystyka obszaru
Unikalność obszaru tworzy bogata fauna oraz rzadkie i zagrożone gatunki roślin z Polskiej Czerwonej Księgi. Poza tym to jedno z największych skupisk źródlisk na Pomorzu. Obszar obejmuje doliny rzek Łupawy i Bukowiny od wypływu z jeziora Jasień. Znajduje się on na terenie województwa pomorskiego i zajmuje powierzchnię 5508,63 ha. W granicach obszaru występują: naturalne, głębokie koryta rzeczne Łupawy i Bukowiny; źródliska i niewielkie potoki (dopływy); rozległe obszary łęgu o podgórskim charakterze (Carici remotae-Fraxinetum) na zboczach doliny, jak również grądy dębowo-grabowe (Stellario-Carpinetum) w wielu wąwozach oraz buczyny (Luzulo-Fagetum) i (Asperulo-Fagetum) oraz podmokłe łąki, torfowiska przejściowe i wysokie, oraz dystroficzne jeziora w bezodpływowych obszarach. Obszar chroni 14 typów siedlisk z Załącznika I Dyrektywy Rady 92/43/EWG. Są to jednocześnie ważne siedliska fauny, niezwykle tu bogatej. Dodatkową wartość stanowią: górski i podgórski charakter rzeki, jedno z największych skupisk źródlisk na Pomorzu oraz duże kompleksy łęgów o podgórskim charakterze. Występują tu rzadkie i zagrożone gatunki roślin z Polskiej Czerwonej Księgi, bardzo liczna populacja słodkowodnego glonu Hildenbrandtia rivularis, świadcząca o czystości wód oraz cenne gatunki ryb łososiowatych. Dolina Łupawy stanowi siedlisko ptaków drapieżnych oraz ptaków wodno-błotnych i terenów łąk. Gatunki ryb takie jak: węgorz europejski, kleń, jelec, miętus, pstrąg potokowy oraz troć wędrowna są w Polsce prawnie chronione. 


 

 1.7 Użytki ekologiczne

L.p. Nazwa obiektu Cel ochrony Powierzchnia /ha/ Położenie Numer w rejestrze Wojewody Pomorskiego
1 Ciągi Słonek zachowanie biocenoz łąkowych i szuwarowych 1,56 Nadleśnictwo Cewice Obręb - Mikorowo Leśnictwo - Uniesin Oddział - 10lp, 110c 314
2 Trójkątna Łączka zachowanie biocenoz łąkowych 1,66 Nadleśnictwo Cewice Obręb - Cewice Leśnictwo - Leśnik Oddział - 136d 315
3 Storczykowa Łączka zachowanie biocenoz łąkowych i cennych gatunków roślin 4,81 Nadleśnictwo Cewice Obręb - Cewice Leśnictwo - Jeziernik Oddział - 120c,j 316
4 Marglowa Łąka zachowanie biocenoz łąkowych 2,57 Nadleśnictwo Cewice Obręb - Cewice Leśnictwo - Jeziernik Oddział 118n,o 317
5 Sarnia Łąka zachowanie biocenoz łąkowych 4,17 Nadleśnictwo Cewice Obręb - Cewice Leśnictwo - Jeziernik Oddział - 116d 318
6 Oskowskie Szuwary zachowanie biocenoz łąkowych i szuwarowych 2,41 Nadleśnictwo Cewice Obręb - Mikorowo Leśnictwo - Kozin Oddział - 199n 319
7 Łąka nad Jeziorem Oskowskim zachowanie biocenoz łąkowych 3,67 Nadleśnictwo - Cewice Obręb - Mikorowo Leśnictwo - Kozin Oddział - 199b 320
8 Rozlewiska Jeziora Święte zachowanie biocenoz łąkowych i szuwarowych 1,88 Nadleśnictwo Cewice Obręb - Mikorowo Leśnictwo - Święte Oddział - 159f  321
9 Długa Łączka zachowanie biocenoz łąkowych i szuwarowych 2,34 Nadleśnictwo Cewice Obręb - Mikorowo Leśnictwo - Święte Oddział - 145j, 161b 322
10 Karwicka Łąka zachowanie biocenoz łąkowych 3,02 Nadleśnictwo Cewice Obręb - Mikorowo Leśnictwo - Jeziernik Oddział - 152t 323
11 Nad Grążelowym Jeziorem zachowanie biocenoz łąkowych i oczka śródleśnego 1,50 Nadleśnictwo Cewice Obręb - Cewice Leśnictwo - Jeziernik Oddział - 148f, 324
12 Nad Rzeką Unieszynką zachowanie biocenoz łąkowych 0,18 Nadleśnictwo Cewice Obręb - Cewice Leśnictwo - Jeziernik Oddział - 152bx 325
13 Torfowa Łąka zachowanie biocenoz łąkowych 0,18 Nadleśnictwo Cewice Obręb - Cewice Leśnictwo Jeziernik Oddział - 161f 326
14 Łąka nad Torowiskiem zachowanie biocenoz łąkowych 0,20 Nadleśnictwo Cewice Obręb - Cewice Leśnictwo Jeziernik Oddział - 161h 327
15 Wąska Łączka zachowanie biocenoz łąkowych 0,20 Nadleśnictwo Cewice Obręb - Cewice Leśnictwo - Jeziernik Oddział - 162j 328
16 Kostroga zachowanie biocenoz łąkowych i szuwarowych 1,48 Nadleśnictwo Cewice Obręb - Mikorowo Leśnictwo - Kozin Oddział - 231m 329

 

1.8 Obszary Natura 2000

krótka charakterystyka

Powiat lęborski - SOO – Specjalne Obszary Ochrony (siedliskowe)

Nazwa obszaru
Kod obszaru
Pow. ogółem pow. woj [ha]
Gmina
Mierzeja Sarbska
PLH220018
1882,9
Łeba, Wicko, pow. wejherowski
Ostoja Słowińska
PLH220023
32150,5
Łeba, Wicko, pow. słupski
Białe Błoto
PLH220002
43,42
Cewice, pow. wejherowski
Łebskie Bagna
PLH220040
211,47
Nowa Wieś Lęborska
Górkowski Las
PLH220045
99,3
Wicko
Dolina Łupawy
PLH220036
5508,63
Cewice, pow. słupski, bytowski
Karwickie Źródliska PLH220071 371,8 Cewice

Powiat lęborski - OSO – Obszary Specjalnej Ochrony (ptasie)

Nazwa obszaru
Kod obszaru
Pow. ogółem, pow. woj[ha]
Gmina
Przybrzeżne Wody Bałtyku
PLB990002
140,79 194 626,7
Łeba, obszar morski - pow. słupski, lęborski, wejherowski, pucki
Ostoja Słowińska
PLB220003
21 340,59
Wicko, Łeba pow. słupski

Gmina Cewice - Projektowany Specjalny Obszar Ochrony „Karwickie Źródliska” o pow. 371 ha
Opis obszarów Natura 2000
 
Mierzeja Sarbska
Jest obszarem o szczególnych walorach krajobrazowych, stanowi część Nadmorskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu i obejmuje swym zasięgiem rezerwat przyrody Mierzeja Sarbska, chroniący zbiorowiska roślinności wydmowej i bagiennej.
 Występują tu cenne wydmy wałowe i paraboliczne – takie jak w Słowińskim Parku Narodowym. Ponad połowę obszaru zajmują siedliska wyszczególnione w Załączniku I Dyrektywy Siedliskowej. Ostoja znajduje się na Wybrzeżu Słowińskim stanowiącym część Pobrzeża Koszalińskiego. Usytuowana jest kilka kilometrów na wschód od Łeby i obejmuje wąską mierzeję oddzielającą jezioro Sarbskie od Morza Bałtyckiego, jak również położony na wschód od jeziora fragment błot przymorskich.
Najbardziej charakterystycznym elementem krajobrazu jest kompleks wydm wałowych           i parabolicznych, jak również piaszczyste plaże. Zdecydowaną większość obszaru ostoi porastają lasy. Elementem najbardziej cennym tej ostoi są wydmy wałowe i paraboliczne – niezwykle rzadkie na polskim wybrzeżu. Łącznie z przylegającymi do nich plażami siedliska te zajmują około 16 % powierzchni ostoi. Znakomitą większość terenu, ponad 80%, porastają lasy, przy czym są to niemal wyłącznie drzewostany iglaste. Dominującym zbiorowiskiem jest bór bażynowy z takimi gatunkami jak tajęża jednostronna, listera sercowata i gruszyczka jednokwiatowa. Wiejące od morza wiatry wpływają na specyficzne ukształtowanie się pokroju drzew z niesymetrycznym układem gałęzi.  Lasy liściaste zajmują zaledwie 3 % powierzchni i są reprezentowane przez olsy oraz brzeziny bagienne.
Obniżenia między wydmami wypełnione są torfem. Tu znajdziemy rzadkie w skali kraju siedlisko – wrzosowiska z dużym udziałem bażyny czarnej i wrzośca bagiennego. Warto także zwrócić uwagę na zarośla z zagrożoną w naszym kraju woskownicą europejską. 
Także świat zwierząt jest reprezentowany przez gatunki rzadkie i chronione. Zobaczyć tu można m.in. bielika i rybołowa, a także puchacza – największą polską sowę.
Ostoja Słowińska
Jest to jedyny duży fragment polskiego wybrzeża Bałtyku z naturalnie przebiegającymi procesami kształtującymi powierzchnię mierzei. Cechą charakterystyczną środowiska ostoi jest bogactwo skrajnie różnych ekosystemów nadmorskich, rozwijających się w naturalny sposób w strefie kontaktowej lądu i morza. Ostoja położona jest w województwie pomorskim w powiatach lęborskim i słupskim. Jest to fragment Pobrzeży Południowobałtyckich. Ostoją objęto ponad 32,5 km odcinek wybrzeża Bałtyku, szeroką mierzeję morską odcinającą dwa jeziora Gardno i Łebsko oraz położony na południu fragment równiny błot przymorskich.
Dominantę ostoi stanowi krajobraz mierzei morskiej, z naturalnie modelowaną pokrywą wydm na powierzchni, nie umocnionych w sposób sztuczny roślinnością. Jest to jedno z zaledwie kilku zachowanych na wybrzeżu południowego Bałtyku miejsc z wydmami, kształtowanymi w naturalny sposób przez procesy geomorfologiczne. Głównym czynnikiem modelującym powierzchnię jest wiatr. Wydmy pokrywające mierzeje morska sięgają 30 m. Krajobraz zmieniają się dynamicznie, piaski wydmowe stale zasypują brzeg jeziora Łebsko i sąsiadujące z nimi lasy. W ich poprzednich miejscach ukazuje się odsłonięte starsze podłoże.
Dwa największe jeziora - Gardno i Łebsko są pozostałościami po zatokach morskich. Nie ma na nich, poza wyspą Kamienną stałych wysp. Jednak okresowo zwłaszcza w części południowo-wschodniej jeziora Łebsko, roślinność tworzy niewielkie wysepki. W ten sposób powstają dogodne miejsca do odbywania lęgów przez ptaki. Poza tymi jeziorami w ostoi znajdują się jeszcze mniejsze śródleśne zbiorniki wodne. Sieć hydrograficzną uzupełniają ujściowe odcinki dwóch dużych rzek przymorskich - Łupawy i Łeby oraz dwóch małych rzek Pustynki i Wysokiej. Rzeki i jeziora są powiązane ze sobą w jeden system. W czasie wysokich stanów wody w Bałtyku obserwuje się okresowe wlewy wody morskiej w sposób gwałtowny podnoszących poziom wód jezior i zwiększających zasolenie jezior.
Wyróżniającą cechą ostoi jest występowanie mozaiki siedlisk, wykształconych w zależności od podłoża. Duża wartość przyrodniczą stanowią pełne ciągi sukcesyjne zbiorowisk roślinnych od zbiorowisk pionierskich po dobrze wykształcone bory bażynowe.
Znaczną powierzchnię ostoi, zwłaszcza w południowych fragmentach mierzei i w południowo-wschodniej części ostoi pokrywają lasy. Piaski wydmowe porastają różne postaci borów, z rzadkim typowo nadmorskim borem bażynowym. Zagłębienia terenu oraz brzegi jezior to siedlisko olsu. W wielu zagłębieniach międzywydmowych wykształciły się torfowiska. Dużą wartość przyrodniczą mają także kompleksy łąk położone na południe obu jezior i użytkowane ekstensywnie rolniczo od ponad 200 lat. Do niedawna było to miejsce występowania roślinnych zbiorowisk solniskowych. Jednak w końcu lat 60. ubiegłego wieku zostały one zmeliorowane i na skutek tego teren uległ znacznemu przesuszeniu a słonorośla zarosły krzewami i drzewami. W ostatnim czasie podjęto próby przywrócenia wcześniejszego stanu. Obszar ostoi jest słabo zaludniony, na stałe mieszka tu około 1 000 mieszkańców, ale w ciągu lata jest licznie odwiedzany przez turystów i wczasowiczów. W Ostoi Słowińskiej stwierdzono występowanie co najmniej 25 gatunków ptaków wymienionych w Załączniku I Dyrektywy Ptasiej. Jest to jedno z najważniejszych w Polsce miejsc lęgowych biegusa zmiennego. Lęgi tego gatunku są jednak bardzo nieregularne, co związane jest z zarastaniem łąk, na których wcześniej gnieździł się dość licznie w obrębie ochronnym Żarnowska. W czasie sezonowych migracji jeziora w ostoi są ważnym miejscem odpoczynku i żerowania gęsi (najliczniejsze z nich to gęsi zbożowa i białoczelna), łabędzi i kaczek: krzyżowki, świstuna i głowienki, których stada mogą liczyć po kilka tysięcy osobników. Torfowiska leżące na południe od obwodu ochronnego Żarnowska są miejscem najliczniejszych zgrupowań żurawi w okresie migracji, sięgających 5000 osobników.
Stwierdzano też tutaj lęgi bąka, bocianów czarnego i białego, trzmielojada, kani czarnej i rudej, bielika, błotniaków stawowego i łąkowego, orlika krzykliwego, orła przedniego, rybołowa, puchacza, uszatki błotnej oraz włochatki. Stosunkowo liczne są lęgi żurawia i derkacza. Cały teren ostoi objęty jest ochroną w formie Słowińskiego Parku Narodowego. W nim znajdują się rezerwaty przyrody: Żarnowskie Lęgi, Gackie Lęgi, Klukowe Lęgi, Gardeńskie Lęgi, Wyspa Kamienna, Mierzeja, Kluki, Bory Torfowe, Moroszka, Olszyna, Klukowe Buki, Bielice , Rowokół, Ciemińskie Błota, Żarnowska. Jednocześnie jest obszar ten ze względu na walory przyrodnicze uznano za Światowy Rezerwat Biosfery i obszar chroniony Konwencją Ramsarską.
Ostoja Białe Błoto 
Teren w przeważającej części jest prywatny, reszta to grunty Skarbu Państwa, nad którymi pieczę sprawuje Administracja Lasów Państwowych. Gmina Linia, gdzie znajduje się Białe Błoto, jest atrakcyjna turystycznie. Dobre drogi zachęcają rowerzystów i piechurów a czyste jeziora i przepływająca przez gminę rzeka Łeba – kajakarzy. Przy okazji warto zobaczyć XIX - wieczny dwór i zabytkowy młyn w Smażynie.
W ramach sieci Natura 2000 Białe Błoto zalicza się do specjalnego obszaru ochrony siedlisk. Zgodnie z załącznikiem I Dyrektywy Siedliskowej znajdują się tu ważne dla Europy typy siedlisk przyrodniczych, jak:
• torfowiska wysokie z roślinnością torfotwórczą (żywe)
• torfowiska przejściowe i trzęsawiska (przeważnie z roślinnością z Scheuchzerio-Caricetea)
• obniżenia na podłożu torfowym z roślinnością ze związku Rhynchosporion
Jest to malownicze, otoczone lasem torfowisko kotłowe, położone w krajobrazie sandrowym. W centralnej, wypiętrzającej się części torfowiska dominuje roślinność wysokotorfowiskowa. Doskonale zachowało się typowo wykształcone torfowisko kotłowe z cennymi zbiorowiskami roślinnymi i bardzo dużymi populacjami rzadkich i ginących gatunków torfowiskowych. Można tu obserwować czynny proces torfotwórczy. Potencjalnym zagrożeniem dla obszaru może być postępujące osuszenie i zasypywanie terenu.
Na terenie Białego Błota występuje żuraw – gatunek wymieniony w Załączniku I Dyrektywy Ptasiej. Rosną tu też następujące, ciekawe gatunki roślin:
  • Aulacomnium palustre
  • Carex limosa
  • Drosera anglica
  • Drosera rotundifolia
  • Menyanthes trifoliata
  • Polytrichum commune
  • Sphagnum balticum
  • Sphagnum cuspidatum
  • Sphagnum fimbriatum
  • Sphagnum fuscum
  • Sphagnum magellanicum
  • Sphagnum papillosum
  • Sphagnum russowii
Łebskie bagna
Obszar obejmuje dwa torfowiska bałtyckie (Czarne Bagno i Łebskie Bagno) położone w dolinie Łeby, w kompleksie zmeliorowanych torfowisk niskich. Każde z torfowisk częściowo, lecz w różnym stopniu,jest zdegradowane wskutek wieloletnich odwodnień, eksploatacji torfu, pożarów i zalesiania. Wierzchowiny torfowisk w części otwarte: na Łebskim Bagnie fragmenty żywego torfowiska wysokiego w stanie zastoju oraz bardzo dobrze regenerujące zbiorowiska mszarne w dobrze uwodnionych wyrobiskach poeksploatacyjnych. Na Czarnym Bagnie zupełny brak nienaruszonych mszarów wysokotorfowiskowych. Zbocza kopuł obu torfowisk opanowane przez bory bagienne ze
spontanicznym lub nasadzonym drzewostanem . 
Górkowski Las
Rezerwat przyrody "Las Górkowski" o powierzchni 99,36 ha, położony w dolinie rzeki Łeby na terenie leśnictwa Wrzeście, obejmuje ochroną różne postacie borów bagiennych na glebach torfowych, ze starodrzewiem sosny pospolitej (Pinus silvestris). Obszar rezerwatu jest jedyną większą powierzchnią zadrzewioną w rozległym krajobrazie rolniczym. Spełnia również rolę naturalnego zbiornika retencyjnego, kształtującego w znacznym stopniu bilans wodny okolicy. Na przeważającej części torfowiska zalega torf niski.
Pod względem siedliskowym na terenie rezerwatu zdecydowanie dominuje bór mieszany wilgotny (BMw), który zajmuje łącznie 62,61 ha. Znaczną powierzchnię, tj. 22,22 ha zajmuje również ols (Ol). W warstwie drzew dominuje zwykle sosna pospolita, która wykazuje dobry rozwój i osiąga znaczne rozmiary. Najokazalsze egzemplarze posiadają po około 200 cm obwodu na wysokości 130 cm. W niektórych miejscach warstwę drzew tworzą także brzozy - omszona i brodawkowata (Betula pubescens i B. verrucosa) oraz dąb szypułkowy (Quercus robur). Występują głównie: brzozy, kruszyna i jarząb pospolity. Pokrycie warstwy zielnej wynosi zwykle ponad 50% powierzchni. Do częstych gatunków należą: borówka czarna, narecznica krótkoostna, śmiałek pogięty a także chroniony gatunek- widłak jałowcowy. Warstwa mszysta jest również dobrze rozwinięta. Obok różnych gatunków mchów liściastych zanotowano także torfowce. Nieleśną część rezerwatu tworzą głównie: łąka z rdestem wężownikiem, łąka z sitem rozpierzchłym i ziołorośla z wiązówką błotną.
 Rezerwat przyrody obejmujący silnie zniekształcony kompleks boru i brzeziny bagiennej, porastający dawne torfowisko typu bałtyckiego w dolinie Łeby. Siedliska te są silnie zdegradowane, lecz plan ochrony rezerwatu zmierza do ich renaturyzacji 
Dolina Łupawy
Charakterystyka obszaru
Unikalność obszaru tworzy bogata fauna oraz rzadkie i zagrożone gatunki roślin z Polskiej Czerwonej Księgi. Poza tym to jedno z największych skupisk źródlisk na Pomorzu. Obszar obejmuje doliny rzek Łupawy i Bukowiny od wypływu z jeziora Jasień. Znajduje się on na terenie województwa pomorskiego i zajmuje powierzchnię 5508,63 ha. W granicach obszaru występują: naturalne, głębokie koryta rzeczne Łupawy i Bukowiny; źródliska i niewielkie potoki (dopływy); rozległe obszary łęgu o podgórskim charakterze (Carici remotae-Fraxinetum) na zboczach doliny, jak również grądy dębowo-grabowe (Stellario-Carpinetum) w wielu wąwozach oraz buczyny (Luzulo-Fagetum) i (Asperulo-Fagetum) oraz podmokłe łąki, torfowiska przejściowe i wysokie, oraz dystroficzne jeziora w bezodpływowych obszarach. Obszar chroni 14 typów siedlisk z Załącznika I Dyrektywy Rady 92/43/EWG. Są to jednocześnie ważne siedliska fauny, niezwykle tu bogatej. Dodatkową wartość stanowią: górski i podgórski charakter rzeki, jedno z największych skupisk źródlisk na Pomorzu oraz duże kompleksy łęgów o podgórskim charakterze. Występują tu rzadkie i zagrożone gatunki roślin z Polskiej Czerwonej Księgi, bardzo liczna populacja słodkowodnego glonu Hildenbrandtia rivularis, świadcząca o czystości wód oraz cenne gatunki ryb łososiowatych. Dolina Łupawy stanowi siedlisko ptaków drapieżnych oraz ptaków wodno-błotnych i terenów łąk. Gatunki ryb takie jak: węgorz europejski, kleń, jelec, miętus, pstrąg potokowy oraz troć wędrowna są w Polsce prawnie chronione. 
Przybrzeżne Wody Bałtyku
Przybrzeżne Wody Bałtyku stanową miejsce ważne dla dużych kongregacji zimujących ptaków północnych. Jest to drugie pod względem znaczenia obok Zatoki Pomorskiej miejsce, gdzie zimą skupiają się  duże stada kaczek morskich i nurów. Ostoja stanowi obszar specjalnej ochrony ptaków. Ostoja położona jest na polskich wodach terytorialnych, w polskiej strefie ekonomicznej. Ostoja Przybrzeżne Wody Bałtyku obejmuje duży fragment przybrzeżnego akwenu  rozciągający się na odcinku ok. 200 km od nasady Półwyspu Helskiego do Zatoki Pomorskiej. Są to wody tzw. Bałtyku Właściwego, o głębokości od 0 do 15 m. Bałtyk ze względu na swoje położenie i znaczną izolację od wód oceanu jest specyficznym morzem. Wyróżnia go bardzo słabe zasolone. Przeciętne zasolenie wynosi około 7%° i jest pięciokrotnie mniejsze od średniego zasolenia wszechoceanu (35%°). Różne partie morza mają różny stopień zasolenia. Na ten poziom i regionalne zróżnicowanie wpływają na to warunki klimatyczne, dopływ wód słodkich z dużego obszar lądowego a przede wszystkim utrudniony kontakt z wodami oceanu. Jedyną drogą jaką wody Bałtyku mogą mieszać się z wodami Morza Północnego są Cieśniny Duńskie.
Bałtyk Południowy, przylegający do polskiego wybrzeża, charakteryzuje się urozmaiconą topografią dna i bogactwem form, typowych dla rzeźby polodowcowej. Dno morskie cechują znaczne deniwelacje, sięgającymi nawet 3 m. Jest to przede wszystkim wynik oddziaływania prądów przybrzeżnych.
Silne prądy morskie na tym akwenie nie stwarzają dogodnych warunków dla flory i fauny bentosowej. Dominują skupiska drobnych skorupiaków związanych głównie z podłożem żwirowym. Przybrzeżne wody Bałtyku są przede wszystkim ważnym miejscem zimowania ptaków wodnych z północy Europy. W czasie zimy, kiedy akweny północnego Bałtyku skuwa lód, liczne stada tych ptaków przemieszczają się na południe w poszukiwaniu pożywienia i otwartej, nie zmarzniętej tafłi wody. Występowanie i liczebności nurów: rdzawoszyjego i czarnoszyjego oraz grupy ptaków północnych: lodówki, nurnika i uhli pozwalają na sklasyfikowanie tego obszaru do sieci Natura 2000.
Największe obserwowane w tym regionie zgrupowanie to około 217 000 osobników kaczki północnej – lodówki. Jej duże zgrupowania widoczne są corocznie także bezpośrednio w strefie brzegowej i nierzadko w basenach portowych. Akwen ostoi jest również ważnym miejscem zimowania dla innych gatunków – markaczki (obserwowane zgrupowanie 500 osobników ), mewy pospolitej (200-2100). Liczne występowanie mew na morzu poza strefą brzegową jest zjawiskiem okresowym i wiąże się z obecnością kutrów rybackich na łowiskach. Stwierdza się tez tutaj systematyczne występowanie birginiaka – ptaka gniazdującego w północnej tundrze i zimą pojawiającego się na Bałtyku.
Przybrzeżne Wody Bałtyku stanowią cześć stałej trasy przelotów ptaków, które wzdłuż wybrzeży południowego Bałtyku odbywają wędrówkę dwa razy do roku. W tym regionie obserwowane są duże ssaki morskie - foki szare i obrączkowane oraz morświny.
Fragment ostoi objęty jest ochroną w granicach Słowińskiego Parku Narodowego. Morska cześć Parku obejmuje pas wód przybrzeżnych o długości 32 km (na wysokości kąpielisk Rowy i Łeba) i sięgający 2 mile morskie od brzegu. 
 
1.9 Wielkość obszaru objętego prawną ochroną przyrody.[ha]     
 Gmina Łeba- 653,4 ha
 
Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000
Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody

Ścieżki edukacyjne

  • nazwa   Dąb Świętopełk
    • długość  900m
    • podstawowa tematyka przyrodniczo- edukacyjna
  • nazwa „Uroczysko Drętowo” na terenie Leśnictwa Małoszyce, oddział leśny 68f / w skład którego wchodzą :
    • ścieżka edukacyjna z 13 barwnymi tablicami i 2-ma wieżami obserwacyjnymi oraz salą edukacyjną ,
    • obiekt ochrony p.poż. , z obserwacja lasów za pomocą kamery TV oraz baza sprzętu p.poż.z samochodem pożarniczym – jako bardzo atrakcyjne elementy edukacyjne są włączone do ścieżki edukacyjno - przyrodniczej 

Wycieczki z przewodnikiem

  • nazwa obiektu chronionego- Słowiński Park Narodowy 
    • ilość wycieczek -  kilkadziesiąt w roku

Prelekcje
Brak

Wydawnictwa
Brak

Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych

Brak

Powiat Malborski

Formy ochrony przyrody
  • Park Narodowy
    • Brak
  • Rezerwat przyrody
    • Las Mątawski, gmina Miłoradz
    •  Powierzchnia 231,78 ha 
    •  Główne walory przyrodnicze 
    •  Unikatowy, największy i relatywnie najlepiej zachowany kompleks leśny, stanowiący  relikt dawnych lasów delty Wisły – Żuław Wiślanych.
  • Park krajobrazowy
    • Brak
  • Obszary chronionego krajobrazu
    • Środkowożuławski Obszar Chronionego Krajobrazu 
      •  lokalizacja – Lichnowy (507 ha w granicach gminy) (gm. wiejska), Miłoradz (833 ha  w granicach gminy) (gm. wiejska), Ostaszewo (gm. wiejska, powiat Nowy Dwór  gdański), Stegna (gm. wiejska, powiat Nowy Dwór Gdański),
      •  Wielkość 2 513 ha
      •  Główne walory przyrodnicze
      •  W skład Środkowożuławskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu wchodzi koryto  i międzywale Wisły z łąkami, zakrzewieniami nadrzecznymi (w obrębie Żuław  Wiślanych) stanowiących strefę ochronną zabezpieczającą biotop rzeki.
    • Obszar Chronionego Krajobrazu Rzeki Nogat 
      •  lokalizacja – Malbork (gm. wiejska), Miłoradz (647 ha w granicach gminy)  (gm. wiejska), Nowy Staw 1 359 ha (w granicach gminy) (gm. miejsko - wiejska),  Stare Pole (365 ha w granicach gminy) (gm. wiejska), Nowy Dwór Gdański  (gm. miejsko - wiejska), Sztum (gm. miejsko - wiejska)
      •  Wielkość 11 578 ha
      •  Główne walory przyrodnicze
      •  Obszar Chronionego Krajobrazu Rzeki Nogat obejmuje tereny międzywala Nogatu  wraz  z okolicami wsi: Kmiecin, Solnica, Jazowa, Rakowo i Wierciny (powiat  nowodworski), gdzie  koncentrują się elementy etnograficzne związane z dawnym  osadnictwem żuławskim. Elementami krajobrazotwórczymi tego obszaru są: toń  wodna, pasy oczeretów, szuwarów  i innej roślinności wodnej oraz strefa zadrzewień  i zakrzewień nawodnych.
    • Obszar Chronionego Krajobrazu Białej Góry 
      •  lokalizacja – Miłoradz (gmina wiejska), Ryjewo (gmina wiejska) Sztum (gmina  wiejsko - miejska)   
      •  Wielkość 3971 ha.
      • Główne walory przyrodnicze
      •  Na terenach otwartych dominują pola uprawne i użytki zielone. Porośnięte brzegi rzek  tworzą dogodne warunki do bytowania i lęgu ptactwa wodno-błotnego. Siedlisko  istniejącego  w międzyrzeczu lasu stanowi relikt dawnych Żuław; jest to las łęgowy  jesionowo-wiązowy,  a we fragmentach – las wierzbowo-topolowy.
      •  Elementami  krajobrazotwórczymi są: tereny międzywala Wisły-Leniwki  i Nogatu łącznie z korytami tych rzek; resztki lasu żuławskiego  w międzywalu Wisły-Leniwki oraz lasu na dnie doliny Wisły między Białą Górą  a wsią  Uśnice.
  • Pomniki przyrody – ilość z uwzględnieniem rodzaju
    • Ilośc – 73 w tym 68 pojedynczych drzew i 5 grup drzew
      • Dąb piramidalny „Fastigata” – 2
      • Miłorząb dwuklapowy – 1
      • Dąb szypułkowy – 33
      • Dąb szypułkowy – (6szt.)
      • Dąb szypułkowy – (2szt.)
      • Lipa drobnolistna – 6
      • Lipa drobnolistna – (2 szt.)
      • Modrzew Europejski – 1
      • Topola – 3
      • Topola – (3 szt.)
      • Cis pospolity – 1
      • Topola szara – 1
      • Topola biała – 1
      • Jesion wyniosły – 6
      • Wierzba biała – 4
      • Klon jawor – 1
      • Klon pospolity – 4
      • Klon pospolity (3 szt.)
      • Klon srebrzysty – 1
      • Sosna czarna – 1
      • Platan klonolistny – 1
      • Buk pospolity – 1
  • Zespoły przyrodniczo-krajobrazowe
    • Gmina Malbork
      • „Korytarz ekologiczny doliny Nogatu”
      • Obszar Chronionego Krajobrazu Rzeki Nogat
  • Użytki ekologiczne
    • Mopkowy Most: Kończewice w schronach przyczółku Mostu Knybawskiego na Wiśle, gmina Miłoradz
      •  Powierzchnia: 0,22 ha
    • Oczko wodne w Mątowach Małych, gmina Miłoradz
      •  Powierzchnia:  0,22 ha
    • Szuwary i zarośla w dawnym miejscu wydobycia surowców ilastych – obręb Czerwone  Stogi, gmina Malbork
    • Szuwary i zarośla – zagłębienia bezodpływowe w dawnych torfowiskach wysokich – obręb Nowa Wieś, gmina Malbork

 

Obszary  Natura 2000 

Powiat malborski -OSO – Obszary Specjalnej Ochrony (siedliskowe) 

 

Nazwa obszaru
Kod obszaru
Pow.ogółem
pow.woj[ha]
Gmina
Dolna Dolnej Wisły
PLH220033
9844
Miłoradz

 

 
Powiat malborski -OSO – Obszary Specjalnej Ochrony (ptasie) 

 

Nazwa obszaru
Kod obszaru
Pow.ogółem
pow.woj[ha]
Gmina
Dolna Dolnej Wisły
PLB040003
33559,04
10738,89
Miłoradz

 

  • Krótka charakterystyka:
    • Dolna Wisła – Obszar obejmuje odcinek doliny Wisły w jej dolnym biegu, od południowej granicy woj. pomorskiego do mostu na Wiśle, na południe od Tczewa. W granicach ostoi znajduje się także obszar wideł Wisły i Nogatu w rejonie Białej Góry. Rzeka płynie korytem w dużym stopniu naturalnym, z namuliskami i łachami piaszczystymi. W dolinie zachowane są starorzecza, otoczone mozaiką zarośli wierzbowych i lasów łęgowych, a także pól uprawnych i pastwisk. Miejscami zbocza doliny tworzą wysokie skarpy, na których utrzymują się ciepłolubne murawy napiaskowe i grądy zboczowe.
    • Dolina Dolnej Wisły – Odcinek doliny Wisły w jej dolnym biegu, od Włocławka do Przegaliny, zachowujący naturalny charakter i dynamikę rzeki swobodnie płynącej. Rzeka płynie w dużym stopniu naturalnym korytem, z namuliskami, łachami piaszczystymi i wysepkami, w dolinie zachowane są starorzecza i niewielkie torfowiska niskie; brzegi pokryte są mozaiką zarośli wierzbowych i lasów łęgowych, a także pól uprawnych i pastwisk. Miejscami dolinę Wisły ograniczają wysokie skarpy, na których utrzymują się murawy kserotermiczne i grądy zboczowe. Wisła przepływa w granicach obszaru przez kilka dużych miast, jak: Toruń, Bydgoszcz, Grudziądz, Tczew.

 

  • Wielkość obszaru objętego prawną ochroną przyrody [ha]: bd w tym OChK - 3 566,78
    • Malbork:
      • Obszar Chronionego Krajobrazu Rzeki Nogat: 203
    • Miłoradz:
      • Obszar Chronionego Krajobrazu Rzeki Nogat: 68
      • Rezerwat Przyrody „Las Mątawski”: 231,78
      • Środkowożuławski Obszar Chronionego Krajobrazu: 833
    • Lichnowy:
      • Środkowożuławski Obszar Chronionego Krajobrazu: 507
    • Nowy Staw:
      • Obszar Chronionego Krajobrazu Rzeki Nogat: 1 359
    • Stare Pole:
      • Obszar Chronionego Krajobrazu Rzeki Nogat: 365

 

Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000
Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody

Ścieżki edukacyjne

  • Ekotrasa „Szlakiem Rzeki Nogat” - Szkoła Podstawowa nr 3 Malbork, długość trasy 6 km, Wytyczony szlak rozpoczyna się przy szkole, gdzie uczestnicy rajdu otrzymają foldery i mapki dotyczące trasy. Prowadzi ona wzdłuż rzeki Nogat w kierunku Parku Miejskiego. Szlak biegnie z dala od centrum miasta, zgiełku ulic, zapewniając przemierzającym czyste powietrze i niezapomniane widoki. Podczas przemierzania trasy uczestnicy maja możliwość obserwacji ciekawych okazów przyrodniczych, podziwiają zabytki historyczne oraz poznają historię mijanych miejsc. Miejsce zakończenia ekotrasy to teren Ośrodka Sportu i Rekreacji. Jest to dogodne miejsce do odpoczynku, uprawiania sportów czy zorganizowania ogniska.
  • interdyscyplinarna trasa rowerowa po terenie gminy Stare Pole „Skarby natury i architektury” – dł. 32 km, tematyka: promowanie zabytków, form ochrony przyrody, ciekawych miejsc na terenie gminy Stare Pole.

Wycieczki z przewodnikiem - brak

Prelekcje - brak
Wydawnictwa:

  • Miasto Malbork: „Kochasz dzieci nie pal śmieci”, „Dzikie wysypiska” – ulotki, plakaty propagujące ochronę środowiska, jednorazowo,
  • Miasto i Gmina Nowy Staw: plakaty i gazetki związane z ochroną przyrody wydawane przez szkoły, jednorazowo.
Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych

Gmina Lichnowy:

  • zadanie „Zielone Żuławy 2011”,

Powiat Nowodworski

Formy ochrony przyrody

Park Narodowy – brak
Rezerwaty przyrody:

  • Buki Mierzei Wiślanej
    • Lokalizacja: Przebrno
    • Wielkość: 7,00 ha
    • Główne walory przyrodnicze: siedlisko buka zwyczajnego
  • Kąty Rybackie
    • Lokalizacja: Kąty Rybackie
    • Wielkość: 165,40 ha (z otuliną)
    • Główne walory przyrodnicze: kolonia lęgowa kormoranów czarnych
  • Mewia Łacha
    • Lokalizacja: Mikoszewo
    • Wielkość: 151,46 ha
    • Główne walory przyrodnicze: stanowisko lęgowe mew siewek oraz miejsce odpoczynku ptaków przelotnych

Parki krajobrazowe: 

  • Park Krajobrazowy  „Mierzeja Wiślana „
    • Lokalizacja: województwo pomorskie, powiat nowodworski, gminy Sztutowo (część w Parku, część w otulinie), Krynica Morska (w całości w Parku), Stegna (w otulinie)
    • Wielkość: Park    4 410 ha,     Otulina 25 812 ha
    • Główne walory przyrodnicze: Park położony jest na południowym wybrzeżu Bałtyku. Typ wybrzeża mierzejowo-wydmowy. Duża różnorodność siedliskowa z siedliskami priorytetowymi- zalew przymorski, wydma szara. Liczne gatunki chronionych roślin i zwierząt. Ważny punkt na trasie europejskich wędrówek ptaków.

 
Obszary chronionego krajobrazu:

  • Środkowożuławski OChK
    • Lokalizacja: środek Żuław
    • Wielkość: 2 513 ha
    • Główne walory przyrodnicze: Krajobraz Dolin Rzecznych, Krajobraz Żuław środkowych
  • OChK rzeki Nogat
    • Lokalizacja: dolina Nogatu
    • Wielkość: 11 578 ha
    • Główne walory przyrodnicze: Krajobraz Dolin Rzecznych, Krajobraz Żuław Środkowych
  • OChK rzeki Szkarpowy
    • Lokalizacja: dolina Szkarpawy
    • Wielkość: 4 296 ha
    • Główne walory przyrodnicze: Krajobraz Dolin Rzecznych, Krajobraz Żuław Środkowych

Pomniki przyrody

  • Na terenie powiatu nowodworskiego znajduje się 39 pomników przyrody, w tym:
    • drzewa: 39

 
Zespoły przyrodniczo - krajobrazowe

  • nie występują

Użytki ekologiczne

  • nie występują

 Obszary Natura 2000
Powiat nowodworski - SOO – Specjalne  Obszary Ochrony

 

 

Nazwa obszaru Kod obszaru
Zalew Wiślany i Mierzeja Wiślana PLH280007
Ostoja w Ujściu Wisły PLH220044
 
 
 Powiat nowodworski  - OSO – Obszary Specjalnej  Ochrony
 
  
Nazwa obszaru Kod obszaru
Dolina Dolnej Wisły PLB040003
Ujście Wisły PLB220004
Zalew Wiślany PLB280010
 
 
 
 
 
Obszary specjalnej ochrony ptaków – OSO
PLB040003 Dolina Dolnej Wisły
Obejmuje prawie naturalną dolinę Wisły na odcinku pomiędzy Włocławkiem a Przegaliną. Rzeka płynie w naturalnym korycie prawie na całym odcinku, z namuliskami, łachami piaszczystymi i wysepkami, w dolinie zachowane są starorzecza z licznymi gatunkami zagrożonymi i prawnie chronionymi, silnie zróżnicowane zbiorowiska roślinne, w tym zachowane różne typy łęgów, a także cenne murawy kserotermiczne.
Szczególne znaczenie mają populacje gatunków takich jak: bielik, gęś, nurogęś , ohar, rybitwa białoczelna, rybitwa rzeczna, zimorodek, ostrygojad, bielaczek. W stosunkowo wysokim zagęszczeniu występuje derkacz, mewa czarnogłowa, sieweczka rzeczna.
Wielkość obszaru na terenie powiatu:
Gmina Ostaszewo 489,7 ha
Gmina Stegna 290,41 ha
Występują równocześnie następujące formy ochrony: Obszar Chronionego Krajobrazu Rzeki Szkarpawy.
 
 
PLB220004 Ujście Wisły
Do obszaru włączono 12-kilometrowy pas wybrzeża Wyspy Sobieszewskiej, łączący oba ujścia oraz przyujściowy odcinek głównego koryta Wisły, tzw. Przekop, wraz z jej międzywalem, o długości ok. 6 km, rozciągający się od morza, na północy, do miejscowości Przegalina, na południu. Międzywale Wisły Przekopu zajęte jest przez otwarte pastwiska. Na przedpolu czynnego ujścia Wisły istnieje aktywny stożek ujściowy.
Występuje tu co najmniej 36 gatunków z Załącznika I Dyrektywy Ptasiej. Stwierdzono co najmniej 22 gatunki ptaków wodno-błotnych odbywające tu lęgi i przynajmniej 120 gatunków ptaków wodno-błotnych w okresie nielęgowym.
Wielkość obszaru na terenie powiatu:
Gmina Stegna 373,1 ha
Występują równocześnie następujące formy ochrony: Rezerwat Przyrody Mewia Łacha (150,0 ha) i Ptasi Raj (188,0 ha).
 
 
PLB280010 Zalew Wiślany
Obszar Zalew Wiślany obejmuje polską część płytkiego zalewu przymorskiego (śr. głębokość 2,3 m, maksym 4,6 m), o wodzie słonawej, odciętego od Bałtyku Mierzeją Wiślaną (obszary morskie 89% pow.). Obszar ten jest ostoją ptasią o randze europejskiej, zanotowano tu, co najmniej 27 gatunków ptaków z Załącznika I Dyrektywy Ptasiej, co najmniej 9 gatunków z Polskiej Czerwonej Księgi (PCK).
Wielkość obszaru na terenie powiatu:
Miasto Krynica Morska 9 470,1 ha
Gmina Nowy Dwór Gd. 29,5 ha
Gmina Sztutowo   4 947,9 ha
Występują równocześnie następujące formy ochrony: Park Krajobrazowy: Mierzeja Wiślana, cz. nadzalewowa ? (4410,0 ha)
Specjalne Obszary Ochrony Siedlisk – SOO
 
 
PLH280007 Zalew Wiślany i Mierzeja Wiślana
Ostoja znajduje się w północno - wschodniej Polsce i obejmuje Zalew Wiślany wraz z Mierzeją Wiślaną oddzielającą go od Bałtyku oraz wąskim pasem lądu. Zalew jest płytkim zbiornikiem o średniej głębokości 2,3 m. Zalew charakteryzuje się bogatą roślinnością zanurzoną oraz występowaniem rzadkich łąk podwodnych z kilkoma gatunkami ramienic. Na terenie Mierzei Wiślanej występują dobrze wykształcone pasy wydm białych i szarych - siedlisk ważnych w skali Europy. Większość terenu Mierzei pokrywają acydofilne dąbrowy oraz bór nadmorski. Natomiast w obniżeniach terenu występują brzeziny bagienne i olsy oraz rzadziej torfowiska wysokie i przejściowe
 
Obszar obejmuje też część Parku Krajobrazowego Mierzei Wiślanej (4 995 ha; 1985) z rezerwatami przyrody: Buki Mierzei Wiślanej (7,0 ha; 1962) i Kąty Rybackie (102,54 ha; 1957, powiększony w 2000); oraz część Obszaru Chronionego Krajobrazu Rzeki Szkarpawy ( 1997), Projektuje się utworzenie rezerwatów przyrody: Wielbłądzi Garb, Mikołajkowe Wydmy oraz zespołu przyrodniczo-krajobrazowego Delta Szkarpawy.
 
PLH220044 Ostoja w Ujściu Wisły
Obszar obejmuje 2 spośród kilku estuariów utworzonych przez ramiona Wisły, tzw. Wisły Śmiałej koło Sobieszewa i Przekop koło Mikoszewa uchodzące do Zatoki Gdańskiej, wraz z otaczającymi je piaszczystymi terenami, zwykle otwartymi, a także fragmentami porośniętymi lasem. Do obszaru należą także wody przybrzeżne, szczególnie ważne dla ptaków.
Obszar obejmuje też 2 rezerwaty przyrody, utworzone dla ochrony ptaków: Ptasi Raj (1959, 188 ha) i Mewia Łacha (1991, 159 ha). Stanowi także część OSO (tzw. "ptasiego") obszaru Natura 2000 PLB220004.
 

Wielkość obszaru objętego prawną ochroną przyrody [ha]  
 108 393

Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000
Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody

ścieżki edukacyjne:

  • nazwa: Ścieżka edukacyjna w rezerwacie "Mewia Łacha"
    • długość: 2 km
    • podstawowa tematyka: opis środowiska wydmowego z charakterystyczną roślinnością i światem zwierząt  ( ptaki, bobry, flora)
  • nazwa: ścieżka edukacyjna w rezerwacie Kąty Rybackie
    • długość:  ok. 4 km
    • podstawowa tematyka: charakterystyczne cechy budowy i tryb życia  kormorana czarnego

wycieczki z przewodnikiem:

  • Rezerwat Buki Mierzei Wiślanej
  • Rezerwat Kąty Rybackie
  • Rezerwat Mewia Łacha   

prelekcje dot. celów utworzenia rezerwatu Kąty Rybackie i wpływie kolonii kormorana na otoczenie, ekosystemu Zalewu Wiślanego, przyczyn konfliktu z miejscowymi rybakami
Wydawnictwa – podać:

  • W powietrzu, na lądzie i wodzie… Wyd. Park Krajobrazowy Mierzeja Wiślana z udziałem gmin, nakład 470 egz.
Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych

„Zachowanie walorów przyrodniczych i kulturowych obszarów wiejskich, poprzez odtwarzanie i uzupełnianie korytarzy ekologicznych w żuławskiej części otuliny Parku” – Park Krajobrazowy Mierzeja Wiślana – finansowany ze środków WFOŚiGW w Gdańsku.
 

Powiat Pucki

Formy ochrony przyrody

Park Narodowy - nie ma

Rezerwaty przyrody:

  • Nazwa : "Białogóra"
    • Wielkość: 55,75 ha
    • Lokalizacja: gm. Krokowa
    • Główne walory przyrodnicze:
      utworzony w celu zachowania zbiorowisk atlantyckich w zatorfionych zagłębieniach międzywydmowych z rzadkimi gatunkami roślin
  • Nazwa : "Piaśnickie Łąki"
    • Wielkość: 56,23 ha
    • Lokalizacja: gm. Krokowa
    • Główne walory przyrodnicze:
      utworzony w celu zachowania bogatych florystycznie łąk z rzadkimi gatunkami flory
  • Nazwa : "Widowo"
    • Wielkość: 97,10 ha
    • Lokalizacja: gm. Krokowa
    • Główne walory przyrodnicze:
      utworzony w celu zachowania zespołu form wydmowych, nadmorskich zbiorowisk leśnych i rzadkich gatunków roślin
  • Nazwa : "Dolina Chłapowska"
    • Wielkość: 24,83 ha
    • Lokalizacja: m. Władysławowo
    • Główne walory przyrodnicze:
      utworzony w celu zachowania krajobrazu nadmorskiej doliny erozyjnej wraz z charakterystyczną roślinnością
  • Nazwa : "Przylądek Rozewski"
    • Wielkość: 12,15 ha
    • Lokalizacja: m. Władysławowo
    • Główne walory przyrodnicze:
      utworzony w celu zachowania stromego brzegu klifowego porośniętego starym lasem bukowym z bogatym runem
  • Nazwa : "Słone Łąki"
    • Wielkość: 27,76 ha
    • Lokalizacja: m. Władysławowo
    • Główne walory przyrodnicze:
      utworzony w celu zachowania łąk halofilnych, rzadkich gatunków roślin i siedlisk cennych dla ptaków
  • Nazwa : "Beka"
    • Wielkość: 193,01 ha
    • Lokalizacja: gm. Puck
    • Główne walory przyrodnicze:
      utworzony w celu zachowania bogatej awifauny lęgowej i przelotnej oraz wilgotnych słonych łąk, tzw. słonaw
  • Nazwa : "Mechelińskie Łąki"
    • Wielkość: 113,47 ha
    • Lokalizacja: gm. Kosakowo
    • Główne walory przyrodnicze:
      utworzony w celu zachowania bogatej awifauny lęgowej i przelotnej oraz łąk halofilnych, tzw. słonaw
  • Nazwa : "Babnica"
    • Wielkość: 2,04 ha
    • Lokalizacja: gm. Krokowa
    • Główne walory przyrodnicze:
      utworzony w celu zachowania lasu bukowo-dębowego z charakterystycznym zgrupowaniem porostów oraz innych rzadkich gatunków roślin
  • Nazwa : "Zielone"
    • Wielkość: 17,08 ha
    • Lokalizacja: gm. Krokowa
    • Główne walory przyrodnicze:
      utworzony w celu zachowania stanowiska wiciokrzewu pomorskiego Lonicera periclymenum w pobliżu wschodniej granicy zasięgu
  • Nazwa : "Bielawa"
    • Wielkość: 680,21 ha
    • Lokalizacja: m.Władysławowo, gm. Krokowa i Puck
    • Główne walory przyrodnicze:
      utworzony w celu zachowania torfowiska wysokiego typu atlantyckiego z charakterystyczną roślinnością, stanowiącego ostoję ptactwa wodno-błotnego
  • Nazwa : "Moroszka Bielawskiego Błota"
    • Wielkość: 8,40 ha
    • Lokalizacja: gm. Krokowa
    • Główne walory przyrodnicze:
      utworzony w celu zachowania maliny moroszki Rubus chamaemorus na torfowisku typu atlantyckiego
    • włączony do rezerwatu Bielawa
  • Nazwa : "Woskownica Bielawskiego Błota"
    • Wielkość: 33,00 ha
    • Lokalizacja: gm. Krokowa
    • Główne walory przyrodnicze:
      utworzony w celu zachowania stanowiska woskownicy europejskiej Myrica gale
    • włączony do rezerwatu Bielawa
  • Nazwa : "Długosz Królewski w Wierzchucinie"
    • Wielkość: 148,19 ha
    • Lokalizacja: gm. Krokowa
    • Główne walory przyrodnicze:
      utworzony w celu zachowania unikatowego stanowiska długosza królewskiego Osmunda regalis i największej w regionie populacji widłaka jałowcowatego Lycopodium annotinum.
  • Nazwa : "Źródliska Czarnej Wody"
    • Wielkość: 50,58 ha
    • Lokalizacja: gm. Krokowa
    • Główne walory przyrodnicze:
      Zespół źródlisk i rzadkich gleb zbliżonych do rędzin

Park krajobrazowy:

  • nazwa : Nadmorski Park Krajobrazowy
    • Lokalizacja: obejmuje granicami pas wybrzeża od Białogóry na zachodzie po Półwysep Helski, Wewnętrzne Zatokę Pucką wraz z jej zachodnimi wybrzeżami po Rewę i Mechelinki na południu. Park położony jest w strefie Pobrzeża Południowo- Bałyckiego w obrębie Pobrzeża Kaszubskiego
    • Wielkość: 18 804 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
      We florze Parku spotykamy dużą grupę gatunków rzadkich w skali kraju oraz reliktowych. Należy do nich: babka nadmorska, jarnik solankowy, bagienny, woskownica europejska, malina moroszka, ponikło wielołodygowe, bażyna czarna, kosaciec syberyjski i mieczyk dachówkowaty.
      Bogata i zróżnicowana jest fauna, co jest efektem dużego zróżnicowania nisz ekologicznych. Bogata i ciekawa jest ornitofauna. Stwierdzono tu występowanie stu kilkudziesięciu gatunków ptaków. Występują tu myszołowy, krogulce, bataliony, brodóce, ohary, cyranki i inne. Liczna jest grupa mew, rybitw. Ich wielorakość jest związana ze zróżnicowaniem biocenotycznym Parku. Szczególnie masowe są wiosenne i jesienne przeloty ptaków wzdłuż Półwyspu Helskiego, który leży na trasie południowo bałtyckiego szlaku wędrówek ptaków. Na wodach Zatoki Puckiej przez cały rok przebywa wiele gatunków ptaków wodnych i błotnych. Jesienią zlatują się tutaj gromadnie miedzy innymi łabędzie i dzikie kaczki, aby tutaj spędzić zimę.
       

Obszary chronionego krajobrazu:

  • Na terenie otuliny NPK znajduje się Nadmorski Obszar Chronionego Krajobrazu (pow. pucki, pow. wejherowski) - wielkość powierzchni i charakterystyka wraz z przebiegiem granic w załączniku nr 3 Rozporządzenia Nr 5/94 Wojewody Gdańskiego z dnia 8 listopada 1994 r.

 

  • Pomniki przyrody
    108 w powiecie

Zespoły przyrodniczo-krajobrazowe - brak

Użytki ekologiczne

  • Nazwa : "Helskie Wydmy"
    • Lokalizacja: m. Hel
    • Główne walory przyrodnicze:
      utworzony w celu zachowania zróżnicowanych zbiorowisk roślinnych charakterystycznych dla obszarów wydmowych Półwyspu Helskiego oraz ochrony kształtujących je procesów brzegowych, eolicznych i glebotwórczych.
  • Nazwa: "Torfowe Kłyle"
    • Lokalizacja: m. Jastarnia
    • Główne walory przyrodnicze:
      utworzony w celu zachowania miejsca żerowania i odpoczynku ptaków przelotnych oraz zróżnicowanych nieleśnych zbiorowisk roślinnych charakterystycznych dla ekstensywnie użytkowanych, zatorfionych wybrzeży niskich Półwyspu Helskiego.
    • Dotychczas utworzono jedno stanowisko dokumentacyjne (w otulinie Parku) :
    • "Kopalna Bielica w Szarym Dworze" (gm. Krokowa) - w celu zachowania odkrywki poeksploatacyjnej z dobrze wykształconą kopalną bielicą.

Obszary objęte ochroną w ramach sieci Natura 2000:

Powiat pucki  - SOO – Specjalne Obszary Ochrony (siedliskowe)

 

Nazwa obszaru
Kod obszaru
Pow.ogółem
pow.woj[ha]
Gmina
Piaśnickie Łąki
PLH220021
1084,99
Krokowa
Białogóra
PLH220003
1132,8
Krokowa
Trzy Młyny
PLH220029
765,88
Krokowa
Zatoka Pucka i Półwysep Hel
PLH220032
26 750,39
3 878,66
Hel,Jastarnia,
Puck, Kosakowo,
Władysławowo
Obszar morski
Widowo
PLH220054
91,50
Krokowa
Bielawa i Bory Bażynowe
PLH220063
1341,5
Krokowa
Kaszubskie Klify
PLH220072
227,6
Władysławowo
Powiat pucki  - OSO – Obszary Specjalnej Ochrony (ptasie)

 

Nazwa obszaru
Kod obszaru
Pow.ogółem
pow.woj[ha]
Gmina
Bielawskie Błota
PLB220010
1101,29
Krokowa, Puck,
Władysławowo
Przybrzeżne Wody Bałtyku
PLB990002
194 626,7
140,79
 
Krokowa, Władysławowo obszar morski-pow.słupski,lęborski,wejherowski,
Puszcza Darżlubska
PLB220007
6252,63
Puck, pow.wejherowski

Wielkość obszaru objętego prawną ochroną przyrody.[ha] 
Brak danych. 

 

Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000
Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody

Brak informacji z powiatu. 

Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych

Brak informacji z powiatu. 

Powiat Starogardzki

Formy ochrony przyrody

1.1 Park Narodowy
       nie występuje
1.2    Rezerwat przyrody

Nadleśnictwo Lubichowo
-Jezioro Udzierz, leśnictwo Leśna Jania, pow. 229,88 ha,
Ochrona ornitofauny i zbiorowisk roślinno-wodnych.
-Krzywe Koło w Pętli Wdy,    leśnictwo Błędno,    pow. 10,00 ha,
Naturalne lasy, ochrona krajobrazów ekologicznych.
-Czapli Wierch    ,leśnictwo Kałębnica    ,pow. 5,26 ha,
Kolonia Czapli siwej w starodrzewiu sosnowym.
-Zdrójno, leśnictwo Błędno, Długie, Brzeźnica ,  pow. 168,97 ha,
Stanowisko reintrodukcji Bobra europejskiego.

Gmina Skarszewy:
-Brzęczek, , leśnictwo Jastrzębce, pow. 25,49 ha (Gmina Skarszewy: 9,95 ha)
Główne walory przyrodnicze: zbiorowiska buczyny pomorskiej z okazałymi fragmentami starodrzewu bukowego 160 letniego.
 
Gmina Osiek:

- Zdrójno,lokalizacja- Kasparus    ,wielkość- 167,57 ha, florystyczny

            - Jez. Udziera  ,   Udzierz   ,  229,88 ha , krajobrazowy
                                                                         
            - Czapli Wierch ,  Kałębnica, 5,26 ha ,  florystyczny
                                              -                              -     
            - Krzywe Koło ,   Błędno    ,   10,00 ha   , ornitologiczno-florystyczny                                                

1.3 Park krajobrazowy
Nie występuje.

1.4 Obszary chronionego krajobrazu
OChK Borów Tucholskich:
Data wyznaczenia: 8. 11. 1994 rok
Tytuł aktu prawnego: Rozp.5/94
Miejsce publikacji: Dziennik Urzędowy Województwa Gdańskiego
Oznaczenie Dziennika Urzędowego: Dz. Urz. Woj. Gdańskiego z 1994, Nr 27, poz.139
Tytuł aktu prawnego: Rozporządzenie Nr 5/05 Wojewody Pomorskiego
Miejsce publikacji: Dziennik Urzędowy Województwa Pomorskiego
Oznaczenie Dziennika Urzędowego: Dz. Urz. Woj. Pom. z 2005, Nr 29, poz. 585
 

  • Obszar zlokalizowany w południowo - zachodniej części Starogardu Gdańskiego. Obejmuje między innymi jeziora Sumińskie, Borzechowskie Wielkie i Szteklin, położone przy jego wschodniej granicy. Drzewostany zajmują tu żyzne siedliska i nie przypominają swoją budową właściwych temu obszarowi borów. Chroni się tu urozmaicony krajobraz oraz doliny rzek z cenną roślinnością. Obszar chronionego krajobrazu Borów Tucholskich obejmuje swoim zasięgiem gminy: Zblewo, Osieczną, Lubichowo, Osiek, Skórcz, Czarną Wodę, Smętowo Graniczne oraz Kaliska. Na powierzchni 65 780 ha. chroni się drzewostany w przewadze sosnowe na gruntach porolnych. Jest największym obiektem chronionym w województwie pomorskim. Około 30 % tego kompleksu leśnego zwanego "zielonym morzem" mieści się w granicach Kociewia.
  •  Obszar Chronionego Krajobrazu Borów Tucholskich to szczególne miejsce ochrony ptaków. Występuje tu m.in. bocian czarny (Ciconia nigra), cyranka (Anas querquedula), myszołów (Buteo buteo), derkacz (Crex crex), brzegówka (Riparia riparia), gąsiorek (Lanius collurio). Bardzo często można spotkać na ternie OCHK Borów Tucholskich jelenia europejskiego (Cervus elephus), dzika (Sus scrofa), sarnę (capareolus capreolus). Natomiast z drobnej zwierzyny objętej ochroną występuje tu: jeż wschodnioeuropejski, kret, ryjówki aksamitna i malutka, mroczek późny, nocek rudy oraz nocek duży, a także większy bóbr i wydra.

Obszar Chronionego Krajobrazu Borów Tucholskich:
•    powierzchnia całkowita 65 780 ha,
•    teren Nadleśnictwa Lubichowo: 27 570,25 ha. Charakteryzuje się dużą lesistością drzewostanów sosnowych i siedliskami borowymi oraz niespotykanymi specyficznymi krajobrazami,
•    teren Nadleśnictwa Starogard – 72,36 ha
•    teren Nadleśnictwa Kaliska - 12 264,2 ha
•    całą gminę Osieczna, pow. 12 326 ha
•    Obejmuje 2 powiaty: starogardzki i kościerski,
•    Obejmuje gminy: Czarna Woda, Kaliska, Karsin, Kościerzyna, Lubichowo, Osieczna, Osiek, Skórcz, Stara Kiszewa, Starogard Gdański, Zblewo,
OChK Doliny Wierzycy:
Data wyznaczenia: 8. 11. 1994 rok
Tytuł aktu prawnego: Rozp.5/94
Miejsce publikacji: Dziennik Urzędowy Województwa Gdańskiego
Oznaczenie Dziennika Urzędowego: Dz. Urz. Woj. Gdańskiego z 1994, Nr 27, poz.139
Tytuł aktu prawnego: Rozporządzenie Nr 5/05 Wojewody Pomorskiego
  Miejsce publikacji: Dziennik Urzędowy Województwa Pomorskiego
  Oznaczenie Dziennika Urzędowego: Dz. Urz. Woj. Pom. z 2005, Nr 29, poz. 585
 

  • Na powierzchni około 10 784 ha ze względu na walory krajobrazowe: urozmaicone ukształtowanie terenu oraz bogatą ornitofaunę powstał obszar chronionego krajobrazu. Obszar ten obejmuje kilku-dziesięciokilometrowy odcinek rzeki Wierzycy z jej doliną, wieloma jeziorami, z których najbardziej znaczące to Jezioro Godziszewskie, Krąg i Przywłoczno wraz z przylegającymi do nich gruntami. Znajduje się tu rezerwat Brzęczek oraz projektowany rezerwat Jeziorka. Gnieździ się tu m.in. bocian czarny (Ciconia nigra), żuraw (Grus grus), gągoł (Bucephala clangula) i wiele innych gatunków ptaków, związanych z podmokłymi lasami, bagnami torfowiskami.

        Obszar Chronionego Krajobrazu Doliny Wierzycy:
    •    powierzchnia całkowita: 10 784 ha,
    •    na gruntach Nadleśnictwa Starogard 2697,02 ha,
    •    na gruntach nadleśnictwa Kalsika: Obszar Chronionego Krajobrazu – Doliny Wierzycy w części Północnej obrębu Bartel Wielki (części oddz. 16, 21, 22, 23, 29),
    •    obejmuje 2 powiaty: starogardzki i kościerski,
    •    obejmuje gminy: Skarszewy, Starogard Gdański; Kościerzyna, Liniewo, Stara Kiszewa.

     OChK Doliny Wietcisy
    Data wyznaczenia: 8. 11. 1994 rok
    Tytuł aktu prawnego: Rozp.5/94
    Miejsce publikacji: Dziennik Urzędowy Województwa Gdańskiego
    Oznaczenie Dziennika Urzędowego: Dz. Urz. Woj. Gdańskiego z 1994, Nr 27, poz.139
    Tytuł aktu prawnego: Rozporządzenie Nr 5/05 Wojewody Pomorskiego
      Miejsce publikacji: Dziennik Urzędowy Województwa Pomorskiego
      Oznaczenie Dziennika Urzędowego: Dz. Urz. Woj. Pom. z 2005, Nr 29, poz. 585

    •    Ze względu na ciekawą faunę i florę odcinek doliny rzeki Wietcisy oraz dolny odcinek rzeki Rutkownicy wraz z przyległymi lasami zostaje przekształcony w obszar chronionego krajobrazu.  Chroni się tu urozmaicony krajobraz oraz doliny rzek z cenną roślinnością. Cechą charakterystyczną tego terenu jest występowanie roślinności terenów podmokłych, drzewostany w przewadze sosnowe na gruntach porolnych, w dolinach rzek, głównie Rutkownicy spotyka się zabagnienia oraz olszyny. Powierzchnia Obszaru Chronionego Krajobrazu "Doliny Wietcisy" szacowana jest na około na 3 352 ha. Szczególną wartością przyrodniczą tego miejsca jest meandrujące koryto rzeczne ze starorzeczami oraz urozmaicony teren pod względem ukształtowania powierzchni.
        
        Obszar Chronionego Krajobrazu  Doliny Wietcisy:
    •    powierzchnia całkowita: 3 352 ha,
    •    grunty Nadleśnictwa Starogard:  795,13 ha,
    •    obejmuje 3 powiaty: gdański, kościerski, starogardzki
    •    obejmuje gminy: Przywidz; Liniewo, Nową Karczmę; Skarszewy

1.5 Pomniki przyrody – ilość z uwzględnieniem rodzaju

Gmina Wiejska Lubichowo:

  • 22 szt. (aleja lipowa, głaz, drzewa)

Gmina Wiejska Kaliska:

  • Dąb szypułkowy (Leśna Huta)
  • Klon jawor (Kaliska)
  • Dąb szypułkowy (Leśnictwo Czubek)

Gmina Wiejska Osiek: 27 szt. w tym lipa-5 szt, dąb- 10 szt, sosna- 2 szt, buk- 3 szt, wiąz- 1 szt, olsza- 1 szt, klon- 2 szt, akacja- 1 szt, brzoza- 2 szt.

Gmina Miejska Czarna Woda: topola biała 1 szt. o obwodzie 4,15 m i wysokości 26 m w wieku około 150 lat (nr 144 w Rejestrze Wojewódzkiego Konserwatora Przyrody w Gdańsku). Rośnie w pasie drogi powiatowej nr 2701G (ul. Dworcowa).
Gmina Wiejska Osieczna:

  • drzewo – dąb szypułkowy przy zabudowaniu (posesja 58 przy ul. 3 Maja w m. Szlachta)
  • drzewo – dąb szypułkowy przy zabudowaniu (posesja 28 w m. Klaniny)
  • drzewo – sosna o pięciu koronach położone na terenie Gminy Osieczna w Leśnictwie Leśny Dwór, Nadleśnictwo Lubichowo)

Gmina Wiejska Starogard Gdański:

  • Cztery pomniki przyrody (drzewa)- dwa 2 okolicy jeziora Sumińskiego, po jednym w rejonie Sucumina i Szpęgawska

Gmina Wiejska Smętowo Graniczne:

  • Pojedyncze stare drzewa - 17 sztuk

Gmina Wiejska Zblewo: 13
Gmina Wiejska Skórcz: 7

  • drzewo żywotnik zachodni Czarnylas,
  • drzewo lipa drobnolistna porośnięta bluszczem Czarnylas,
  • drzewo dąb bezszypułkowy Miryce,
  • Drzewo buk zwyczajny Drewniaczki,
  • drzewo dąb zwyczajny Zajączek,
  • drzewo dąb zwyczajny Zajączek,
  • grupa drzew obrośniętych bluszczem Ryzewie


1.6 Zespoły przyrodniczo-krajobrazowe

Gmina Wiejska Smętowo Graniczne: 4 parki zabytkowe, obiekty w rejestrze zabytków- 8 szt.

1.7    Użytki ekologiczne

Nr Rej WKP Typ użytku Nazwa / opis użytku Pow. [ha] Gmina Powiat
264 torfowisko przejściowe Zgniłki 2,3 Lubichowo Starogard Gdański
265 torfowisko przejściowe Jeleni Moczar 3,59 Lubichowo Starogard Gdański
266 śródleśne oczko wodne i torfowisko Jezioro Pikowe 6,68 Stara Kiszewa Starogard Gdański
331 śródleśne oczko, torfowisko Jezioro Małe Nierybno 2,67 Kaliska Starogard
332 śródleśne oczko wodne Jezioro Piaszczyste 2,46 Kaliska Starogard
333 śródleśne oczko wodne Jezioro Piaeczenko 3,52 Kaliska Starogard
334 torfowisko przejściowe Kaczaki 6,37 Zblewo Starogard
335 łąki, zarośla i lasy Łoza nad Piesienicą 3,99 Zblewo Starogard
336 czyżnie Czyżnie nad Jeziorem Borzechowskim 2,98 Zblewo Starogard
337 łąki i torfowiska Niedzierzwa 6,53 Zblewo Starogard

Gmina Kaliska:

  • 1.    Jezioro Małe Nierybno, leśnictwo Cieciorka- 2,72 ha
  • 2.    Jezioro Piaszczyste, leśnictwo Okoniny- 2,46 ha
  • 3.    Jezioro Piaseczenko, leśnictwo Cieciorka- 3,52 ha
  • 4.    Płocicki Moczar, obszar torfowiska przejściowego i fragment boru bagiennego (obręb Bartel Wielki)- 3,04 ha

Gmina Wiejska Skórcz:

  • drzewo żywotnik zachodni Czarnylas
  • drzewo lipa drobnolistna porośnięta bluszczem Czarnylas
  • drzewo dąb bezszypułkowy Miryce
  • drzewo buk zwyczajny Drewniaczki
  • drzewo dąb zwyczajny Zajączek
  • drzewo dąb zwyczajny Zajączek
  • grupa drzew obrośniętych bluszczem Ryzowie

Gmina Wiejska Zblewo: 4

1.8.    Obszary Natura 2000 

Powiat starogardzki  - SOO – Specjalne  Obszary Ochrony  .
 

Nazwa obszaru Kod obszaru Pow. ogółem, pow. woj [ha] Gmina
Krzewiny PLH040022 499; 264,46 Osiek, pozostałe kujawsko - pom
Sandr Wdy PLH040017 7492,6 Osiek, Osieczna, pozostałe kujawsko - pom
Szczodrowo PLH220101 223,6 Skarszewy
Grądy nad Jeziorami Zduńskim i Szpęgawskim PLH220067 236,3 Starogard Gd. pozostałe pow. tczewski
Zielenina PLH220065 643,8 Skarszewy pozostałe pow. gdański
Dolina Wierzycy PLH220094 4618,3 Skarszewy, Starogard Gd. pozostałe pow. kościerski

Powiat starogardzki - OSO - Obszary Specjalnej Ochrony

Nazwa obszaru Kod obszaru Pow. ogółem, pow. woj [ha] Gmina
Bory Tucholskie PLB220009 322535,9; 215037,0 Kaliska, Lubichowo, Czarna Woda, Osieczna, Osiek, Skórcz, Smętowo Gran., Zblewo, pow. bytowski, kościerski, chojnicki pozostałe kujawsko-pom.


1.9    Wielkość obszaru objętego prawną ochroną przyrody [ha]

  • Powiat starogardzki: ok. ½ obszaru powiatu
  • Gmina Wiejska Osiek: 15589,5 ha
  • Gmina Miejska Skórcz: 20 ha
  • Gmina Wiejska Skórcz: 2 101,13 ha południowej części gminy

 

Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000
Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody

Ścieżki edukacyjne
Gmina Wiejska Kaliska:

  • nazwa: Dydaktyczna Ścieżka Leśna „Bartlewianka” długość 6,4 km
  • podstawowa tematyka: tablice edukacyjna (19 szt.), opisy zjawisk przyrodniczych

Wycieczki z przewodnikiem – b. d.
Prelekcje
Gmina Wiejska Osiek: Zespół Szkół Publicznych w Osieku
Miasto Starogard:

  • Gmina Miejska Starogard Gdański przystąpiła do Ogólnopolskiego Programu Edukacyjnego „Moje miasto bez elektrośmieci”, który skierowany jest do publicznych szkół podstawowych, zlokalizowanych na terenie wybranych miast.
  • Placówki oświatowe, otrzymały bezpłatne pakiety materiałów edukacyjnych. Pakiet ten obejmuje m.in. scenariusze zajęć edukacyjnych dla nauczyciela, broszurę edukacyjną, plansze edukacyjne do sali lekcyjnej, płytę dvd z materiałami edukacyjnymi a także niespodziankę.
  • Więcej informacji na stronie internetowej programu, pod adresem: http://www.moje-miasto-bez-elektrosmieci.pl/
     

Wydawnictwa 

brak informacji

Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych

Brak informacji 

Powiat Sztumski

Formy ochrony przyrody

Park Narodowy – na terenie powiatu nie występuje Park Narodowy

 

Rezerwat przyrody
Rezerwat „Parów Węgry”- Gmina Sztum-22,15ha
Jest to rezerwat leśno-krajobrazowy; prawie cały obszar porośnięty jest drzewostanem mieszanym z małą domieszką gatunków iglastych. Występują tu stare dęby, buki, lipy, brzozy oraz świerki i modrzewie. Dodatkową osobliwością tego terenu jest występująca tu bogata roślinność zielna, a na północnym stoku- stepowa.
Rezerwat „Biała Góra- Gmina Sztum-3,81ha
Jest to rezerwat florystyczny, ochronie podlegają zbiorowiska roślin kserotonicznych na zboczach doliny Wisły

 

Park krajobrazowy
Park Krajobrazowy Pojezierza Iławskiego- Pd część gminy Stary Dzierzgoń-26,41 km2+16,19km2 otuliny (na terenie gminy tj. 10,05% całkowitej powierzchni parku)
Utworzony w celu ochrony krajobrazu pojeziernego hudroytpów jezior i biotopu leśnego; są tereny o szczególnych walorach ekologicznych- obejmuja obszary węzła ekologicznego rangi międzynarodowej) według Koncepcji Krajowej Sieci Ekologicznej ECONET-Polska

 

Obszary chronionego krajobrazu
Obszar chronionego Krajobrazu Rzeki Dzierzgoń- Dorzecze rzeki Dzierzgoń (gm. Dzierzgoń oraz Stary Dzierzgoń-28,18 km2 na terenie gmin
Został utworzony w 1985 r. w Elblągu w celu ochrony walorów przyrodniczych i krajobrazowych. Na całej swej długości ma charakter przyrzecza o wartości krajobrazowej moreny czołowej. W południowej jego części przeważa rzeźba pagórkowata i falista, w środkowej-wysokofalista i wysokopagórkowa.
Obszar Chronionego Krajobrazu Jeziora Dzierzgoń- Gmina Mikołajki Pomorskie i Stray Targ-56,3km2
Został utworzony w 1985 r. w celu ochrony walorów krajobrazowych. Elementami krajobrazotwórczymi są niecki jezior rynnowych: Dzierzgonia i Balewskiego wraz terenami przyjeziornymi oraz dwa kompleksy leśne: las mieszany świeży miejscami las wilgotny i ols.
Obszar Chronionego Krajobrazu Białej Góry- W gminie Sztum znajduje się pd fragment obszaru i obejmuje pas o szerokości do 2km w otoczeniu rzeki Nogat o fragment lasów leśnictwa Wilki-115,78km2
Ochronie podlegają: biotop międzywala i ujścia Nogatu oraz zabytki etnograficzne. Elementami krajobrazotwórczymi tego obszaru są: toń wodna, pasy oczeretów, szuwarów i innej roślinności wodnej oraz strefa zadrzewień i zakrzewień nadwodnych.
Obszar Chronionego Krajobrazu Białej Góry- Obszar Chronionego Krajobrazu Białej Góry-39,71km2
Został utworzony w 1985 r. w celu ochrony walorów krajobrazowych. Obszar obejmuje tereny międzyrzecza Wisły- Leniwki i Nogatu, a ścianą lasu rosnącego na zboczu doliny Wisły. Brzegi rzek porastaja oczerety i szuwary stwarzając dogodne warunki bytowania i lęgu ptactwa wodnego i błotnego.


Pomniki przyrody – ilość z uwzględnieniem rodzaju

  • 1 dąb szypułkowy
  • 1 szt. topola
  • 9 dębów
  • 1 świerk, pospolity
  • 1 lipa drobnolistna

 

Zespoły przyrodniczo-krajobrazowe
Nie występują

 

Użytki ekologiczne
Brak

 

Obszary  Natura 2000

 

Nazwa obszaru
Kod obszaru
Pow.ogółem
pow.woj[ha]
Gmina
Dolna Wisła
PLH220033
9844
Sztum
pozostałe pow. malborski, tczewski,kwidzynski
 
 
Powiat Sztumski – OSO-Obszary Specjalnej Ochrony

 

Nazwa obszaru
Kod obszaru
Pow.ogółem
pow.woj[ha
Gmina
Dolina Dolnej Wisły
PLB040003
33559,04
10738,89
Sztum, pozostałe pow. gdański,, malborski, tczewski,,nowodworski
woj.kujawsko-pomorskie
Lasy Iławskie
PLB280005
25218,5
10738,89
Stary Dzieżgoń,
pozostałe woj.warmińsko-mazurskie

Na terenie powiatu sztumskiego zostały wyznaczone dwa obszary NATURA 2000 pod nazwą Dolina Dolnej Wisły i Lasy Iławskie. W gminie Sztum, wieś Biała Góra i Piekło w pasach rzek Wisły i Nogatu oraz Sztumskie Pole stanowią obszar NATURA 2000, również na tym terenie występuje sieć ekologiczna ECONET-Polska. Na terenie gminy Stary Dzierzgoń natomiast granice obszaru Natura 2000 zamykają się w terenie nieuprzemysłowionym. Należy dodać, że kolejnym proponowanym obszarem jest Sztumskie Pole, gmina Sztum
Dolina Dolnej Wisły
Kod ostoi- PLB040003
Powierzchnia ogółem w powiecie [ha]- 108,1
Ostoja ptasia o randze europejskiej E39, występują co najmniej 44 gatunki ptaków z załącznika Dyrektywy Ptasiej, 4 gatunki z Polskiej Czerwonej Księgi. Gniazduje około 180 gatunków ptaków.
Lasy Iławskie
Kod ostoi- PLB280005
Powierzchnia ogółem w powiecie [ha]- 2601,7
Ostoja ptasia o randze europejskiej E16, występują co najmniej 29 gatunków ptaków z załącznika Dyrektywy Ptasiej, 10 gatunków z Polskiej Czerwonej Księgi. W okresie lęgowym obszar zasiedla rybołów.
 

 

Wielkość obszaru objętego prawną ochroną przyrody.[ha]

Powierzchnia o szczególnych walorach przyrodniczych prawnie chroniona
ogółem
W tym
Rezerwaty przyrody
Parki krajobrazowe
Obszar chronionego krajobrazu
Użytki ekologiczne
16 361,8ha
33,6ha
2641,2ha
13683,4ha
3,6

 

 

Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000
Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody

brak informacji 

Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych

Brak 

Powiat Słupski

Formy ochrony przyrody

1.1 Park Narodowy

  • Nazwa : Słowiński Park Narodowy
    • Lokalizacja: położony jest w północnej części województwa pomorskiego na Wybrzeżu Słowińskim, które wchodzi w zasięg Pobrzeża Słowińskiego.
    • Wielkość: 16 850 ha
    • Główne walory przyrodnicze: Unikatowy w skali Europy obszar ruchomych wydm zwanych "Białymi Górami" wraz z przymorskimi jeziorami: Łebsko, Gardno, Dołgie Małe, Dołgie Duże. Występują cenne zbiorowiska leśne takie jak: bór bażynowy, brzezina bagienna, świeży bór bagienny, oraz bardzo rzadkie gatunki fauny, w tym awifauny, jak orzeł bielik i orzeł przedni.
    • Występują także gatunki roślin reprezentujące grupy wymienione w załączniku II do Dyrektywy Siedliskowej UE oraz 28 gatunków ptaków z listy załącznika I do Dyrektywy Ptasiej UE, co dało podstawę do włączenia Parku do sieci obszarów chronionych Natura 2000. Park jest włączony do sieci Światowych Rezerwatów Biosfery i obszarów chronionych w ramach Konwencji Ramsarskiej.

1.2 Rezerwat przyrody

  • Nazwa: Bagna Izbickie
    • Lokalizacja: gm. Główczyce, obręb Główczyce
    • Wielkość: 281,18 ha.
    • Główne walory przyrodnicze: Ochronie rezerwatu podlegają głównie brzeziny bagienne i zbiorowiska wrzosowisk atlantyckich. Występuje tu sześć dominujących zespołów roślinnych, charakteryzujących środowisko wilgotne,- bardziej interesujące rośliny rezerwatu to: wrzosiec bagienny, woskownica europejska, rosiczka okrągłolistna, przygiełka biała, turzyca bagienna, modrzewnica, bażyna czarna, bagno zwyczajne.
  • Nazwa: Torfowisko Pobłockie
    • Lokalizacja: gm. Główczyce, Nadleśnictwo Damnica
    • Wielkość: 112,31 ha.
    • Główne walory przyrodnicze: Rezerwat jest cennym obszarem retencji wodnej,- wśród najbardziej interesujących roślin występują tu m. in.: woskownica europejska, wrzosiec bagienny, modrzewnica, rosiczka okrągłolistna, bagno zwyczajne.
  • Nazwa: Torfowisko Potoczek
    • Lokalizacja: gm. Kępice, obręb Obłęże
    • Wielkość: 15,24 ha.
    • Główne walory przyrodnicze: Bór bagienny o powierzchni 3,86 ha,- rezerwat usytuowany jest w malowniczej dolinie otoczonej zalesionymi stokami wzniesień,- ostoja zwierzyny płowej i czarnej. Znajdują się tu rówież stanwiska licznych gatunków roślin podlegających ochronie (m. in. listeria sercowata, bagno zwyczajne, paprotka zwyczajna)
  • Nazwa: Grodzisko Runowo
    • Lokalizacja: gm. Potęgowo
    • Wielkość: 29,66 ha
    • Główne walory przyrodnicze: Ochronie rezerwatu podlegają stanowiska buczyny, buków i dębów o obwodach przekraczających 3 metry, jak również pozostałości słowiańskiego grodziska wraz z osadą i cmentarzyskiem kurhanowym nad rzeką Pogorzelicą (pochodzącymi z II poł. IX wieku).
  • Nazwa : Wzgórze Rowokół
    • Lokalizacja: gm. Smołdzino, obręb Smołdzino
    • Wielkość: 562,81 ha.
    • Główne walory przyrodnicze: Położenie stożka Rowokołu (115 m n.p.m.) w odległości zaledwie 6 km od morza wywołuje w nizinnym krajobrazie nadmorskim nieoczekiwane urozmaicenie oraz widokowy kontrast,- las na stokach wzgórza sprawia miejscami wrażenie regla dolnego (udział buka i jodły).
  • Nazwa: Wierzchocińskie Jałowce
    • Lokalizacja: Gmina Smołdzino, Nadleśnictwo Damnica
    • Wielkość: 1,92 ha
    • Główne walory przyrodnicze: Skupienie ok. 150 okazów jałowca pospolitego (Juniperus communis) o zróżnicowanych formach w drzewostanie sosnowym (kolumnowe, piramidalne, stożkowe i t.p. do wysokości 10 m.) wśród wzniesień morenowych.
  • Nazwa : Jezioro Modła
    • Lokalizacja: gm. Ustka, obręb Lędowo
    • Wielkość: 194,80 ha.
    • Główne walory przyrodnicze: Miejsce lęgowania ptactwa wodnego np. mewy śmieszki, mewy srebrzystej, mewy pospolitej, rybitwy czarnej, kaczki krzyżówki, łabędzia niemego, błotniaka łąkowego, remiza, kwiczoła,- występowanie roślinności będącej podstawowym elementem decydującym o warunkach lęgowania ptaków, a także zespołów roślinności wodnej i szuwarowej typowej dla płytkiego, zarastającego jeziora przymorskiego.
  • Nazwa : Buczyna Nad Słupią
    • Lokalizacja: gm. Ustka, Nadleśnictwo Ustka
    • Wielkość: 18,92 ha.
    • Główne walory przyrodnicze: Obiekt stanowi interesujący przykład drzewostanu bukowego.

1.3 Park krajobrazowy

  • Nazwa: Dolina Słupi    
    • Lokalizacja: gm. Kobylnica, obszar od środkowego biegu rzeki Słupi i jej zlewni od miejscowości Soszyca do drogi Krępa – Łosino
    • Wielkość: 37040 ha
    • Główne walory przyrodnicze:
      • w granicach Parku znajduje się 60 jezior z których najcenniejsze pod względem przyrodniczym to: Jasień, Skotawskie Małe i Duże, Głębokie, Borzytuchomskie Duże, Konradowo, Krzynia
      • siedliska roślinne o cechach zbiorowisk naturalnych i półnaturalnych,
      • występowanie rzadkich roślin: np. wawrzynek wilczełyko, pływacz zwyczajny,  rosiczka
      • najcenniejsze przyrodniczo fragmenty Parku i jego otuliny zostały wydzielone w postaci ośmiu rezerwatów przyrody.

1.4 Obszary chronionego krajobrazu

  • Nazwa: Jezioro Łętowskie oraz okolice Kępic wraz z fragmentem doliny rzeki Wieprzy
    • Lokalizacja: Obszar na północny zachód od Kępic do miejscowości Łętowo oraz ok. 7 km na południowy wschód od Kępic
    • Wielkość: 6 880 ha
    • Główne walory przyrodnicze
      • dwa duże jeziora: Łętowskie w północno - zachodniej części obszaru oraz Obłęskie na północno-wschodnim krańcu obszaru,
      • bardzo duża lesistość obszaru - 76%,
      • duża ilość pomników przyrody (13 szt.),
      • interesujące obiekty przyrodnicze jak sędziwe drzewa i okazałe głazy polodowcowe (eratyki).
  • Nazwa: Fragment Pradoliny Łeby i wzgórza morenowe na południe od Lęborka
    • Lokalizacja: W obrębie jego granic znajduje się zachodnia część Pradoliny Łeby-Redy od miejscowości Orle do jeziora Lubowickiego w okolicach Lęborka.
    • Wielkość: 19 516 ha.
    • Główne walory przyrodnicze: Środowisko przyrodnicze na dnie doliny tworzą głównie użytki zielone (łąki i pastwiska). Lasy porastające strefę krawędziową budowane są przez drzewostany buczyny niżowej, która na stożkach napływowych przechodzi w bory mieszane.
  • Nazwa: Pas pobrzeża na wschód Ustki
    • Lokalizacja: Na wschód od ujścia rzeki Słupi, wzdłuż wybrzeża do jeziora Gardno
    • Wielkość: 3 336 ha
    • Główne walory przyrodnicze
      • wybrzeże morskie z plażami wydmami i klifem,
      • cała gama roślinności nadmorskiej, od maleńkiej wydmotwórczej honkenii, aż po zespoły leśne jak: bory nadmorskie i buczyny.
  • Nazwa: Pas pobrzeża na zachód od Ustki (wschodnia część)
    • Lokalizacja: Na zachód od ujścia rzeki Słupi, wzdłuż wybrzeża do granicy powiatu
    • Wielkość: 7 520 ha (pow. całk.)
    • Główne walory przyrodnicze
      • bezpośrednie sąsiedztwo morza i związany z tym urozmaicony świat roślinny - roślinność wydmowa, bagienna, bory nadmorskie,
      • kryptodepresyjne jezioro przymorskie: Modła,
      • rezerwat przyrodniczy obejmujący najbliższe otoczenie Jeziora Modła.

1.5 Pomniki przyrody – ilość z uwzględnieniem rodzaju

  • Gmina Damnica – 37 w tym 3 grupy drzew – pojedynczych 33
  • Gmina Dębnica Kaszubska – 54 w tym 8 grup drzew, 1 grupa krzewów, 3 skupisk drzew, 1 aleja drzew, 41 pojedynczych drzew
  • Gmina Główczyce – 75 w tym 14 grup drzew, 3 aleje, 57 pojedynczych drze i 1 głaz
  • Gmina Kępice – brak
  • Gmina Kobylnica – 27 w tym 23 pojedynczych drzew, 2 grup drzew i 2 głazy narzutowe
  • Gmina Potęgowo – 19 drzew
  • Gmina Smołdzino – brak 
  • Gmina Słupsk - 82 pomników przyrody – w tym jedna aleja 211 Lip Wieszyno oraz 7 zbiorowych pomników przyrody
  • Gmina Ustka – 86 drzew
  • Miasto Ustka – brak

1.6. Zespoły przyrodniczo-krajobrazowe

  • Nazwa: m. Ustka,,Ostoja łabędzi” - uchwała Nr II/10/94 Rady Miejskiej w Ustce z dnia 18 marca 1994 r. (uchwała Nr XXXIII/270/2009 Rady Miasta Ustka z dnia 30 kwietnia 2009 r. w sprawie zmiany uchwały Nr II/10/94 Rady Miejskiej w Ustce z dnia 18 marca 1994 r.)
  • Nazwa: ZPK 6, gm. Dębnica Kaszubska- odcinek Doliny Słupi do połaczenia kanału elektrowni Krzynia z korytem Słupi do północnej granicy Parku, wraz z odcinkiem Doliny Kamiennej od mostu na trasie Dębnica Kaszubska- Podwilczyn do jej ujścia do Słupi
  • Nazwa: ZPK 2, gm. Dębnica Kaszubska- odcinek Doliny Słupi od miejscowości Młynki do Jeziora Głębokiego, ochrona interesującej rzeźby krajobrazu, walorów karajobrazowych, faunistycznych i kulturowych fragmentu Doliny Słupi, stanowiska i miejsca rozrodu lipienia, głowacza białopłetwego, pstrąga potowego oraz strzelby potokowej, tereny lęgowe specyficznej dla rzek Pomorza awifauny
  • Nazwa: ZPK 4, gm. Dębnica Kaszubska, Odcinek Doliny Słupi (Stara Słupia) od ujścia Bytowy do Słupi do Gałąźni Małej- ochrona interesującej rzeźby krajobrazu, walorów krajobrazowych, faunistycznych i kulturowych, stanowiska i miejsca rozrodu lipienia, głowacza białopłetwego, pstrąga potokowego oraz strzelby potokowej, tereny lęgowe specyficznej dla rzek Pomorza awifauny
  • Nazwa: ZPK 10 Budówko-Budowo-Jawory, gm. Dębnica Kaszubska- ochrona walorów krajobrazowych i kulturowych; Budowo-Bukówko-dwa grodziska wczesnośredniowieczne z osadami przygrodowymi i cmentarzyskami kurhanowymi. kultury łużyckiej. Założenie parkowe i zabytkowy kościół z 1350 r. zabytki techniki-kolejowa wieża ciśnień: Jawory- zabytkowy dwór z założeniem parkowym i grodzisko wczesnośredniowieczne  z dwoma osadami o własnej formie krajobrazowej oraz dwa cmentarzyska kurhanowe z kultury łużyckiej. 
  • Nazwa: „Bruskowskie Bagno”. gm. Słupsk
  • Nazwa: „Kraina w  Kratę w Dolinie Rzeki Moszczeniczki”

1.7. Użytki ekologiczne

Nazwa: Torfowisko Wieliszewo 3 

  • Lokalizacja: Gm. Dębnica Kaszubska, obręb Dobra
  • Wielkość: 0,50 ha

Nazwa: Torfowisko Wieliszewo 4

  • Lokalizacja: Gm. Dębnica Kaszubska, obręb Dobra
  • Wielkość: 1,22 ha

Nazwa: Torfowisko Wieliszewo 5

  • Lokalizacja: Gm. Dębnica Kaszubska, obręb Dobra
  • Wielkość: 0,60 ha

Nazwa: Torfowisko Wieliszewo 6

  • Lokalizacja: Gm. Dębnica Kaszubska, obręb Dobra
  • Wielkość: 0,37 ha

Nazwa: Torfowisko Wieliszewo 7

  • Lokalizacja: Gm. Dębnica Kaszubska, obręb Dobra
  • Wielkość: 0,60 ha

Nazwa: Torfowisko Wieliszewo 8

  • Lokalizacja: Gm. Dębnica Kaszubska, obręb Dobra
  • Wielkość: 3,45 ha

Nazwa: Łąki nad Ciekiem Gogolewskim 

  • Lokalizacja: Gm. Dębnica Kaszubska, obręb Gogolewko
  • Wielkość: 23,39 ha

Nazwa: Torfowisko Dobra

  • Lokalizacja: Gm. Dębnica Kaszubska, obręb Dobra
  • Wielkość: 0,50 ha

Nazwa: Torfowiska Gogolewo

  • Lokalizacja: Gm. Dębnica Kaszubska, obręb Gogolewo
  • Wielkość: 4,55 ha

Nazwa: Studnia Nietoperzy

  • Lokalizacja: Gm. Dębnica Kaszubska
  • Wielkość: 0,10 ha

Nazwa: brak

  • Lokalizacja: Gm. Damnica, obręb Damno
  • Wielkość: 0,58 ha
     

Nazwa: brak

  • Lokalizacja: Gm. Damnica, obręb Domaradz
  • Wielkość: 1,60 ha
     

Nazwa: brak

  • Lokalizacja: Gm. Damnica, obręb Stara Dąbrowa
  • Wielkość: 11,45 ha
     

Nazwa: brak

  • Lokalizacja: Gm. Damnica, obręb Damnica
  • Wielkość: 5,50 ha
     

Nazwa: brak

  • Lokalizacja: Gm. Damnica, obręb Łebień
  • Wielkość: 0,35 ha
     

Nazwa: brak

  • Lokalizacja: Gm. Damnica, obręb Strzyżyno
  • Wielkość: 3,26 ha
     

Nazwa: brak

  • Lokalizacja: Gm. Damnica, obręb Bięcino
  • Wielkość: 0,32 ha
     

Nazwa: brak

  • Lokalizacja: Gm. Damnica, obręb Damnica Leśnictwo
  • Wielkość: 4,62 ha
     

Nazwa: Krakulice 

  • Lokalizacja: Gm. Główczyce, obręb Gać
  • Wielkość: 314,63 ha

Nazwa: brak

  • Lokalizacja: Gm. Główczyce, Leśnictwo Wolinia
  • Wielkość: 59,01 ha

Nazwa: brak 

  • Lokalizacja: Gm. Główczyce, Leśnictwo Izbica
  • Wielkość: 118,58 ha

Nazwa: brak

  • Lokalizacja: Gm. Główczyce, Leśnictwo Główczyce
  • Wielkość: 18,48 ha

Nazwa: brak

  • Lokalizacja: Gm. Główczyce, Leśnictwo Gorzyno
  • Wielkość: 28,53 ha

Nazwa: brak

  • Lokalizacja: Gm. Główczyce, Leśnictwo Gorzyno
  • Wielkość: 7,26 ha

Nazwa: brak

  • Lokalizacja: Gm. Główczyce, Leśnictwo Szczypkowice
  • Wielkość: 8,09 ha

Nazwa: brak

  • Lokalizacja: Gm. Główczyce, Leśnictwo Wielka Wieś
  • Wielkość: 11,98 ha

Nazwa: brak

  • Lokalizacja: Gm. Główczyce, Leśnictwo Wierzchocino
  • Wielkość: 118,37 ha
     

Nazwa: brak

  • Lokalizacja: Gm. Główczyce, Leśnictwo Lipno
  • Wielkość: 18,86 ha

Nazwa: brak

  • Lokalizacja: Gm. Główczyce, Leśnictwo Żoruchowo
  • Wielkość: 15,98 ha

Nazwa: brak

  • Lokalizacja: Gm. Główczyce, Leśnictwo Bięcino
  • Wielkość: 0,26 ha

Nazwa: brak

  • Lokalizacja: Gm. Główczyce, Leśnictwo Ciemino
  • Wielkość: 216,67 ha

Nazwa: Bór bagienny

  • lokalizacja: gm. Kobylnica, Nadleśnictwo Sławno
  • Wielkość: 4,64 ha
     

Nazwa: Torfowisko niskie nadrzeczne

  • Lokalizacja: Gm. Kobylnica, obr. Komiłowo
  • wielkość: 5,7 ha
     

Nazwa: Torfowisko niskie nadrzeczne

  • Lokalizacja: Gm. Kobylnica, obr. Komiłówko
  • wielkość:4,39 ha
     

Nazwa: Torfowisko niskie nadrzeczne

  • lokalizacja: Gm. Kobylnica, obr. Lubuń
  • wielkość:1,56 ha
     

Nazwa: Łąka torfowiskowa 

  • lokalizacja: Gm. Kobylnica, obr. Żelkówko
  • wielkość:1,24 ha
     

Nazwa: Łąka torfowiskowa

  • lokalizacja: Gm. Kobylnica, obr. Żelkówko
  • wielkość:10,43 ha
     

Nazwa: Łąka torfowiskowa

  • lokalizacja: gm. Kobylnica, obr. Żelkówko
  • wielkość:15,63 ha
     

Nazwa: Torfowisko Wieliszewo 1

  • lokalizacja: gm. Potęgowo, Wieliszewo
  • wielkość:4,26 ha
     

Nazwa: Torfowisko Wieliszewo 2

  • lokalizacja: gm. Potęgowo, Wieliszewo
  • wielkość:1,39 ha
     

Nazwa: Leśnictwo Modlinek

  • lokalizacja: gm. Ustka, Modlinek
  • wielkość:50,5 ha
     

Nazwa: Leśnictwo Zaleski

  • lokalizacja: gm. Ustka, Zaleskie
  • wielkość:33,3 ha
     

Nazwa: Leśnictwo Radwanki

  • lokalizacja: gm. Ustka, Radwanki
  • wielkość:1,15 ha
     

1.8 Obszary  Natura 2000

Powiat słupski- SOO – Specjalne Obszary Ochrony (siedliskowe)

 

Nazwa obszaru
Kod obszaru
Pow.ogółem
pow.woj[ha]
Gmina
Ostoja Słowińska
PLH220023
32150,54
21354,49
Główczyce, Smołdzino, Ustka
(część)
 
 
 
 
Bagna Izbickie
PLH220001
786,35
Główczyce
Torfowisko Pobłockie
PLH220042
111,63
Główczyce
Przymorskie Błota
PLH220024
1688,87
1587,53
Ustka
Dolina Grabowej
PLH320003
8255,34
48,46
Kępice
Dolina Łupawy
PLH220036
5508,63
Smołdzino,Główczyce, Damnica, Potęgowo
Dolina Wieprzy i Studnicy
PLH220038
14349,03
10187,81
Kępice, Kobylnica
Klify Poddębskie
PLH220100
594,4
Ustka
 
 
Powiat słupski-OSO – Obszary Specjalnej Ochrony (ptasie)
 
Nazwa obszaru Kod obszaru Pow. ogółem pow. woj[ha] Gmina
Ostoja Słowińska PLB220003 21 819,4 Słupsk, Smołdzino
Przybrzeżne Wody Bałtyku PLB990002 194626,7 Graniczy z gm. Ustka i Smołdzino
Doliny Słupi PLB220002 37471,8 Dębnica Kaszubska, Kobylnica

 

1.9 Wielkość obszaru objętego prawną ochroną przyrody.[ha] 

Powiat Słupsk: 52 294,4 ha

 

Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000
Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody

Ścieżki edukacyjne

  • Nazwa: Krzynia
    • długość - bd
    • podstawowa tematyka - bd
  • Nazwa: Park przy Technikum Leśnym w Warcinie
    • długość: ok. 3 km
    • podstawowa tematyka – przyroda w lesie i jej ochrona
  • Nazwa: Dolina rzeki Łupawy
    • Długość: 6 km
    • Podstawowa tematyka: przyroda w lesie i jej ochrona
    • Nazwy przystanków:
      • Drzewostany sosnowe
      • Gospodarowanie w drzewostanach bukowych
      • Pożyteczna i szkodliwa fauna lasów
      • Proces kształtowania się jezior
      • Naturalna sukcesja roślinna
      • Sposoby pielęgnowania lasu
      • Jezioro Kozińskie, lasy wodochronne
      • Pomniki przyrody
      • Drzewostan olchowy
      • Jak człowiek kształtuje środowisko. Zalew Mikorowski
      • Przebudowa drzewostanów
      • Podział lasu na oddziały
      • Poletko łowieckie i paśnik
      • Zagospodarowywanie luk. Mchy i grzyby
  • Nazwa: „Szlakiem troci i łososia”
    • długość-4 km
    • podstawowa tematyka : Ochrona ekosystemu rzeki Słupi
  • Nazwa: Latarnia Rowokół i Klucki Las
    • Długość 6km.
    • Podstawowa tematyka: bd
  • Nazwa: Szlak zwiniętych torów
    • Długość ok. 21 km.
    • Podstawowa tematyka: plaża, punkty widokowe, wydmy, podmokłe łąki, las sosnowy

Wycieczki z przewodnikiem

  • Park przy Technikum Leśnym w Warcinie

Prelekcje

  • Zabytkowa Wozownia przy Technikum Leśnym w Warcinie jako obiekt Centrum Edukacji Regionalnej -7

Wydawnictwa – bd 

Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych

Nazwa projektu – Ochrona środowiska naturalnego Słowińskiego Parku Narodowego i obszaru „NATURA 2000” , 

  • czas realizacji – 16.12.2011 – 31.10.2012,
  • poniesione dotychczas nakłady - bd,
  • wartość całego projektu – 11 000,00zł

Powiat Tczewski

Formy ochrony przyrody

 

  • Park Narodowy – brak
  • Rezerwat przyrody
  • Nazwa: “Opalenie Dolne” 
    • Lokalizacja: Opalenie, gmina Gniew w obrębie teras nadrzecznych Młyńskiej Strugi
    • Wielkość:  1, 75 ha
    • Główne walory przyrodnicze: utworzony w celu ochrony ciepłolubnej roślinności leśno-stepowej na krańcowo północnych stanowiskach. Część rezerwatu porasta ok. 80-letni las świerkowy, a resztę las mieszany z licznymi gatunkami roślin ciepłolubnych w runie, m.in. paprotnik kolczysty, pluskiwca europejska, groszek wielkoprzylistkowy, pięciornik biały, jaskier wielokwiatowy, orlik pospolity i wawrzynek wilczełyko.
  • Nazwa: “Opalenie Górne” 
    • Lokalizacja: Opalenie, gmina Gniew
    • Wielkość: 1,62 ha
    • Główne walory przyrodnicze: obejmuje ochroną las grądowy w wieku 150-170 lat. W runie leśnym występują gatunki roślin ciepłolubnych takich jak: pluskwica europejska, groszek wielkoprzylistkowy oraz lilia złotogłów.
  • Nazwa: “Wiosło Duże”   
    • Lokalizacja: Widlice, gmina Gniew 
    • Wielkość: 29,88 ha
    • Główne walory przyrodnicze: obejmuje ochroną bór świetlisty i las mieszany z gatunkami ksenotermicznymi, leśno – stepowymi i innymi rzadko występującymi jak: pełnik europejski, koniczyna długokłosa, kruszczyk rdzawoczerwony, wężymord stepowy, głowienka wielokwiatowa i czosnek skalny.
  • Nazwa: “Wiosło Małe”  
    • Lokalizacja: Widlice, gmina Gniew 
    • Wielkość: 24,69 ha
    • Główne walory przyrodnicze: obejmuje ochroną las mieszany na wierzchowinie i bór mieszany na zboczu,        z udziałem gatunków kserotermicznych i leśno stepowych, jak: aster gawędka, gorysz siny i czosnek skalny. Drzewostan liczy 90 – 130 lat. Przeważa w nim sosna, jest też dąb, lipa, gr4ab, klon, modrzew, świerk, a na zboczach akacja, osika i olcha.
  • Park krajobrazowy – brak
  • Obszary chronionego krajobrazu
    • Nazwa: Gniewski Obszar Chronionego Krajobrazu   
    • Lokalizacja: gmina Gniew, tereny gmin Morzeszczyn i Pelplin, obejmuje końcowy odcinek doliny rzeki Wierzycy od Janiszewa (gm. Pelplin) do ujścia do Wisły. 
    • Wielkość: 2 586 ha
    • Główne walory przyrodnicze oprócz doliny Wierzycy występują tu fragmenty silnie sfalowanej, zalesionej wysoczyzny morenowej. Główną wartość przyrodniczą obszaru stanowi dolina rzeczna z całym zestawem elementów morfologicznych i ze zróżnicowanymi zbiorowiskami roślinności. Szczególnie istotna jest rola doliny jako tzw. korytarza ekologicznego.
    • Nazwa: Nadwiślański Obszar Chronionego Krajobrazu
    • Lokalizacja: południowo-wschodnia część gminy GniewWielkość: 4 676 ha
    • Główne walory przyrodnicze powstał w celu ochrony cennego przyrodniczo, zróżnicowanego morfologicznie terenu nadwiślańskiego. Silnie sfalowaną wysoczyznę morenową rozcinają doliny erozyjne. Obszar jest prawie całkowicie zalesiony. Przeważają bory sosnowe, ale występują także lasy dębowo-grabowe i ciepłolubne dąbrowy.
    • Nazwa: Obszar Chronionego Krajobrazu Żuław Gdańskich
      Lokalizacja: Wschodnia część gminy tj. sołectwo Tczewskie Łąki i Czatkowy
    • Wielkość: 1550 ha
    • Główne walory przyrodnicze naturalne i półnaturalne zbiorowiska łąkowe i szuwarowe
  • Pomniki przyrody – ilość z uwzględnieniem rodzaju
    • pojedyncze drzewa: 59
    • grupy drzew: 18
    • głazy narzutowe: 3
  • Zespoły przyrodniczo-krajobrazowe
    • projektowane “Dolina Węgiermucy”, gmina Morzeszczyn
  • Użytki ekologiczne
    • Miasto i Gmina Gniew
    • Nazwa: “Trzcinowisko”   
    • Lokalizacja: Ciepłe, gmina Gniew 
    • Wielkość: 16 ha
      • Nazwa: “Parowa”  
      • Lokalizacja: Ciepłe, gmina Gniew
      • Wielkość: 4 ha
      • Nazwa: “Borawa”      
      • Lokalizacja: Kuchnia, gmina Gniew     
      • Wielkość: 20 ha
  • Gmina Morzeszczyn
  • projektowane:
    • zbiorniki wodne, szuwary i łozowiska Borkowo,
    • szuwary i łozowiska Borkowo,
    • zbiorniki wodne Borkowo,
    • szuwar trzcinowy Rzeżęcin Nagórowie,
    • biornik wodny i łozowiska Rzeżęcin,
    • szuwar trzcinowy i zbiornik wodny Rzeżęcin,
    • łozowiska Królów Las,
    • zbiorniki wodne i szuwary Bielsk,
    • zbiorniki wodne i szuwary Dzierżążno.

 

  •  Obszary  objęte ochroną w ramach sieci Natura 2000 (istniejące i projektowane) – krótka charakterystyka
Powiat tczewski -  SOO – Specjalne Obszary Ochrony 

 

Nazwa obszaru
Kod obszaru
Pow.ogółem
pow.woj[ha]
Gmina
Waćmierz
PLH220031
388,3
Subkowy
Dolna Wisła
PLH220033
10374,2
Tczew,Subkowy,Pelplin, Gniew, pozostałe pow. malborski, sztumski,kwidzynski
 
Powiat tczewski - OSO – Obszary Specjalnej Ochrony 

 

Nazwa obszaru
Kod obszaru
Pow.ogółem
pow.woj[ha]
Gmina
Dolina Dolnej Wisły
PLB040003
33559,04
10738,89
Tczew, Gniew, pozostałe pow.nowodworski, gdański, malborski, sztumski,kwidzynski
 

- Obszar Natura 2000 SOO o kodzie  PLH220031 znajduje się w obrębie wsi Waćmierz .
Obszar położony jest około 150 m na południowy zachód od drogi łączącej miejscowość Waćmierz i Brzuśce z kilkoma oczkami wodnymi. Oczka wodne porośnięte są roślinnością tataraku, trzciną pospolitą, skrzypu błotnego, marką szerokolistną oraz rdestnicą pływającą. Obrzeża zbiorników porośnięte są wierzbą szarą, brzozą i robinią akacjową. Powierzchnia . obszaru  na terenie powiatu wynosi 23,4 ha.

 
SOO Dolna Wisła PLH220033– obszar obejmuje odcinek doliny Wisły w jej dolnym biegu, od południowej granicy woj. pomorskiego do mostu na Wiśle, na południe od Tczewa.  W granicach ostoi znajduje się także obszar wideł Wisły i Nogatu w rejonie Białej Góry. Rzeka płynie korytem w dużym stopniu naturalnym, z namuliskami i łachami piaszczystymi. W dolinie zachowane są starorzecza, otoczone mozaiką zarośli wierzbowych i lasów łęgowych, a także pól uprawnych i pastwisk. Miejscami zbocza doliny tworzą wysokie skarpy, na których utrzymują się ciepłolubne murawy napiaskowe i grądy zboczowe.
Na tym obszarze występują zróżnicowane zbiorowiska roślinne, w tym dobrze wykształcone   i zachowane różne typy łęgów. Wyróżniono tu 9 rodzajów siedlisk z załącznika I Dyrektywy Rady 92/43/EWG i odnotowano 13 gatunków z Załącznika II tej dyrektywy. Szczególnie bogata i cenna jest ichtiofauna. We florze roślin naczyniowych stwierdzono liczne gatunki zagrożone i prawnie chronione w Polsce. Jest to fragment ostoi ptasiej o randze europejskiej.

 

OSO Dolina Dolnej Wisły PLB040003– odcinek Wisły w jej dolnym biegu od Włocławka do Przegaliny, zachowujący naturalny charakter i dynamikę rzeki swobodnie płynącej. Rzeka płynie w dużym stopniu naturalnym korytem, z namuliskami, łachami piaszczystymi i wysepkami, w dolinie zachowane są starorzecza i niewielkie torfowiska niskie; brzegi pokryte są mozaiką zarośli wierzbowych i lasów łęgowych, a także pól uprawnych i pastwisk. Miejscami dolinę Wisły ograniczają wysokie skarpy, na których utrzymują się murawy kserotermiczne i grądy zboczowe. Wisła przepływa w granicach obszaru przez kilka dużych miast jak: Toruń, Bydgoszcz, Grudziądz, Tczew.
Dolina Dolnej Wisły jest ostoją ptasią o randze europejskiej E 39.
Występuje tu co najmniej 46 gatunków ptaków z Załącznika I Dyrektywy Ptasiej, 4 gatunki z Polskiej Czerwonej Księgi (PCK).
Gniazduje ok. 180 gatunków ptaków. Jest to bardzo ważna ostoja ptaków migrujących i zimujących oraz bardzo ważny teren zimowiskowy bielika.
W okresie lęgowym obszar zasiedla co najmniej 1% populacji krajowej następujących gatunków ptaków: nurogęś, ohar, rybitwa białoczelna, rybitwa rzeczna, zimorodek, ostrygojad; w stosunkowo wysokim zagęszczeniu występuje derkacz, mewa czarnogłowa, siweczka rzeczna.
W okresie wędrówek ptaki wodno – błotne występują w koncentracjach do 50 000 osobników.  W okresie zimy występuje co najmniej 1% populacji szlaku wędrówkowego następujących gatunków ptaków: bielik, gągoł, nurogęś, stosunkowo licznie występuje bielaczek, ptaki wodno – błotne występują w koncentracjach do 40 000 osobników.
Awifauna obszaru nie jest dostatecznie poznana.
Występuje tu bogata fauna innych zwierząt kręgowych, bogata flora roślin naczyniowych    (ok. 1350 gatunków) z licznymi gatunkami zagrożonymi i prawnie chronionymi, silnie zróżnicowane roślinne, w tym zachowane różne typy łęgów, a także cenne murawy kserotermiczne.

  • Wielkość obszaru objętego prawną ochroną przyrody.[ha]     

Brak danych

Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000
Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody

Ścieżki edukacyjne

  • Gmina Subkowy - w obrębie Zespołu Szkół w Subkowach znajduje się „Terenowa ścieżka dydaktyczna nad Drybokiem”. Temat – ochrona środowiska. Długość w/w ścieżki wynosi około 1,5 km.
  • Miasto i Gmina Gniew: 
    • Szlak Lasów Dębińskich, długość 8,5 km
    • Szlak Dolnej Wisły, długość 14 km
    • Szlak Opaleński, długość 7,5 km
    • Szlak Rzeki Wierzycy, długość 22 km

Wycieczki z przewodnikiem

  • Centrum Wystawienniczo-Regionalne Dolnej Wisły w „Fabryka Sztuk” Tczewie. Wycieczki po Tczewie z licencjonowanym przewodnikiem uwzględniające położone na terenie Tczewa pomniki przyrody:
    • Dąb szypułkowy przy Urzędzie Miejskim – 44
    • Buki czerwone i lipa amerykańska w parku miejskim – 16

Prelekcje
Brak
Wydawnictwa – podać: Brak 

Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych

Brak 

Powiat Wejherowski

Formy ochrony przyrody

1.1 Park Narodowy - na terenie powiatu nie utworzono
1.2 Rezerwaty przyrody:

Brak danych z powiatu z r.2011

1.3 Park krajobrazowy:

  • Nazwa: Trójmiejski Park Krajobrazowy
    • Lokalizacja: w powiecie wejherowskim na terenie gmin: Wejherowo, Szemud, Miasto Wejherowo, Miasto Reda, Miasto Rumia
    • Wielkość: 19 930 ha (w tym w pow. wejherowskim - 12 576 ha)
    • Główne walory przyrodnicze:  Park obejmuje strefę krawędziową Pojezierza Kaszubskiego z urozmaiconą rzeźbą terenu i licznymiciekami wodnymi. Lasy stanowią ponad 90% powierzchni parku. Dominującym zbiorowiskiem leśnym sąbuczyny (kwaśna i żyzna buczyna pomorska), lasy bukowo-dębowe, i lasy grądowe. W dnach dolin występują także lasy łęgowe olszowo-jesionowe. Spotykane są również liczne gatunki roślin i zwierząt rzadkich i chronionych. Do najcenniejszych obiektów florystycznych zalicza się jeziora lobeliowe Pałsznik i Wygoda, położone na terenie rezerwatu "Pełcznica".
  • Nazwa: Kaszubski Park Krajobrazowy
    • Lokalizacja: w powiecie wejherowskim na terenie gminy Linia
    • Wielkość: 33 202 ha (w tym w pow. wejherowskim - 1 652 ha)
    • Główne walory przyrodnicze: Park obejmuje centralną część Pojezierza Kaszubskiego o urozmaiconej rzeźbie terenu z licznymi wzgórzami morenowymi, rynnami jeziornymi, dolinami rzecznymi i fragmentami pól sandrowych. Posiada silnie rozbudowaną sieć hydrograficzną ze źródliskowymi odcinkami rzek (m.in.: Łeby i Raduni) oraz licznymi jeziorami, w tym jeziorami lobeliowymi. Na obszarach leśnych dominują buczyny i lasy bukowo-dębowe, w części południowej - bory mieszane. Na terenie parku występują przyrodniczo cenne zbiorowiska roślinności nieleśnej (łąki, torfowiska).

1.4 Obszary chronionego krajobrazu:

Brak danych z powiatu z r.2011

1.5 Pomniki przyrody - ilość z uwzględnieniem rodzaju

Brak danych z powiatu z r.2011

1.6 Zespoły przyrodniczo - krajobrazowe

Brak danych z powiatu z r.2011

1.7 Użytki ekologiczne

Brak danych z powiatu z r.2011

1.8 Obszary objęte ochroną w ramach sieci Natura 2000

Powiat wejherowski  - SOO – Specjalne  Obszary Ochrony  (siedliskowe)

 Nazwa obszaru Kod obszaru  Pow. ogółem, pow. woj [ha]  Gmina 
 Mierzeja Sarbska PLH220018  1882,9  Choczewo, pow.  lęborski
Kurze Grzędy  PLH220014  1586,59  Linia, pow. kartuski 
Białe Błoto  PLH220002  43,42  Linia, pow. lęborski 
Dolina Górnej Łeby  PLH220006  2550,06  Linia Luzino, Łęczyce, pow. kartuski 
Orle   PLH220019  269,92  Wejherowo 
Biała  PLH220016  418,8  Wejherowo 
Pełcznica  PLH220020  523,05  Szemud, Wejherowo 
Jezioro Choczewskie  PLH220096  1120  Choczewo, Gniewino 
Mechowiska Zęblewskie  PLH220075  107,9  Szemud 
Wejherowo  PLH220084  0,2  M. Wejherowo 
Opalińskie Buczyny  PLH220099  355,7  Gniewino 

        Powiat wejherowski   - OSO – Obszary Specjalnej Ochrony (ptasie)
 

Nazwa obszaru  Kod obszaru  Pow. ogółem, pow. woj [ha]  Gmina 
Przybrzeżne Wody Bałtyku  PLB990002  140,79; 194 626,7  Choczewo, obszar morski - pow. słupski, lęborski, wejherowski, pucki 
Lasy Mirachowskie  PLB220008  8232,38  Linia pow. kartuski 
Lasy Lęborskie  PLB220006  8565,33  Gniewino, Łęczyce, Choczewo, Luzino 
Puszcza Darżlubska  PLB220007  6252,63  Reda, Wejherowo, pow. pucki 

 1.9 Wielkość obszaru objętego prawną ochroną przyrody
Brak informacji z powiatu za rok 2011

 

Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000
Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody

Brak informacji z powiatu za rok 2011

Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych

Brak informacji z powiatu za rok 2011

Sopot

Formy ochrony przyrody
  • Park Narodowy: NIE MA

 

  • Rezerwat przyrody - "Zajęcze Wzgórze" - Zlokalizowany jest w Górnym Sopocie, na południe od Stadionu Lekkoatletycznego. Powołano go w roku 1983 Zarządzeniem Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego z dnia 22 kwietnia 1983 r. Powierzchnia Rezerwatu wynosi 11,74 ha. Ochronie podlega przede wszystkim buczyna oraz pomnikowe okazy sosen, dębów i buków w wieku 200 lat. Ze względu na znaczne rozmiary i wiek drzew Rezerwat stanowi rzadkość na terenie Trójmiejskiego Parku Krajobrazowego.

 

  • Park krajobrazowy
    • Trójmiejski Park Krajobrazowy - Utworzony został w 1979 r. Należy do najstarszych parków krajobrazowych w Polsce. Na terenie Sopotu obszar TPK stanowi 184 ha. Występują tu głównie lasy bukowe lub mieszane z udziałem buka.

 

  • Obszary chronionego krajobrazu: NIE MA

 

  • Pomniki przyrody – ilość z uwzględnieniem rodzaju
    • 37 pomników przyrody (35 pomników przyrody ożywionej oraz 2 pomniki przyrody nieożywionej).
      Pomniki ożywione to: pojedyncze drzewa, dwa drzewa objęte jednym numerem, pomnik grupowy (aleja z 15 daglezji).
      Pomniki nieożywione to głazy narzutowe.

 

  • Zespoły przyrodniczo-krajobrazowe: NIE MA

 

  • Użytki ekologiczne
    • "Jar Sweliny” - Zlokalizowany jest na granicy Sopotu i Gdyni.. Obejmuje urwisty wąwóz utworzony przez potok Swelinę. Całkowita powierzchnia użytku to 1,48 ha. Użytek porośnięty jest głownie przez buki, dęby i olsze.  
    • „Wąwozy Grodowe” - Znajduje się w bezpośredniej okolicy Grodziska. Powierzchnia użytku to 0,94 ha. Cały teren jest zabagniony, występują liczne zimne, czyste źródełka tworzące wartkie potoczki. Teren porośnięty jest olsze, jesiony i wiązy.
  • Obszary  Natura 2000
    • Miasto Sopot położone jest w obrębie Obszaru Specjalnej Ochrony Ptaków: Zatoka Pucka (kod ostoi PLB220005). W ostoi tej występuje ok. 23 gatunki ptaków, m.in.: biegus zmienny, siweczka obrożna, rybitwa czubata, perkozy, łabędzie, nurogęś, ptaki wodno-błotne.
  • Wielkość obszaru objętego prawną ochroną przyrody.[ha] 705 ha 
Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000
Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody

Ścieżki edukacyjne

Szlak wiewiórek
Sanatorium „Leśnik” – Wielka Gwiazda – Droga Wielkokacka – Glinna Góra (Sępie Wzgórze) – Rezerwat starodrzewu Zajęcze Wzgórze – Stadion Lekkoatletyczny (ul. Wybickiego). Szlak w terenie wyznakowany kolorem białym (tło żółte) – mierzy 4 km i w całości przebiega lasem w strefie krawędziowej wysoczyzny, co przydaje mu walorów widokowych – szczególnie w końcowym jego odcinku.

 

Szlak dzików
Osiedle 23 Marca (pętla autobusowa) – Wielka Gwiazda – Dolina Świemirowska – Długa Dolina (Długi Grunt) – Dolina Kamiennego Potoku – Os. Brodwino Szlak, w terenie wyznakowany kolorem czarnym (tło żółte), łączy dwa sopockie osiedla 23 Marca i Brodwino, a jego długość wynosi 5,7 km.

 

Szlak mew
Przystanek ZKM ul. Bernardowska – wąwóz potoku Swelinia – Park Północny – ul. Powstańców Warszawy – ul. J. J. Haffnera – grodzisko – ul. Wosia Budzysza – ul. Powstańców Warszawy – Plac Zdrojowy – ul. Parkowa – ul. Poniatowskiego – Al. Wojska Polskiego – ul. Zdrój Świętego Wojciecha – Zdrój Świętego Wojciecha Szlak w terenie wyznakowany kolorem zielonym (tło żółte) – bierze początek na granicy Sopotu i Gdyni i liczy 5 km.

 

Szlak zajęcy
Szlak zajęcy Osiedle Brodwino (przystanek ZKM centrum handlowe) – Długa Dolina (Dolina Długi Grunt) – Gręzowo – Droga Nadleśniczych – Stawowie Szlak, w terenie wyznakowany kolorem czerwonym (tło żółte), liczy 9,5 km i przebiega zachodnią i południowo–zachodnią granicą miasta, malowniczymi leśnymi drogami od osiedla Brodwino do Stawowia.

 

Szlak saren
Osiedle Mickiewicza (ul. Żeromskiego) – Mała Gwiazda – Dolina Świemirowska – Dąb Esperantystów – Stawowie (ul. Smolna) Szlak, wyznakowany w terenie kolorem niebieskim (tło żółte), liczy 4 km.

 

Szlak lisów (Punktów widokowych)
SKM Sopot Kamienny Potok - ul. Małopolska - kościół pw. Zesłania Ducha Świętego* - Osiedla Brodwino - Rysie wzgórze - ul. Okrężna* - Wzniesienie Strzeleckie* - Wzgórze Olimpijskie - Łysa Góra* - Mała Gwiazda - Glinna Góra (Sępie Wzgórze)* - Dąb Esperantystów - Stawowie (ul. Smolna). Długość szlaku wynosi 9,5 km.

Wycieczki z przewodnikiem

W 2011 r. w Sopocie nie odbywały się wycieczki z przewodnikiem po obiektach objętych ochroną prawną. Odbyły się natomiast wycieczki z przewodnikiem po innych obiektach, m.in.:

  • „Bliżej Europy – nowoczesne metody gospodarowania odpadami” – wycieczki do EKODOLINY,
  • „Ciepło dla Trójmiasta” – zwiedzanie rejonu ciepłowniczego OPEC w Gdyni,
  • „Ujmowanie i uzdatnianie wody” – zwiedzanie instalacji na Stacji Uzdatniania Wód „Reda” w Redzie.
  • Badacz Sopocki – badanie wód sopockich potoków, program dla uczniów szkół gimnazjalnych,
  • Nasze śmieci jada dalej – wycieczka do EKODOLINY, program dla uczniów szkół podstawowych,
  • Piesze wycieczki terenowe w obrębie granic administracyjnych miasta Sopotu, obejmujące w szczególności lasy sopockie, zieleń miejską, plażę. Program dla uczniów szkół podstawowych i przedszkoli.

Prelekcje
 
W 2011 r. w Sopocie odbyły się prelekcje:

  • Eutrofizacja Morza Bałtyckiego – dla uczniów szkół gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych
  • Segregujemy śmieci w naszym domu – dla uczniów szkół podstawowych,
  • Odpady w naszym mieście – dla uczniów szkół podstawowych,
  • Z ekologią na Ty – dla przedszkoli,
  • Mieszkamy nad Bałtykiem – dla przedszkoli.

Wydawnictwa – podać:

W 2011 r. przy współudziale Miasta Sopotu wydane zostały foldery:

  • „Śladami sopockich potoków”,
  • „Sopot Zielone Miasto”,
  • „Gospodarowanie wodą deszczową”.
Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych
  • „Ochrona wód Zatoki Gdańskiej – budowa i modernizacja systemu odprowadzania wód opadowych w Sopocie – I etap”;
    • czas realizacji 2003-2012
    • poniesione nakłady ok. 56,5 mln zł;
    • wartość całego projektu 72 mln zł.
  • „Uporządkowanie gospodarki wodno-ściekowej w uzdrowisku Sopot”;
    • czas realizacji 2008-2013;
    • poniesione nakłady ok. 26,5 mln zł;
    • wartość całego projektu 83 mln zł.
  • "Wetlands, Algae and Biogas - A Southern Baltic Sea Eutrophication Counteract  Project";
    • czas realizacji 2010-2013;
    • poniesione nakłady ok. 156 tys. zł;
    • wartość całego projektu 5,7 mln zł

Słupsk

Formy ochrony przyrody

Park Narodowy
nie występuje

Rezerwat przyrody
nie występuje

Park krajobrazowy
nie występuje

Obszary chronionego krajobrazu
nie występuje

Pomniki przyrody – ilość z uwzględnieniem rodzaju
Na terenie miasta Słupska zlokalizowane są łącznie 93 pomniki przyrody.
68 z nich zostało ustanowionych przez Radę Miejską w Słupsku, natomiast 25 przez Wojewodę. Na pomniki przyrody w Słupsku składają się:
- pojedyncze drzewa - 74,
- grupy drzew - 18,
- aleja - 5.
Wykaz pomników zamieszczony jest na stronie:
http://www.slupsk.pl/srodowisko/katalog/52002

Zespoły przyrodniczo-krajobrazowe
nie występują
Użytki ekologiczne
planowane jest stworzenie użytku ekologicznego „Poldery nad Słupią” 1,2 ha

Obszary  Natura 2000
Projektowany Obszar Ochrony Siedlisk „Dolina Rzeki Słupi” obejmujący dolinę rzeki Słupi z jej dopływami, od Sulęczyna do ujścia kod:  PLH 220052.
Siedliska notowane na terenie miasta: nizinne i podgórskie rzeki ze zbiorowiskami włosieniczników Ranunculion fluitantis, starorzecza i naturalne eutroficzne zbiorniki wodne
ze zbiorowiskami z Nympheion, Potamion, łęgi wierzbowe, topolowe, olszowe,jesionowe Salicetum albo-fragilis, Populetum albae, Alnenion.
Elementy wyróżniające: miejsca rozrodu ryb wymienionych w Załączniku II Dyrektywy Rady 92/43/EWG: minoga strumieniowego  Lampetra planeri minoga rzecznego Lampetra fluviatilis, łososia atlantyckiego Salmo salar, kozy Cobitis taenia głowacza białopłetwego Cottus gobio   Ważny korytarz migracyjny dla zwierząt notowanych w Obszarze Specjalnej Ochrony Ptaków  „Dolina Słupi” PLB 220002.

Wielkość obszaru objętego prawną ochroną przyrody.[ha] 
Około 103 [ha]

Obszary Ochrony Siedlisk (OOS) Natura 2000
Formy edukacji ekologicznej dotyczącej realizowanej ochrony przyrody

Ścieżki edukacyjne

  • „Szlakiem Słupskich Pomników Przyrody”, długość 1 500 m – mała pętla, 3 000 m – duża pętla, pomniki przyrody usytuowane w granicach administracyjnych Miasta Słupska.
  • „Wokół Lasku Północnego i Oczyszczalni Ścieków”, długość 4 000 m, ścieżka przyrodniczo – kulturowa: formy zagospodarowania przestrzeni, założenia parkowe, proces oczyszczania ścieków.

Wycieczki z przewodnikiem

  • brak

Prelekcje

  • brak

Wydawnictwa – podać:

  • „ Miesięcznik Targowy”, tygodnik „Nasze Miasto” i czasopismo „Targowe abc”- w sposób ciągły publikowane są artykuły o treściach ekologicznych i działaniach podejmowanych przez Wydział Gospodarki Komunalnej, Mieszkaniowej i Ochrony Środowiska Urzędu Miejskiego w Słupsku.
     
Realizowane projekty dotyczące obszarów chronionych

nie realizowano

Centrum Informacji i Edukacji
Ekologicznej w Gdańsku

80-837 Gdańsk, ul. Straganiarska 43-46

tel./fax (58) 301 80 99

strona www: www.ciee-gda.pl

e-mail: ciee@pomorskieparki.pl

x

Wybierz rok

2011

2010

2009

2008

2007

2006

2005

2004

2003

2002